Thông Luận

Cơ quan ngôn luận của Tập Hợp Dân Chủ Đa Nguyên

samedi, 23 mai 2020 16:19

Chim hót ngoài lồng

Sống dưới một chế độ xấu xa, hủ bại mà không dám lên tiếng là có lỗi với con cháu.

Phạm Thành

chim1

Trong ký ức thơ ấu của tôi, Đà Lạt không phải là nơi có nhiều chim chóc. Ngoài những bầy sẻ ríu rít đón chào nắng sớm trên mái ngói, và những đàn én bay lượn khắp nơi vào lúc hoàng hôn – thỉnh thoảng – tôi mới nhìn thấy vài chú sáo lò cò giữa sân trường vắng, hay một con chàng làng lẻ loi (và trầm ngâm) trên cọc hàng rào.

Chào mào tuy hơi nhiều nhưng chỉ ồn ào tụ họp, giữa những cành lá rậm ri, khi đã vào hè và trái mai (anh đào) cũng đà chín mọng. Họa hoằn mới thấy được thấy đôi ba con chim lạ, đỏ/vàng rực rỡ (chả biết tên chi) xa tít trên những cành cây cao ngất, giữa đồi thông vi vút.

Ở California thì chim chóc nhiều hơn, và cũng dạn dĩ hơn. Tiếc vì vốn liếng tiếng Anh giới hạn (và cơ hội tiếp xúc với thiên nhiên cũng thế) nên tôi chỉ gọi tên được dăm ba loại chim thôi : robin, blue bird, hummingbird, mockingbirdhouse sparrow – sẻ nhà. Nơi đâu có người là có chim se sẻ, tiếng kêu gần gũi thân quen của chúng vào lúc chiều tàn – ở bất cứ phương nao – cũng đều khiến cho tôi cảm thấy được an ủi (phần nào) trong suốt những tháng ngày lưu lạc.

Mãi cho đến những năm gần đây (khi không còn phải bận bịu với chuyện áo cơm) tôi mới có dịp tìm biết thêm ít/nhiều về thế giới của loài chim, qua những tập phim tài liệu, và qua ống kính của giới birder (hay con gọi là birdwathcher) chuyên nghiệp tự quê nhà.

Hôm đầu năm nay, người ngắm chim Huynh Ngoc Chenh mới trình làng một chú Sơn Ca (trông) rất bảnh.

chim2

Bên dưới bức ảnh là lời bình của FB Nghiem Vietanh :

"Sơn ca có nhiều tên gọi khác nhau, tùy theo địa phương, như chiền chiện ; Huế gọi là Cà lơi ; Quảng Nam, Quảng Ngãi gọi là Chà chiện, ở bãi sông Hồng còn một loại nữa cũng giống sơn ca nhưng nhỏ hơn và không biết hót, à con sẻ mía. Con của ông Chênh, bắc cờ kêu chiền chiện, con này cũng hót nhưng chỉ hót khi chúng bay trên không trung, nuôi trong lồng chúng không hót…".

Tôi nghe tên Sơn Ca từ khi còn thơ ấu nhưng mãi đến nay mới được thấy hình, và được biết thêm đôi điều lạ lẫm : "Bắc cờ kêu chiền chiện, con này cũng hót nhưng chỉ hót khi chúng bay trên không trung, nuôi trong lồng chúng không hót…".

Hay nhỉ ?

Hóa ra có những con chim không hót trong lồng ! Chi tiết thú vị này khiến tôi nhớ đến những dòng chữ của Huy Đức trong Bên Thắng Cuộc :

Ngày 14-12-1956, Chủ tịch Hồ Chí Minh ký "Sắc lệnh về chế độ báo chí", buộc người dân ra báo phải xin phép, chấm dứt trên miền Bắc thời kỳ ai muốn làm báo chỉ cần đăng ký mà người dân An Nam được hưởng gần một thế kỷ dưới thời thực dân Pháp… Ngày 5-6-1958, dưới sự chủ trì của Tố Hữu, "800 văn nghệ sỹ" đã ký vào một nghị quyết "hoan nghênh kết quả thắng lợi của cuộc đấu tranh chống Nhân Văn Giai Phẩm". Ngày 7-7-1958 Ban Chấp hành Hội Nhà văn ra thông báo "kỷ luật nhóm Nhân Văn"…

Lê Đạt gọi thời kỳ "hậu Nhân Văn" là những ngày "khôn ngoan không dám làm người". Phần lớn các nạn nhân, vốn là những văn nhân tài hoa, đều phải cúi đầu, tự mình viết bài xỉ vả mình. Họ được ở lại Hà Nội và sau một thời gian lao động phần lớn được trở lại hành nghề. Cũng có những nhà văn, nhà thơ bỏ về rừng như Hữu Loan, Nguyên Hồng. Nhưng, cái giá mà họ và gia đình họ phải trả là vô cùng đau đớn.

Tôi có đọc "Lời Tự Thuật Của Hữu Loan" nên cũng biết qua về "cái giá" mà nhà thơ và cả gia đình phải trả cho quyết định "về rừng" của ông. Kể thì "đau đớn" và khốn nạn thật nhưng vẫn chưa đến nỗi nào, nếu so với tình cảnh của nhiều người cầm cầm bút độc lập hiện nay. Xin ghi lại đôi ba trường hợp.

Trương Duy Nhất sinh năm 1964, bắt đầu viết báo từ năm 1987. Đến năm 2011, ông đột nhiên tuyên bố "nghỉ báo viết blog để viết theo lẽ phải !" Nói cách khác, và nói theo cách riêng của Trương Duy Nhất, là ông ngang nhiên ra khỏi cái "Hợp tác xã Tư tưởng" của Đảng và Nhà nước Việt Nam.

Tôi không hiểu – vào thế kỷ trước, ở miền Bắc – khi một nông dân bỏ Hợp tác xã Nông nghiệp thì sẽ bị trừng phạt ra sao nhưng thấy cái giá mà Trương Duy Nhất phải trả hiện nay thì cay nghiệt quá, "một đòn thù chính trị đê hèn" : hai cái án tù, tổng cộng là 12 năm chẵn. Cả hai vụ án này – chắc chắn – đã không xẩy ra, nếu bạn Nhất vẫn chịu hót… trong lồng !

Trường hợp chia tay với làng báo quốc doanh của Đoan Trang thì hơi khác, nhẹ nhàng và kín đáo hơn. Nhân vật này lặng lẽ rời bỏ cái Hợp tác xã Tư tưởng Việt Nam không một lời tuyên bố hay tuyên ngôn gì ráo. Tuy thế, cái giá mà Đoan Trang phải trả – xem ra – cũng không rẻ lắm. Trong một cuộc phỏng vấn dành cho RFA, vào hôm 5 tháng 3 năm 2020, cô cho biết :

"Từ khi tôi trở về nước vào năm 2015, về được 3 tháng thì tôi bị công an tấn công trong một cuộc tuần hành cây xanh, chấn thương 2 chân. Sau liveshow ca sĩ Nguyễn Tín năm 2018 thì tôi bị chấn thương ở tay. Sức khỏe của tôi gần như xuống dốc không phanh nên tôi không biết còn chịu được bao lâu".

Nói tóm lại và nói cho chính xác là Đoan Trang chỉ bị truy sát và truy lùng thôi chứ chưa mất mạng và cũng chưa bị túm. Phạm Chí Dũng, Chủ tịch Hội Nhà Báo Độc Lập, không được "may mắn" thế.

Năm 2012 ông bị bắt khẩn cấp vì bị tình nghi biên soạn tài liệu "nhằm lật đổ chính quyền nhân dân." Qua năm 2019, ông lại bị khởi tố và bắt giam lần nữa với cáo buộc là đã "đăng 63 bài báo xuyên tạc sự thật, kích động các cá nhân trỗi dậy và lật đổ chính quyền nhân dân, kích động hận thù và cực đoan, đánh lừa mọi người về tình hình kinh tế xã hội nhằm mục đích gây lo lắng công cộng và bất ổn xã hội".

Tuy không rành rẽ về bói toán hay lý số, tôi vẫn có thể đoán (chắc) được rằng lòng bàn tay của ông Chủ tịch Hội Nhà Báo Độc Lập có đường tù ngục vì đường này cũng có thể thấy ngay được qua cái chức vụ của ông. Cái gì chứ Độc Lập với Tự Do là "hai món" mà đám cầm quyền ở Việt Nam hiện nay tối kỵ (họ nuốt không trôi) nên Phạm Chí Dũng vướng vòng lao lý là chuyện tất nhiên.

chim3

Sau Phạm Chí Dũng đến lượt Phạm Thành, nguyên Tổng thư ký báo Thanh Niên. Ông vừa bị "tó" tại nhà, với cáo buộc là đã vi phạm Điều 117 Bộ Luật Hình Sự. Điều này có khoản ghi rõ như sau :

"Người phạm tội có hành vi làm ra, tạo ra, xác lập thông tin, tài liệu, vật phẩm có nội dung xuyên tạc, phỉ báng chính quyền nhân dân… tạo ra hình ảnh méo mó, phản cảm, sai lệch về việc làm, hoạt động của cơ quan, cán bộ, công chức, lãnh đạo Đảng, Nhà nước, tổ chức chính trị...".

BBC, nghe được vào hôm 22 tháng 5 năm 2020 ái ngại loan tin :

Blogger 'Bà Đầm Xòe', cây bút chỉ trích Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng bị bắt vì cuốn sách "Nguyễn Phú Trọng : Thế thiên hành đạo hay Đại nghịch bất đạo" do ông tự xuất bản năm 2019 đã gây xôn xao dư luận. Nội dung chính cuốn sách "ngoài luồng" này tập trung vào thái độ và hành động của ông Nguyễn Phú Trọng trước Trung Quốc… Trước đó, ông từng tự xuất bản một số cuốn sách khác như "Hậu Chí Phèo", "Nền Kinh tế Thị trường Định hướng xã hội chủ nghĩa Xuống hố cả lũ".

Phen này Phạm Thành chắc chết, chết chắc, với Đảng và Nhà nước ta chứ chả phải bỡn đâu !

Lê Đạt gọi thời kỳ "hậu Nhân Văn" là những ngày "khôn ngoan không dám làm người." Xét ra thì thời kỳ "hậu đổi mới" còn ti tiện và tàn tệ hơn nhiều. Dân Việt, tuy thế, vẫn chưa bao giờ thiếu vắng những nhân vật cầm bút vẫn nhất định làm người. Xin chân thành cảm ơn quí vị.

Tưởng Năng Tiến

Nguồn : RFA, 23/05/2020 (tuongnangtien's blog)

Published in Diễn đàn

Phúc đáp Kháng thư của Liên Hiệp Quốc về nhà báo Phạm Chí Dũng

VNTB, 03/04/2020

Phúc đáp kháng thư của Báo cáo viên đặc biệt về việc thúc đẩy và bảo vệ quyền tự do ý kiến và biểu lộ ; Tổ công tác về giam giữ tùy tiện ; Báo cáo viên đặc biệt về quyền tự do hội họp và lập hội ôn hòa ; và Báo cáo viên đặc biệt về tình hình của những người bảo vệ nhân quyền.

lhq1 

Các cáo buộc được đưa ra trong kháng thư nêu trên là không chính xác, chủ yếu được đưa ra từ thông tin không có căn cứ và không phản ánh bản chất của vụ án. Ở Việt Nam, không ai bị truy tố, đưa ra xét xử, giam giữ hoặc quấy rối vì làm "người bảo vệ nhân quyền", vì đã thực thi quyền tự do ngôn luận hoặc hợp tác với các cơ chế nhân quyền của Liên Hợp Quốc.

1. Khung pháp lý và thực thi quyền tự do ý kiến và bày tỏ ở Việt Nam

Việt Nam luôn tôn trọng và đảm bảo quyền tự do ý kiến và bày tỏ và tự do báo chí. Hiến pháp Việt Nam 2013 đã bảo đảm rõ ràng rằng Công dân có quyền tự do ngôn luận và tự do báo chí, và có quyền tiếp cận thông tin, quyền hội họp, quyền lập hội và quyền biểu tình. Việc thực hiện các quyền đó sẽ được quy định bởi pháp luật (Điều 25) và rằng Công dân có quyền tham gia quản lý nhà nước và xã hội, tham gia thảo luận và kiến nghị với cơ quan nhà nước về các vấn đề của cơ sở, địa phương và cả nước.

2. Nhà nước tạo điều kiện để công dân tham gia quản lý nhà nước và xã hội : công khai, minh bạch trong việc tiếp nhận, phản hồi ý kiến, kiến nghị của công dân. điều 28.

Bên cạnh đó, khung pháp lý của Việt Nam củng cố thêm các nguyên tắc này bằng nhiều luật khác nhau liên quan đến tự do ngôn luận và tự do báo chí. Chương II của Luật Báo chí năm 2016 đưa ra các quy định cụ thể về quyền tự do báo chí và quyền của công dân được tự do bày tỏ ý kiến trên các phương tiện thông tin đại chúng. Chương XV của Bộ luật Hình sự năm 2015 quy định về các quy tắc xử lý hành vi xâm phạm các quyền tự do cơ bản và quyền tự do dân chủ của công dân, bao gồm Điều 167, quy định về tội vi phạm quyền của công dân đối với quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí, tiếp cận thông tin và biểu tình ôn hòa. Hơn nữa, luật khiếu kiện năm 2011 và luật tố cáo của 2018 và nhiều luật khác có liên quan bảo vệ quyền của công dân khi quyền của họ bị xâm phạm, bao gồm các hành vi quấy rối hoặc đe dọa.

Trong thực tế, người Việt Nam được hưởng đầy đủ các quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí và truy cập thông tin có thể được chứng thực bởi sự tăng trưởng nhanh chóng và đa dạng của các phương tiện truyền thông đại chúng trong cả nước. Người Việt Nam có thể tiếp cận các kênh truyền hình nổi tiếng như CNN, BBC, NHK, EU Network… Tất cả các cơ quan và báo chí quốc tế lớn như Reuters, AP, AFP, Kyodo… có các phóng viên thường trú tại Việt Nam. Nhiều tạp chí và tờ báo nước ngoài được phân phối rộng rãi trong cả nước và nhân dân có thể tự do truy cập báo trên Internet.

Báo chí đã trở thành diễn đàn cho các tổ chức xã hội và nhân dân và đường lối quan trọng để bảo vệ lợi ích hợp pháp của họ và quyền tự do cơ bản. Báo chí cũng đóng một vai trò tích cực trong việc kiểm tra và theo dõi thực hiện các chính sách và luật pháp của chính phủ, đặc biệt là những người liên quan đến nhân quyền. Nhiều cơ quan báo chí và truyền thông chủ động vạch trần tham nhũng, các vi phạm nhân quyền hoặc quyền công dân và hành động bất hợp pháp. Thông qua các phương tiện truyền thông, mọi người có thể kiến nghị, bày tỏ quan điểm chính trị, và đóng góp công khai cho tất cả các vấn đề văn hóa, kinh tế-xã hội và chính trị.

Trên mạng, ai cũng có thể truy cập tất cả các loại thông tin và thường xuyên bày tỏ ý kiến và quan điểm về nhiều vấn đề xã hội. Tính đến 2019, Việt Nam có 64.000.000 người sử dụng Internet (66% dân số), 62.000.000 người sử dụng mạng xã hội (64% dân số). Trong bối cảnh của sự tăng trưởng internet nhanh chóng, mạng xã hội và các ứng dụng, cho đến nay nhà nước đã không chặn cũng không can thiệp luồng thông tin trong khi đảm bảo các quyền của người dân về tự do thông tin.

Các cuộc tranh luận và thảo luận tại Quốc hội về chính sách quốc gia ; Hội thảo, thảo luận và báo cáo đa chiều về các vấn đề kinh tế-xã hội và chính trị với sự tham gia rộng rãi của các tổ chức chính trị… diễn ra hàng ngày. Ở bất kỳ quốc gia pháp quyền nào, việc thực hiện quyền tự do ngôn luận đi kèm với trách nhiệm và tôn trọng pháp luật của đất nước và quyền lợi hợp pháp của cá nhân, tổ chức và xã hội. Những điều này phù hợp với các công ước quốc tế trong lĩnh vực nhân quyền mà Việt Nam là thành viện kể cả ICCPR. Việt Nam chỉ truy tố và đưa ra xét xử những người vi phạm pháp luật, chứ không phải những người thực hiện các quyền hợp pháp của họ đối với quyền tự do ngôn luận và hội họp. Việc tạm giam và xét xử vi phạm pháp luật được thực hiện theo quy trình pháp luật Việt Nam.

Trường hợp Phạm Chí Dũng
a) thông tin cơ bản về Phạm Chí Dũng

Phạm Chí Dũng bị tạm giam với cáo buộc "làm, lưu trữ, phân phối hoặc tuyên truyền thông tin, tài liệu và vật phẩm chống lại nhà nước Việt Nam" theo điều 117 của Bộ luật Hình sự. Sức khỏe của ông là trong điều kiện bình thường.

b) Cơ sở pháp lý của việc bắt giữ

Tháng 8 năm 2019, các cuộc điều tra ban đầu của công an cho thấy Phạm Chí Dũng đăng 63 bài viết bóp méo sự thật, kích động các cá nhân nổi loạn và lật đổ chính quyền nhân dân, gây lòng hận thù và cực đoan, gây hiểu lầm cho người dân về tình hình kinh tế-xã hội với quan điểm gây lo âu chung và bất ổn xã hội.

Ngày 18 tháng 11 năm 2019, cơ quan điều tra công an thành phố Hồ Chí Minh đã khởi tố hình sự, phát lệnh tạm giam và lệnh khám xét nhà Phạm Chí Dũng vì tội làm, lưu trữ, phát tán hoặc tuyên truyền thông tin, tài liệu và vật phẩm chống lại nhà nước Việt Nam theo điều 117 của bộ luật hình sự.

Ngày 20 tháng 11 năm 2019, Tòa án nhân dân thành phố Hồ Chí Minh đã phê lệnh tạm giam và khám xét này. Các cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam đã thực hiện những lệnh này. Việc bắt giữ và giam giữ Phạm Chí Dũng và khám nhà của ông được giám sát theo quá trình tố tụng hình sự được quy định theo luật Việt Nam ; các biên bản thủ tục tố tụng đã được tất cả các bên có liên quan như công an, nhân chứng và chính Phạm Chí Dũng ký kết. Vụ án vẫn đang trong quá trình điều tra.

Những thủ tục tố tụng hình sự này là bình thường và cần thiết để điều tra vụ án và thu thập bằng chứng bổ sung để thiết lập bản chất và mức độ nghiêm trọng của phạm nhân và xử án.

Điều 117 của bộ luật hình sự : Điều 117 nêu rõ người vi phạm sẽ bị trừng phạt theo pháp luật và thiết lập ranh giới rõ ràng giữa các hành vi phạm tội và thực hiện quyền tự do ngôn luận. Điều này chỉ là với cố ý bóp méo sự thật nhằm phản đối các nhà nước và không có hạn chế nào về quyền tự do ngôn luận hoặc các quyền tự do cơ bản khác. Vì vậy, điều 117 là tương thích với điều 19 của ICCPR. cụ thể, việc thực hiện quyền tự do ngôn luận phải đảm bảo nhiệm vụ đặc biệt và trách nhiệm, bao gồm cả tôn trọng các quyền hoặc danh tiếng của người khác cũng như bảo vệ an ninh quốc gia, trật tự công cộng, y tế công cộng và đạo đức.

Quyền được tư vấn pháp lý : Theo điều 74 của bộ luật thủ tục hình sự của 2015, cho các tội phạm an ninh quốc gia, Chủ tịch Viện Kiểm sát Nhân dân có thẩm quyền cho phép các luật sư tham gia tố tụng pháp lý sau khi giai đoạn điều tra hoàn tất. quy tắc này được đưa ra nhằm đảm bảo bí mật cần thiết trong tiến trình điều tra vụ án.

Bên cạnh đó, Phạm Chí Dũng đã bày tỏ nguyện vọng tự bào chữa mà không cần luật sư biện hộ.

Quyền thăm nuôi của gia đình : khi giai đoạn điều tra vụ án, luật chỉ cho phép gia đình tiếp tế cho bị cáo ; yêu cầu gặp mặt gia đình trong giai đoạn này không thể đáp ứng để đảm bảo tính bí mật của các cuộc điều tra đang diễn ra.

Trong thời gian điều tra, Công an Thành phố Hồ Chí Minh nghiêm chỉnh làm theo điều 183 của luật tố tụng hình sự 2015 quy định rằng việc thẩm vấn ở các cơ sở giam giữ hoặc các cơ quan điều tra phải được ghi âm hoặc ghi hình. Ngoài ra, Phạm Chí Dũng có quyền nộp đơn khiếu nại trong trường hợp có vi phạm trong tố tụng hình sự. Trên cơ sở này, chính phủ Việt Nam khẳng định rằng Phạm Chí Dũng không chịu bất kỳ sự giam giữ, tra tấn, đánh đập hoặc đối xử khắc nghiệt nào.

Hiện nay, sức khỏe của Phạm Chí Dũng vẫn bình thường. Ông Dũng được cung cấp thức ăn, chỗ ở, và được chăm sóc sức khỏe theo Luật thi hành giam giữ và tạm giam phù hợp với tiêu chuẩn nhân quyền quốc tế mà Việt Nam là một thành viên.

____________________

Tham khảo :

Thư phúc đáp

*******************

Chính phủ Việt Nam trả lời chuyên gia nhân quyền Liên Hiệp Quốc về việc bắt giam ông Phạm Chí Dũng

VNTB, 01/04/2020

Ngày 20/3/2020, chính phủ Việt Nam đã trả lời kháng thư chất vấn về việc bắt giam nhà báo độc lập Phạm Chí Dũng, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam Độc lập của nhóm các chuyên gia nhân quyền Liên Hiệp Quốc ngày 22/1/2020.

pcd1

Chính phủ Việt Nam cho biết các quyền tự do báo chí tự do biểu đạt cũng như nhân quyền không bị giới hạn tại Việt Nam.

"Người Việt Nam có thể truy cập các kênh truyền hình nổi tiếng như CNN, BBC, NHK, Mạng EU… Tất cả các hãng thông tấn và báo chí quốc tế lớn như Reuters, AP, AFP, Kyodo… đều có phóng viên thường trú tại Việt Nam. Nhiều tạp chí và báo nước ngoài được phân phối rộng rãi trong nước và người dân có thể tự do truy cập các tạp chí này trên internet.

Báo chí đã trở thành diễn đàn cho các tổ chức xã hội và nhân dân và là một lộ trình quan trọng để bảo vệ lợi ích hợp pháp và các quyền tự do cơ bản. Báo chí cũng đóng một vai trò tích cực trong việc kiểm tra và giám sát việc thực thi các chính sách và pháp luật của Chính phủ, đặc biệt là những vấn đề liên quan đến nhân quyền. Nhiều cơ quan báo chí và truyền thông chủ động vạch trần tham nhũng, vi phạm nhân quyền hoặc dân quyền, và hành vi trái pháp luật. Thông qua các phương tiện truyền thông, mọi người có thể kiến ​​nghị, bày tỏ quan điểm chính trị và đóng góp vào diễn ngôn công khai về tất cả các vấn đề văn hóa, kinh tế xã hội và chính trị".

Chính phủ khẳng định việc bắt giữ ông Phạm Chí Dũng không phải là lạm quyền hay bắt giam vô cớ mà đó là dưa vào kết quả điều tra ban đầu vào tháng 8 năm 2019 của công an. Theo đó phía an ninh cho rằng ông Phạm Chí Dũng đã "đăng 63 bài báo xuyên tạc sự thật, kích động các cá nhân trỗi dậy và lật đổ chính quyền nhân dân, kích động hận thù và cực đoan, đánh lừa mọi người về tình hình kinh tế xã hội nhằm mục đích gây lo lắng công cộng và bất ổn xã hội".

Tuy nhiên nếu theo dõi những bài viết của ông Dũng sẽ nhận thấy đó là những bài phản biện ôn hòa về các vấn đề chính trị, xã hội và không kêu gọi lật đổ chính quyền nhân dân. 

Trong thư cũng nêu rõ các cơ quan hữu quan của Việt Nam đã thi hành các lệnh khám xét và bắt giữ ông Phạm Chí Dũng vào ngày 20/11/2019 sau khi Viện Kiểm sát Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh phê chuẩn lệnh khám xét và bắt giữ. 

Bức thư khẳng định "việc bắt giữ và giam giữ và khám xét nhà của riêng ông Phạm Chi Dũng theo dõi quá trình tố tụng hình sự được quy định trong luật pháp của Việt Nam ; biên bản tố tụng được tất cả các bên liên quan như cảnh sát, nhân chứng và chính ông Phạm Chí Dũng ký".

Tuy vậy theo các biên bản khám xét và giao nhận được lập vào ngày 21/11/2019 mà chúng tôi được biết, ông Phạm Chí Dũng không ký vào văn bản nào theo như cáo buộc của chính phủ Việt Nam.

Bản phúc đáp cho biết lý do luật sư không được tiếp cận ông Dũng là "để đảm bảo tính bảo mật cần thiết cho việc điều tra một vụ án đang diễn ra". 

Bên cạnh đó còn có thông tin chỉ được phía chính quyền đưa ra mà không có sự xác nhận của ông Dũng về việc " ông Phạm Chí Dũng bày tỏ nguyện vọng tự bào chữa mà không cần luật sư". 

Thư phúc đáp xác nhận việc không Dũng không được phép gặp mặt gia đình "vì vụ án đang trong giai đoạn điều, luật chỉ cho phép gia đình gửi đồ tiếp tế và quà tặng cho bị cáo ; yêu cầu gặp mặt gia đình trong giai đoạn này không thể được đáp ứng để đảm bảo tính bảo mật của các cuộc điều tra đang diễn ra".

Chính phủ Việt Nam xác nhận rằng ông Phạm Chí Dũng không bị giam giữ tùy tiện, tra tấn, đánh đập hay đối xử tàn bạo vì vì" việc thẩm vấn tại các cơ sở giam giữ hoặc các cơ quan điều tra phải được ghi âm hoặc ghi hình".

Thư cho biết tình trạng sức khoẻ ông Phạm Chí Dũng hiện trong tình trạng bình thường mà không đề cập đến việc ông bị mất ngủ và phải yêu cầu gia đình gởi thuốc an thần vào theo toa bác sĩ trại giam.

Trong khi đó các tổ chức nhân quyền thế giới liên tục lên tiếng yêu cầu chính phủ Việt Nam xóa bỏ các điều 117 Bộ luật Hình sự, Chính phủ Việt Nam khẳng định điều 117 Bộ luật Hình sự tương thích với tương thích với Điều 19 của ICCPR trong việc thực thi quyền tự do ngôn luận.

Vào ngày 18/11/2019, cơ quan điều tra của Công an Thành phố Hồ Chí Minh đã khởi tố hình sự, ban hành lệnh tạm giam và lệnh khám xét đối với ông Phạm Chí Dũng về việc tạo, lưu trữ, phân phối hoặc tuyên truyền thông tin, tài liệu và tài liệu chống lại Nhà nước Việt. Nam theo Điều 117 của Bộ luật Hình sự.

Một nhóm các chuyên gia nhân quyền Liên Hiệp Quốc ngày 22/1/2020 đã gửi kháng thư chất vấn chính phủ Việt Nam về việc bắt giam nhà báo độc lập Phạm Chí Dũng, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam Độc lập.

Các chuyên gia nhân quyền của Liên Hiệp Quốc bày tỏ sự quan ngại về việc giam giữ tùy tiện đối với ông Phạm Chí Dũng và thực tế là ông có thể bị giam giữ mà không được tiếp cận với gia đình hoặc luật sư.

Bốn chuyên gia nhân quyền Liên Hiệp Quốc cáo buộc việc bắt giam ông Phạm Chí Dũng "là một hành động trả thù cho hoạt động tuyên truyền nhân quyền của ông".

Các luật sư bày tỏ sự lo ngại rằng "việc giam giữ lâu dài nhưng không được tiếp xúc với bên ngoài khiến ông Phạm Chí Dũng có nhiều nguy cơ bị tra tấn hoặc đối xử tàn nhẫn vô nhân đạo".

Các chuyên gia đã yêu cầu chính phủ Việt Nam phản hồi trong vòng 60 ngày về các cáo buộc, cũng như cung cấp các căn cứ pháp lý dẫn đến việc bắt giam ông Phạm Chí Dũng và giải thích việc giam giữ ông ấy tương thích như thế nào với tiêu chuẩn nhân quyền quốc tế.

Chính phủ Việt Nam cũng được yêu cầu phải cung cấp những biện pháp đã được thực hiện nhằm đảm bảo cho các nhà nhà báo và những người bảo vệ nhân quyền thực hiện công việc hợp pháp trong một môi trường an toàn mà không bị đe dọa, quấy rối hoặc trả thù dưới bất kỳ hình thức nào.

Kháng thư viết rằng các chuyên viên nhân quyền quan ngại rằng những hành vi của chính phủ Việt Nam dường như có mối quan hệ chặt chẽ với quyền tự do ngôn luận và các hoạt động bảo vệ nhân quyền của ông Dũng.

Nguồn : VNTB, 01/04/2020

Tham khảo :

(1) Thư phúc đáp

(2) Kháng thư

Published in Diễn đàn

Liên Hiệp Quốc chất vấn Việt Nam vì bắt giam Nhà báo độc lập Phạm Chí Dũng

Hoàng Lan, Thoibao.de, 27/03/2020

Một nhóm các chuyên gia nhân quyền Liên Hiệp Quốc vào đầu năm nay đã gửi kháng thư chất vấn chính phủ Việt Nam về việc bắt giam nhà báo độc lập Phạm Chí Dũng, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam độc lập, yêu cầu phản hồi trong 60 ngày.

pcd1

Lễ công bố chính thức thành lập Hội Nhà báo độc lập Việt Nam ngày 04/07/2014 do nhà báo Phạm Chí Dũng (đứng, góc phải), Chủ tịch Hội, nhà báo Nguyễn Tường Thụy (ngồi, thứ hai bên phải), Phó Chủ tịch Hội

Cũng liên quan đến vụ án này, nhà báo Nguyễn Tường Thụy, Phó Chủ tịch Hội, cho biết ông bị công an triệu tập.

Theo trang lưu trữ Báo cáo truyền thông của Cao ủy Nhân quyền quyền Liên Hiệp Quốc (OHCHR), cập nhật vào hôm 22/3, bức thư của nhóm các chuyên gia Liên Hiệp Quốc viết :

"Chúng tôi bày tỏ sự quan ngại về việc giam giữ tùy tiện đối với ông Phạm Chí Dũng và thực tế là ông có thể bị giam giữ mà không được tiếp cận với gia đình hoặc luật sư của mình".

Bốn chuyên gia nhân quyền Liên Hiệp Quốc – bao gồm Báo cáo viên đặc biệt về thúc đẩy và bảo vệ quyền tự do biểu đạt, Phó Chủ tịch Nhóm công tác về giam giữ tùy tiện, Báo cáo viên đặc biệt về quyền tự do hội họp và lập hội, và Báo cáo viên đặc biệt về tình hình những người bảo vệ nhân quyền – mô tả cáo buộc bắt giam ông Phạm Chí Dũng "như là một hành động trả thù cho hoạt động tuyên truyền nhân quyền của ông".

"Chúng tôi lo ngại rằng việc giam giữ lâu dài nhưng không được tiếp xúc với bên ngoài khiến ông ấy có nhiều nguy cơ bị tra tấn hoặc đối xử tàn nhẫn vô nhân đạo", bức thư viết tiếp.

"Anh chưa được gặp luật sư", bà Bùi Thị Hồng Loan, vợ của ông Phạm Chí Dũng, cho biết trong một tin nhắn gần đây.

Từ Hà Nội, ông Nguyễn Tường Thụy, Phó Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam độc lập, hôm 25/03 nhận định rằng sự quan tâm của Liên Hiệp Quốc đến những người tranh đấu cho nhân quyền Việt Nam là "một điều quý giá".

Ông nói thêm :

"Tôi mong rằng Liên Hiệp Quốc và các tổ chức quốc tế khác nên làm cho rành rẽ vấn đề này, đặc biệt là đối với các nhà báo tự do… tiếp tục ủng hộ, bênh vực cho những người bị đàn áp ở Việt Nam".

Cũng liên quan đến vụ án Phạm Chí Dũng, nhà báo Nguyễn Tường Thụy hôm 25/03 cho biết ông cũng bị Cơ quan An ninh Điều tra Công an Hà Nội gửi giấy triệu tập nhưng ông đã từ chối vì lý do sức khỏe và lo ngại dịch Cúm Vũ Hán.

Nhà báo Nguyễn Tường Thụy, Phó Chủ tịch Hội, cho biết :

"Vừa rồi họ có đưa giấy mời cho tôi và tôi trả lời là "không đi". Hai hôm sau đó, có một đoàn gồm 6 người trong đó có an ninh thành phố, công an quận Thanh Xuân… đến nhà tôi hỏi lý do tôi không đi.

Tôi nói là hiện đang mùa dịch [Covid-19] và sức khỏe tôi yếu, và tôi nói rằng tôi cũng không cung cấp được gì về trường hợp Phạm Chí Dũng, cũng như không có lời khai nào về Phạm Chí Dũng cả. "Họ nói rằng sẽ tiếp tục triệu tập và ngỏ ý rằng nếu tôi không đến sẽ dẫn giải".

Ông Thụy cho biết thêm rằng trong tuần qua chưa thấy chính quyền có động thái nào khác ngoài việc cử an ninh thường xuyên canh gác nhà ông.

Trong kháng thư của Liên Hiệp Quốc, các chuyên gia đã yêu cầu chính phủ Việt Nam phản hồi trong vòng 60 ngày về các cáo buộc, cũng như cung cấp các căn cứ pháp lý dẫn đến việc bắt giam ông Phạm Chí Dũng và giải thích việc giam giữ ông ấy tương thích như thế nào với tiêu chuẩn nhân quyền quốc tế.

Ngoài ra, các chuyên gia cũng đề nghị chính phủ Việt Nam cung cấp những biện pháp đã được thực hiện nhằm đảm bảo cho các nhà nhà báo và những người bảo vệ nhân quyền thực hiện công việc hợp pháp của họ trong một môi trường an toàn mà không bị đe dọa, quấy rối hoặc trả thù dưới bất kỳ hình thức nào.

Kể từ ngày bị bắt đến nay đã hơn 4 tháng, ông Phạm Chí Dũng đã không được phép gặp người nhà lẫn luật sư tuy vẫn được thăm nuôi tiếp tế thức ăn một tháng hai lần cộng một lần được tiếp tế thức ăn thêm nhân dịp Tết nguyên đán.

Không một ai được biết một tin tức gì về ông Phạm Chí Dũng. Người nhà cũng chỉ nhận được được tin nhắn qua các cán bộ trại tạm giam tại số 4 Phan Đăng Lưu hai lần rằng ông mất ngủ và cần phải có thuốc an thần gởi vô theo đơn của bác sĩ ở trại giam. Còn thật hư ra sao thì chỉ có quản giáo và cá nhân ông Dũng biết được.

Thời gian đầu, ông Phạm Chí Dũng không được gặp người nhà vì "mới bị bắt giam". Còn từ khi có dịch virus Vũ Hán thì bên Công an nói lý do là cần phải "đề phòng dịch bệnh lây lan".

Phía luật sư cũng đã được thông báo từ Viện Kiểm sát nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh vào cuối năm ngoái, rằng tội của ông Dũng là "tội thuộc nhóm xâm phạm an ninh quốc gia theo chương XIII Bộ luật Hình sự" và do đó cơ quan này đã ra quyết định ngày 6/12/2019 "quyết định người bào chữa được tham gia tố tụng kể từ khi kết thúc điều tra".

Những gì ông Dũng làm bấy lâu nay không có gì phải là bí mật khi ông có hàng ngàn bài viết trên mạng phản biện các chính sách của nhà nước Việt Nam một cách ôn hòa chỉ nhằm cổ súy cho dân chủ, nhân quyền, dân quyền, minh bạch, tự do báo chí, tự do thông tin và tự do hội họp. Tất cả đều là những quyền căn bản đã được quy định trong hiến pháp hay trong các thoả thuận mà chính phủ Việt Nam đã ký kết với thế giới.

Đầu tháng Giêng 2020, trong thư phúc đáp Nghị Viện Châu Âu về lý do ông Phạm Chí Dũng bị bắt, Đại sứ Việt Nam tại Bỉ cho biết ông Phạm Chí Dũng bị bắt do thành lập hội trái phép chứ không phải là do bức thư ông đã gởi cho Nghị Viện Châu Âu. Đây là một điều không hợp lý bởi Hội Nhà báo độc lập Việt Nam cho tới thời điểm ông Phạm Chí Dũng bị bắt đã hoạt động được trên 5 năm kể từ tháng 7/2014.

Phạm Chí Dũng đã thoát khỏi tư tưởng của Đảng cộng sản, nhưng giữ nguyên lý tưởng về tự do, bình đẳng mà đảng này cho là được thành lập để xúc tiến. Sau khi tốt nghiệp Học viện Kỹ thuật Quân sự, ông vào đảng năm 25 tuổi và làm việc cho Ban Nội chính Thành ủy trong suốt 16 năm. Trong những năm cuối còn làm việc tại đây, ông Dũng đã bí mật viết bài với một bút danh.

Phạm Chí Dũng nói : "Đảng đang trong ngõ cụt. Đảng nay đứng về phía những người giàu ; chẳng còn chủ nghĩa xã hội nữa, và bất bình đẳng đang tăng lên".

Sau khi bị bắt khẩn cấp và tống giam năm 2012, ông Dũng đã theo chân ông Lê Hiếu Đằng từ bỏ Đảng cộng sản năm 2013. Ông Đằng là một luật gia có đến 40 năm tuổi đảng.

Trong "Tâm thư từ bỏ đảng" ngày 05/11/2013, ông Dũng viết :

"Tôi đã từng tràn đầy nhiệt huyết đóng góp cho một đất nước xã hội chủ nghĩa công bằng và bác ái… Song tất cả những gì mà Đảng cộng sản thể hiện vai trò "lãnh đạo toàn diện" trong ít nhất một phần tư thế kỷ qua đã khiến cho tôi, cũng như nhiều đảng viên khác, đi từ thất vọng đến tuyệt vọng về lý trí lẫn tình cảm".

Sau đó ông đã góp phần thành lập Hội Nhà báo độc lập Việt Nam, một tổ chức không bao giờ được Đảng cộng sản cho phép hoạt động, nhưng vẫn cứ hoạt động. Nhà báo David Hutt cho rằng cũng như Vaclav Havel, cựu tổng thống Tiệp Khắc, Phạm Chí Dũng cùng với nhiều nhà báo, nhà đấu tranh khác sống như thể Việt Nam đang được tự do, các quyền căn bản của con người như tự do ngôn luận và tự do tư tưởng là điều đương nhiên.

Tháng 8/2019, Phạm Chí Dũng bị đưa lên một chương trình Đối Diện của truyền thông nhà nước, mang tên "Mặt trái của mạng xã hội", mô tả các nhà báo độc lập và nhà hoạt động như những kẻ âm mưu.

Ông Dũng tuyên bố :

"Tôi thách bất kỳ tổ chức đảng, đài phát thanh hoặc đài truyền hình nào có thể chỉ ra một sự kiện nào không chính xác trong các bài viết hoặc bài trả lời phỏng vấn của tôi, hoặc nêu rõ bất kỳ câu nào sai lạc hoặc kích động".

Ông nói thêm là ông có quyền đi kiện.

"Tôi biết là rất khó thắng kiện tại một tòa án Việt Nam, nhưng tôi có thể kiện được họ sau này, chứ không phải bây giờ".

Hôm 3/12/2019, một video quay hình ông Phạm Chí Dũng phát biểu kêu gọi Nghị viện Châu Âu hoãn EVFTA đã được trình chiếu tại một hội nghị nhân quyền ở Châu Âu.

pcd2

Ảnh chụp màn hình video trong đó ông Phạm Chí Dũng phát biểu kêu gọi nghị viện Châu Âu hoãn EVFTA đã được trình chiếu tại một hội nghị nhân quyền ở châu Âu hôm 3/12/2019)

Theo các tổ chức nhân quyền, ông Dũng đưa ra thông điệp này chỉ hai ngày trước khi ông bị bắt hôm 21/11. Trong video trình bày bằng tiếng Anh, ông Dũng nhấn mạnh :

"Hiệp định Thương mại tự do giữa Việt Nam và Liên Hiệp Châu Âu (EVFTA) và Hiệp định Bảo hộ đầu tư Việt Nam – Liên Hiệp Châu Âu (IPA) chỉ làm cho Liên Hiệp Châu Âu bị thiệt hại vì phải nhập siêu hằng năm từ Việt Nam 20 đến 25 triệu đôla.

Ngoài ra, ông Dũng nhận định rằng "8 cuộc Đối thoại Nhân quyền Liên Âu-Việt Nam trong các năm qua chẳng có tác dụng gì","95% những khuyến nghị cải thiện nhân quyền của Liên Âu đã bị Việt Nam bỏ qua".

"Hà Nội chỉ hứa sẽ xét lại vào năm 2023 hay 2025 để phê chuẩn Công ước 87 về tự do thành lập Công đoàn độc lập và Công ước 105 về chống cưỡng bức lao động của Tổ chức Lao động Quốc tế. Nhưng đây chỉ là "trò bịp" để kéo giờ, và làm nản lòng Liên Âu cũng như Tổ chức Lao động Quốc tế", "Chẳng có một thông báo chi tiết nào về thời gian phê chuẩn cũng như cam kết nào Hà Nội sẽ thực hiện", ông Dũng khẳng định.

Ông Phạm Chí Dũng kết thúc bức thông điệp bằng lời kêu gọi Quốc hội Châu Âu hoãn phê chuẩn hai hiệp ước EVFTA và IPA "cho đến khi nào chế độ Việt Nam chịu cam kết thực thi nhân quyền" , với sự cảnh báo rằng Hiệp ước mậu dịch như hiện nay sẽ không bao giờ chấm dứt được các cuộc đàn áp bất bao dung của Hà Nội.

"Chế độ bắt bỏ tù ngày càng nhiều những nhà bất đồng chính kiến ngay sau khi Liên Âu phê chuẩn EVFTA và IPA. Những nhà bất đồng chính kiến nổi danh nào chống EVFTA vì lý do Việt Nam không tôn trọng nhân quyền cũng như những ai đứng lên chống Trung quốc xâm phạm lãnh hải sẽ phải nhận những án tù nặng nề", ông Dũng nói.

"Bức Thông điệp đắng cay của Phạm Chí Dũng là lời tiên báo cho chính số phận ông", Ủy ban Bảo vệ quyền làm người Việt Nam (VCHR) và Đoàn kết Thiên Chúa giáo năm châu (CSW) cho biết trong một thông cáo.

Hoàng Lan (Hà Nội)

Nguồn : Thoibao.de, 27/03/2020

*******************

Vụ Phạm Chí Dũng : Liên Hiệp Quốc chất vấn Việt Nam - Nguyễn Tường Thụy bị triệu tập

VOA, 25/03/2020

Một nhóm các chuyên gia nhân quyn Liên Hiệp Quốc vào đu năm nay đã gi kháng thư cht vn chính ph Vit Nam v vic bt giam nhà báo đc lp Phm Chí Dũng, Ch tch Hi Nhà báo Vit Nam đc lp, yêu cu phn hi trong 60 ngày. Cũng liên quan đến v án này, nhà báo Nguyễn Tường Thy, Phó Ch tch Hi, cho VOA biết ông b công an triu tp.

pcd3

Nhà báo Phạm Chí Dũng.

Theo trang lưu tr Báo cáo truyn thông ca Cao y Nhân quyn quyn Liên Hiệp Quốc (OHCHR), cp nht vào hôm 22/3, bc thư ca nhóm các chuyên gia Liên Hiệp Quốc viết : "Chúng tôi bày tỏ s quan ngi ca chúng tôi v vic giam gi tùy tin đi vi ông Phm Chí Dũng và thc tế là ông có th b giam gi mà không được tiếp cn vi gia đình hoc lut sư ca mình".

Bốn chuyên gia nhân quyn Liên Hiệp Quốc - bao gm Báo cáo viên đc bit v thúc đy và bo v quyn t do biểu đt, Phó Ch tch Nhóm công tác v giam gi tùy tin, Báo cáo viên đc bit v quyn t do hi hp và lp hi, và Báo cáo viên đc bit v tình hình nhng người bo v nhân quyn - mô t cáo buc bt giam ông Phm Chí Dũng "như là mt hành đng tr thù cho hoạt đng tuyên truyn nhân quyn ca ông".

"Chúng tôi lo ngại rng vic giam gi lâu dài nhưng không được tiếp xúc vi bên ngoài khiến ông y có nhiu nguy cơ b tra tn hoc đi x tàn nhn vô nhân đo", bc thư viết tiếp.

"Anh chưa được gp lut sư", bà Bùi Th Hng Loan, v ca ông Phm Chí Dũng, cho VOA biết trong mt tin nhn gn đây.

pcd4

Kháng thư ch ất vấn của chuyên gia Liên Hiệp Quốc gửi chính phủ Việt Nam hôm 22/01/2020. Photo spcommreports.ohchr.org

Nhà báo độc lp Phm Chí Dũng, cng tác viên ca VOA, đng thi là Ch tch Hi Nhà báo Vit Nam Độc lp, b bt vào tháng 11/2019 vi cáo buc "tuyên truyn chng Nhà nước" theo điu 117 B lut Hình s.

Từ Hà Ni, ông Nguyn Tường Thy, Phó Ch tch Hi Nhà báo Vit Nam Đc lp, hôm 25/03 nêu nhn đnh vi VOA rng s quan tâm ca Liên Hiệp Quốc đến nhng người tranh đu cho nhân quyn Vit Nam là "mt điu quý giá". Ông nói thêm :

"Tôi mong rằng Liên Hiệp Quốc và các t chc quc tế khác nên làm cho rành r vn đ này, đc bit là đi vi các nhà báo t do… tiếp tc ng h, bênh vc cho nhng người b đàn áp Vit Nam".

Cũng liên quán đến v án Phm Chí Dũng, nhà báo Nguyn Tường Thy hôm 25/03 cho VOA biết ông cũng b Cơ quan An ninh Điu tra Công an Hà Ni gi giy triu tp nhưng ông đã t chi vì lý do sc khe và lo ngi dch bnh Covid-19.

"Vừa ri h có đưa giy mi cho tôi và tôi trả li là "không đi". Hai hôm sau đó, có mt đoàn gm 6 người trong đó có an ninh thành ph, công an qun Thanh Xuân… đến nhà tôi hi lý do tôi không đi.

"Tôi nói là hiện đang mùa dch [Covid-19] và sc khe tôi yếu, và tôi nói rng tôi cũng không cung cấp được gì v trường hp Phm Chí Dũng, cũng như không có li khai nào v Phm Chí Dũng c.

"Họ nói rng s tiếp tc triu tp và ngỏ ý rng nếu tôi không đến s dn gii".

Ông Thụy cho biết thêm rng trong tun qua chưa thy chính quyn có đng thái nào khác ngoài vic c an ninh thường xuyên canh gác nhà ông.

pcd5

Gịấy triệu tập của công an gửi đến ông Nguyễn Tường Thụy. Facebook Nguyễn Tường Thụy.

Trong kháng thư ca Liên Hiệp Quốc, các chuyên gia đã yêu cu chính ph Việt Nam phn hi trong vòng 60 ngày v các cáo buc, cũng như cung cp các căn c pháp lý dn đến vic bt giam ông Phm Chí Dũng và gii thích vic giam gi ông y tương thích như thế nào vi tiêu chun nhân quyn quc tế.

Ngoài ra, các chuyên gia cũng đề nghị chính ph Việt Nam cung cp nhng bin pháp đã được thc hin nhm đm bo cho các nhà nhà báo và nhng người bo v nhân quyn thc hin công vic hp pháp ca h trong mt môi trường an toàn mà không b đe da, quy ri hoc tr thù dưới bt kỳ hình thức nào.

Ngoài trường hp Phm Chí Dũng, các chuyên gia Liên Hiệp Quốc cũng cht vn Chính ph Vit Nam v v nhà hot đng Đinh Thi Phương Tho, mt cu cng tác viên ca t chc nhân quyn VOICE, b nhà chc trách Vit Nam câu lưu trong 8 gi và tch thu h chiếu sau khi bay từ Bangkok v Hà Ni vào tháng 11/2019.

Kháng thư viết : "Chúng tôi bày t mi quan ngi rng nhng hành vi [ca Vit Nam] dường như có mi quan h cht ch vi quyn t do ngôn lun và các hot đng bo v nhân quyn ca bà Tho, ông Dũng".

Published in Diễn đàn

Liên Hiệp Quốc chất vấn chính phủ Việt Nam : "Phạm Chí Dũng bị bắt vì kêu gọi hoãn EVFTA ?"

Một nhóm các chuyên gia nhân quyền Liên Hợp Quốc đã gửi kháng thư chất vấn chính phủ Việt Nam về việc bắt giam nhà báo độc lập Phạm Chí Dũng, theo trang web lưu trữ Báo cáo truyền thông của Hội đồng Nhân quyền Liên Hiệp Quốc cập nhật vào hôm 22/3.

pcd0

Nhà báo độc lập Phạm Chí Dũng (Ảnh : Chuacuuthe.com)

Kháng thư đề ngày 22/1/2020, được đăng tải công khai trên web của cơ quan này sau 60 ngày theo quy định, mô tả cáo buộc bắt giam ông Phạm Chí Dũng như là một hành động trả thù cho hoạt động tuyên truyền nhân quyền của ông.

Nội dung kháng thư cho biết, từ năm 2014, ông Phạm Chí Dũng, với tư cách là Chủ tịch Hội Nhà báo Độc lập Việt Nam, đã xuất bản nhiều bài báo nhằm nâng cao mối quan tâm của công chúng Việt Nam về quyền con người, đặc biệt là quyền tự do ngôn luận, quyền lao động và công đoàn độc lập, phản ánh các vấn đề bắt giam những người bảo vệ nhân quyền, và sự quấy rối đối với xã hội dân sự độc lập.

Đáng lưu ý, kháng thư dẫn lại nguồn tin cáo buộc nói rằng, ông Phạm Chí Dũng bị bắt vì đã gửi thư kiến nghị kêu gọi Nghị viện Châu Âu hoãn phê chuẩn Hiệp định Thương mại Tự do giữa Việt Nam và Châu Âu (EVFTA).

"Vào ngày 10/11/2019, hai tuần sau khi Ủy ban Thương mại của Nghị viện Châu Âu đến Việt Nam, ông Phạm Chí Dũng gửi thư kiến nghị kêu gọi Nghị viện Châu Âu hoãn phê chuẩn EVFTA cho đến khi chính phủ Việt Nam đáp ứng được các tiêu chuẩn nhân quyền cụ thể. Tuần sau, ông Phạm Chí Dũng đã cho các đồng nghiệp biết, ông đã nghe thông tin từ những người trong Bộ Công an nói rằng ông ấy có nguy cơ bị bắt vì đơn kiến nghị", kháng thư viết.

Đến ngày 21/11/2019, ông Phạm Chí Dũng đã bị bắt và bị khởi tố về tội "làmtàng trữ, phát tán hoặc tuyên truyền thông tin, tài liệu, vật phẩm nhằm chống Nhà nước" theo điều 117 Bộ luật Hình sự.

Một bản tin trên Cổng thông tin điện tử của Bộ Công an khi đó nói rằng "Phạm Chí Dũng đã có nhiều hoạt động công khai vi phạm pháp luật nghiêm trọng và rất nguy hiểm ; tác động xấu đến sự ổn định xã hội, ảnh hưởng tiêu cực đến an ninh, trật tự".

Vụ việc gây quan ngại cho chuyên gia

Qua kháng thư, các chuyên gia nhân quyền Liên Hiệp Quốc bày tỏ sự quan tâm về việc bắt giam ông Phạm Chí Dũng vì mối liên hệ trực tiếp đến các hoạt động thúc đẩy nhân quyền của ông, và khi bị giam giữ các quyền của ông đã không được đảm bảo.

"Thực tế là ông Dũng bị giam giữ mà không được tiếp cận với gia đình hoặc luật sư của mình. Chúng tôi quan ngại rằng trong khoảng thời gian dài trước khi được phép liên lạc ra bên ngoài khiến ông ta có nguy cơ bị tra tấn hoặc bị đối xử tàn nhẫn và vô nhân đạo", các chuyên gia nhân quyền Liên Hiệp Quốc bày tỏ.

Để làm rõ hơn về mối quan tâm này, các chuyên gia đã yêu cầu chính phủ Việt Nam phản hồi về các cáo buộc, cũng như cung cấp các căn cứ pháp lý dẫn đến việc bắt giam ông Phạm Chí Dũng và giải thích việc giam giữ ông ấy tương thích như thế nào với tiêu chuẩn nhân quyền quốc tế.

Đồng thời, các chuyên gia cũng đề nghị chính phủ Việt Nam cung cấp những biện pháp đã được thực hiện nhằm đảm bảo cho các nhà nhà báo và những người bảo vệ nhân quyền thực hiện công việc hợp pháp của họ trong một môi trường an toàn mà không bị đe dọa, quấy rối hoặc trả thù dưới bất kỳ hình thức nào.

Kháng thư cũng nhắc lại tại kỳ Kiểm điểm Định kỳ Phổ quát về Nhân quyền (UPR) lần thứ 3 của Việt Nam, một số quốc gia đã khuyến nghị Việt Nam cần sửa đổi hoặc bãi bỏ điều 117 Bộ luật Hình sự về tội tuyên truyền chống nhà nước, và làm cho nó phù hợp hơn với luật nhân quyền quốc tế.

Trong khi chờ trả lời, các chuyên gia yêu cầu chính phủ Việt Nam cần thực hiện các biện pháp tạm thời cần thiết để tạm dừng các vi phạm bị cáo buộc và ngăn chặn sự tái diễn.

Kháng thư được đệ trình bởi 4 vị chuyên gia nhân quyền của Liên Hiệp Quốc là David Kaye, Báo cáo viên đặc biệt về thúc đẩy và bảo vệ quyền tự do biểu đạt ; Leigh Toomey, Phó Chủ tịch Nhóm công tác về giam giữ tùy tiện ; Clement Nyaletsossi Voule, Báo cáo viên đặc biệt về quyền tự do hội họp và lập hội, và Michel Forst, Báo cáo viên đặc biệt về tình hình những người bảo vệ nhân quyền.

Kháng thư là một hình thức giải quyết khiếu nại vi phạm nhân quyền thuộc Thủ tục đặc biệt của Hội đồng Nhân quyền Liên Hiệp Quốc. Các cá nhân hay bất kỳ tổ chức xã hội dân sự nào khi có được thông tin cậy về các hành vi vi phạm nhân quyền của quốc gia có thể gửi đơn khiếu nại đến các chuyên gia nhân quyền của Liên Hợp Quốc. Từ thông tin khiếu nại này, các chuyên gia Liên Hiệp Quốc có thể can thiệp trực tiếp với chính phủ của quốc gia thông qua kháng thư chất vấn, làm rõ các cáo buộc vi phạm nhằm bảo vệ cho các nạn nhân.

Minh Luật

Nguồn : RFA, 24/03/2020

Published in Diễn đàn

AVG : Ai đứng sau bản án nhạo báng công lý ?

Nguyễn Anh Tuấn, RFA, 31/12/2019

Vậy là Phạm Nhật Vũ đã bị tuyên mức án 3 năm tù giam sau khi ‘trộm’ không thành 8.900 tỷ của công trong phi vụ AVG. 

vu1

Em trai Phạm Nhật Vượng nhẹ tội ‘nhờ làm công đức nhiều’ cho ‘Phật giáo quốc doanh’ - Ảnh ông Phạm Nhật Vũ (thứ hai, trái qua) trong một lần đưa cả trăm nhân viên AVG đến tu tập tại tổ đình Viên Minh ở Hà Nội. (Hình: Phatgiao.org.vn)

So với nhiều vụ xử các kẻ trộm khác mà dù đồ ăn trộm giá trị kém gấp trăm ngàn lần vẫn bị mọt gông, bản án quá nhẹ dành cho Vũ không khác một sự nhạo báng công lý. 

Để khỏa lấp sự lố bịch của bản án này, nhiều trò đã được họ bày ra. Nào là 2000 tổ chức, cá nhân xin khoan hồng cho Vũ. Nào là Viện Kiểm sát đề nghị áp dụng triệt để các quy định pháp luật để án Vũ được giảm nhẹ. 

Tuy nhiên, những người bày trò này quên mất một điều rằng cách công chúng đánh giá sự việc không giống những gì họ hình dung. 

Vũ đưa hối lộ để thực hiện phi vụ rút tiền nhà nước thì công luận có thể cho rằng 2000 tổ chức, cá nhân cũng đã nhận được gì đó để xin cho Vũ. Mà thế thì sao tin được.

Tương tự, ai đời Viện Kiểm sát - bên thực hành quyền công tố, tức buộc tội - lại kể công của bị cáo, không khác gì luật sư ? Một phiên tòa công bằng cần hai bên buộc tội và gỡ tội phải đi đến cùng lý lẽ của mình trước tòa để dựa trên đó tòa đưa ra phán quyết. Đằng này, bên công tố lại đóng luôn vai bào chữa cho bị cáo thì còn gì là công bằng. 

Bởi vậy, có thể nói những trò bày vẽ nhằm che giấu bản án 3 năm lố bịch kể trên đã thất bại hoàn toàn, nhất là trong mắt công chúng. 

Thêm nữa, nên nhớ rằng AVG là vụ án trong diện Ban Chỉ đạo Trung ương Phòng chống Tham nhũng theo dõi. Ban siêu quyền lực này ắt hẳn sẽ chỉ đạo nghiêm ngặt từng diễn biến của vụ việc, từ điều tra, khởi tố cho đến tuyên án. Không thể có mức án 3 năm ở trên nếu không có sự đồng ý của Ban Chỉ đạo ; hay nói cách khác, đây là mức án mà Ban Chỉ đạo - đứng đầu là TBT Nguyễn Phú Trọng - lựa chọn cho Phạm Nhật Vũ và phi vụ ăn trộm 8,900 tỷ tài sản nhà nước của ông ta. 

Phần rút ra kết luận xin nhường lại độc giả. 

Nguyễn Anh Tuấn

Nguồn : RFA, 31/12/2019 (nguyenanhtuan's blog)

******************

Bắt Phạm Nhật Vũ để bắt tiếp con gái cựu Thủ tướng Dũng ?

Phạm Chí Dũng, VOA, 15/04/2019

Vì sao khơi lại vụ ‘MobiFone mua AVG’ ?

Vụ ‘MobiFone mua AVG’ tưởng như đã chính thức đóng hồ sơ vào cuối năm 2018, khi Hội nghị trung ương 9 đã chỉ ‘cách hết chức vụ’ đối với cựu bộ trưởng thông tin và truyền thông Nguyễn Bắc Son nhưng lại không đụng chạm gì đến người đồng chí cùng chiến hào và cùng chức vụ với Son là Trương Minh Tuấn. Thậm chí sau hội nghị này, Tuấn vẫn giữ nguyên được cái ghế Phó trưởng ban Tuyên giáo trung ương như một lá bùa hộ mệnh.

banco01

Phạm Nhật Vũ, Nguyễn Thanh Phượng và Lê Nam Trà. Nguồn : internet

Trước đó, những cái tên quan chức bị ‘đóng hòm’ chỉ là giới lãnh đạo của MobiFone như Cao Duy Hải, Lê Nam Trà, Phương Anh và quan chức quản lý Phạm Đình Trọng, nhưng không hề hiện ra cái tên Phạm Nhật Vũ - lãnh đạo Công ty AVG và là em trai của tỷ phú đô la số một Việt Nam là Phạm Nhật Vượng.

Về phần mình, Phạm Nhật Vượng có vẻ đã làm những gì có thể cho em trai mình : gần 8.000 tỷ đồng cả ‘gốc’ lẫn tiền lãi đã được nộp lại cho đảng như một cách ‘khắc phục hậu quả’. Ngân sách rốt cuộc đã thu hồi tiền và chẳng mất mát gì. Theo lẽ thường tình của bộ máy pháp đình xã hội chủ nghĩa, vụ việc hay vụ án chỉ dừng ở đó và chỉ mang tính cảnh cáo răn đe là chính, chứ không phải là một cuộc truy đuổi hình sự rốt ráo như cái cách mà Bộ Công an mới khởi tố và tống giam Phạm Nhật Vũ vào trung tuần tháng 4 năm 2019.

Trong bối cảnh ấy, tội danh ‘đưa hối lộ’ được quy về Phạm Nhật Vũ, rất đồng pha với việc hai cựu bộ trưởng Nguyễn Bắc Son và Trương Minh Tuấn bị khởi tố thêm tội danh ‘nhận hối lộ’, là một động thái tố tụng hình sự mới tinh và khiến cho nhiều người ngạc nhiên, tuy đa số dư luận vẫn ủng hộ phương án ‘Tổng tịch’ phải xử lý nghiêm vụ ‘MobiFone mua AVG’ bằng tòa án chứ không phải các cuộc họp chi bộ chỉ để ‘kiểm điểm’.

Vì sao vụ ‘MobiFone mua AVG’ được khơi lại, mà lại khởi theo cái cách ‘dám’ bắt cả em trai của một tỷ phú đang sở hữu một tập đoàn kinh tế tư nhân không chỉ có thể khuynh đảo nền kinh tế Việt Nam mà còn được xem là chỗ dựa của nhiều quan chức cao cấp?

Phạm Nhật Vũ có phải là nhân vật cuối cùng bị bắt trong vụ ‘MobiFone mua AVG’, hay còn những nhân vật khác và ‘chúa’ hơn sẽ tiếp nối ?

Phải chăng cái đích trong vụ ‘MobiFone mua AVG’ mà Nguyễn Phú Trọng nhắm tới phải là ‘sâu chúa’, còn những Nguyễn Bắc Son, Trương Minh Tuấn, Phạm Đình Trọng chỉ là loại làm thuê ?

Hãy nhìn lại một nhân vật mà từ đầu đến cuối được xem là ‘tổng đạo diễn’ vụ ‘MobiFone mua AVG’: Nguyễn Thanh Phượng.

"Công chúa" nắm vai trò gì ?

Theo một số thông tin xuất hiện rải rác trên mạng xã hội bắt đầu từ năm 2015 và đặc biệt nổi bật vào đầu năm 2018 khi Thanh tra chính phủ chính thức công bố kết luận thanh tra vụ ‘MobiFone mua AVG’, Nguyễn Thanh Phượng (nguyên chủ tịch ngân hàng Bản Việt) đã đưa Lê Nam Trà lên ghế Chủ tịch Mobifone để cùng Phạm Nhật Vũ tính kế vụ AVG, chỉ đạo bốn công ty định giá trong việc nhào nặn số liệu để đưa AVG lên mức giá cao hơn 9 lần giá trị thực. Khi bị khởi tố bắt giam, chắc chắn Phạm Nhật Vũ sẽ khai ra danh sách các quan chức nhận tiền lại quả của vụ AVG (người ít thì nhận vài chục tỷ, người nhiều thì nhận đến gần nghìn tỷ)…

Có 4 đơn vị tư vấn thẩm định giá "thương vụ mafia" AVG là Công ty trách nhiệm hữu hạn Chứng khoán Ngân hàng thương mại cổ phần Ngoại thương Việt Nam (VCBS) thẩm định là 24.548 tỷ đồng, Công ty trách nhiệm hữu hạn Hãng Kiểm toán AASC thẩm định 33.299 tỷ đồng ; Hà Nội Value thẩm định 18.519 tỷ đồng. Còn Công ty Tư vấn Đầu tư và thẩm định giá AMAX đưa ra con số thẩm định là 16.565 tỷ đồng, trong đó, giá trị tài sản hữu hình là 3.117 tỷ đồng, giá trị tài sản vô hình ngoài bảng cân đối kế toán là 13.448 tỷ đồng.

Sau đó, kết quả định giá của AMAX được Mobifone sử dụng để đàm phán mua 95% cổ phần AVG với số tiền 8.889 tỷ đồng.

Trong khi AASC và VCBS đều là những thương hiệu lớn, thì Hanoi Value và AMAX đều là công ty rất nhỏ, vốn điều lệ của Hanoi Value chỉ là 1 tỷ đồng và của AMAX chỉ là 3,8 tỷ đồng. Với khả năng tài chính như vậy, việc Hanoi Value và AMAX được tham gia tư vấn cho một dự án lớn tính bằng trăm triệu đô đến tỷ đô như vậy là kỳ quái.

Chỉ một năm sau khi thương vụ thẩm định giá trên hoàn thành, Hanoi Value đã chuyển thành công ty mỹ viện, chuyên chăm sóc sắc đẹp. Còn AMAX vẫn là một công ty nhỏ với vốn điều lệ giữ nguyên 3,8 tỷ và gần như không có gì nổi bật sau khi được nhận một thương vụ rất lớn như thế. Người đại diện pháp lý và là Tổng giám đốc là Võ Văn Mạnh, một Thạc sĩ giảng dạy tại Fulbright.

Ngay sau khi kết luận thanh tra vụ "Mobifone mua AVG" của Thanh tra Chính phủ nhận được sự chấp thuận của Chính phủ để chuyển sang cơ quan điều tra thuộc Bộ Công an, một hiện tượng đáng chú ý là một số tờ báo nhà nước đã xoáy vào trách nhiệm của công ty tư vấn thẩm định giá vụ AVG, đặc biệt đặt dấu hỏi "AMAX là công ty nào ?", trong khi không quan tâm lắm đến vai trò của các công ty tư vấn lớn hơn nhiều là AASC và VCBS.

Một luồng dư luận cho rằng "Manh mối nằm ở đây. AMAX chính là công ty của Phượng, dù Phượng không hề đứng tên hay sở hữu chút cổ phẩn nào ở đó. Và 3 đơn vị kia chỉ là chân gỗ được sắp xếp vào và cố tình hét giá cao nhất để AMAX được nhận làm kết quả… Điểm cuối của những bài điều tra chắc chắn sẽ là AMAX, nói đúng hơn, là tìm đến công chúa Nguyễn Thanh Phượng".

Nguyễn Thanh Phượng lại là con gái ruột của cựu thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng.

‘Sâu chúa’ là những ai ?

Vào năm 2015 và ngay trước đại hội 12 của đảng cầm quyền, trên mạng xã hội xuất hiện một bản giải trình 12 điểm được cho là của ông Nguyễn Tấn Dũng - khi đó còn là thủ tướng - gửi Tổng bí thư và Bộ Chính trị, trong đó có nội dung giải trình về tài sản của "cháu Nguyễn Thanh Phượng" và việc bà Phượng lấy chồng là con trai của một quan chức thuộc chính quyền Việt Nam Cộng Hòa.

Nhưng việc bà Nguyễn Thanh Phượng không có tên trong kết luận thanh tra của Thanh tra chính phủ vào tháng 3 năm 2019 cho thấy một khả năng : không chỉ bà Nguyễn Thanh Phượng có thể "thoát" vụ "Mobifone mua AVG", mà cả cha con Nguyễn Tấn Dũng vẫn tạm thời an toàn.

Từ "tạm thời" có lẽ là hợp lý nhất trong một chính trường luôn xáo trộn, nơi mà những hứa hẹn, cam kết luôn đầy sắc thái ma mị và có thể bị hủy bỏ, lộn ngược vào bất kỳ lúc nào.

Nhưng giờ đây, thời thế đang lộ ra sự lộn ngược của nó khi một lý lẽ như đinh đóng cột đang dần hiện ra: đã bắt Tuấn và Vũ, không thể không bắt Phượng.

Bởi theo logic vốn phải thế, một khi Nguyễn Bắc Son và Trương Minh Tuấn đã khai ra nhận hối lộ từ Phạm Nhật Vũ, sẽ đến lượt Vũ và hai nhân vật của AMAX vừa bị bắt cùng Phạm Nhật Vũ là Giám đốc AMAX Võ Văn Mạnh và nhân viên - phải khai ra ai là ‘tổng đạo diễn’ vụ ‘MobiFone mua AVG’.

Trước đó, dường như Nguyễn Phú Trọng đã không có được những lời khai đắt giá ấy từ hai phiên tòa xử Đinh La Thăng vào đầu năm 2018 và cả từ đại gia ngân hàng Trần Bắc Hà - kẻ được xem là thũ hạ tin cẩn của Nguyễn Tấn Dũng.

Cũng bởi thế, 2018 là năm mà ông Trọng loay hoay với những vụ án lớn, nhưng chỉ lớn và kéo dài đến nửa đoạn đường dẫn đến cửa nhà cựu thủ tướng Dũng. Cái còn thiếu là bằng chứng theo nguyên tắc ‘án tại hồ sơ’.

Vụ ‘MobiFone mua AVG’ là sự tiếp nối của vụ Junin 2 (Tập đoàn Dầu khí Việt Nam có nhiều dấu hiệu hối lộ đến 584 triệu USD cho các quan chức Venezuela để nhận được quyền khai thác dầu khí tại mỏ Junin 2) - cả hai đều phảng phất bóng dáng Nguyễn Tấn Dũng.

Dấu hỏi còn lại : Nguyễn Thanh Phượng có phải là ‘sâu chúa’ mà Trọng muốn bắt ? Hay còn ai nữa ?

Logic là thế, nhưng thực tế diễn biến ra sao lại phải chờ ‘Tổng tịch’ có qua được cơn hiểm nghèo ‘tai biến’ vừa xảy ra với ông ta tại Kiên Giang - nơi được xem là căn cứ địa cách mạng của gia độc Nguyễn Tấn’ - vào ngày 14/4/2019 hay không.

Phạm Chí Dũng

Nguồn : VOA, 15/04/2019

Published in Diễn đàn

Nhà báo độc lập Phạm Chí Dũng không được gặp luật sư bào chữa

RFA, 26/12/2019

Tiến sĩ, nhà báo độc lập Phạm Chí Dũng sẽ bị hạn chế việc gặp luật sư cho đến khi kết thúc quá trình điều tra. Luật sư Đặng Đình Mạnh, người nhận bào chữa cho ông Phạm Chí Dũng nói với đài Á Châu Tự Do.

vn2

Nhà báo Phạm Chí Dũng - Photo : RFA

Nhà báo Phạm Chí Dũng hiện đang bị tam giam để điều tra với cáo buộc : "Làm, tàng trữ, phát tán hoặc tuyên truyền thông tin, tài liệu, vật phẩm nhằm chống Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam" theo điều 117 bộ Luật Hình sự.

Luật sư Mạnh cho hay, vào ngày 13/12/2019, các luật sư gồm Đặng Đình Mạnh, Nguyễn Văn Miếng đã đến Cơ quan An ninh Điều tra (An ninh điều tra), Công an Thành phố Hồ Chí Minh để lập thủ tục đăng ký bào chữa cho ông Phạm Chí Dũng.

Đến ngày 16/12/2019, Cơ quan An ninh điều tra đã ra văn bản thông báo quyết định của Viện Kiểm sát (Viện Kiểm sát) Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh về thời điểm người bào chữa tham gia tố tụng kể từ khi kết thúc điều tra vụ án. Nghĩa là, luật sư không được gặp thân chủ trong suốt quá trình điều tra vụ án.

"Tại vì họ (cơ quan An ninh điều tra-PV) nói là giới hạn cho luật sư tham gia vào giai đoạn điều tra. Lúc này đang là giai đoạn điều tra vụ án. Do họ giới hạn nên luật sư không nắm được thông tin gì cả.

Chỉ nói riêng về phương diện luật pháp thì đúng là theo luật hình sự có cho họ cái quyền được giới hạn luật sư đối với những vụ án thuộc nhóm an ninh quốc gia".

Hiện nay, Luật sư Mạnh cũng chưa thể khẳng định được đến khi nào mới có thể giam gia bào chữa cho ông Phạm Chí Dũng vì còn tuỳ thuộc vào Cơ quan An ninh điều tra có mở rộng điều tra hay không và khi nào thì kết thúc quá trình điều tra.

"Cái này cũng không thể nào khẳng định được, chỉ biết rằng họ truy tố anh Dũng vào điều 117, nhưng cụ thể là họ sẽ mở rộng để tập trung vào vấn đề gì thì họ không thông báo, mình không nắm hồ sơ nên mình cũng không biết.

Việc kết thúc giai đoạn điều tra còn phụ thuộc vào việc cơ quan điều tra họ cho rằng đã đầy đủ thì họ kết thúc. Có những vụ án thực ra là có thể kéo dài đến ngoài cả năm trời".

Luật sư Nguyễn Văn Đài nhận định rằng việc hạn chế gặp luật sư là thường xuyên xảy ra trong những vụ án có liên quan đến cái gọi là "an ninh quốc gia".

"Tôi bị bắt vào ngày 16/12/2015. Ngay từ khi họ bắt tôi tại nhà, tôi đã yêu cầu phải cho tôi gặp luật sư khi họ khám nhà. Nhưng ngay lập tức họ có một đại diện của Viện Kiểm sát tối cao đi cùng trình cái giấy của Viện trưởng Viện Kiểm sát kiểm sát tối cao là không cho tôi tiếp cận với luật sư cho đến khi nào kết thúc điều tra.

Theo quy định của Bộ luật Hình sự, đối với các vụ án an ninh quốc gia thì luật sư chỉ có thể tiếp cận với hồ sơ vụ án và gặp thân chủ từ khi kết thúc điều tra thôi. Điều đó trái với Hiến pháp. Bởi vì trong Hiến pháp thì không phân biệt đối xử giữa an ninh quốc gia hay là thường phạm. Hiến pháp nói rằng khi một người bị bắt bị tạm giam thì có quyền gặp luật sư của mình, luật sư cũng có quyền bào chữa cho thân chủ. Thế nhưng mà trong Bộ luật Tố tụng hình sự thì họ lại nêu điều đó là trái với Hiến pháp của Việt Nam".

Cựu tù nhân lương tâm Đinh Nguyên Kha cũng chia sẻ về quãng thời gian ông bị tạm giam mà không có luật sư :

"Mình không được tiếp xúc với bất kỳ ai, không được tư vấn về pháp luật. Sau khi họ đã dẫn mình đi hết rồi thì mới được gặp luật sư. Có nghĩa là mình đã nói rất nhiều điều bất lợi cho mình".

Theo đánh giá của luật sư Đài, thời gian tạm giam để điều tra không được gặp luật sư chính là lúc mà những điều tra viên và quản giáo áp chế tinh thần của những người bị tạm giam, buộc phải nhận tội hoặc phải khai theo ý muốn của điều tra viên :

"Khi không được gặp luật sư hoặc không được gặp gia đình thì gặp rất nhiều khó khăn. Trong suốt cả quá trình đó, cơ quan an ninh điều tra cùng với quản giáo của trại áp chế rất nhiều về tinh thần.

Trong hai năm rưỡi tôi bị tạm giam thì đến tận tháng thứ 26 tôi mới được gặp luật sư. Trong 26 tháng đó quản giáo và an ninh nghĩ ra đủ mọi cách để áp chế tinh thần. Ví dụ như tôi bị ăn cơm sống một tháng, họ cho nước uống có mùi rất khó chịu, rồi họ cho đồ ăn thiu, trong nước canh họ cho thêm cả xà phòng vào… Đại khái họ nghĩ rất nhiều cách và cứ lặp đi lặp lại tuần này sang tuần khác.

Nếu như mình không có kinh nghiệm sẽ bị khủng hoảng về tinh thần. Trong khoảng thời gian điều tra như vậy, họ bắt mình phải nhận tội hoặc khi họ hỏi cái gì mình phải trả lời đúng theo ý của họ".

Về vai trò của luật sư trong các vụ án liên quan đến an ninh quốc gia, ông Đài cho rằng họ chính là cầu nối giữa người bị tạm giam và gia đình, truyền thông bên ngoài :

"Nếu như khi mình gặp luật sư thì mình sẽ nói với luật sư rằng tôi bị đối xử bất công như vậy, thì luật sư sẽ thông báo ra bên ngoài cho các phương tiện truyền thông trong và ngoài nước biết, như vậy sẽ giảm được áp lực cho mình".

Tiến sỹ, nhà báo Phạm Chí Dũng bị bắt giam, khởi tố hình sự vào ngày 21/11/2019 theo điều 117 bộ Luật Hình sự.

Theo đó, người bị buộc tội này có thể phải đối mặt với mức án cao nhất lên tới 20 năm tù giam.

Cao Nguyên

Nguồn : RFA, 26/12/2019

***************

Thông tin về vụ án khởi tố nhà báo tự do Phạm Chí Dũng

Đặng Đình Mạnh, VNTB, 23/12/2019

Nhà báo tự do Phạm Chí Dũng bị Cơ quan An ninh Điều tra – Công an Thành phố Hồ Chí Minh bắt tạm giam hình sự vào ngày 21/11/2019. Ông bị khởi tố về tội danh "Làm, tàng trữ, phát tán hoặc tuyên truyền thông tin, tài liệu, vật phẩm nhằm chống Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam" theo điều 117 Bộ luật hình sự.

pcd1

Ngày 13/12/2019, các luật sư Đặng Đình Mạnh, Nguyễn Văn Miếng đã đến Cơ quan An ninh Điều tra – Công an Thành phố Hồ Chí Minh lập thủ tục đăng ký bào chữa cho ông Phạm Chí Dũng.

Ngày 16/12/2019, Cơ quan An ninh điều tra đã phát hành văn bản thông báo quyết định của Viện Kiểm sát Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh về thời điểm người bào chữa tham gia tố tụng kể từ khi kết thúc điều tra vụ án. Theo đó, luật sư sẽ bị hạn chế việc tham gia trong quá trình điều tra vụ án.

Đến nay, các luật sư vẫn chưa nhận được bản chính văn bản thông báo này. Văn bản đính kèm theo stt này được chụp lại từ hồ sơ của Cơ quan An ninh điều tra.

Được biết, ông Phạm Chí Dũng hoạt động báo chí với tư cách nhà báo tự do. Môi trường hoạt động của ông chủ yếu trên không gian mạng. Đương nhiên, với tư cách hoạt động báo chí tự do, cho nên, ông không có thẻ nhà báo do Bộ Thông tin và Truyền thông cấp. Ông là người chủ trương trang báo mạng tên : Việt Nam Thời Báo. Trang báo thu hút khá nhiều độc giả quan tâm đến những vấn đề chính trị, xã hội Việt Nam. Sau thời điểm ông bị bắt giữ, thì trang Việt Nam Thời Báo đã phải tạm đình chỉ phát hành một tháng tròn, cho đến ngày 22/12/2019 đã có thông báo phục hoạt lại.

Tương tự như ông Nguyễn Hữu Vinh chủ trương trang báo mạng Ba Sàm, các ông đều là những người tiên phong hoạt động báo chí tự do tại Việt Nam kể từ sau năm 1975 và đều phải trả giá đắt cho sự dấn thân của mình.

Điểm cần lưu ý, các ông Nguyễn Hữu Vinh, Phạm Chí Dũng đều đã là những "hạt giống đỏ" của chế độ. Nhưng có vẻ như, họ đã đặt lợi ích dân tộc lên trên những đặc lợi mà gia thế đã tạo cho họ.

Ngày 23/12/2019

LS. Đặng Đình Mạnh

Nguồn : VNTB, 23/12/2019

************

Sao không kiện về tội vu khống ?

Trần Dzạ Dzũng, VNTB, 22/12/2019

"(VNTB) – "Tôi đọc hết các bài của TS Dũng. Anh ấy có lối hành văn hơi cầu kỳ và khác lạ, nhưng ngồn ngộn thông tin và rất quyết liệt. Nhà nước thấy anh Dũng đưa tin không đúng hoặc vu khống thì cử người ra đối chất, hoặc kiện anh Dũng chứ giở thói cường quyền bắt bớ bịt miệng là cực kỳ hèn hạ và mông muội !"

pcd2

"TS Dũng" ở đoạn trên chính là nhà báo Phạm Chí Dũng, một tiến sĩ về kinh tế với người thầy hướng dẫn làm đề tài là giáo sư Trần Trung Hậu, khoa Kinh tế Chính trị trường Đại học Tổng hợp Thành phố Hồ Chí Minh.

Đoạn trích nhận xét là từ tài khoản fb của ông Lê Quang Hợp, nhân một dòng status trên tài khoản fb của nhà báo Chu Vĩnh Hải, về việc tròn một tháng ngày công dân Phạm Chí Dũng bị bắt giam, với lý do các bài viết của ông mang dấu hiệu phạm luật hình sự ở điều 117 "Tội làm, tàng trữ, phát tán hoặc tuyên truyền thông tin, tài liệu, vật phẩm nhằm chống Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam".

Hiện tại trang điện tử Việt Nam Thời Báo của Hội Nhà báo độc lập Việt Nam vẫn chưa hoạt động trở lại sau vụ người đứng đầu tổ chức này vướng vòng lao lý hôm 21/11/2019, song tất cả các bài viết của nhà báo Phạm Chí Dũng trên VOA vẫn còn được giữ nguyên, kèm dòng chú thích ngay phần giới thiệu : "Các bài viết của Phạm Chí Dũng là blog cá nhân và được đăng tải với sự đồng ý của đài VOA nhưng không phản ánh quan điểm chính thức của chính phủ Hoa Kỳ".

"Không phản ánh quan điểm chính thức của chính phủ Hoa Kỳ", có nghĩa là các nội dung bài viết của Phạm Chí Dũng được VOA chấp nhận đăng và gửi trả nhuận bút, là đáp ứng các yêu cầu về quyền được thông tin mà VOA đã nhấn mạnh : "VOA là cơ quan truyền thông đa phương tiện lớn nhất Hoa Kỳ, phổ biến thông tin qua hơn 45 ngôn ngữ đến độc giả những nơi không có tự do báo chí hoặc tự do báo chí bị giới hạn. Được thành lập năm 1942, VOA cam kết tính toàn diện, độc lập, và đưa tin trung thực. VOA được tài trợ toàn bộ bởi tiền thuế của người dân Mỹ, và là một thành phần của Cơ quan truyền thông toàn cầu Hoa Kỳ".

"Tất cả các tin tức của Ban Việt ngữ VOA phải bảo đảm tính chính xác, khách quan, và cân bằng, với phương châm "Thông tin để tiến bộ". Câu cuối của phần tự giới thiệu "Về VOA tiếng Việt" đã cam kết như vậy trong việc sử dụng "tiền thuế của người dân Mỹ".

Các bài viết của nhà báo Phạm Chí Dũng trên VOA hầu hết đều nói về hiện tình ở Việt Nam. Ông Dũng chủ yếu sử dụng thể loại bình luận. 

Xuất thân là một sĩ quan an ninh, từng là thư ký cho Bí thư Thành ủy thành phố Hồ Chí Minh – Trương Tấn Sang, một chính khách sau này được đảng cộng sản Việt Nam tín nhiệm chọn ông Sang vào ghế chủ tịch nước Việt Nam, lẽ tất nhiên khi trong vị trí một người viết báo, ông Phạm Chí Dũng hiểu rất rõ về ý nghĩa của một bài bình luận trên báo chí là không dừng lại ở những con chữ sống động, văn phong uyển chuyển, mà còn là ở sự phân tích thấu đáo, có lý, có tình, có tính đến hiệu ứng xã hội sau khi bài báo đăng tải, thậm chí những hệ lụy mà bài báo có thể gây ra.

Quan sát các bài bình luận về kinh tế, chính trị đang diễn ra tại Việt Nam, qua ngòi bút của Phạm Chí Dũng thể hiện trên VOA, không khó để nhận ra là có rất nhiều sự kiện, vấn đề nóng về tình hình chính trị, kinh tế, xã hội kể cả những vụ việc phức tạp, nhạy cảm, đã được ông bình luận kịp thời, nhạy bén, đa chiều để không chỉ đáp ứng, giải quyết nhu cầu tìm hiểu thông tin theo chiều sâu của công chúng, mà còn góp phần khơi thông tinh thần dân chủ, tạo hiệu ứng xã hội lành mạnh theo phương châm "Thông tin để tiến bộ" mà VOA đặt ra khi sử dụng tiền thuế của người dân Hoa Kỳ cho các hoạt động truyền thông.

Lẽ ra, hiểu theo nghĩa cầu thị như hai slogan quen thuộc trên VOA : "Thông tin để tiến bộ" và "Tự do báo chí là quan trọng", thì việc tạo điều kiện để ông Phạm Chí Dũng duy trì bút lực để có các bài bình luận được truyền thống quốc tế như VOA chấp nhận, sẽ là một biểu hiện rõ nét về tính chiến đấu và năng lực, hiệu quả phản biện từ báo chí mà các cơ quan Đảng, nhà nước và bộ máy công quyền ở Việt Nam cần đến. Qua đó có thêm thông tin hữu ích trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành và quản lý mọi mặt của đời sống xã hội tại Việt Nam.

Sẽ có lập luận từ nhà chức trách biện giải về lý do phải giam giữ ông Phạm Chí Dũng và nhiều trường hợp người viết báo tương tự khác, rằng : "Đồng ý bình luận là một thể loại chủ công của báo chí và luôn được bạn đọc đón nhận một cách nhiệt tình. Tuy vậy, để có một bài bình luận hay theo đúng nghĩa của nó, đòi hỏi người viết không chỉ có một phông văn hóa rộng, trình độ chuyên môn sâu, kinh nghiệm sống dày dạn, mà còn phải am hiểu pháp luật, tìm hiểu kỹ lưỡng vấn đề muốn phân tích, lập luận, phản biện và đặc biệt là phải có cái tâm trong sáng, động cơ trung thực, lành mạnh.

Bởi thực tế đã xuất hiện một số bài bình luận trên báo chí, về văn phong, lập luận khá sắc sảo, nhưng không biết vô tình hay hữu ý mà "cái tôi" chưa thật thiện chí, thiện tâm của tác giả chưa thể hiện rõ trong bài viết. Đáng sợ hơn, có bài bình luận còn bộc lộ ý đồ hướng công chúng vào một cách nhìn khác, cách suy nghĩ khác dễ gây hiểu lầm dư luận, thậm chí làm phương hại đến sự đồng thuận trong xã hội".

Tuy nhiên ở đây về pháp luật từ dân sự đến hình sự đều có điều luật liên quan về hành vi nói xấu, đơm đặt, vu khống… Nếu bên vi phạm không sửa chữa, đền bù thỏa đáng hay tiếp tục hành vi này thì họ sẽ bị điều chỉnh của pháp luật tương ứng. Cho đến nay, chưa thấy một biên bản xử phạt hành chính nào về các hành vi đó trong các bài viết của nhà báo Phạm Chí Dũng.

Thử đặt câu hỏi thay cho điều 117 của Bộ luật hình sự, mà nhiều luật sư khi biện hộ cho thân chủ đã thắc mắc : Thế nào là "vật phẩm nhằm chống Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam" ?

Phải chăng những bài đăng trên VOA của nhà báo Phạm Chí Dũng, sắp tới đây nếu có phiên tòa xét xử, thì bên có "quyền và nghĩa vụ liên quan" không ai khác chính là Ban Việt ngữ VOA, bởi đây chính là nơi giúp cho nhà báo Phạm Chí Dũng thực hiện hành vi "tàng trữ, phát tán" ?

Xem ra sẽ có nhiều tình huống giả định pháp lý, trong trường hợp vì chủ trương "Thông tin để tiến bộ" và "Tự Do Báo Chí là Quan Trọng" mà ‘chủ quản’ của VOA là Chính phủ Hoa Kỳ buộc phải hầu tòa ở Việt Nam, vì liên đới trách nhiệm hình sự của cáo buộc "chống Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam" (!?)

Trần Dzạ Dzũng

Nguồn : VNTB, 22/12/2019

Published in Diễn đàn

Thân phụ Tiến sĩ Phạm Chí Dũng mong muốn vận động để con trai cụ sớm được trả tự do

Xuống sân bay Tân Sơn Nhất, việc đầu tiên của tôi là đến thăm gia đình Tiến sĩ Phạm Chí Dũng, ngay trong buổi tối đầu tiên.

dung1

Tiếp chúng tôi có thân phụ Phạm Chí Dũng là cụ Phạm Văn Hùng (trái), thân mẫu và vợ anh, chị Bùi Hồng Loan. Ảnh Nguyễn Tường Thụy 

Qua tìm hiểu từ trước và trực tiếp đến thăm, tôi cảm nhận được đây là một gia đình gồm 3 thế hệ có nền nếp. Mọi thành viên trong gia đình tôn trọng việc làm của từng người.

Sau khi Phạm Chí Dũng bị bắt, tôi được biết có nhiều người đến chia sẻ với gia đình nhưng chủ yếu là bạn bè, đồng chí của cụ Hùng. Trong số người đến thăm, nay tôi biết thêm có bà phó bí thư thành ủy. Bà này đến ngay buổi chiều 21/11 nhưng không đả động gì đến việc Phạm Chí Dũng bị bắt, có lẽ đến chỉ để thăm dò.

Không có không khí ảm đạm buồn bã của một gia đình có người vừa bị bắt liên quan đến chính trị. Ngược lại, gia đình tiếp chúng tôi rất niềm nở. Ngồi nói chuyện được một lúc, chúng tôi định vào chào cụ ông nhưng cụ đã tập tễnh đi ra để tiếp khách (cụ bị ngã vẫn còn di chứng, đang tích cực điều trị). Ngoài cái chân đau ra thì trông cụ khỏe mạnh và minh mẫn hơn so với tuổi 88 của mình. Tôi nhận thấy Phạm Chí Dũng có dáng dấp của cha. Cụ nói chuyện chậm rãi, nhỏ nhẹ như cân nhắc cẩn thận từng lời nói của mình.

Tất nhiên là câu chuyện của chúng tôi xoay quanh việc Phạm Chí Dũng bị bắt.

*

Phạm Chí Dũng bị công an Thành phố Hồ Chí Minh bắt vào buổi sáng ngày 21/11/2019 làm dậy sóng công luận trong nước và quốc tế. Cáo buộc của công an xem ra thật ghê gớm : "Làm, tàng trữ, phát tán hoặc tuyên truyền thông tin, tài liệu, vật phẩm nhằm chống Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam", "Phạm Chí Dũng có nhiều hoạt động công khai vi phạm pháp luật nghiêm trọng và rất nguy hiểm ; tác động xấu đến sự ổn định xã hội, ảnh hưởng tiêu cực đến an ninh trật tự thành phố".

Tuy nhiên, xem qua biên bản khám xét, có thể thấy, bằng chứng cho cái gọi là "rất nguy hiểm" đó là những bài viết lưu trên máy tính mà chúng ta đã đọc ở trên mạng, ngoài ra còn có ít danh thiếp, giấy tờ ngân hàng...

Căn cứ vào biên bản khám xét nhà Tiến sĩ Phạm Chí Dũng có thể hiểu lý do để nhà cầm quyền bắt anh là một số bài viết đã đăng trên mạng mà nhiều người đã biết tới. Cũng không hiểu tại sao viết bài trên mạng lại có thể ảnh hưởng đến an ninh trật tự thành phố được. Tôi biết Phạm Chí Dũng không nghĩ đến việc anh có thể bị bắt về viết bài phản biện. Anh chỉ cho đó là quyền biểu đạt chính kiến, quyền tự do ngôn luận. Anh cho rằng nếu bắt người viết phản biện đó là đàn áp tự do báo chí. Nhưng trớ trêu thay, anh lại bị bắt về điều đó.

Có thể nói, "tội" của Phạm Chí Dũng là tội nói thật.

Trước hết, là anh nói thật về tình hình đất nước. Tôi chưa thấy Phạm Chí Dũng bịa đặt ra hay xuyên tạc điều gì. Những bức tranh ảm đạm về chính trị, kinh tế, xã hội là có thật mà ai cũng nhận thấy, thậm chí còn phù hợp với những phát biểu của lãnh đạo, các nghị quyết của đảng và báo chí của nhà nước. Anh dựa vào thông tin trên báo chí của nhà nước để phân tích một cách khá thuyết phục trên cơ sở tư duy nhạy bén của mình.

Thứ hai là anh nói thật suy nghĩ, đánh giá, nhận xét, nhận định và dự đoán của mình. Và cái sự nói thật này làm cho nhà cầm quyền hay phe nhóm nào đó khó chịu.

Thứ ba là "tội" đối với bản thân anh và gia đình, đó là anh tin vào pháp luật. Với trình độ của anh, anh biết rõ giới hạn pháp luật cho phép đến đâu. Nhưng khi một chế độ không thượng tôn pháp luật thì cái ranh giới ấy lại là do ý chí của ai đó qui định. Nó xê dịch và rất mơ hồ.

Điều 25 Hiến Pháp ghi : Công dân có quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí, tiếp cận thông tin, hội họp, lập hội, biểu tình.

Tuy điều này thòng một câu "Việc thực hiện các quyền này do pháp luật quy định" nhưng người ta không tìm thấy "phápluật qui định" ở đâu vì quốc hội chưa ra luật. Vì thế những quyền ấy lại do theo cách hiểu của từng người. Không thể vì những quyền ấy chưa được luật hóa mà cấm tiệt quyền của công dân. Còn nếu căn cứ vào nghị định nào đó thì lại là việc trái khoáy vì nghị định không thể dùng để điều chỉnh luật.

Về việc thành lập Hội Nhà báo Độc lập Việt Nam, cụ Hùng cũng cho rằng, Hiến pháp đã qui định công dân có quyền lập Hội. Việc chưa ra luật về lập hội là trách nhiệm của quốc hội, nên không thể kết tội những người đứng ra thành lập Hội. Khi chưa ra luật thì không thể tước đi quyền lập hội của công dân. Vì vậy trong việc thành lập Hội Nhà báo Độc lập, Phạm Chí Dũng và những người sáng lập không có lỗi.

Tôi có nói với cụ, Hội Nhà báo độc lập chỉ là một tổ chức trong rất nhiều hội đoàn xã hội dân sự hiện nay. Có điều đó là Hội có tiếng nói mạnh mẽ nhất về tự do báo chí.

Về các bài viết của Phạm Chí Dũng, cụ Hùng nhận xét Phạm Chí Dũng đề cập đến các vấn đề nhạy cảm.

Có một điều, dư luận xung quanh việc Phạm Chí Dũng bị bắt, người ta không cho là Phạm Chí Dũng bị bắt vì vi phạm pháp luật mà chỉ đặt ra vấn đề, tại sao Phạm Chí Dũng bị bắt vào thời điểm này. Trong đó theo tôi, lý do thuyết phục nhất là bối cảnh chính trị hiện nay đang trước thềm đại hội đảng lần thứ 13 sẽ được tổ chức vào năm 2021, tức là chỉ còn hơn 1 năm nữa nên cần phải bịt miệng Phạm Chí Dũng lại. Trong khi Phạm Chí Dũng như ta đã biết, anh "tọc mạch" vào tất cả mọi chuyện, không né tránh điều gì, từ chuyện "phe nhóm", "giới chóp bu", "đấu đá", "đối thủ chính trị", "kinh tế suy thoái"... cho đến chuyện "á khẩu" trước tình hình Việt Nam bị Trung Cộng ngang ngược xâm phạm chủ quyền (tôi để trong ngoặc kép những cụm từ Phạm Chí Dũng hay dùng). Mà những vấn đề anh nêu ra và diễn đạt lại có sức thuyết phục người đọc. Thế mới "nguy hiểm". Anh chẳng kiêng nể nhưng cũng chẳng xúc phạm ông bà nào, cứ tuồn tuột mà nói. Luật pháp không có điều nào cấm nói thật về cá nhân, kể cả lãnh đạo. Có lẽ người ta cho anh là "công khai vi phạm pháp luật" là vì thế.

*

Trong buổi thăm hỏi chủ nhà muốn lưu khách, còn khách thấy thời gian đã dài. Có rất nhiều câu chuyện mà tôi không tiện kể. Khác với cụ bà tính tình xởi lởi, nhanh nhẹn, cụ ông lại khá kiệm lời. Có lẽ nhãn quan chính trị giữa chúng tôi với cụ vẫn còn những khoảng cách. Những vấn đề tôi vừa nêu trên là nội dung chúng tôi bày tỏ với cụ. Chúng tôi nói về Phạm Chí Dũng để nói lên rằng, việc làm của anh là không vi phạm pháp luật ; rằng, con trai cụ là một người tài năng, trong sáng, am hiểu thời cuộc, luôn luôn nặng lòng với đất nước. Mọi trăn trở của anh chỉ mong sao cho đất nước này tốt đẹp hơn mà thôi, không thể gọi là tuyên truyền chống nhà nước được.

Tôi nghĩ, tiếp xúc với chúng tôi, cụ hiểu thêm về con trai mình, ít nhất là về uy tín của Phạm Chí Dũng với thế giới bị coi là "phản động" là "thế lực thù địch và tình cảm của những người hoạt động xã hội dân sự dành cho anh.

Trước khi quay trở vào phòng nghỉ vì không ngồi được lâu, cụ Hùng bày tỏ mong muốn công luận lên tiếng có hiệu quả để Phạm Chí Dũng sớm được trả tự do.

Nguyễn Tường Thụy

Published in Diễn đàn

Tôi chỉ biết đến Tiến sĩ Phạm Chí Dũng sau khi anh bị bắt lần đầu vào ngày 17/7/2012. 6 tháng sau, công an Thành phố Hồ Chí Minh kết thúc điều tra, trả tự do cho anh mà chẳng có một lời giải thích nào. Tôi tò mò tìm hiểu và ngày càng rất thú vị về con người này. Lần đầu tôi gặp anh và nhiều nhân sĩ trí thức Sài Gòn tại nhà chị Dương Thị Tân vào ngày 14/8/2013. Tôi vào là để đi phiên tòa phúc thẩm cháu Nguyễn Phương Uyên, Đinh Nguyên Kha sẽ diễn ra ở Tân An (Long An) 2 ngày sau đó.

pcd1

Tiến sĩ Phạm Chí Dũng trong một video nói về nhân quyền Việt Nam trước khi bị bắt hôm 21/11/2019 Courtesy of VCHR

Từ bỏ hoạn lộ

Phạm Chí Dũng sinh ra trong một gia đình có công với chế độ. Bản thân anh, trước khi bị bắt lần đầu cũng làm việc tại các cơ quan Đảng như Ban tôn giáo, Ban An ninh Nội chính Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh. Anh cũng từng làm thư ký cho ông Trương Tấn Sang khi ông này làm Bí thư Thành ủy.

Ngày 5 tháng 12 năm 2013, Phạm Chí Dũng ra khỏi Đảng Cộng sản Việt Nam vì cho rằng đảng này không đại diện và phục vụ cho quyền lợi cho nhân dân. Đây là một dấu mốc rất quan trọng trong cuộc đời anh. Anh chính thức ly khai với Đảng cộng sản Việt Nam, đi vào con đường dân chủ.

Tuy vậy, sự thay đổi không thể là đột ngột mà nó là một quá trình. Có lẽ, anh đã nung nấu và hành động từ nhiều năm trước, có thể ở tuổi trên dưới 40. Việc năm 2012, anh bị bắt để điều tra về hành vi biên soạn tài liệu chống nhà nước, nhằm lật đổ chính quyền đã nói lên điều đó.

Đây là một điều rất đáng quý ở Phạm Chí Dũng. Với học vị tiến sĩ và tài năng, với vị trí công tác của mình, với lý lịch gia đình và với tuổi còn khá trẻ nhưng vào đảng từ rất sớm (khi ra khỏi tổ chức này thì anh đã có 20 năm tuổi đảng), anh có thể có nhiều cơ hội trên con đường hoạn lộ. Nhưng Phạm Chí Dũng không theo con đường mà nhiều người đang đi.

Nguyễn Công Trứ có câu :

Đã mang tiếng ở trong trời đất

Phải có danh gì với núi sông.

Cho đến bây giờ, con người nhất là giới gọi là có chữ vẫn ảnh hưởng sâu sắc về quan niệm lập thân của đạo Nho. Lập thân ở đây là lập danh, tức là phải đỗ đạt, phải làm quan để vinh quy bái tổ. Quan niệm này đã làm bao nhiêu người khốn khổ vì nó, nhục nhã vì nó và tha hóa cũng vì nó.

Quan niệm của Phạm Chí Dũng khác. Trước hết anh xác định trách nhiệm công dân. Anh không tìm đến danh, vì nếu thế, anh đã yên trí với vị trí của mình trong bộ máy chính trị để từ đó mà lên cao hơn nữa. Vị trí của anh khi ấy là điều thèm muốn của nhiều người. Anh luôn trăn trở phải làm gì cho núi sông chứ không phải là để có danh gì. Háo danh và danh hão đều xa lạ với anh.

Quan niệm phải làm gì cho non sông đất nước khiến Phạm Chí Dũng rẽ hẳn sang hướng khác, chấp nhận thiếu thốn, bị sách nhiễu và tù đày trong khi con đường hoạn lộ của anh đang rộng mở. Mấy ai dám từ bỏ tất cả để trở thành con người có hiếu với đất nước như anh ?

Tôi tin rằng anh thành tâm, nhiệt huyết ngay từ thuở thanh niên, khi anh ký lá đơn xin vào Đảng cộng sản Việt Nam. Hẳn là anh vào đảng để mong được cống hiến cho nhân dân, cho đất nước chứ không để vinh thân phì gia. Nhưng rồi thời gian làm anh nhận ra, đó không phải là con đường anh có thể đi và đành đoạn tuyệt với nó, dù là đau đớn.

Tài năng và tâm huyết

Từ năm 20 tuổi, Phạm Chí Dũng đã theo đuổi nghiệp văn chương. Anh từng xuất bản 2 tiểu thuyết và nhiều truyện ngắn. Nhưng rồi, anh dành tất cả tâm huyết cho viết báo và quên hẳn chuyện văn chương. Có lẽ anh cho rằng về việc đưa thông tin, phân tích thông tin và phổ biến thông tin, truyền tải tư tưởng, báo chí có thế mạnh hơn.

Ngày 29/04/2014, tổ chức Phóng viên Không biên giới công bố danh sách "100 anh hùng thông tin" năm 2014. Trong đó, Việt Nam 3 người được vinh danh gồm Nhà báo Trương Duy Nhất, Linh mục Anton Lê Ngọc Thanh và Nhà báo Phạm Chí Dũng.

Hai tháng sau đó, ngày 4/7/2014 tại Sài Gòn, Hội Nhà báo Độc lập Việt Nam được thành lập. Phạm Chí Dũng được bầu làm Chủ tịch Hội với sự đồng thuận tuyệt đối, như là việc đương nhiên phải thế.

Hôm sau, có một Hội nghị các tổ chức xã hội dân sự họp ở Chùa Liên Trì. Trong cuộc họp, tôi thông báo về tình hình thành lập Hội Nhà báo Độc lập. Khi tôi nói đến việc tôi được bầu làm Phó chủ tịch Hội, mọi người lên tiếng chúc mừng. Nhưng ý tôi không phải thế. Tôi đưa tay về phía Phạm Chí Dũng và nói : "Ý tôi là tôi rất vui và vinh dự được giúp việc cho Tiến sĩ Phạm Chí Dũng". Nghe bạn bè kể lại, anh khen tôi khiêm tốn, có lẽ cũng vì cả câu này. Nhưng đó là câu nói rất thật.

Sức viết của Phạm Chí Dũng thật ghê gớm. Hầu như không ngày nào, website Việt Nam Thời báo và các báo khác như VOA, Người Việt... không xuất hiện vài bài viết của anh. Anh là một cây bút phản biện xuất sắc với những bài bình luận sắc sảo. Giọng văn của anh mẫu mực, không xô bồ, không dùng ngôn ngữ miệt thị nhưng vô cùng thẳng thắn, thẳng thắn đến mức làm đối tượng khó chịu. Anh không né tránh lĩnh vực nào, từ chính trị đến kinh tế, văn hóa, từ "giới chóp bu" (chữ anh hay dùng), những chuyện đấu đá trong nội bộ đến các vấn đề bức xúc ngoài xã hội, từ trong nước ra ngoài nước... Tôi không hiểu anh lấy đâu ra kiến thức rộng như thế.

Tôi hay quan tâm đến sức khỏe của Phạm Chí Dũng. Nhìn anh với dáng vẻ như thể chỉ có da bọc xương, tôi hỏi thì anh bảo tạng người em nó thế, không thể khác được. Thế nhưng trong con người gầy gò, vẻ ốm yếu ấy là một năng lượng khủng khiếp. Tôi chưa từng biết đến cây bút nào viết khỏe như anh. Tôi đã chứng kiến có lần anh "viết bài" như sau : Anh đi chầm chậm vài bước, rồi quay lại vài bước, tay lúc chắp đằng sau, lúc day lên trán và đọc như đọc chính tả. Tôi nhìn anh rất ngạc nhiên, không hiểu anh đang làm gì. Đến câu : "xong chưa ?" thì tôi mới biết anh đang "viết bài". Ở một góc bàn, một cô gái nào đó ôm laptop đang gõ theo lời anh. Đến khi anh dừng đọc thì bài viết đã xong và anh gửi đi luôn. Khác hẳn với tôi, một bài viết có khi phải đánh vật cả buổi.

pcd1

Tiến sĩ Phạm Chí Dũng Photo : RFA

Say sưa với công việc, Phạm Chí Dũng bỏ qua tất cả những việc vặt vãnh. Ngoài việc bày tỏ chính kiến của mình trong các bài viết, hầu như anh không để ý đến những gì người ta nói về anh, kể lời khen và những lời dị nghị. Ngoài thái độ vui vẻ khi giao tiếp, anh không thể hiện những cảm xúc như buồn bã, cau có, nóng giận. Lúc nào, cũng thấy anh đăm chiêu suy nghĩ như nung nấu một điều gì. Khi thành lập Hội Nhà báo Độc lập, có một số người nghi ngờ anh, công khai nói rằng anh vẫn là an ninh cộng sản được "cài cắm" dưới vỏ bọc khác. Có lẽ người ta chỉ đơn giản để ý đến một thời anh làm việc ở các cơ quan đảng mà suy ra. Sau, những nghi ngờ này cũng giảm dần, không thấy nhắc lại nữa.

Phạm Chí Dũng biết cả nhưng anh không thanh minh, ra lời. Nếu buộc phải tranh cãi, anh cũng nói hết sức ngắn gọn, như thể anh sợ tốn thời gian vào những việc vô bổ hoặc không quan trọng. Anh cũng chẳng bao giờ nhắc tới những chuyện ấy với tôi. Anh vẫn cứ căng mình ra, lầm lũi làm việc như thể anh rất xót xa khi thời gian cứ chầm chậm trôi mà không bao giờ quay trở lại.

Tôi cũng một thời say mê văn thơ như Phạm Chí Dũng. Năm 2010, tôi đã chế bản 2 tập thơ và 1 tập truyện ngắn. Nhưng rồi bị báo chí tự do cuốn hút, tôi đành bỏ đấy. Có lần niềm say mê cũ thức dậy, tôi làm bài thơ tình rồi gửi anh đọc cho vui. Anh đáp : "Đến bây giờ mà anh còn viết những thứ này à ?

Khiêm nhường và bình dị

Phạm Chí Dũng biết những đánh giá của công luận, của dư luận về mình nhưng hầu như anh không quan tâm mấy. Những lời khen không làm anh lấy đó mà cho rằng mình quan trọng, những lời dị nghị không làm anh phân tâm. Phạm Chí Dũng khiêm nhường nhưng tự tin. Tôi không thấy anh chê bai ai, dù khi cần thiết anh có thể có những nhận xét thận trọng. Không thấy anh ồn ào, lên gân lên cốt bao giờ, nếu có thì chỉ là sự gồng mình lên trước áp lực của công việc.

Tôi thường thấy anh trong những bộ quần áo đơn giản nhưng gọn ghẽ. Chưa bao giờ thấy anh diện bộ trang phục đắt tiền, sang trọng. Anh sống chân thành, không có giọng lấy lòng ai hay xúc phạm đến ai. Có lần bài viết của tôi có tới 1 vạn chia sẻ, nhưng anh bảo bài ấy chưa phải hay, anh có những bài khác hay hơn. Tôi chẳng biết anh nói về bài nào.

Dưới con mắt của nhà cầm quyền, anh là người "không nghề nghiệp" (xem trong quyết định khởi tố). Đó là cách nói của họ, để cho dư luận hiểu anh là kẻ vô công rồi nghề. Không làm công ăn lương cho ai thì coi là không nghề nghiệp nhưng muốn giảm tỉ lệ thất nghiệp thì người ta phong cho mấy bà phục vụ gia đình có nghề nghiệp nội trợ.

Một nhân vật nổi tiếng như anh, cứ nghĩ anh phải có người giúp việc, hoặc ít ra được rảnh để có thể toàn tâm cho công việc nhưng không phải thế. Trong gia đình, anh cư xử trọn vẹn với trách nhiệm của người con, người chồng, người cha. Anh biết chia sẻ công việc với gia đình, cố gắng làm những gì có thể đỡ đần cho người khác. Quanh năm, anh lãnh trách nhiệm đưa đón 2 con đến lớp một cách đều đặn vì anh không làm hành chính, có thể làm vào lúc khác. Nhiều lần câu chuyện giữa tôi và anh phải tạm dừng vì "đã đến giờ em đi đón các cháu". Vì vậy, công an muốn bắt anh chỉ cần mai phục ở cổng trường các cháu là tóm được.

Phạm Chí Dũng là người chí tình với bạn bè, thương yêu vợ con, là người con có hiếu của gia đình.

Tôi phải thành thật mà nói rằng, tôi và Phạm Chí Dũng không quá thân thiết với nhau, không phải là "cạ" với những sở thích như ham rượu chè, quán sá. Chúng tôi đối đãi với nhau bằng sự trân trọng, nể nang và tin cậy. Vì thế, trong hai kỳ viết này, tôi không có nhiều những kỷ niệm về anh mà chỉ có thể nói những gì tôi biết. Chúng tôi cũng không phải là không có những bất đồng, nhưng đó chỉ là những việc nhỏ như về một bài viết chẳng hạn. Khi ấy, anh hay tiếp thu ý kiến của tôi, vì tôi rất thận trọng, dè dặt khi quyết định đưa ra một ý kiến nào đó. Anh không bảo thủ trước những ý kiến thuyết phục. Ngược lại về công việc của Hội, tôi tôn trọng việc làm của anh, không tọc mạch những việc tôi không nên biết. Tôi tin anh trong những việc anh không thể chia sẻ.

Bị sách nhiễu

Không nói về hai lần bị bắt, Phạm Chí Dũng thường xuyên bị sách nhiễu. Anh bị theo dõi rất ngặt nghèo. Nhiều lúc anh bị canh giữ gắt gao. Giấy mời, giấy triệu tập thì thường xuyên, anh không đi thì bị đón bắt ngoài đường.

Xin nhắc lại vài vụ :

Ngày 29/11/2013 khi đến thăm Tiến sĩ Nguyễn Thanh Giang ở Hà Nội thì anh bị chặn ngay từ ngõ rồi bị đưa về đồn câu lưu 6 giờ. Tại đó, công an đưa ra một quyết định rất quái đản là anh không được gặp 3 đối tượng : Nguyễn Thanh Giang, Nguyễn Văn Hải và Lê Thị Công Nhân, trong khi Nguyễn Văn Hải, Lê Thị Công Nhân đang ở... trong tù.

Ngày 1/2/2014, trên đường đi Geneva, Phạm Chí Dũng bị chặn tại sân bay Tân Sơn Nhất. Anh được tổ chức phi chính phủ UN Watch mời sang làm diễn giả tại một buổi họp tại trụ sở Liên Hiệp Quốc ngày 4/2 và tại Hội nghị Thượng đỉnh Nhân quyền và Dân chủ Geneva vào ngày 25/2. Vụ chặn xuất cảnh ấy, công an cũng thu luôn hộ chiếu của anh cho tới tận bây giờ. Anh không đi được Mỹ để vận động cho tự do báo chí hồi tháng 4/2014 cũng vì thế. Trước đó, Phạm Chí Dũng từng bị "cảnh báo" không nên đi Singapore tham dự một hội nghị về cải cách ở Việt Nam.

Ngày 25/6/2015, sau khi đưa con đến lớp, Phạm Chí Dũng bị đón bắt và đưa về đồn. Trong khoảng 8 giờ thẩm vấn, có nội dung công an yêu cầu chấm dứt trang Việt Nam Thời Báo của Hội Nhà báo Độc lập.

Ngày 16/4/2016, Phạm Chí Dũng ra Hà Nội từ hôm trước để tham dự tọa đàm của Hội Nhà báo độc lập "Obama đến Việt Nam - The change we need". Sáng hôm sau anh mượn xe máy của một người bạn tới địa điểm họp thì bị một xe khác tông vào rất khó hiểu. Lấy lý do va chạm, anh bị đưa đến công an phường Giảng Võ để câu lưu. Vụ này, Nhà thơ Bùi Minh Quốc từ Đà Lạt ra cũng bị bắt về đồn câu lưu còn tôi bị canh giữ tại nhà.

Ngày 17/12/2017, Phạm Chí Dũng bị một kẻ lạ mặt ép xe ngã xuống đường rồi bỏ chạy. Anh bị chấn thương phần mềm, ở vai trái, chân trái và hai tay, có những vết bị sâu, phải băng bó khắp người. Thời điểm diễn ra vụ việc, đoạn đường vắng xe đi lại, thủ phạm chọn quãng đường tối để ra tay.

Nhiều năm qua, Phạm Chí Dũng đã nỗ lực làm việc trong hoàn cảnh bị canh giữ, trấn áp như thế.

Cáo trạng về Phạm Chí Dũng sẽ như thế nào ?

Những gì nhận xét về việc viết bài của Phạm Chí Dũng ở kỳ trước tôi đều căn cứ vào những bài viết trên mạng có ký tác giả là Phạm Chí Dũng. Tôi cứ tạm coi thế đã. Còn những bài nào của anh hay bài nào không phải, đó là việc của cơ quan điều tra.

bat1

Tiến sĩ Phạm Chí Dũng trong một cuộc biểu tình phản đối Trung Quốc Courtesy of RFI

Phạm Chí Dũng bị khởi tố về Điều 117, khoản 1, tiết a "làm, tàng trữ, phát tán hoặc tuyên truyền thông tin, tài liệu, vật phẩm nhằm chống Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam", có khung hình phạt từ 5 đến 12 năm. Trong quyết định khởi tố, anh bị cáo cuộc hành vi cụ thể là "Làm, tàng trữ, phát tán các bài viết, trả lời phỏng vấn có nội dung xuyên tạc, phỉ báng chính quyền nhân dân, bịa đặt, gây hoang mang trong nhân dân nhằm chống Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam"

Điều 117 thực chất là Điều 88 cũ nhưng cụ thể hơn. Hành vi là làm, tàng trữ, phát tán, tuyên truyền. Đối tượng của hành vi là thông tin, tài liệu, vật phẩm.

Nhưng những thông tin, tài liệu, vật phẩm có nội dung như thế nào là tuyên truyền chống nhà nước thì không có qui định cụ thể. Việc này người ta dành cho quan tòa phán, phán thế nào nó ra thế ấy.

Tôi biết có những phiên tòa (ví dụ phiên tòa Hội Anh em dân chủ), người ta mời Hội đồng giám định của Bộ Thông tin và Truyền thông giám định tài liệu này nọ xem có phải là tuyên truyền chống nhà nước hay hoạt động lật đổ không. Đây là một điều rất kỳ quặc. Người ta có thể dùng khoa học kỹ thuật giám định, chứ không ai dùng tư tưởng của người này để giám định tư tưởng của người kia bao giờ. Khi ấy, nó phụ thuộc vào cách hiểu, cách nghĩ của họ, thậm chí có thể là theo chỉ đạo.

Trong các bài viết ký tác giả là Phạm Chí Dũng, không biết người ta có đưa ra được bài nào, ý nào, câu nào để chứng minh tác giả tuyên truyền chống nhà nước hay không, nếu đưa ra thì cũng rất khiên cưỡng. Tôi cho rằng, các bài viết ấy, tác giả chỉ thể hiện quyền tự do biểu đạt tư tưởng, quan điểm, cách nhìn được ghi nhận trong Hiến pháp Việt Nam và Công ước quốc tế về quyền Dân sự và Chính trị mà Việt Nam đã tham gia mà thôi.

Vì vậy, cáo trạng trong nhiều vụ án rất buồn cười, khó đưa ra được các bằng chứng để kết tội theo tội danh bị quy chụp, nhất là trong các án chính trị hoặc các vụ án khởi tố theo tội danh thường nhưng thực chất là án chính trị. Ví dụ cáo trạng đối với Đinh Nhật Uy, người ta đưa ra những hành vi như ảnh bìa trang facebook của Uy in chung hình với một số tù nhân lương tâm ; hành vi "kêu gọi hướng về phiên tòa xử Uyên - Kha" ; lại có cả hành vi viết lời nhắn nhủ "Vững bước nhé những người em thân yêu". Hay như cáo trạng Nguyễn Phương Uyên có hành vi viết trên mảnh vải trắng "có nội dung không hay về Trung Quốc".

Trong vụ án Hội anh em Dân chủ, Hội đồng xét xử căn cứ vào bản ghi âm lén một cuộc họp có đề cập nội dung các kịch bản về sự sụp đổ của chế độ cộng sản. Thế là họ qui sống cho các bị cáo tội hoạt động lật đổ, đánh đồng sụp đổ thành lật đổ.

Những sự gán ghép này thật nực cười. Cáo trạng về Phạm Chí Dũng rồi cũng sẽ khiên cưỡng như thế.

Dù có như thế nào, Tiến sĩ Phạm Chí Dũng vẫn là một người vô tội.

Kết

Trước đây và đồng thời, có nhiều cây viết xuất sắc đóng góp cho tiếng nói phản biện như các blogger Điếu Cày, Phạm Viết Đào, Trương Duy Nhất, Người Buôn gió, Mẹ Nấm. Nhưng đến Phạm Chí Dũng, anh đã thổi luồng sinh khí mới cho tự do báo chí ở Việt Nam, làm cho diện mạo của báo chí Việt Nam khởi sắc chưa từng có. Có thể có những ý kiến khác, nhưng tôi ghi công đầu cho Tiến sĩ Phạm Chí Dũng.

Trong vụ án này, có thể công an nhằm vào cá nhân Phạm Chí Dũng, điều đó đã rõ, nhưng có thể nhằm cả vào Hội Nhà báo Độc lập. Thế nhưng, chỉ với việc bắt Phạm Chí Dũng, họ cũng đã đạt được cả hai mục đích vì anh là linh hồn của Hội Nhà báo Độc lập. Dễ thấy rằng, việc Phạm Chí Dũng bị bắt gây tổn thất rất nặng nề cho Hội Nhà báo Độc lập. Những khoảng trống mà anh bỏ lại khó có thể thể bù lấp được như về tiếng nói, về đối ngoại...

Khi quyết định bắt Phạm Chí Dũng, hẳn nhà cầm quyền đã tính toán rất kỹ, cho rằng điểm ăn cao hơn điểm thua. Nhưng đó mới chỉ là tính toán, còn thực tế như thế nào lại là chuyện khác. Mời bạn đọc tìm hiểu thêm dư luận quốc tế về vụ này.

Nếu nhà cầm quyền vì đất nước, vì nhân dân thì việc bắt Phạm Chí Dũng là vô cùng sai lầm. Nhưng với mục đích chỉ để bảo vệ Đảng cộng sản Việt Nam, thì họ có thể đúng. Có thể thôi vì biết đâu việc bắt Phạm Chí Dũng lại gây hại cho họ. Tôi nói thế để khẳng định rằng, quyền lợi của dân tộc, của nhân dân và đất nước khác với quyền lợi của Đảng cộng sản Việt Nam.

Nguyễn Tường Thụy

Nguồn : RFA, 12/12/2019 (nguyentuongthuy's blog)

Published in Diễn đàn
dimanche, 08 décembre 2019 17:12

Hiến tế Phạm Chí Dũng để làm gì ?

Khiêu khích về nhân quyền

Vì sao tiến sĩ Phạm Chí Dũng, một nhà văn, nhà báo, Chủ tịch Hội Nhà báo Độc lập và chủ biên tờ Vietnam Thời báo, cây bút bình luận thời sự rất năng động và nổi tiếng, từng được Tổ chức phóng viên không biên giới tôn vinh là "Anh hùng thông tin", được sự quan tâm bảo vệ của một số tờ báo lớn của nước ngoài và nhiều tổ chức nhân quyền thế giới lại bị bắt giam đúng một ngày sau khi Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ mới nhậm chức đến thăm Việt Nam mà không phải là thời điểm khác ?

pcd1

Phạm Chí Dũng, một nhà văn, nhà báo, Chủ tịch Hội Nhà báo Độc lập và chủ biên tờ Vietnam Thời báo  Ảnh minh họa  

Bắt ông Dũng ở thời điểm này không thể không có dụng ý.

Nó tương tự một tuyên bố ngầm, một hành động đầy khiêu khích về việc Việt Nam tùy thích tăng mức độ vi phạm nhân quyền, bất chấp sự phản đối của Mỹ và nhiều nước văn minh.

Sự bành trướng và những thủ đoạn gian dối của Trung Quốc ngày càng gây nguy hiểm cho Việt Nam, các nước Châu Á, Mỹ và nhiều nước trên thế giới. Ngăn chặn sự phá hoại của Trung Quốc, từ năm 2016 đến nay Mỹ đã và đang thể hiện sự nồng nhiệt chưa từng cótrong việc bày tỏ mong muốn nâng cấp mối liên minh quân sự với Việt Nam vì quyền lợi của cả hai nước.

Năm 2015, Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng được mời thăm Mỹ. Năm 2016, Tổng thống Barack Obama thăm Việt Nam. Năm 2017 và 2019, Tổng thống Donal Trump sang Việt Nam, rồi lại đưa ra lời mời ông Nguyễn Phú Trọng sang thăm Mỹ. Chỉ trong năm 2019, ngoài Tổng thống Donal Trump, đã có hai lần Bộ trưởng quốc phòng Mỹ sang thăm Việt Nam.

Trong khi Việt Nam đang là nạn nhân của sự xâm lược của Trung Quốc, tình thế đất nước đang như "trứng để đầu gậy", sự nồng nhiệt, tận tâm của Mỹ đã "trải thảm nhung" cho Việt Nam không cần cố gắng gì cũng có thể trở thành đồng minh của Mỹ. Chỉ có nắm bắt thiện chí và cơ hội đó mới khiến Trung Quốc phải chùn tay, tôn trọng chủ quyền Việt Nam.

Khốn thay, quyền lợi của nhà cầm quyền Việt Nam lại đi ngược quyền lợi của nhân dân và đất nước. Quyền lợi của bộ máy tham nhũng, lợi ích nhóm gắn liền với việc bán nước cho Trung Quốc. Vì thế, họ bên ngoài thì vờ ở thế "đu dây" nhưng bên trong thì khước từ, chặn đứng mọi con đường, mọi cơ hội để Việt Nam có thể thoát Trung và có những liên minh hữu hiệu. Bằng cách đó, họ chặt đứt mọi mối quan hệ có lợi cho Việt Nam, chặn con đường phát triển đất nước về mọi mặt

Để đáp lại thiện chí của Mỹ, Việt Nam đã làm một loạt hành động mà người ta có thể nghĩ đến việc họ "ném tảng nước đá vào mặt" những "đại sứ" thân thiện và nồng nhiệt đó.

Chuyến đi thăm Mỹ năm 2015 của ông Trọng lẽ ra đã có thể làm nên lịch sử như nhiều người kỳ vọng nhưng ông đã cố tình bỏ lỡ cơ hội. Đã nhận lời đi thăm Mỹ và đặt lịch vào tháng 10/2019 nhưng ông Trọng đã không đi như lời hứa và cũng không cử ai đi thay mình. Chuyến thăm của Bộ trưởng Quốc phòng mới của Mỹ trong hoàn cảnh Trung Quốc liên tục trắng trợn và mở rộng xâm phạm chủ quyền Việt Nam ở biển Đông chứng tỏ Mỹ đã hết sức kiên nhẫn chìa tay nhưng Việt Nam vẫn kìm hãm mối quan hệ ở mức mờ nhạt, thiếu hiệu quả chiến lược.

Không những thế, để thêm sức nặng vào việc khước từ Mỹ, biết rằng Mỹ và các nước khối NATO luôn gắn hợp tác quốc gia với vấn đề nhân quyền, từ năm 2018 đến nay, đặc biệt là ngay trước, trong và sau chuyến thăm của Bộ trướng Quốc phòng Mỹ, Việt Nam đã dồn dập bắt bớ, trong đó vụ gây phản đối lớn nhất là bắt ông Phạm Chí Dũng vào ngày 21/11/2019 và xử án, kết tội hết sức nặng nề những blogger chỉ chia sẻ thông tin và bày tỏ ý kiến về sự thật trên mạng Internet.

Tất cả những hành động đó chỉ càng khiến thế giới thêm phản đối, nghi ngờ Việt Nam, coi Việt Nam cũng chỉ là hạng côn đồ như Trung Quốc, khiến Việt Nam càng bị cô lập, tạo điều kiện cho Trung Quốc yên tâm tha hồ xâm lược Việt Nam. Đặc biệt, "Sách trắng quốc phòng" ban hành chỉ hai ngày ngay sau chuyến thăm của Bộ trưởng quốc phòng Mỹ " chuyển từ "3 không" thành "4 không" được nhiều người đánh giá như một chủ trương triệt tiêu sức mạnh quân sự của Việt Nam, khước từ mọi cơ hội để Việt Nam bảo vệ đất nước.

"Hiến tế" ?

Ông Phạm Chí Dũng chỉ bày tỏ chính kiến theo quyền công dân được quy định rõ trong Hiến pháp Việt Nam, hoàn toàn không phạm tội "Làm, tàng trữ, phát tán hoặc truyền thông tin, tài liệu, vật phẩm nhằm chống Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam" như cáo buộc của Công an Thành phố Hồ Chí Minh. Ông cần phải được trả tự do ngay lập tức.

Phạm Chí Dũng công khai mọi hoạt động. Ông chỉ là người cầm bút bày tỏ những chính kiến của mình với thiện tâm xây dựng đất nước, yêu cầu hệ thống cầm quyền phải được giám sát, minh bạch, chống lạm quyền và tham nhũng.

Việc bắt ông Phạm Chí Dũng đương nhiên gây phẫn nộ cho nhiều người Việt Nam và tổ chức nhân quyền quốc tế, trước hết là Mỹ và các nước trong khối NATO.

Được biết, hiện nay Việt Nam đang có tới khoảng 260 tù nhân lương tâm, chưa kể vô số dân oan khác đã bị khủng bố, tù đày. Đám cầm quyền vì lợi ích nhóm mà sợ hãi sự thật và công lý, coi kẻ thù cướp nước là quan thầy, coi công dân của mình như kẻ thù. Thật lo lắng và xót xa cho những công dân ưu tú, hoàn toàn vô tội, như Phạm Chí Dũng, Trần Huỳnh Duy Thức, Phan Đình Lượng... và hàng trăm tù nhân lương tâm – tầng lớp tinh hoa ấy - đang bị đày đọa trong nhà tù Việt Nam.

 Không thể hình dung hết những gì họ đã và đang phải chịu đựng trong tù ngục. Khi người vô tội bị vu cáo và công an bất chấp pháp luât và công lý để bức hại bằng được người đó, đương nhiên là nạn nhân phải chịu nhiều thủ đoạn hành hạ từ tinh thần tới thể xác. Thể trạng vốn gầy yếu, Phạm Chí Dũng đang gặp rất nhiều nguy hiểm. Người có lương tâm không thể không ngày đêm xót xa, lo lắng cho những đồng bào vô tội, yêu nước của mình đang bị đày đọa trong tù.

Như mọi nhà bất đồng chính kiến dám nói lên sự thật, Phạm Chí Dũng ý thức rất rõ tình thế "cá nằm trên thớt" của mình. Hơn nữa, ông đã từng ở trong hệ thống quyền lực, ông nắm rõ "tim đen" của nó. Nếu muốn, ông hoàn toàn có thể tiếp tục đứng trong hệ thống đó. Nếu không ghê tởm mà tránh xa nó cho khỏi bị tha hóa, hẳn rằng ông đã trở thành một quan tham ô trọc, giàu có, có thể đã bằng cách "cướp đất của dân bán cho doanh nghiệp sân sau" hoặc ký những hợp đồng "xẻo từng mảnh đất nước ra bán" để xây lầu vàng điện ngọc như nhiều quan tham khác.

Riêng việc từ chối đứng trong hệ thống cầm quyền, bỏ đảng cộng sản, lập Hội Nhà báo Độc lập, dám chủ biên trang Việt Nam Thời báo chuyên đưa những bài viết và thông tin về sự thật - một tờ báo phản biện được nhiều độc giả tin cậy, đã là hành động rất đáng tôn vinh, rất hiếm người có thể làm được. Dù đã từng bị khủng bố và tù đày, sau khi ra tù, ông vẫn không run sợ, vẫn bền bỉ viết và phát ngôn, thật xứng đáng bản lĩnh của một Anh hùng thông tin như ông đã từng được phong tặng.

Trước đây, Phạm Chí Dũng từng bị bắt giam nửa năm vì bị vu cáo tội "Âm mưu lật đổ chính quyền" và tội "Tuyên truyền chống nhà nước". Hai tội danh đó có thể bị xử tới hàng chục năm tù nhưng kết cục là nhà cầm quyền đã không chứng minh được nên đành phải đình chỉ điều tra và trả tự do cho ông. Một người, nhất là một trí thức, lại đã từng nếm địa ngục oan khuất và tù đày nhưng ra tù vẫn giữ được bản lĩnh kiên cường, càng hoạt động mạnh mẽ hơn trước, ngang nhiên đối diện với nguy hiểm. Phạm Chí dũng đương nhiên biết rằng nếu không im lặng, miệng "địa ngục" lao tù có thể nuốt chửng mình bất cứ lúc nào nhưng vẫn bền gan. Về mặt gia đình, Dũng còn có cha già, hai con nhỏ dại. Việc dấn thân của ông vì thế càng đáng nể phục.

Thế là trong cuộc đời đầy trắc trở của mình, Phạm Chí Dũng lại phải thêm một lần gia nhập đội ngũ tù nhân lương tâm của Việt Nam... Cuộc truy bức các cây viết có tài, những trí thức tinh hoa của nhà cầm quyền Việt Nam ngày càng tàn nhẫn, càng xỉ nhục công lý, bất chấp liêm sỉ cá nhân và thể diện quốc gia.

Bắt giam Phạm Chí Dũng và ráo riết khủng bố các tù nhân lương tâm khác trong dịp này, có thể được coi là một dụng tâm "hiến tế" của nhóm lợi ích cầm quyền thân Trung Quốc bày tỏ quyết tâm khước từ thế giới văn minh, một lòng cam kết trung thành với Trung Quốc ?!

Sự "hiến tế" này thật là nhẫn tâm. Trong nước và trên thế giới đang tiếp tục những làn sóng phản đối mạnh mẽ đòi trả tự do và bồi thường danh dự cho họ.

Việc này sẽ rất nguy hại cho Việt Nam. Vấn đề là, khi cơ hội đến mà không nắm bắt, hoàn toàn lệ thuộc Trung Quốc, đương nhiên Mỹ hết hy vọng, Mỹ sẽ tìm đến những đối tác khác và khi có đối đầu, chiến tranh giữa Mỹ với Trung Quốc, bất kể là chiến tranh kiểu gì, thì "bia thịt đỡ đạn" cho Trung Quốc sẽ là người Việt Nam do vị trí địa chính trị. Người Việt Nam sẽ bị buộc phải đối đầu không cân sức với Mỹ và khối NATO, chết thay cho Trung Quốc, như trước đây người Việt Nam đã chết thay cho Trung Quốc, Liên xô và phe xã hội chủ nghĩa "yên tâm xây dựng chủ nghĩa xã hội".

Điều này quá rõ ràng. Khi Mỹ và Trung Quốc có chiến tranh thương mại, Mỹ tăng thuế đối với hàng Trung Quốc thì Việt Nam lập tức là "đường ống" vận chuyển hàng Trung Quốc, gắn nhãn mác hàng Việt Nam để xuất sang Mỹ và thế giới để trốn lậu thuế. Việt Nam đương nhiên sẽ bị trừng phạt, nền kinh tế, thương mại, an ninh Việt Nam bị tàn phá. Việt Nam trở thành kẻ gian dối, lưu manh, bị tẩy chay.

Những người có lương tâm trong hệ thống cầm quyền Việt Nam cần phải tỉnh táo suy xét tình hình để có quyết định đúng. Chỉ có những lực lượng phản bội Tổ quốc thì mới đang tâm coi dân như kẻ thù, mới khước từ những cơ hội bảo vệ, làm dân giàu nước mạnh.

Võ Thị Hảo

Nguồn : RFA, 08/12/2019 (vothihao's blog)

Published in Diễn đàn

Bắt Phạm Chí Dũng, Đảng cộng sản Việt Nam gia tăng trấn áp (RFI, 02/12/2019)

Tác giả David Hutt trên Asia Times qua bài viết về mang tựa đề "Việt Nam tấn công vào một nhà báo" đã nhận định, mong muốn của Đảng cộng sản Việt Nam nhằm trấn áp những tiếng nói mà ông cho là "dũng cảm và đàng hoàng nhất" chưa biết đến bao giờ mới kết thúc.

bat1

Nhà báo Phạm Chí Dũng và giấy triệu tập của công an. Ảnh chụp ngày 03/03/2015 - RFI/Capdevielle

Theo tổ chức Human Rights Watch, số tù nhân chính trị ở Việt Nam lên tới trên 130 người. Project 88 - một tổ chức lấy tên theo Điều 88 Luật Hình sự khắc nghiệt của Việt Nam - thì ước lượng con số các nhà hoạt động bị cầm tù 269, và 143 người khác có nguy cơ bị bắt.

Giờ đây người đã được thêm vào "bảng phong thần" vẫn đang tăng lên là Phạm Chí Dũng, một nhà báo độc lập không sợ hãi. Vào cuối tháng 11, ông Dũng đã bị công an thành phố Hồ Chí Minh bắt giữ vì cáo buộc "làm, tàng trữ, phát tán hoặc tuyên truyền thông tin, tài liệu, vật phẩm nhằm chống Nhà nước Việt Nam" theo Điều 117 Luật Hình sự sửa đổi.

"Đảng nay đứng về phía người giàu"

Thông báo của Công an Thành phố Hồ Chí Minh nói rằng ông Phạm Chí Dũng "có nhiều hoạt động công khai vi phạm pháp luật nghiêm trọng và rất nguy hiểm, tác động xấu đến ổn định xã hội, ảnh hưởng tiêu cực đến an ninh trật tự thành phố". Ông Dũng có nguy cơ phải lãnh án từ 5 đến 20 năm tù giam. Ông đã bị bắt theo Điều 79 và Điều 88 Luật Hình sự vào năm 2012 nhưng chỉ ở tù sáu tháng. Tuy nhiên, với sự trấn áp của Đảng cộng sản qua những phiên tòa gần đây, tác giả cho rằng Viện Kiểm sát sẽ đề nghị những bản án nặng nề cho ông Phạm Chí Dũng.

Thụy My

******************

Vì sao giá ô tô Việt Nam cao hơn các nước ? (Một Thế Giới, 03/12/2019)

"Để tạo nên giá thành một chiếc ô tô, có hai phần hết sức quan trọng. Một là sản xuất lắp ráp trong nước thì chúng ta được giảm giá thành. Phần thứ hai là thuế phí hiện chiếm một phần tương đối lớn trong tỉ lệ tạo thành giá thành", Thứ trưởng Bộ Công Thương Đỗ Thắng Hải nói.

bat2

Thứ trưởng Bộ Công thương Đỗ Thắng Hải - Ảnh : VGP

Tại cuộc họp báo Chính phủ chiều 2/12, trả lời báo chí về lắp ráp và sản xuất ô tô trong nước, Thứ trưởng Bộ Công Thương Đỗ Thắng Hải khẳng định, đối với bất cứ quốc gia nào, nhất là những nước có đến 100 triệu dân như Việt Nam, ngành công nghiệp ô tô hết sức quan trọng.

"Chúng ta phải nhìn nhận một thực tế đúng là giá thành ô tô ở Việt Nam đang cao so hơn với các nước khác, kể cả những nước đang phát triển cũng như những nước xung quanh. Để tạo nên giá thành một chiếc ô tô, có 2 phần hết sức quan trọng. Một là sản xuất lắp ráp trong nước để được giảm giá thành. Phần thứ hai là thuế phí, hiện chiếm một phần tương đối lớn trong giá thành", ông nói.

Theo ông Hải, hiện nguyên nhân để giá thành cao so với giá sản xuất ở các quốc gia, lãnh thổ khác thứ nhất là dung lượng thị trường của Việt Nam còn nhỏ. Ngành công nghiệp ô tô của Việt Nam chưa đủ các điều kiện thị trường và những yếu tố khác để phát triển giống như các quốc gia khác, trong khi cũng phải chịu sự cạnh tranh rất khốc liệt của các đối thủ Trung Quốc, Hàn Quốc, Ấn Độ và cả các nước trong khối ASEAN.

Thứ hai là Việt Nam đi sau, phát triển sau so với các nước trên thế giới, kể cả các nước trong khu vực chứ đừng nói là các nước tiên tiến. Trong khi Việt Nam đã hội nhập rất sâu rộng vào nền kinh tế thế giới và đã ký kết rất nhiều hiệp định thương mại tự do, nên phải thực hiện và chính vì vậy, dư địa để can thiệp bằng chính sách vào phát triển công nghiệp, trong đó có công nghiệp ô tô, không lớn vì phải tuân thủ các cam kết quốc tế, có nghĩa là không phải chúng ta muốn làm gì thì làm.

Thứ ba là thực tế hiện nay Việt Nam chưa có nhiều doanh nghiệp có tầm cỡ khu vực cũng như thế giới trong lĩnh vực công nghiệp ô tô. "Như vậy chúng ta không có những đầu tàu nên rất khó để kéo những toa tàu, chính là nền sản xuất công nghiệp hỗ trợ. Đấy là một thực tiễn", ông Hải nói.

Một điểm nữa, thứ trưởng Bộ Công Thương cho rằng, hiện tập quán kinh doanh của các nước là thường sử dụng các doanh nghiệp đã sản xuất của chính quốc gia họ về công nghiệp hỗ trợ. Vì vậy việc gia nhập mà Việt Nam hay dùng là kết nối giữa doanh nghiệp FDI với các doanh nghiệp nội địa còn hạn chế và điều đó cũng cản trở, gây khó cho việc sản xuất ở trong nước.

Thêm nữa, Việt Nam đang rất thiếu những vật liệu cơ bản trong ngành công nghiệp sản xuất ô tô, kể cả ngành công nghiệp hỗ trợ cũng như những việc khác. Các nguyên vật liệu phục vụ sản xuất ô tô như thép chế tạo, nhựa, cao su… chúng ta đều phải nhập khẩu. Mà đã nhập khẩu thì giá thành cao, làm cho sản phẩm ô tô của chúng ta cao. Còn rất nhiều nguyên nhân dẫn đến sản xuất, lắp ráp các sản phẩm nội địa giá thành vẫn còn cao.

Theo đó, giải pháp là bảo vệ, tạo dựng và phát triển thị trường cho ngành ô tô trong nước thông qua hàng rào kỹ thuật phù hợp với cam kết quốc tế. Có chính sách kích cầu tiêu dùng ô tô thông qua việc quy hoạch hợp lý hệ thống hạ tầng giao thông, khuyến khích tín dụng để tiêu dùng sản phẩm ô tô. Rồi phát triển hạ tầng giao thông và vận tải vì chúng ta muốn có nhiều ô tô mà lại không có đường thì đi vào đâu. Việc này cũng hết sức quan trọng.

Thứ hai, theo ông Hải, sửa đổi và bổ sung một số quy định liên quan đến thuế, phí nhằm tăng cường khả năng cạnh tranh, thu hẹp khoảng cách về chi phí sản xuất giữa ô tô trong nước và ô tô nhập khẩu.

Điểm thứ ba là khuyến khích doanh nghiệp lớn đầu tư phát triển sản xuất ô tô, trong đó chú trọng đầu tư vào công tác nghiên cứu phát triển các ngành công nghiệp hỗ trợ, tham gia sâu vào giá trị toàn cầu của ngành này.

Và một điểm lớn nữa theo ông Hải là có các cơ chế thu hút chính sách đầu tư từ các tập đoàn đa quốc gia vào các dự án có quy mô lớn tại Việt Nam, nhưng tập trung vào các thương hiệu và dòng xe chưa có tại khu vực ASEAN để tạo điều kiện cho các doanh nghiệp trong nước tham gia sâu vào chuỗi sản xuất ô tô đa quốc gia và hướng tới thị trường xuất khẩu trong khu vực.

Ví dụ những nước có cơ sở sản xuất trong ASEAN rồi thì họ chỉ quan tâm đến thị trường Việt Nam thôi nhưng mà vốn nhỏ không thể phát triển lên được. Nhưng như vừa qua, Mazda, Hyundai lập xưởng sản xuất ngay tại Việt Nam với sự tham gia của doanh nghiệp Việt Nam thì họ sẽ không chỉ nhìn vào thị trường nội địa của Việt Nam mà còn hướng tới xuất khẩu, điều đó hết sức quan trọng.

Thứ trưởng Bộ Tài chính Vũ Thị Mai nêu, từ ngày 1.1/2018, thực hiện các hiệp định về thuế quan, cụ thể là hiệp định ATIGA trong các nước ASEAN thì thuế nhập khẩu ô tô về 0% và như vậy việc cạnh tranh giữa ô tô sản xuất trong nước với ô tô nhập khẩu là hết sức gay gắt. Đối với các thị trường khác thì thuế nhập khẩu ô tô, tức là với MFM, mà không có FTA tùy theo từng chủng loại là từ 10-60%, cao nhất là 70%.

Vì vậy Bộ Tài chính, dưới sự chỉ đạo của Chính phủ đã trình Chính phủ ban hành Nghị định 125 năm 2017, có hiệu lực từ 1/1/2018. Riêng điều khoản về chính sách với ô tô và chương trình về ưu đãi thuế 5 năm với ô tô thì có hiệu lực từ tháng 1/2017. Chương trình này đã thực hiện trong gần hai năm vừa qua, đạt kết quả rất tốt, rất thành công, được các doanh nghiệp sản xuất lắp ráp ô tô đánh giá cao.

Đại diện Bộ Tài chính cũng cho biết đang sửa đổi và dự kiến trong tháng 12 này sẽ trình Chính phủ Nghị định sửa đổi bổ sung Nghị định 125. Riêng chính sách đối với ô tô sẽ sửa theo hướng tạo thuận lợi hơn nữa.

Cụ thể, sửa đổi các điều kiện để doanh nghiệp đáp ứng tham gia chương trình này một cách thuận lợi hơn nữa trên cơ sở tiếp thu các ý kiến tổng kết đánh giá của các doanh nghiệp và các bộ, ngành. Bổ sung vào Nghị định 125 quy định thuế suất 0% đối với nguyên liệu, vật tư để sản xuất linh kiện và phụ tùng ô tô.

Lam Thanh

Published in Việt Nam
Trang 1 đến 51