Thông Luận

Cơ quan ngôn luận của Tập Hợp Dân Chủ Đa Nguyên

Trong lúc Vit Nam vn chưa chính thc đưa ra bt k mt tuyên b nào sau khi ông Joe Biden đc c tng thng Hoa K, Th tướng Nguyn Xuân Phúc hôm 15/11 nói rng dù tng thng M là ai thì vn là "người bn có quan h tt đp vi Vit Nam".

lentieng0

Cảnh Th tướng Nguyn Xuân Phúc - ti Hi ngh G20 Osaka, Nhật Bản, ngày 28/06/2020 - vội vàng tới chào và sờ soạng cánh tay Tổng thống Donald Trump gây nhiều đàm tiếu.

Nhiu quc gia trên thế gii đã ln lượt chúc mng tân tng thng đc c Biden, người đã tuyên b chiến thng cuc bu c tng thng M hôm 7/11 và đang xúc tiến hot đng ca mt chính quyn mi dù Tng thng đương nhim Donald Trump t chi chp nhn tht c. Trung Quc, sau mt thi gian chn ch, đã đưa ra li chúc mng ti ông Biden hôm 3/11 và nói "tôn trng s la chn ca người dân M".

Vit Nam, cùng mt s quc gia khác trong đó có Nga, vn chưa chính thc gi li chúc mng ti ông Biden trong bi cnh ban vn đng tranh c ca ông Trump vn đang theo đui các thách thc pháp lý. V tng thng đương nhim ca M hôm 15/11 vn cho rng ông "thng cuc bu c" qua mtuyên bố đưa ra trên Twitter.

Ti cuc hp báo kết qu hi ngh cp cao ASEAN hôm 15/11, Th tướng Phúc đã ln đu tiêlên tiếng về kết quả bầu cử Tổng thống Mỹ khi báo chí quc tế đt câu hi vi ông v vic nó s có nh hưởng thế nào đến quan h vi Vit Nam.

"Dù là ai là người thng c, ông Joe Biden hay ông Donald Trump, M vn là người bn có quan h tt đp vi Vit Nam trên tinh thn hiu biết, tôn trng ln nhau", Th tướng Phúc được trang tin VietNamNet trích lời nói ti bui hp báo.

Người đng đu chính ph Vit Nam nêu rõ rng "Vit Nam tôn trng quyết đnh ca người dân M", theo báo Đin t Chính ph.

Th tướng Phúc là người đã sm chúc mng ông Trump ngay sau khi ông đc c tng thng M năm 2016 và theo nhn đnh v vic chính quyn Vit Nam vn im lng trước chiến thng ca ông Biden, Giáo sư Carl Thayer ca Đi hc News South Wales, người theo dõi sát sao chính trường Vit Nam, nói với VOA hi tun trước rng các nhà lãnh đo Vit Nam "là nhng người thn trng" và "không mun hành đng nóng vi và b cun vào cuc xung đt trong lòng nước M".

Theo th tc và lut pháp M, kết qu kim phiếu 50 tiu bang s được chng nhn sau khi hoàn tt và Đi c tri s b phiếu bu chn theo kết qu ca các tiu bang vào ngày 14/12.

Nói vi VOA hôm 14/11, nguyên Giáo sư Đi hc Harvard T Văn Tànhận định rằng Vit Nam "dè dt vì kết qu (bu c tng thng M) chưa dt khoát" nhưng cho rng các lãnh đo Hà Ni "không nên đ chm quá, ti vì nếu trì hoãn nhiu quá thì có v như là Vit Nam thiếu thin chí vi chính ph ca ông Biden".

Mi quan h gia Vit Nam và M tr nên nng m hơn dưới thi ca Tng thng Barack Obama, mà ông Biden là phó tng thng, vi chiến lược xoay trc Châu Á và chuyến thăm ti Vit Nam ca ông Obama trước khi kết thúc nhim k cùng vic d b cm bán vũ khí sát thương cho Hà Ni. Tuy nhiên hai cu thù Vit-M được cho là có quan h khăng khít hơn dưới thi Tng thng Trump khi Th tướng Phúc tr thành nhà lãnh đo Đông Nam Á đu tiên được mi ti Nhà Trng sau khi ông Trump nhm chc và người đng đu nước M hai ln công du ti Vit Nam trong 4 năm nhim k ca mình.

B trưởng Ngoi giao Phm Bình Minh tng nói rng Vit Nam coi Mỹ là đi tác chiến lược hàng đu, trong khi Đi s Hoa K ti Vit Nam Daniel Kritenbrink cho biết rng Washington xem Việt Nam là "trung tâm" trong chiến lược n Đ Dương-Thái Bình Dương t do và rng m ca chính quyn Trump.

Nguồn : VOA, 16/11/2020

Published in Việt Nam

Hậu bầu cử Mỹ 2020 : Cựu đại sứ từ Hà Nội giải thích tranh chấp và dự đoán cho Việt Nam

Cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ với những tranh chấp, thách thức đang diễn ra đang có những tác động trực tiếp tới khả năng giải quyết các vấn đề nội trị và bang giao của nước Mỹ hiện tại và tới đây, trong đó có quan hệ Mỹ - Việt, theo góc nhìn của một nhà nghiên cứu, cựu quan chức Bộ Ngoại giao Việt Nam từ Hà Nội.

hau1

Tổng thống Donald Trump và Đệ nhất phu nhân Mỹ đến dự lễ đặt vòng hoa tại Mộ Chiến sĩ Vô danh nhân Ngày Cựu chiến binh tại Nghĩa trang Quốc gia Arlington ở Arlington, Virginia, hôm 11/11/2020

Trao đổi với BBC News tiếng Việt hôm 12/11 từ Viện Nghiên cứu các vấn đề Phát triển (VIDS), Tiến sĩ Đinh Hoàng Thắng, nguyên Đại sứ Việt Nam tại Hà Lan, trước hết bình luận về những thách thức đón chờ người sẽ là ông chủ Nhà trắng vào ngày tuyên thệ 20/01/2021 tới đây, bất luận người đó là ai, nếu nhìn từ thời điểm hiện nay.

"Về đối nội thì ông nào lên cũng phải lo chuyện đối phó với Covid, nạn thất nghiệp và những vấn đề nổi cộm về kinh tế. Nhưng có lẽ yêu cầu khẩn cấp là hàn gắn tình trạng chia rẽ trong lòng xã hội Mỹ. Không phải ngẫu nhiên mà quyền Bộ trưởng Quốc phòng Miller vừa được bổ nhiệm là Giám đốc Trung tâm Chống khủng bố quốc gia Mỹ.

"Về đối ngoại, nếu Trump tái đắc cử, những động hướng lớn hiện nay, đặc biệt là chiến lược Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương sẽ được tiếp tục. Nếu ông Joe Biden giành chiến thắng, chính sách đối ngoại nói chung, nhất là quan hệ Mỹ - Trung và quan hệ với các đồng minh truyền thống nói riêng, chắc chắn có sự điều chỉnh.

"Có thể sẽ có một số thay đổi đối với một vài định chế quốc tế mà Trump trước nay bỏ qua. Riêng với đại khu vực Đông Á, ông Biden sẽ có cả núi việc, từ "Blue Dot Network" (Sáng kiến hạ tầng do Mỹ, Nhật Bản và Úc đồng khởi xướng) muộn màng và chưa triển khai được mấy để đối phó với BRI (Con đường tơ lụa mới) của Trung Quốc, trị giá hàng ngàn tỷ USD".

Thượng tôn pháp luật và điểm dừng ?

Trước câu hỏi cuộc tranh cãi về kết quả bầu cử và thách thức pháp lý hậu bầu cử Tổng thống Mỹ đang diễn ra thể hiện điều gì, có khả năng dẫn tới đâu và hệ lụy chính có thể là gì đối với quá trình chuyển giao quyền lực, Tiến sĩ Đinh Hoàng Thắng đáp :

"Nếu tuyên bố mới đây của ngoại trưởng Mike Pompeo "sẽ có sự chuyển tiếp êm đẹp sang chính phủ Trump lần thứ hai" thành hiện thực, thì câu chuyện thách thức pháp lý hậu bầu cử có thể nói lên nhiều điều.

"Thứ nhất, đây là câu chuyện trường tồn về giá trị Mỹ. Nếu Biden thắng thì đấy là do dân Mỹ đã không chấp nhận một Trump độc tài, truyền thống Mỹ là chống độc tài, bất kể thành tựu 4 năm qua của ông ấy như thế nào. Cuộc khảo sát mới đây của Reuters, cho thấy gần 80% người Mỹ tin rằng Biden đã đắc cử.

"Thứ hai, nếu các vụ kiện đảo chiều các kết quả kiểm phiếu và ông Donald Trump vẫn ngồi lại, thì đấy lại là câu chuyện thượng tôn pháp luật. Khi đã có tranh chấp pháp lý thì các bằng chứng thuyết phục và quyết định cuối cùng của Tòa án là chuẩn mực buộc các bên phải tuân thủ. Thứ ba, dù thách thức pháp lý hậu bầu cử căng thẳng đến mấy, các bên vẫn tìm được điểm dừng, vì lợi ích nước Mỹ, sự đoàn kết quốc gia là trên hết. Chủ quyền nhân dân trong Hiến pháp sẽ được tôn trọng. Cử tri Mỹ cuối cùng sẽ là người chiến thắng, dù Dân chủ hay Cộng hòa ngồi vào ghế Tổng thống".

Bất biến, khả biến trong quan hệ Mỹ - Việt ?

Liên quan bang giao Mỹ - Việt, trước câu hỏi chính sách của Mỹ tới đây sẽ thế nào, có gì mới, khác biệt hay không, cựu Đại sứ Đinh Hoàng Thắng trả lời:

"Quan hệ Việt - Mỹ, theo tôi, đã được đặt trên một "đường ray" khá vững chãi. Nó thể hiện qua nhiều tuyên bố cấp nguyên thủ giữa hai nước trong vòng mươi năm trở lại đây, dựa trên lợi ích chiến lược lâu dài của mỗi bên. Đây là nhân tố bất biến, không dễ gì đảo lộn một sớm một chiều. Sát nút ngày bầu cử, Ngoại trưởng Mỹ vẫn sang gặp lãnh đạo Việt Nam là biểu hiện rõ nhất. Liệu các sắc thái chính sách của tân Tổng thống có gì khác biệt và đáng nói? Nếu ông Donald Trump tại vị thì miễn bàn. Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc là người đứng đầu chính phủ đầu tiên trong ASEAN đã gặp ông Trump hồi ông đắc cử năm 2016.

"Còn ông Biden, liệu ông ấy có thúc đẩy nhanh hơn tiến trình "tan sương đầu ngõ" để "vén mây giữa trời" như khi ông ấy chuyển thông điệp cho TBT Nguyễn Phú Trọng? Đấy là nhân tố khả biến. Chúng ta còn phải chờ. Vấn đề chính yếu là nội lực và bản lĩnh của Việt Nam. Nếu Việt Nam gắn kết với khu vực và chủ động thích ứng được trong bối cảnh mới thì quan hệ sẽ vững chãi.

"Đầu tuần này, khi căn dặn các đại sứ trước khi lên đường, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nhắc nhở: Việt Nam không chọn bên. Nhưng nội hàm "bên" đang chuyển hóa mạnh. "Bên" giờ đây không chỉ là "quốc gia", mà bên còn là "xu thế". Nghĩa là chọn giữa một xu thế của Trật tự dựa trên luật lệ, các giá trị phổ quát, còn "bên kia" là Trật tự bá quyền và triều cống, thì tất yếu Việt Nam phải chọn "bên" nhân loại văn minh đang hướng tới.

Liệu Mỹ sẽ chế tài Việt Nam vì "thao túng tiền tệ" ?

Mới đây, một diễn biến được Việt Nam và giới quan sát quan tâm là Việt Nam đã bị chính quyền Mỹ cáo buộc "thao túng tỷ giá" đồng tiền Việt Nam gây bất lợi cho thương mại và kinh tế Mỹ.

hau2

Tổng thống đắc cử Hoa Kỳ Joe Biden và phu nhân Jill Biden đặt vòng hoa tưởng niệm trong ngày Cựu chiến binh dừng chân tại Công viên Tưởng niệm Chiến tranh Triều Tiên ở Philadelphia, Pennsylvania hôm 11/11/2020

Khi được hỏi liệu chính quyền Mỹ trong nhiệm kỳ của ông chủ Nhà Trắng tới đây từ sau ngày nhậm chức 20/01/2021) có chế tài Việt Nam hay có bất kỳ hành động trừng phạt nào khác không, ông Đinh Hoàng Thắng đáp :

"Câu trả lời có hai vế. Vế thứ nhất, trên thực tế Việt Nam có thao túng đồng tiền hay không? Ông Thống đốc Ngân hàng Việt Nam vào thời điểm Việt Nam bị cáo buộc như thế mới đây và từ trước từng tuyên bố: "Ngân hàng Nhà nước chưa và sẽ không bao giờ sử dụng công cụ chính sách tiền tệ như tỷ giá để tạo lợi thế cạnh tranh không công bằng trong giao dịch thương mại và quốc tế".

"Tuy nhiên, từ cuối năm ngoái, chính phủ Mỹ đã đưa Việt Nam vào danh sách "coi chừng" (watch list) về thao túng tiền tệ. Và từ đầu tháng 10 năm nay 2020, Mỹ đã mở cuộc điều tra về cung cách thương mại của Việt Nam. Liệu bước này đi có thể dẫn tới việc tăng thuế suất nhập cảng lên hàng hóa Việt Nam hay không, cho đến nay hai bên vẫn đang tiếp tục giao thiệp để làm rõ lộ trình.

"Còn vế thứ hai, liệu chính quyền Mỹ trong nhiệm kỳ của ông chủ Nhà Trắng tới đây, có chế tài hay trừng phạt Việt Nam ? Trong trường hợp ông Donald Trump vẫn tại vị, xác suất chế tài có vẻ cao hơn. Thao túng tỷ giá từ các nền kinh tế "phi thị trường" là câu chuyện lớn đối với Mỹ và nhiều khả năng ông Trump sẽ chống lại cung cách thương mại không công bằng, gây thiệt hại cho doanh nghiệp và nông dân Mỹ.

"Trong trường hợp ông Biden sẽ vào Nhà Trắng sau 20/1 sang năm và đến lúc đó, kết quả điều tra Việt Nam vi phạm hay không trở nên rõ ràng, thì câu chuyện trừng phạt có thể vẫn chưa diễn ra ngay. Nó còn phải tuỳ thuộc vào hai xét đoán. Thứ nhất, quy mô thiệt hại của Mỹ đến đâu trên thực tế ? Hàng hóa Việt Nam chỉ chiếm 3% tổng giá trị hàng nhập cảng của Mỹ (năm ngoái). Phần lớn đó là sản phẩm của các công ty Mỹ. Hàng "gốc" Việt Nam chỉ có các loại nông sản, thực phẩm có giá trị thấp.

"Vì thế, dù có chênh lệch cán cân thương mại nhưng Việt Nam không gây thiệt hại nhiều. Trừng phạt Việt Nam vì chênh lệch thương mại, theo một nghĩa nào đó, là cách Mỹ ứng phó với tình huống do chính họ tạo ra. Đây là ý kiến của một số chuyên gia. Thứ hai, Tổng thống mới sẽ nhấn mạnh ưu tiên nào trong quan hệ đối với Việt Nam? Thuần tuý lợi ích kinh tế hay ưu tiên lớn hơn cho ý đồ chiến lược? Trong khi Bộ Thương mại và Tài chánh Mỹ dựa vào luật thao túng tiền tệ tính chuyện trừng phạt, thì Quốc phòng và Ngoại giao có thể có tính toán khác. Bộ Ngoại giao Mỹ thường ưu tiên vai trò "đối tác mới nổi" của Việt Nam trong cục diện địa-chính trị ở khu vực. Thật khó đoán định tân Tổng thống sẽ nghe theo "tai" nào ?

Bốn điều nào Việt Nam có thể học hỏi ?

Trước câu hỏi qua cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ lần này, Việt Nam liệu có thể học hỏi hay tham khảo điều gì và nếu có thì có thể tránh hay nên tránh đi gì, Tiến sỹ, cựu Đại sứ Đinh Hoàng Thắng nêu quan điểm:

"Tôi ngạc nhiên vì nhiều cụ già, trước nay không mấy để ý đến chính trị, nhưng vừa qua cập nhật và hỏi han liên tục. Kể cả các bà sống trên các rẻo cao mà chúng tôi có dịp đi picnic qua cũng chú ý theo dõi thời sự và có vẻ ủng hộ Trump (Các cụ ngây thơ tin ông Trump sẽ giúp Việt Nam trong ứng xử với Trung Quốc).

"Kinh nghiệm ở đây là phải có một hệ thống bầu cử thế nào mà người dân thấy được ý nghĩa của lá phiếu. Nói cách khác lá phiếu và hệ thống bầu cử phải phản ánh được quyền lực tối hậu của người dân.

"Các nhà quản trị theo tôi có thể tham khảo một số điều: thứ nhất là tính hợp pháp của nhà lãnh đạo tối cao, cùng với tất cả các quan chức được bầu, phụ thuộc ở niềm tin của công chúng vào tính liêm chính của cuộc bầu cử. Thứ hai là cử tri quan tâm chủ yếu là chính quyền nào đứng sau những người họ bầu và chính sách của chính quyền tới là gì ? Có đáp ứng nguyện vọng của họ hay không? Đấy là mới bản chất của vấn đề.

"Thứ ba là dù ông Trump hay ông Biden lên làm Tổng thống, giai đoạn tới đây là thời điểm phân cực tả hữu mạnh nhất trong lịch sử nước Mỹ và thế giới. Nếu nước Mỹ rơi vào hỗn loạn, các quốc gia độc tài có thể lên ngôi và thứ tư, kết luận cuối cùng là nước nào dân chúng lương thiện, hiểu biết, quốc gia đó sẽ phát triển. Ngược lại, ở đâu người dân không có giác ngộ về kinh tế và chính trị, chỉ lo tranh giành về vật chất, quốc gia đó sẽ lụi tàn", ông Đinh Hoàng Thắng bình luận với BBC News Tiếng Việt hôm 12/11/2020 từ Hà Nội.

Quốc Phương thực hiện

Nguồn : BBC, 1/11/2020

Published in Diễn đàn

Báo chí Nga nói gì v bu c Hoa Kỳ

Nguyễn Hùng, VOA, 14/11/2020

Cho ti nay Nga coi như bu c Hoa K chưa kết thúc và chưa chúc mng bt c ai cho dù đó là người được d đoán s thng hay người t nhn thng.

baucu1

Các ng c viên Tng thng và phó Tng thng Hoa K.

Dù sao Tng thng Nga Vladimir Putin cũng có quan h không đến mc t vi đương kim Tng thng Donald Trump, người tng nói ông tin lãnh đo Nga hơn c cơ quan tình báo CIA ca Hoa K.

Vi Tng thng đc c Joe Biden, nhiu kh năng Hoa K s cng rn hơn vi Nga sau ngày 20/1 khi ông Biden dn vào Tòa Bch c nếu không có nhng điu bt trc xy ra.

Hin kênh truyn hình bng tiếng Anh Russia Today, tc Nước Nga Ngày nay, tràn đy h hê vi bu c Hoa K mà h dùng t "hn lon" đ mô t. Kênh này đưa ra mt thông đip trên Twitter ca Đi s quán Hoa K ti B Bin Ngà hi đu năm nay đ cho thy s tr trêu ca nhng gì đang din ra ti chính Washington.

Thông đip được trích dn nguyên văn : "Hoa K kêu gi các nhà lãnh đo B Bin Ngà bày t cam kết vi tiến trình dân ch và thượng tôn pháp lut.

"Chúng tôi thúc gic tt c các đng, các nhóm và các cá nhân cùng tham gia đi thoi toàn din đ tìm các gii pháp hòa bình cho nhng bt đng ca h và hàn gn chia r quc gia".

Russia Today làm ni bt các đon "tiến trình dân ch và thượng tôn pháp lut" cũng như "tìm gii pháp hòa bình cho các bt đng ca h" và "hàn gn chia r quc gia".

‘Hn lon

Kênh truyn hình quc tế ca Nga còn dn bình lun t Hoàn Cu Thi Báo ca Đng Cng sn Trung Quc nói v bu c Hoa K : "Tranh chp, hn lon và bác b kết qu bu c ng là ch xy ra các nước đang phát trin… Mi th nay đã đi khác – tt c nhng th này xy ra Hoa K, vn không còn đng nghĩa vi mt xã hi n đnh, lch lãm và đng thun".

Tương t như Nga, Trung Quc nói h còn ch kết qu bu c Hoa K ngay c sau khi các hãng truyn thông loan tin ông Biden thng c da vào các d liu t các bang [va sau khi bt đu viết bài này thì có tin Trung Quc chính thc chúc mng ông Biden ngày 13 tháng 11].

Russia Today dn nhiu tít báo ca các trang ng h ông Trump như Breibart trong mt phóng s và nói truyn thông chính thng s các trang này vì h nói tht. Nhng người được Russia Today phng vn cũng có v ng h nhng ý kiến cho rng Đng Cng hòa đang hành đng đúng khi ng h ông Trump trong các v kin liên quan ti kết qu bu c.

Trong khi đó trang mng ca Russia Today hôm 12/11 có bài vi ta Nga đánh giá thp Joe Biden, chưa liên h vi nhóm ca ông [Biden] & vn tht vng v hành vi xu ca Nhà Trng hi năm 2016 Th trưởng Ngoi giao [Nga]’.

"Hành vi xu" được nhc ti là chuyn Tng thng Barack Obama, vi s h tr ca người phó Joe Biden, ra lnh trc xut 35 nhà ngoi giao Nga b nghi làm gián đip khi Hoa K ngay trước khi ông Obama chuyn giao quyn lc cho ông Donald Trump. Lnh ca ông Obama được đưa ra sau khi các cơ quan tình báo Hoa K cho rng Đin Kremlin đã cho phép quân đi Nga thâm nhp vào h thng máy tính ca các cơ quan trong Đng Dân ch Hoa K.

Các tin tc này được cho là đã đánh cp nhng đin thư có li cho chiến dch tranh c ca ông Donald Trump. Ông Trump luôn nói ông hoài nghi chuyn gián đip Nga có liên quan.

Trang mng ca Russia Today cũngdành cho Hoa Kỳ riêng mt mc. Mc nàycó bài cười nho Twitter vì dán nhãn cnh báo thông tin không chun xác lên nhiu thông đip ca Tng thng Trump.

Đ du vào la

C kênh truyn hình ln trang mng Russia Today cònphn đi YouTube vì dán nhãn "phn cm" và "không phù hp" lên phóng s ca h v các nhóm cc đoan ti Hoa K.

Phóng s v các nhóm biu tình vũ trang chun b cho "ni chiến ln hai" Hoa K ca Russia Today cho ti hôm 12/11 đã được gn 70.000 lượt xem và gn 1.600 bình lun. Khi truy cp t Anh, tôi nhn được cnh báo : "Ni dung này được cng đng YouTube xác đnh là không phù hp hay phn cm vi mt s khán gi". Người dùng s phi nhn vào dòng in hoa "TÔI HIU VÀ MUN ĐI TIP" đ xem. Phim có nhiu cnh bo lc, máu me và nhng thanh niên s hu hàng chc khu súng nói v mt "cuc cách mng" sp n ra Hoa K.

Mt điu không khó nhn ra là Nga, và c Trung Quc, đang cười thm trong bng vì nn dân ch giàu nht thế gii đang gp nhiu vn đ. Các kênh như Russia Today và Hoàn Cu Thi Báo ch ch nhng dp như thế này đ tiếp thêm du vào la.

Nguyễn Hùng

Nguồn : VOA, 14/11/2020

*********************

Làm sao tránh gian ln bu c ?

Ngô Nhân Dụng, VOA, 12/11/2020

" nước ông có gian ln bu c bao gi không ?" Ông Tp Cn Bình tr li ngay : "Không bao gi có chuyn nhơ bn đó !" Ông Nguyn Phú Trng gt gù đng ý.

"Làm cách nào các ông đã ngăn chn được gian ln bu c ?" "Rt d !" "Bng cách nào ?" Tp Cn Bình đ cho Nguyn Phú Trng góp ý kiến : ng c dân bu !"

baucu2

Phiếu bu sm.

nước M, ông Neal Kelley, người ph trách y ban Ghi danh C tri ca Qun Cam, California trong 17 năm qua, thú nhn rng không th nào bo đm 100% không có gian ln bu c. Nhưng ông vn xác đnh, "Tôi không nghĩ có người gian ln khi b phiếu tc là tt c h thng bu c hng hết". Ông so sánh : "Có bao nhiêu người gian ln trong h thng ngân hàng, nhưng không có nghĩa là c h thng ngân hàng hư hng hết !"

Vy người ta gian ln bu c như thế nào ? Trong cuc phng vn ca báo Register vào tháng Chín năm nay, ông Kelley đưa ra nhiu thí d. California ai cũng nhn được lá phiếu đ bu bng thư, hàng tháng trước ngày b phiếu. y ban kim phiếu coi li tên và ch ký trên nhng bao thư này, ghi nhn người nào đã bu ri mà không m bao thư ra coi lá phiếu. Nhiu người đã b phiếu bng thư, nhưng trong ngày bu c li đến phòng phiếu, mun thi hành phn s công dân ln na. Ông Kelley bo, phn ln đó là các c đã b phiếu ri quên bng luôn ! Không ai truy t các c ! Ông nói mi ln có đ mt trăm v như thế, trong 1,7 triu c tri Qun Cam.

Thế còn v nhng người đã chết vn đi bu thì sao ? Ông Kelley cho biết cũng có hàng chc v xy ra mi ln bu c. Có người còn khoe khoang trên mng xã hi rng h đã bu thay cho người chết, thế là b truy t ! Nhng người đã chết thường không bao gi v báo mng yêu cu rút tên khi danh sách c tri. Nhưng y ban bu c vn theo dõi tên người chết t các bnh vin, nhà quàn ; cũng như h sơ ca Experian, mt công ty tiếp th chuyên gi qung cáo đến tng nhà, và Lorton Data, mt công ty cung cp tin tiếp th, cũng như tài liu ca các cơ quan tín dng đ biết ai đã đi đa ch, ai đã qua đi. Mi năm danh sách c tri được cp nht hóa nhiu ln. Ông Kelley thú nhn, tt c nhng danh sách c tri trên thế gii nước nào cũng còn tên nhng người đã chết. Nhưng con s gian ln rt nh. Trong năm 2014, người ta đã bt được 26 lá phiếu bu nhân danh 14 người đã chết Qun San Diego.

Dù con s nh, nhưng rt quan trng, vì trong nhiu cuc bu c đa phương người thng có th hơn người thua rt ít phiếu. Năm 2008, Yorba Linda có người đc c vào hi đng th xã ch thng có đúng mt phiếu. Phi đếm li hết, nhưng kết qu không thay đi, không có phiếu nào gian ln ! Ông Kelley chưa bao gi thy có đến hàng trăm phiếu bu gian ln. Còn chuyn có người mo danh người khác đ b phiếu, hay đánh tráo phiếu bu, ông Kelley chưa bao gi thy k t năm 2005 đến nay.

Năm nay Qun Cam là nơi chưa thy ai t cáo bu c gian ln đáng chú ý. Nhưng y ban tranh c ca Tng thng Donald Trump đã khiếu ni các tiu bang Georgia, Michigan, Nevada và Pennsylvania. Nhiu phiên tòa đã xét x và thy không đ bng chng. Thng đc Doug Ducey Arizona, thuc đng Cộng hòa, cam đoan rng tiu bang đã "theo đúng tng ch" nhng th tc kim phiếu.

Cũng như Arizona, tiu bang Georgia chưa bao gi bu cho mt ng c viên tng thng đng Dân ch t 30 năm nay. Hai ngh sĩ Cộng hòa David Perdue và Kelly Loeffler đang ch cuc b phiếu khác vào đu năm 2021 đ coi còn ti chc hay không. Hai ông đã t cáo có bu c gian ln.

Ông Biden đang dn trước ông Trump Georgia vi khong 12.000 phiếu bng 0.25% các phiếu đã đếm. Như thế tc là phi đếm li. Ông Gabriel Sterling, người ph trách vic kim phiếu, thuc đng Cộng hòa, đã lên tiếng bác b ý kiến có gian ln bu c. Hai v ngh sĩ đã phn công, yêu cu ông b trưởng ni v tiu bang (Secretary of State) phi t chc vì đ cho gian ln xy ra. Ông Brad Raffensperger, b trưởng ni v phi lên tiếng, bo đm không có chuyn gian ln.

Ông Raffensperger, cũng thuc đng Cộng hòa, nói rng, "Dân chúng Georgia bu tôi lên làm công vic này, ch có h mi có th cách chc tôi". Ông đt câu hi : "Liu có phiếu bu bt hp pháp hay không ?" Và t tr li : "Chc chn có. Chúng tôi đang điu tra tt c các v gian ln. Nhưng s phiếu đó có thay đi kết qu cuc bu c tng thng ti Georgia hay không ? Chc là không" vì nếu có cũng rt ít. Đến lượt ông Brian Kemp, thng đc Georgia can thip, cam kết không bao gi đ chuyn gian ln xy ra mà không truy t. "Dân Georgia có quyn gi nim tin vào vic bu c !". Ông Kemp cũng thuc đng Cộng hòa.

Chuyn dài bu c 2020 s còn tiếp tc trong thi gian ti. Người ta đang theo dõi khp hoàn cu, ging như coi trn chung kết gii Bóng tròn Thế gii. Các ông Vladimir Putin, Tp Cn Bình đang v bng vui mng vì các báo, đài ca Trung Quốc cũng như Nga đang mô t cnh "dân ch gi hiu" mt cường quc vn lên mt dy d các nước khác v ưu đim ca th chế dân ch t do.

Nhưng người M có th hãnh din v tn kch đang din ra. Năm nay có đến 159 triu c tri đi bu - so vi 138 triu hi bn năm trước. Vì người dân tin tưởng vào h thng dân ch. Tng thng Trump đã thêm được hơn mt triu phiếu so vi năm 2016. Phó Tng thng Biden được hai triu phiếu cao hơn bà Hillary Clinton. Có 95 triu người đã b phiếu trước ngày chính thc đi bu, 3 tháng 11.

Cuc bu c gây nhiu tranh cãi mt phn cũng vì phương pháp bu tng thng bng C Tri Đoàn (Electoral College). Nhiu người than phin rng li bu gián tiếp này khiến cho v tng thng đc c có khi kém người tht c, khi đếm tt c s phiếu đã nhn được. Nhưng đó là điu đã được hiến pháp M quy đnh, ai ra ng c đu biết trước. H phi vn đng tranh c trong khuôn kh đó. Lut bu c cũng ging như lut l th thao, ai không chp nhn thì không chơi ! Hơn na, thay đi li bu c qua C Tri Đoàn cn phi tu chính hiến pháp M, mt vic không th nào thc hin trong hàng trăm năm ti !

Còn mt lý do quan trng khác khiến lòng người bt an khi theo dõi kết qu cuc kim phiếu trên toàn quc, là, theo hiến pháp M, các tiu bang nm quyn quyết đnh v th tc bu c. Và mi tiu bang đt ra các th tc, quy tc khác nhau. Lá phiếu ca mt người California b qua thùng thư được kim soát và m ra, đem đếm, khác vi mt lá phiếu Pennsylvania. Dân ch này không hiu được ti sao ch khác li chm tr, vì thế nên sinh lòng nghi ng !

Nếu như tt c các tiu bang cùng theo nhng th tc b phiếu, kim phiếu ging nhau, thì chc nhng tin đn v gian ln s gim xung, lòng người bt chia r hơn. Nhưng gii lãnh đo liên bang không có quyn bt các tiu bang phi thay đi !

Mt điu ti thiu mà chính ph và quc hi liên bang có th làm là triu tp mt y ban gm đi din các tiu bang đ tho lun vic thng nht nhng th tc bu c. Đem nhng th tc kim phiếu khác nhau gia các tiu bang ra so sánh đ đng ý v nhng th tc chung, nếu có th. Nhng lá phiếu gi qua bưu đin s được kim tra trước, hay đi đến ngày b phiếu chính thc mi làm ? Gii hn ngày sau chót nhn nhng lá phiếu gi thư là bao nhiêu ngày ? Tt c nhng th đó phi được ngh vin các tiu bang thông qua. Hin nay ti H vin M đã có mt d lut nhm thng nht các th tc b phiếu và kim phiếu trên toàn quc, nhưng chưa được Thượng vin cu xét. Hy vng trong vài năm ti người ta s đng ý vi nhau.

Chính ph và Quc hi liên bang cũng có th giúp các tiu bang trang b nhng h thng kim phiếu bng máy vi tính ging nhau ; cung cp ngân sách tr thêm lương cho các nhân viên ph trách. Khi mi nơi đu s dng cùng mt loi máy và cùng nt chương trình đin toán, thì mi nghi ng v gian ln chc chn phi gim bt.

C thế gii đang ch nước M chnh đn các k thut b phiếu, kim phiếu. Vì t hàng trăm năm qua nước M vn đóng vai c võ, "dy d" các nước khác v tiến trình dân ch hóa. Nước M phi tiếp tc đóng vai ngn hi đăng ca tinh thn dân ch.

Ngô Nhân Dụng

Nguồn : VOA, 12/11/2020

********************

Bầu cử Mỹ 2020 : Chuyện gì xảy ra nếu ông Trump không chịu rời Nhà Trắng ?

BBC, 10/11/2020

Trong lịch sử 244 năm của nước Mỹ, chưa từng có vị tổng thống nào từ chối rời Nhà Trắng sau khi thất bại trong cuộc bầu cử.

baucu3

Tổng thống Mỹ Donald Trump thất bại trong nỗ lực tái tranh cử. Chuyện gì xảy ra nếu ông Trump không chịu rời Nhà Trắng ? Nếu Trump từ chối rời Nhà Trắng, Cảnh sát Tư pháp Hoa Kỳ hoặc Sở Mật vụ có trọng trách hộ tống ông.

Sự chuyển giao quyền lực một cách trật tự, hợp pháp và ôn hòa là một trong những dấu ấn đặc trưng của nền dân chủ Hoa Kỳ.

Vì lý do này, việc Tổng thống Donald Trump tuyên bố từ chối việc chấp nhận thua cuộc trước Joe Biden đã tạo ra một tình huống mới lạ và làm đảo lộn nước Mỹ.

Và nó đặt ra thách thức cho các nhà phân tích trong việc xem xét các kịch bản không tưởng.

"Còn lâu mới kết thúc"

Trump đang đánh gôn bên ngoài thủ đô Washington DC khi Biden được các hãng tin lớn của Mỹ xướng tên là người chiến thắng trong cuộc bầu cử vào ngày 7 tháng 11.

Ngay sau đó, ban vận động tranh cử của tổng thống đã đưa ra một tuyên bố nhấn mạnh rằng "cuộc bầu cử còn lâu mới kết thúc".

"Tất cả chúng ta đều biết tại sao Joe Biden vội vã giả vờ làm người chiến thắng, và tại sao các đồng minh truyền thông của ông ta đang cố gắng rất nhiều để giúp đỡ ông ta: họ không muốn sự thật bị phơi bày", ông Trump tuyên bố. "Sự thật đơn giản là cuộc bầu cử này còn lâu mới kết thúc", nó vẫn tiếp diễn, cho thấy ông Trump sẽ tiếp tục phản đối kết quả qua các vụ kiện tụng, cáo buộc có gian lận bầu cử.

Hiến pháp Hoa Kỳ hoàn toàn rõ ràng trong việc tuyên bố nhiệm kỳ tổng thống đương nhiệm sẽ chấm dứt "vào trưa ngày 20 tháng 1".

Joe Biden đã giành được đủ các bang để đảm bảo việc ông có được hơn 270 phiếu đại cử tri đoàn cần thiết. Do đó, ông Biden có quyền giữ chức vụ tổng thống trong bốn năm tiếp tới.

Donald Trump vẫn có các nguồn lực hợp pháp và chính danh mà ông có thể sử dụng để thách thức kết quả bỏ phiếu, nhưng trừ khi có sự thay đổi đáng kể tại các tòa án trong tương lai gần, và chỉ khi ông Trump có thể chứng minh những bất thường trong bầu cử mà ông cáo buộc nhưng không đưa ra bằng chứng là thực sự tồn tại, ngày 20 tháng 1 là ngày tổng thống mới tuyên thệ nhậm chức - cũng là ngày mà ông Trump phải rời Nhà Trắng.

Vị trí được quảng bá trước

Trump đã cảnh báo rõ ràng trong suốt chiến dịch tranh cử rằng ông sẽ không chấp nhận thua cuộc.

Ông nói đi nói lại rằng ông quyết tâm tiếp tục nắm giữ quyền hành, bất kể các cơ quan bầu cử nói gì, chỉ ra rằng khả năng duy nhất khiến không thất bại là do cuộc bầu cử bị đánh cắp.

Vì vậy, nước Mỹ đã bắt đầu thảo luận về những gì sẽ xảy ra nếu Trump làm lời hăm dọa của mình và cố gắng bấu víu quyền lực.

Giả thuyết này thậm chí đã được Joe Biden đề cập đến suốt cuộc bầu cử.

Trong một cuộc phỏng vấn trên truyền hình ngày 11 tháng 6, diễn viên hài Trevor Noah đã hỏi Biden rằng liệu ông có nghĩ đến khả năng Trump thua cuộc và từ chối rời dinh tổng thống hay không.

"Có, tôi đã nghĩ về điều đó", Biden trả lời và nói thêm ông tin chắc rằng, trong tình huống như vậy, quân đội sẽ chịu trách nhiệm ngăn ông Trump tiếp tục tại và đơn giản chỉ cần đuổi ông ấy ra khỏi Nhà Trắng.

Việc Biden khăng khăng rằng cử tri, chứ không phải ứng cử viên, sẽ quyết định kết quả cuộc bầu cử - điều được xác nhận trong tuyên bố của ban vận động tranh cử của ông hôm thứ Sáu :

"Người dân Mỹ sẽ quyết định cuộc bầu cử này, và chính phủ Hoa Kỳ tuyệt đối có khả năng hộ tống những kẻ vi phạm ra khỏi Nhà Trắng", tuyên bố ghi.

Việc thi hành nhiệm vụ hộ tống Trump ra khỏi dinh tổng thống có thể do Cảnh sát Tư pháp Hoa Kỳ hoặc Sở Mật vụ thực hiện.

Sở Mật vụ là cơ quan dân sự phụ trách an ninh của tổng thống, nhưng theo luật, cơ quan này cũng có nghĩa vụ bảo vệ tất cả các cựu tổng thống và sẽ tiếp tục bảo vệ ông Trump ngay cả sau ngày 20 tháng 1.

Khi lợi thế cuộc bầu cử nghiêng về Biden trở nên rõ ràng và việc tuyên bố ông là người thắng cử gần kề, Sở Mật vụ đã tăng cường các biện pháp an ninh để bảo vệ tổng thống đắc cử.

Một cách có hiệu lực, ông Biden đang được bảo vệ với mức độ an ninh của "tổng thống", bất chấp việc ông Trump khăng khăng rằng đảng Dân chủ bại trận.

Kịch bản không tưởng?

Nếu kết cục tồi tế nhất xảy đến, và Trump vẫn kiên quyết từ chối rời Nhà Trắng, lòng trung thành của lực lượng an ninh với ông có thể cần được suy xét.

BBC đã hỏi các chuyên gia rằng có khả thi không khi Trump cố gắng dùng lực lượng an ninh quốc gia để nắm quyền một cách bất hợp pháp.

Giáo sư Dakota Rudesill, một chuyên gia về chính sách an ninh quốc gia và luật pháp liên đới với Đại học Bang Ohio ở Mỹ nói với BBC:

"Để một tổng thống lạm dụng quyền hạn tổng thống để tiếp tục nắm quyền sau khi thua bầu cử, sẽ là điều khó khăn và sẽ hủy hoại các chuẩn mực quan trọng. Nhưng điều đó không phải là không thể tưởng tượng được".

Ông cảnh báo: "Điều này sẽ gây nguy hại lớn cho đất nước, cho các nguyên tắc cốt lõi của mối quan hệ quân sự-dân sự và triển vọng về nền dân trên toàn cầu.

Tuy nhiên, ông nói rõ rằng, theo quan điểm của mình, kịch bản Trump bám trụ chức vị tổng thống nhờ vào sự hỗ trợ của lực lượng an ninh, khó có thể xảy ra.

"Các quân nhân thề trung thành với hiến pháp, chứ không phải tận tụy với chính trị gia đang nắm quyền. Và sĩ quan quân đội cấp cao nhất quốc gia hiện thời, Tướng Mark Milley, Chủ tịch Hội đồng tham mưu trưởng liên quân Mỹ, đã nhiều lần nói rằng quân đội không đóng vai trò gì trong cuộc bầu cử này".

Giáo sư Rudesill không phải là người duy nhất xem xét những vấn đề này. Keisha Blaine là giáo sư tại Đại học Pittsburgh và là chuyên gia nghiên cứu các phong trào phản kháng xã hội, nói với BBC:

"Việc chúng ta phải tự hỏi chính mình liệu các lực lượng vũ trang có can thiệp vào cuộc bầu cử hay không lộ ra rất nhiều điều đáng buồn về tình trạng của đất nước chúng ta".

"Vào bốn năm trước, hầu hết người Mỹ chẳng ai thắc mắc về điều này. Nhưng khi chứng kiến ​​Trump điu động các đặc v liên bang [trong cuc bo lon gn đây] Portland và Washington trong nhng tháng gn đây, đó tr thành mt mi quan tâm h trng. Tôi không nghĩ đây là mt kch bn có th xy ra, nhưng chúng ta không loại bỏ nó vì đây là một khả năng nghiêm trọng, khi xem xét mọi thứ đã xảy ra trong năm nay", bà nói thêm.

Thật sự suốt thời gian các cuộc biểu tình xã hội nổ ra với phong trào chống phân biệt chủng tộc vào giữa năm nay, Trump đã tính đến việc huy động quân đội để trấn áp các cuộc biểu tình.

Vào ngày 5 tháng 6, New York Times nói rằng Tướng Milley đã thuyết phục Trump không viện dẫn Đạo luật Chống Nổi loạn 1807 để huy động quân đội đang hoạt động trên toàn quốc dập tắt các cuộc biểu tình.

Tờ báo viết rằng đó là "một lằn ranh mà một số quan chức quân đội Mỹ nói họ sẽ không vượt qua, ngay cả khi tổng thống ra lệnh".

Cuối cùng, Trump đã hạ lệnh sử dụng Vệ binh Quốc gia, những người, tùy từng trường hợp, có thể được điều động dưới quyền của tổng thống và/hoặc thống đốc bang.

Các thành viên của lực lượng an ninh phi quân sự báo cáo với Bộ An ninh Nội địa cũng tham gia vào việc kiềm hãm các cuộc biểu tình ở Washington, Portland và các thành phố khác của Hoa Kỳ.

Vì lẽ đó, một số người suy đoán rằng nếu có khủng hoảng khởi phát từ cuộc bầu cử, có khả năng Trump sẽ ra lệnh triển khai một số nhân viên phi quân sự được trang bị vũ khí.

Tuy nhiên, với giả định lực lượng vũ trang không được phép đặt mình vào vai trò phục vụ cho mưu đồ chính trị của tổng thống thì rất khó để hình dung ông Trump sẽ thành công trong việc tiếp tục níu giữ quyền lực.

Bạo lực trong thời gian chờ đợi ?

Giáo sư Rudesill bày tỏ lo ngại về các tình huống liên quan.

"Tôi đã viết về khả năng Tổng thống Trump sẽ cố gắng sử dụng lệnh hành pháp hoặc Bộ Tư pháp vốn được kiểm soát bởi các đồng minh chính trị của ông để cố gắng đưa ra 'chỉ thị', nêu rõ rằng nhánh hành pháp nên coi Trump là người chiến thắng trong cuộc bầu cử đang tranh chấp" chuyên gia nói với BBC, nhưng ông cảnh báo rằng điều này là "hoàn toàn không phù hợp và không thể chấp nhận được".

Ông nói: "Lệnh cho quân đội tiếp tục chào tổng thống sau khi kết thúc nhiệm kỳ vào trưa ngày 20/1 sẽ đặt quân đội vào tình thế bất khả.

baucu4

Các nhà phân tích cảnh báo rằng một tình huống mà một ứng cử viên thua cuộc trong cuộc bầu cử tổng thống từ chối chấp nhận thất bại có khả năng dẫn đến "rối loạn dân sự nghiêm trọng"

"Một nửa nước Mỹ và nhiều người trên khắp thế giới sẽ nghĩ rằng quân đội Hoa Kỳ vốn phi chính trị đã có lập trường về đảng phái. Quân đội không bao giờ được, không bao chấp hành lệnh đó", Giáo sư Rudesill nói.

Và không kể các trường hợp cực đoan khi mà tính tự trị của quân đội bị thách thức do tranh chấp đảng phái, nhiều người khác cảnh báo tình hình chính trị hiện tại có thể châm ngòi cho bạo lực ở các khu vực khác.

Keisha Blaine nói với BBC rằng một tình huống mà ứng cử viên thất bại trong cuộc bầu cử tổng thống nhưng từ chối thừa nhận kết quả có khả năng dẫn đến "rối loạn dân sự trầm trọng".

Bà lập luận rằng lối nói hùng hồn của tổng thống "đã làm gia tăng khả năng nổ ra các cuộc biểu tình và thậm chí là bạo lực".

Nhiều thành phố khác nhau ở Mỹ đã chứng kiến tình huống này trong vài tháng gần đây, với những người biểu tình được trang bị vũ khí tận răng bày tỏ sự ủng hộ đối với tổng thống, cũng như sự xuất hiện trên đường phố của các nhóm đối lập cực đoan.

Việc một số người trong nhóm này được trang bị vũ khí là lời gợi nhắc về bạo lực tiềm tàng được dung chứa từ những căng thẳng chính trị hiện tại trong lòng nước Mỹ.

Nguồn : BBC, 10/112020

Published in Diễn đàn

Bầu cử tổng thống Mỹ : Sóng gió vẫn đang chờ đợi phía trước

Ông chủ Nhà Trắng không dễ dàng biến mất khỏi sân khấu. Donald Trump không bao giờ chấp nhận chiến bại, nhất là trước Joe Biden mà ông cho rằng không phải là đối thủ xứng tầm. Phía sau ông Trump là một đội quân cử tri trên 70 triệu người, thế nên thất bại này không phải là một trận Waterloo.

baucu1

Người ủng hộ tổng thống Donald Trump tụ tập trước trụ sở chính quyền Pennsylvania ngày 07/11/2020để phản đối thông báo ông Joe Biden đắc cử. AP - Julio Cortez

Tuy chưa có kết quả chính thức của cuộc bầu cử tổng thống Mỹ ngày 03/11, nhưng báo chí cả Mỹ lẫn Pháp đã đồng thanh gọi ứng cử viên của đảng Dân chủ là "tổng thống tân cử". Ảnh ông Joe Biden chiếm trang nhất của tất cả các tuần báo Pháp kỳ này. L’Obs đăng chân dung Biden trên nền màu xanh của đảng Dân chủ với câu hỏi "Liệu ông ấy có thể chữa lành được nước Mỹ ?"

Le Point nói về "Định mệnh kỳ lạ của Joe Biden". L’Express đăng hình ông Biden ngồi trong Nhà Trắng, phía sau là cái bóng của Donald Trump bao trùm, và "Chúc may mắn !" Tương tự, trang bìa Courrier International là hình vẽ Biden mang khẩu trang màu cờ nước Mỹ nhưng có một mái tóc vàng hoe bay ngang, chạy tựa "Liên hiệp Joe".

Kết quả gây thất vọng cho cả hai phe

Tuần báo Pháp mừng rỡ : Vĩnh biệt những năm Trump, Joe Biden sẽ là tổng thống thứ 46 của Hoa Kỳ. Bên cạnh ông là Kamala Harris, người phụ nữ da màu đầu tiên với đến chức phó tổng thống – sự kiện mà Courrier International cho là lịch sử.

Tờ báo trích dịch New York Times, nhật báo Mỹ luôn chống Trump kịch liệt, ghi nhận Joe Biden đã đạt được số phiều nhiều nhất trong lịch sử bầu cử tổng thống Mỹ, còn Donald Trump theo bén gót. Kết quả này gây thất vọng cho cả hai phe. Phía Biden từng hy vọng thắng đậm Trump và nắm được đa số ở Thượng Viện, còn những người ủng hộ Donald Trump mong một nhiệm kỳ bốn năm nữa.

Về phía các nhật báo bảo thủ, Wall Street Journal nhấn mạnh, thoạt nhìn thì cuộc bầu cử là một thất bại, nhưng nếu lạc quan một chút, thì với triển vọng Joe Biden bước vào Nhà Trắng và Thượng Viện rất có thể vẫn do Cộng hòa nắm, thì sự chung sống hòa bình này sẽ tạo ra tương quan lực lượng thuận lợi cho cánh trung và những người ôn hòa của cả hai đảng. Theo National Review, cuộc bầu cử lần này tuy không phải là một chiến thắng, nhưng cũng chẳng phải thảm họa.

Hồi hộp như phim Hollywood

Washington Examiner cho rằng những ai lo sợ một cuộc cách mạng cánh tả ở Hoa Kỳ nay có thể ngủ yên. Nếu làn sóng xanh tràn đến, phe Dân chủ có thể đưa thêm nhiều thẩm phán vào Tối cao Pháp viện để áp đặt những đạo luật quan trọng nhằm tái cấu trúc kinh tế và thay đổi cách sống. Hai lãnh địa Dân chủ là Washington và Porto Rico có thể được nâng lên thành bang, như vậy Dân chủ tự động có thêm bốn ghế ở Thượng Viện. May mắn là ý đồ này không thành.

Còn tại Hạ Viện có nguy cơ diễn ra một trận nồi da xáo thịt trong phe Dân chủ. Các dân biểu thuộc những bang "nghiêng ngả" sẽ rất tức giận khi những ý định điên rồ của cánh tả như cắt giảm ngân sách của cảnh sát trở thành chủ đề chính. "Họ sẽ không thông qua lá thư Ông già Noel của dân biểu Alexandria Ocasio-Cortez" (khuôn mặt được cho là cực tả trong đảng Dân chủ).

Tuần báo L’Express nhận định "Bầu cử Mỹ : Hoa Kỳ luôn là bậc thầy về tạo kịch tính", phim ảnh Hollywood có đối thủ duy nhất là cuộc bầu cử tổng thống. Trong khi tại Pháp khuôn mặt người thắng cử nhất định phải hiện lên màn ảnh truyền hình vào cuối ngày bầu cử lúc 20 giờ, thì ở Mỹ số đại cử tri lần lượt được cộng thêm như tỉ số một trận bóng rổ. Cuốn phim Hitcock này làm cho cả thế giới phải hồi hộp theo.

Tờ báo so sánh : Trung Quốc có thể sẽ trở thành cường quốc hàng đầu thế giới, nhưng người dân Hoa lục không việc gì phải thức dậy vào 5 giờ sáng hôm sau để theo dõi xem những ai nằm trong số 205 ủy viên trung ương Đảng cộng sản.

Đường đời không bằng phẳng

Cuộc đời và sự nghiệp Joe Biden được các báo mô tả tỉ mỉ. Le Point tóm tắt : Vinh quang chính trị cùng với bi kịch gia đình : đường đời của ông cứ như là tiểu thuyết, và ở tuổi 78, chương cuối cùng vẫn chưa được viết ra. New Statesman được Courrier International trích dịch nói về "Joe Biden, người thường xuyên quay lại" (chính trường), còn L’Express ví von "Joe Biden, một lính cứu hỏa cho nước Mỹ".

Joseph Robinette Biden lớn lên tại Pennsylvania và Delaware, có cha gốc Anh lai Pháp sinh sống bằng cách mua bán xe hơi cũ, mẹ gốc Ireland. Bà mẹ có tính cách mạnh mẽ, từng dọa đánh một giáo viên đã chế giễu tật cà lăm (nói lắp) của con trai. Biden học không giỏi nhưng giao thiệp rộng. Trưởng văn phòng luật sư nơi ông vào làm việc dìu dắt Biden theo đảng Dân chủ.

Sáu tuần sau khi trở thành thượng nghị sĩ trẻ tuổi nhất năm 1972, vợ và con gái ông qua đời do tai nạn xe hơi, hai con trai bị thương khiến ông bị sốc suýt rời chính trường. Hai lần định ra tranh cử tổng thống, Joe Biden đều thất bại trong kỳ bầu cử sơ bộ, rốt cuộc năm 2008 trở thành phó tổng thống của Barack Obama. Năm 2015 Beau Biden, con trai ông qua đời vì ung thư, Joe từ bỏ tranh cử sơ bộ và ủng hộ bà Hillary Clinton. 

Khuôn mặt ôn hòa cần thiết

Biden bị chỉ trích vì một số khuyết điểm : bị cáo buộc đạo văn của Neil Kinnock (lãnh đạo Công Đảng Anh) và Robert Kennedy, hay mãi đến năm ngoái mới thôi ủng hộ tu chính án Hyde (hạn chế tài trợ liên bang cho việc phá thai trong trường hợp bị hãm hiếp, loạn luân hay nguy hiểm tính mạng). Hồi năm 1991 Biden phản đối cuộc chiến vùng Vịnh, rốt cuộc đó là một thành công của Mỹ ; năm 2003 ông ủng hộ tấn công Irak nhưng lại là một chiến dịch thất bại.

Tuy không phải là nhân vật lý tưởng, Joe Biden là chính khách dày dạn kinh nghiệm và dễ gần, nên các báo đều cho rằng ông là người của tình thế. Chờ đợi đến 48 năm mới bước lên được ngôi vị tối thượng, Biden lại phải đối mặt với khủng hoảng kinh tế và dịch bệnh, làm việc với Thượng Viện vẫn thuộc về Cộng hòa và Hạ Viện chia rẽ giữa cánh trung và cánh tả. Chưa kể đến việc dù có Donald Trump hay không, xu hướng dân túy vẫn tồn tại lâu dài.

Về "phó tướng" của Biden, Los Angeles Times đặt câu hỏi "Phải chăng Kamala Harris đang trên đường đến chiếc ghế tổng thống ?", còn Le Point cho đây là "Giấc mơ Mỹ". Ở tuổi 56, bà đã phá vỡ nhiều lớp trần thủy tinh (rào cản thăng tiến khó nhìn thấy) : phụ nữ đầu tiên là phó tổng thống và lại là người da màu, có dòng máu Châu Á. Harris thất bại nặng nề trong cuộc bầu cử sơ bộ nhưng ông Biden đã đưa bà lên đứng chung liên danh. Joe Biden cần một người phó là phụ nữ da đen nên đã bỏ qua việc Harris tấn công ông tơi tả khi tranh luận, cáo buộc Biden kỳ thị chủng tộc.

Thế giới chờ đợi gì ở Joe Biden ?

Khi bước vào Nhà Trắng, Joe Biden được cho là sẽ quay lại với hiệp định khí hậu Paris, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), lại bắt tay với các đối tác NATO, hủy bỏ một số sắc lệnh của Donald Trump về môi trường và y tế công. L’Obs còn mong Biden đưa ra dự luật hợp thức hóa cho 700.000 người nhập cư bất hợp pháp sống trên đất Mỹ đã lâu, lập nhóm tìm kiếm cha mẹ của 545 em bé bị chia tách gia đình ở biên giới Mêhicô, rút lại lệnh cấm công dân sáu nước Hồi giáo nhập cảnh.

Lần này thì cuộc chiến đấu không phải ở Irak hay Iran, mà là chiến tranh lạnh với Trung Quốc. Dưới thời Donald Trump, Bắc Kinh rất lo Washington đột ngột thay đổi chính sách với Đài Loan, dẫn đến xung đột. Trung Quốc hy vọng Joe Biden thận trọng hơn, dễ đoán định hơn, giảm bớt thuế quan, nhưng không mong sẽ có thay đổi chính sách về Biển Đông và mạng 5G.

The Economist cho rằng, các nước bạn ở Châu Á của Mỹ, muốn Biden hành động cứng rắn như ông Trump chứ không như Obama. Barack Obama đã vạch ra lằn ranh đỏ trên Biển Đông, nhưng lại chẳng làm gì khi Trung Quốc vượt rào. Ngược lại chính quyền Donald Trump bác bỏ thẳng thừng yêu sách của Bắc Kinh tại vùng biển này, gia tăng sự hiện diện của Hải quân Mỹ, cam kết bảo vệ các đảo của Nhật đang bị Trung Quốc quấy nhiễu, và bán vũ khí cho Đài Loan.

Nhà cựu ngoại giao Singapore, Bilahari Kausikan nhận định, khi tổng thống Trump thông báo với Tập Cận Bình, khách mời ở Mar-a-Lago năm 2017 là ông vừa cho bắn 59 hỏa tiễn Tomahawk sang Syria vì Assad sử dụng vũ khí hóa học, Donald Trump đã vực dậy lòng tin của Châu Á về sức mạnh Mỹ.

Cuộc chuyển giao quyền lực khó êm ả

Tuy trang bìa các báo đều dành cho Joe Biden, nhưng ở những trang trong, tổng thống sắp mãn nhiệm Donald Trump lại được đề cập đến nhiều hơn hẳn. L’Obs nói về "Trump, quái kiệt pop". Tuần báo thiên tả cho rằng Donald Trump là "phát-xít kiểu mới" : ông không thoát thai từ cực hữu, không được đẩy lên chính trường bởi một liên minh quân sự và tôn giáo, tài năng diễn thuyết của ông không tập hợp những đám đông đầu trọc (skinhead).

Theo L’Obs, Trump là "nhân vật phát-xít đầu tiên được văn hóa pop sản sinh ra". Trước khi trở thành tổng thống, Donald Trump từng tham gia nhiều show trên màn ảnh nhỏ, nổi tiếng nhất là việc dẫn chương trình truyền hình thực tế "The Apprentice" đã giúp ông trở thành hiện thân của sự thành công đối với công chúng. Trump đóng vai chính mình trong phim "Ở nhà một mình" (Home alone) tập 2 và trong một số phim khác.

Tuần báo cũng tỏ ra cảnh giác trước một "Trump khó đoán định". Ông chủ Nhà Trắng không dễ dàng biến mất khỏi sân khấu. Donald Trump không bao giờ chấp nhận chiến bại, nhất là trước Joe Biden mà ông cho không phải là đối thủ xứng tầm. Phía sau Trump là một đội quân cử tri trên 70 triệu người, thế nên thất bại này không phải là một trận Waterloo. L’Express dẫn lời nhà chính trị học Kyle Kopko : "Trump là một tổng thống độc đáo, nên cũng sẽ là một cựu tổng thống độc đáo".

Luật gia Lawrence Douglas cho biết Hiến Pháp Mỹ không bảo đảm việc chuyển giao quyền lực một cách hòa bình, dù có một luật năm 1964 về cơ chế chuyển tiếp. Donald Trump vẫn giữ mọi quyền hành của tổng thống cho đến phút cuối.

Hiến Pháp cho ông quyền ân xá, chẳng hạn Michael Flynn, Steve Bannon, Paul Manafort - và để phòng ngừa, cả Jared và Ivanka Kushner. Còn bản thân tổng thống thì sao ? Trump có thể vận dụng tu chính án 25, tạm thời chuyển giao quyền lực cho Mike Pompeo để được ân xá rồi sau đó nắm quyền trở lại ! Donald Trump cũng sẽ thanh toán ân oán với một số người trước khi ra đi : giám đốc FBI, CIA hay bác sĩ Anthony Fauci trong tầm ngắm.

Donald Trump tiếp tục có ảnh hưởng lớn

Và đến 20 tháng Giêng có hai câu hỏi đặt ra : sẽ phải làm gì với Trump, và Trump sẽ làm những gì ? Nếu Biden muốn hòa giải, bỏ qua những sai lầm của Trump, thì cánh tả của Dân chủ sẽ la ó ; còn ngược lại, sẽ gây phẫn nộ cho hàng triệu "fan" của Donald Trump. Hơn một chục cuộc điều tra và vụ kiện dân sự đang nhắm vào ông Trump.

Về câu hỏi thứ hai, tuy không phải chính khách chuyên nghiệp, cũng không có mạng lưới đảng phái truyền thống, nhưng Donald Trump có đông đảo người hâm mộ trung thành và 88 triệu người theo dõi trên Twitter. Chỉ cần nói một lời không hay về ông Trump là có thể bị đám đông trừng phạt. Sau hôm bầu cử, con trai ông là Donald Junior phàn nàn trên Twitter là ít có được sự ủng hộ của phía Cộng hòa. Hai giờ 14 phút sau, bà Nikki Haley, khuôn mặt có thể ra ứng cử tổng thống năm 2024, đã tweet ngay ca ngợi ông Trump.

Đương kim tổng thống còn có nhiều ảnh hưởng hơn khi hiện diện trên truyền thông. Theo lời đồn thì sẽ có "Trump News" từ liên minh với tập đoàn Sinclair hoặc kênh cực đoan One America News Network. Chưa rời khỏi Nhà Trắng mà người ủng hộ đã hình dung Donald Trump trở lại nắm quyền năm 2024, dù lúc đó ông đã 78 tuổi. Đã có một tiền lệ : tổng thống Mỹ thứ 22 và 24 là Glover Cleveland, thất cử nhiệm kỳ thứ hai và bốn năm sau tái đắc cử. Trước khi rời Nhà Trắng năm 1888, ông Cleveland đã yêu cầu một cố vấn giữ gìn đồ đạc và cách trang hoàng vì sẽ còn tái ngộ. L’Obs hy vọng lịch sử sẽ không lặp lại !

Thụy My

Published in Quốc tế

Hoàng Bách nói chuyện với Nguyễn Gia Kiểng và Đinh Xuân Quân

Hầu hết lãnh đạo thế giới đều gởi lời chúc mừng Joe Biden, Tổng thống thứ 46 của Hoa Kỳ, ngoại trừ hai nước lớn độc tài là Nga và Trung Quốc

Nguồn : Hoangbach Channel, 12/11/2020

Published in Video

Không chấp nhận kết quả bầu cử tổng thống Mỹ ngày 3/11/2020, tổng thống đương nhiệm Trump đã liên tục lên Twitter tung ra các cáo buộc bầu cử gian lận. Cùng với việc sa thải Bộ trưởng bộ quốc phòng Mark Esper và bổ nhiệm Christopher Miller, Trump đang làm dấy lên sự lo ngại về đảo chính quân sự. Nhưng có nhiều khả năng, sự lo ngại đó là hơi quá. Điều cần cảnh giác với thế giới dân chủ là mạng xã hội, công cụ để trục lợi của các chính trị gia dân tuý.

Sau khi chia rẽ nước Mỹ nói chung và phần nào là cả thế giới nói chung, một cách trầm trọng, đến cuối đời, Trump cũng góp phần "hàn gắn" nước Mỹ và tặng cho thế giới dân chủ bài học quantrọnglà cần cẩn trọng với mạng xã hộiTrump đã sa thải các nhân vật quan trọng trongNhà Trắng theo phong cách "rất Trump": Lên Twitter thông báo. Hôm rồi là Bộ trưởng quốc phòng Mark Esper. Sắp tới, có thể là các vị trí quan trọng khác trong nội các. Có nhiều khả năng, sẽ sớm thôi, những viên chức cao cấp bị sa thải sẽ chống lại sếp cũ của họ, theo cách không thể tệ hơn, cả về mặt con người lẫn pháp lý, và đó là cách những người có hiểu biết bảo vệ chính bản thân họ và cho nước Mỹ. Khi có cùng chung một mối lo sẽ tạo ra những đoàn kết không ngờ.

esper1

Trump đã sa thải Mark Esper, Bộ trưởng quốc phòng Mỹ, qua một thông báo ngắn trên Mạng xã hội Twitter.

Trump là một mối lo, một sự cảnh tỉnh hơn là một mối nguy thực sự về nhận thức và nguy cơ đảo chính. Chưa đến mức đó. Cảnh giác là cần thiết. Trong một thể chế dân chủ, đạo đức là giá trị cao nhất và là điều kiện bắt buộc để có thể tồn tại. Đạo đức đến từ giáo dục. Giáo dục đến từ niềm tin và tính chân thiện mỹ phổ quát của con người. Mất đi đạo đức, nền cộng hòa sẽ bị hủy hoại và chuyên chế sẽ lên ngôi.

Người ta liên tưởng với Trump, chủ nghĩa phát xít đang quay trở lại. Trump đang bình thường hóa sự độc tài là đúng. Nhưng không đủ. Trump chỉ mới manh nha điều đó. Phát xít và độc tài cần cả một quá trình xây dựng hình tượng trên một nền dân trí thấp cũng như sựthiếuvắngcủa đối lập chính trị. So với phát xít và độc tài, Trump chỉ hơn ở mạng xã hội, nhưng còn thua về bản lĩnh và uy quyền cần có của một tổng thống chuyên chế. Tuy vậy vẫn cần thận trọng vì Trump là một diễn viên bậc thầy.

Từ sau Thế chiến thứ hai, Trump có lẽ là nhân vật đáng nói tới nhất. Không phải vì năng lực chính trị của Trump mà vì dù không có năng lực chính trị vẫn trở thành người đứng đầu hệ thống chính trị của siêu cường số một thế giới. Trump là người ở thế hệ cũ, có tài năng trong lĩnh vực diễn thuyết, nắm bắt tâm lý đám đông, tập hợp và dẫn dắt quần chúng theo ý mình…đó là những điều phải lưu tâm. Với mạng xã hội và khả năng diễn xuất, Trump tạo ra cảm xúc mạnh mẽ, nỗi lo lắng, sự thù ghét, vui buồn cho fan của mình. Chính trị đã thành một rạp xiếc.

Mạng xã hội là một công cụ đắc lực và tuyệt vời cho các chính trị gia dân tuý. Nó tạo ra một sân khấu ít tốn kém mà hiệu quả cao cho các nhạc công lọclõi như Trump. Bằng cách quy tụ người dùng theo dõi, một chính trị gia có thể tác động đến đám đông thời 4.0 theo đúng những gì các chính trị gia tác động lên đám đông bằng diễn thuyết từ cả thế kỉ trước, nhưng ở mức độ cảm xúc nhanh và thời sự hơn rất nhiều. Câu từ dễ nhớ, ngắn gọn, đánh trực diện vào tâm lý, mơn trớn và chiều chuộng đám đông. Sẽ chẳng ai đánh giá chương trình hành động, đạo đức hay logic của Trump. Mạng xã hội đâu có được thiết kế để đánh giá chương trình chính trị. Đám đông chỉ nhớ những gì của cảm xúc. Chương trình hành động của Trump nếu tái đắc cử là gì? Ngay cả Trump cũng không biết và không bận tâm.

esper2

Sớm hay muộn thế giới cũng phải cho ra đời bộ qui tắc ứng xử trên mạng xã hội để những tin tức giả, thuyết âm mưu và các cáo buộc vô căn cứ không còn tác yêu tác quái như hiện nay - Ảnh CNN

Mỹ là quốc gia tạo ra hai mạng xã hội lớn nhất thế giới. Người Mỹ tiên phong khai phá nhu cầu giải trí và kết giao ảo thì cũng sẽ tiên phong trong nhu cầu kiểm soát phát sinh khi nó bị lạm dụng. Đó không chỉ là vấn đề của niềm tin mà còn là quy luật của các chu trình phát triển và suy tàn. Đó cũng không hẳn là vấn đề đạo đức mà còn là quy luật của kinh doanh. Cái giá phải trả cho chủ nghĩa dân tuý không rẻ nhưng may còn có hiện tượng Trump để người ta nhận ra sự cẩn trọng cần thiết với mạng xã hội. Sớm hay muộn thế giới cũng phải cho ra đời bộ qui tắc ứng xử trên mạng xã hội để những tin tức giả, thuyết âm mưu và các cáo buộc vô căn cứ không còn tác yêu tác quái như hiện nay.

Ngay cả khi đang tại vị, Trump cũng đã không thể triển khai Đạo luật Chống nổi loạn 1807 để đưa quân đội chống biểu tình trong phong trào Black Lives Matter (Cuộc sống người da đen cũng quan trọng) hồi tháng 6-2020. Vì vậy bất luận thế nào Trump cũng không thể đảo chính bằng quân đội chỉ vì lí do gian lận bầu cử. Nếu lo lắng như thế là xem thường nước Mỹ.

Sẽ không quá bất ngờ khi Trump bị hạ bệ một cách bẽ bàng và không thương tiếc. Ông ta sẽ đối diện với pháp lý và sẽ tiếp tục thất bại trong kinh doanh sau khi không còn là tổng thống. Đó là cái họa từ chính tính cách của Trump.

Quốc Bảo

(11/11/2020)

Published in Quan điểm

Bầu cử tổng thống Mỹ : Những đảng viên Cộng hòa đầu tiên chúc mừng Biden, Thượng nghị sĩ Graham kêu gọi điều tra

leotuong1

Nghị sĩ Lindsey Graham, Chủ tịch Ủy ban Tư pháp Thượng viện và Tổng thống Trump (Foto : imago images / ZUMA Press)

Tờ Der Spiegel, tạp chí lớn nhất và có uy tín thuộc hàng đầu nước Đức, vừa có một bài viết ngay sau khi báo chí truyền thông dự báo ông Biden chiến thắng cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ năm 2020. Sau đây là bản dịch :

Joe Biden đã đập tan hy vọng của đảng Cộng hòa về nhiệm kỳ thứ hai của Donald Trump. Trong khi một số đảng viên Cộng hòa công nhận chiến thắng của đảng Dân chủ, thì những đảng viên khác vẫn còn ủng hộ tổng thống Trump.

Đối với đảng Cộng hòa, chiến thắng của Joe Biden trong cuộc bầu cử tổng thống Mỹ là một sự thất bại cho họ. Nhiều người trong số họ đã gần như đứng đằng sau ủng hộ vô điều kiện Tổng thống Donald Trump trong vài năm qua và cùng gánh vác hết vụ bê bối này đến vụ bê bối khác. Lần này, nhiều người dường như cảm thấy khó chấp nhận thất bại của Trump - nhưng một số đảng viên đảng Cộng hòa đầu tiên đã chúc mừng Biden.

Thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa Mitt Romney viết trên Twitter rằng ông và phu nhân Ann đã chúc mừng "Tổng thống đắc cử Joe Biden và Phó tổng thống đắc cử Kamala Harris".

leotuong2

https://mobile.twitter.com/MittRomney/status/1325142815354064896

Romney, ứng cử viên tổng thống năm 2012 của đảng Cộng hòa, trở thành nghị sĩ đầu tiên của đảng công nhận chiến thắng bầu cử của Biden. Trong quá khứ, ông đã thường hay chỉ trích Donald Trump. Đầu năm nay, Romney là đảng viên Cộng hòa duy nhất tại Thượng viện bỏ phiếu cho việc luận tội Trump. Ông cũng từ chối bỏ phiếu chọn Trump trong cuộc bầu cử tổng thống vừa qua.

Chính trị gia bảo thủ Jeb Bush, em trai của cựu Tổng thống George W. Bush, cũng chúc mừng Biden. "Giờ là lúc để chữa lành vết thương", Jeb Bush viết trên Twitter. "Nhiều người đang tin tưởng vào bạn để dẫn đường".

leotuong3

https://mobile.twitter.com/JebBush/status/1325133897781243908

Năm 2016, bản thân Jeb Bush cũng có tham vọng tranh cử cho đảng Cộng hòa, nhưng lại thua chính trị gia tay ngang Trump trong cuộc đua đề cử ứng cử viên.

Thống đốc đảng Cộng hòa Maryland Larry Hogan cũng chúc mừng chiến thắng của Biden. "Mọi người nên chúc tổng thống chúng ta thành công vì chúng ta cần đất nước chúng ta thành công. Chúng ta có những thách thức lớn ở phía trước chúng ta như là một đất nước. Hơn bao giờ hết, chúng ta cần đến với nhau như những người Mỹ", Hogan viết trên Twitter.

leotuong4

https://mobile.twitter.com/GovLarryHogan/status/1325118697799905280

Tương tự, Hạ nghị sĩ Đảng Cộng hòa Will Hurd bày tỏ : "Người dân Mỹ đã lên tiếng và chúng ta phải tôn trọng quyết định này. Chúng ta hãy đoàn kết hơn là chia rẽ ; chúng ta có thể tìm thấy điểm chung. Tôi hy vọng Tổng thống đắc cử có thể thể hiện điều đó. Tôi cầu chúc ông ấy nhiều may mắn và tôi chúc Tổng thống thành công trong những tuần cuối", Hurd viết.

Tuy nhiên, tổng thống đương nhiệm không công nhận chiến thắng bầu cử của Biden và đang sử dụng mọi biện pháp hợp pháp để chống lại kết quả bầu cử. Tổng thống Trump quả quyết rằng đã có gian lận bầu cử xảy ra trong phạm vi lớn, nhưng cả ông và bất kỳ ai khác đều không trưng ra bằng chứng. Tuy nhiên, ông vẫn đang nhận được sự ủng hộ của một số đảng viên Cộng hòa cho chiến lược của mình.

Về thông báo Biden chiến thắng cuộc bầu cử bởi các mạng truyền hình lớn, Thượng nghị sĩ Josh Hawley đã viết trên Twitter : "Truyền thông không quyết định ai là tổng thống mà là lá phiếu của người dân". Người ta sẽ biết ai là người chiến thắng một khi tất cả các phiếu bầu hợp pháp đã được kiểm, tất cả các cuộc kiểm phiếu hoàn tất và tất cả các cáo buộc gian lận đã được xử lý, đảng viên Cộng hòa viết như vậy.

leotuong5

https://mobile.twitter.com/HawleyMO/status/1325136203851526145

Quyết định của các đài truyền hình và các phương tiện truyền thông khác công bố Biden là người chiến thắng là dựa trên đánh giá rằng với khoảng cách chênh lệch số phiếu được xác định bởi các cơ quan bầu cử, Trump không còn có thể bắt kịp đối thủ của mình.

"Cuộc bầu cử chưa kết thúc cho đến khi tất cả các phiếu bầu hợp pháp được kiểm và xác nhận", Hạ nghị sĩ Đảng Cộng hòa Steve Scalise viết trên Twitter. Có những "thách thức pháp lý nghiêm trọng" đang được chờ đợi. "Người dân Mỹ xứng đáng được hưởng một cuộc bầu cử công bằng và minh bạch".

leotuong6

https://mobile.twitter.com/SteveScalise/status/1325172286048014337

Nghị sĩ Jodey Arrington cũng nói với tờ New York Times rằng "thật thiếu khôn ngoan khi chấp nhận bất kỳ kết quả nào" trước khi các cuộc kiểm phiếu hoàn tất và kết quả được tòa án công nhận.

Các đảng viên Cộng hòa lãnh đạo sẽ hành xử như thế nào trong những ngày tới, có thể đó là yếu tố quyết định - chẳng hạn như lãnh đạo phe đa số tại Thượng viện, Mitch McConnell, hoặc Thượng nghị sĩ có nhiều ảnh hưởng Lindsey Graham. Hôm thứ Bảy, một phát ngôn viên của McConnell đã lưu ý báo chí duy nhất đến một tuyên bố của đảng Cộng hòa ra hôm thứ Sáu, trong đó yêu cầu phải đếm tất cả "phiếu bầu hợp pháp". Việc áp dụng luật và chấm dứt tranh cãi là tùy thuộc vào tòa án.

Theo các tường thuật của truyền thông, ông Graham, người lãnh đạo Ủy ban Tư pháp Thượng viện, thông báo rằng, ông sẽ điều tra "bất kỳ cáo buộc đáng tin nào" về những bất thường hoặc sai trái liên quan đến cuộc bầu cử. Thượng nghị sĩ đã cho biết một trường hợp bị cáo buộc ở Erie, Pennsylvania, trong đó một nhân viên Bưu điện đã lùi ngày đóng dấu bưu điện trên các lá phiếu để chúng được đếm.

leotuong7

https://mobile.twitter.com/thehill/status/1325163365598031878

Graham cho biết một nhân viên của bưu điện đã đưa ra lời khai có tuyên thệ như thế. Người này không cung cấp bất kỳ bằng chứng nào cho vụ việc đó. Ông Graham tuyên bố rằng ông sẽ không cho phép các cáo buộc gian lận bầu cử bị giấu giếm. Ông cũng kêu gọi Bộ Tư pháp điều tra các cáo buộc.

Der Spiegel

Nguyên tác :Erste Republikaner gratulieren Biden, Senator Graham fordert Ermittlungen, Der Spiegel, 07/11/2020

Hiếu Bá Linh (biên dịch)

Nguồn : Thoibao.de, 08/11/2020

Xem thêm : 

https://thehill.com/homenews/senate/524963-graham-vows-senate-judiciary-will-investigate-voting-irregularities

Published in Diễn đàn

Không có cuộc bầu cử nào ở Mỹ sẽ thay đổi suy nghĩ của Trung Quốc ?

Trung Quốc chắc chắn rằng nước Mỹ đang cố gắng kiềm chế họ trỗi dậy

china1

Ngay trước ngày bầu cử ở Mỹ, Chaguan đã dành một buổi sáng ở trung tâm Bắc Kinh để nghe một quan chức cấp cao của Trung Quốc giải thích lý do tại sao Trung Quốc không quan tâm ai ngồi trong Nhà Trắng.

Điều này một phần là để tỏ ra can đảm, vì các nhà cầm quyền của Trung Quốc không quan tâm đến việc đềcao ý tưởng rằng cử tri có thể khiến các nhà lãnh đạo thế giới phải hành động có trách nhiệm.

Nhưng thái độ coi thường của quan chức này cũng phản ánh sự đồng thuận của tầng lớp ưu tú ở Trung Quốc rằng việc thiết lập lại hoàn toàn quan hệ giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc là điều khó có thể xảy ra.

Quan chức này cho biết Trung Quốc muốn một mối quan hệ suôn sẻ hơn với Mỹ. Nhưng với nguồn gốc sâu xa, căng thẳng ngày nay sẽ khó có thể đảo ngược trừ khi Mỹ có được một nhận thức mới về thế giới.

Ông nói rằng người phương Tây là những người tự cho mình là trung tâm và hay phán xét. Họ không bao giờmong đợi người Trung Quốc - một dân tộc siêng năng, chăm học - có thể sánh ngang với họ sớm như vậy.

Quan chức này nói rằng bất kể bên nào điều hành ở Washington, "Mỹ phải trả lời câu hỏi này : liệu Mỹ hoặc thế giới phương Tây có thể chấp nhận hoặc tôn trọng sự trỗi dậy của Trung Quốc không ?".

Đối với các nhà lãnh đạo Trung Quốc, sự hung hăng của tổng thống Donald Trump khi đương nhiệm chỉ làm gia tăng một số xu hướng không thể tránh khỏi. Đối với họ, thời đại Trump cho thấy việc nói về các giá trị là một trò giả dối, rằng Trung Quốc làm người Mỹ lo lắng vì nước này đang trở nên mạnh hơn - và giải pháp là trở nên mạnh mẽ hơn, cho đến khi các nhà phê bình phương Tây phải im lặng trước thành công của Trung Quốc.

Họ cũng nghĩ rằng sự yếu kém của Mỹ đang khiến cựu bá chủ đó trở nên hung ác (thậm chí nhiều hơn) và quyết tâm dùng Trung Quốc làm vật tế thần. Từ khi Tập Cận Bình còn là phó chủ tịch nước, ông đã gặp gỡ người đồng cấp Joe Biden hàng giờ. Ông Biden được coi là người gần gũi với các lĩnh vực kinh doanh muốn có quan hệ tốt hơn với Trung Quốc. Nhưng đấu tranh với Mỹ được coi là điều không thể tránh khỏi.

Những công dân Trung Quốc bình thường chưa bao giờ theo dõi một cuộc bầu cử Mỹ chặt chẽ như vậy. Nhưng nhiều người xem với vẻ khinh bỉ hơn là ghen tị. Thay vào đó, với sự tiếp tay của những người kiểm duyệt, cho phép chuyện giễu và hình ảnh, video mang tính chế nhạo về quá trình tranh cử tràn ngập trên mạng xã hội, họ có một quan điểm chung rằng kết quả gì không quan trọng.

Internet Trung Quốc tràn ngập các bài đăng ủng hộ Trump. Hầu hết phản ánh sự vui mừng trước phong cách ngoan cường của ông và một linh cảm rằng sự kém cỏi của ông, đặc biệt là trong việc xử lý covid/19, đã làm hại nước Mỹ.

Những người hâm mộ khác từ những người theo chủ nghĩa dân tộc biết ơn ông Trump đã miễn cưỡng trong việc lên án các hành vi đàn áp của chính quyền Trung Quốc ở những nơi như Tân Cương và Hồng Kông, cũng như những người bất đồng chính kiến ​​và người Hng Kông mt cách khó hiu, nhng người cho rằng ông cứng rắn với Đảng cộng sản.

Người Mỹ có thể phản đối rằng quan điểm của Trung Quốc về chính trị Mỹ là nực cười, không mạch lạc và ích kỷ. Nhưng sự hoài nghi về phương Tây dân chủ - ở cả giới tinh hoa và công chúng - mới là vấn đề. Vì điều đó giải thích việc Đảng cộng sản Trung Quốc sẽ tiếp cận như thế nào với "sự điều chỉnh sâu sắc trong cán cân quyền lực quốc tế" mà Ủy ban Trung ương Trung Quốc đã đề cập vào ngày 29 tháng 10.

Chủ nghĩa hoài nghi về nước Mỹ khiến Chủ tịch Rabbit bận tâm, ông Rabbit là một blogger người Trung Quốc được đào tạo tại Harvard có 1,7 triệu người theo dõi trên Weibo trong đó có cả các nhà lãnh đạo doanh nghiệp và quan chức trong các bộ chính phủ. Rabibit tên thật là Ren Yi và là một người theo chủ nghĩa dân tộc chính thống hạt giống đỏ : ông nội là bí thư đảng cải cách của tỉnh Quảng Đông vào những năm 1980.

Các bài viết của Rabbit khám phá các sắc thái của chính trị Mỹ. Ông Trump được yêu thích ở Trung Quốc cho đến năm 2018, ông Ren nói khi uống cà phê trong một khách sạn ở Bắc Kinh. Chủ nghĩa dân túy của ông Trump cũng như những lời khen ngợi của ông dành cho Tập Cận Bình được yêu thích.

Khẩu hiệu "Làm cho nước Mỹ vĩ đại trở lại" phản ánh những gì về đại hồi sinh Trung Hoa. Ngay cả chiến tranh thương mại lúc đầu cũng có người hâm mộ. Khi các đặc phái viên của ông Trump thúc đẩy Trung Quốc tăng tốc cải cách mở cửa thị trường, một số người Trung Quốc có ảnh hưởng đã thông cảm với các lập luận của Mỹ, ông Ren nhớ lại.

Ba sự kiện đã thay đổi tâm trạng đó.

Canada thay mặt cho các công tố viên Mỹ đang điều tra cáo buộc vi phạm lệnh trừng phạt đã cho bắt giữMạnh Vân Châu, giám đốc Huawei, một tập đoàn công nghệ khổng lồ của Trung Quốc. Sau đó các chính trịgia Mỹ cổ vũ cho các cuộc biểu tình chống chính phủ ở Hồng Kông. Cuối cùng, sự lúng túng của Mỹ trong đại dịch, ngay cả khi ở Trung Quốc công chúng tuân thủ các biện pháp kiểm soát nghiêm ngặt để chế ngự dịch bệnh.

Ông Ren thấy bạn bè ông kết luận rằng tất cả các chính trị gia Mỹ đều tệ như nhau. Blogger này nói : "Hầu hết người Trung Quốc đều nghĩ rằng Mỹ có âm mưu kìm hãm Trung Quốc".

Một thời Trung Quốc lãng mạn hóa nước Mỹ như một quốc gia tiên tiến, "Giờ đây, vì covid mà họ coi người Mỹ là những người ích kỷ, phản khoa học, phản trí tuệ". Không phải ngẫu nhiên mà các sự kiện này khiến người Trung Quốc tức giận - vụ bắt giữ bà Meng và các cuộc biểu tình ở Hồng Kông - lại động đến chủquyền.

Ông Ren nói, Trung Quốc đồng nhất khó có thể hiểu được nước Mỹ đa nguyên, chia rẽ. Điều mà người Trung Quốc thực sự quan tâm là sức mạnh và sự toàn vẹn lãnh thổ của Trung Quốc. "Họ nghĩ rằng Trung Quốc trỗi dậy và xung đột với Mỹ như vậy là do định mệnh".

Không còn thể kiềm chế nhưng vẫn còn thời gian cạnh tranh

Dư luận quan tâm đến Wang Yong, người điều hành Trung tâm Nghiên cứu Mỹ tại Đại học Bắc Kinh, một trong những học viện uy tín nhất của Trung Quốc. Là khách mời thường xuyên trên các phương tiện truyền thông nhà nước, Yong đã thực hiện một loạt video ngắn trước thềm bầu cử về nước Mỹ cho Jinri Toutiao thu hút hơn 10 triệu lượt truy cập.

Trong các phim này Yong xem các chính sách về Trung Quốc của Mỹ do các nhóm lợi ích cạnh tranh điều hướng, trong đó ông Biden chú ý đến các nhà tài chính Phố Wall và các ông chủ ở Thung lũng Silicon, những người tìm kiếm mối quan hệ "hợp lý hơn" với Trung Quốc, trong khi phe diều hâu và "thế lực lượng nhà nước ngầm" muốn có cuộc chiến tranh lạnh mới.

Ông nhấn mạnh rằng Trung Quốc và Mỹ có thể hợp tác với nhau vì lợi ích chung như biến đổi khí hậu, sức khỏe cộng đồng và tạo điều kiện cho sự thịnh vượng toàn cầu. Tuy nhiên, cũng cần phải thực tế. Mỹ "đã quen với vị trí hàng đầu thế giới và sẽ dùng mọi cách để bảo vệ vị thế của họ".

Giữa sự ngờ vực như vậy, bất kỳ mối quan hệ hợp tác nào của Trung Quốc với Mỹ cũng phải được hiểu theo nghĩa thực thụ : cố câu giờ trong khi Trung Quốc chạy đua để trở nên mạnh mẽ hơn.

Những người cai trị Trung Quốc không che giấu quan điểm chỉ những người có quyền lực mới được đối xửtôn trọng. Mỹ có thể muốn cạnh tranh hoặc không. Nhưng họ đã được cảnh báo : Sự bế tắc của Mỹ sẽ là chiến thắng cho Trung Quốc.

The Economist

Nguyên tác : No American election will change China’s mind, The Economist, 07/11/2020

Anh Khoa dịch

Nguồn : VNTB, 09/11/2020

https://www.economist.com/china/2020/11/07/no-american-election-will-change-chinas-mind

********************

Nếu ông Biden làm tổng thống…

Ninh Kiều, VNTB, 09/11/2020

Mâu thuẫn giữa Bắc Kinh và Washington sẽ không tan biến dưới thời Tổng thống mới, vì các phe Dân chủ và Cộng hòa đều nhất trí rằng Trung Quốc là đối thủ chiến lược chính của Mỹ.

china2

Theo một nhận định của South China Morning Post (SCMP), nếu đắc cử, nhiệm kỳ tổng thống của ông Joe Biden sẽ không làm giảm nỗ lực của Hoa Kỳ trong việc kiềm chế Trung Quốc, vì bất kể ai ngồi trong Nhà Trắng, cũng sẽ tiếp tục tăng cường quan hệ với các đồng minh Châu Á để giữ Bắc Kinh trong tầm kiểm soát.

Các chuyên gia cũng nhận định, nếu ứng cử viên Dân chủ lên nắm quyền ở Mỹ, điều đó có khả năng dẫn đến việc Mỹ "tái tham gia với thế giới", sau 4 năm lùi bước dưới thời Donald Trump và đây không phải là tin tốt đối với Trung Quốc (1).

Biên tập viên tờ SCMP, ông Teddy Ng, viện dẫn phát biểu của ông Kunihiko Miyake, cố vấn chính sách đối ngoại của Thủ tướng Nhật Bản Yoshihide Suga, cho biết mâu thuẫn giữa Mỹ và Trung Quốc có nghĩa là Washington sẽ cần Tokyo hơn bao giờ hết, bất kể ai đắc cử tổng thống.

Ông Miyake nói : "Quan hệ của Mỹ - Nhật và các chính sách Đông Á có thể trở nên quan trọng hơn khi Trung Quốc ngày càng hùng mạnh". Ông cũng khẳng định, mâu thuẫn giữa Bắc Kinh và Washington sẽ không tan biến dưới thời Tổng thống mới, vì các phe Dân chủ và Cộng hòa đều nhất trí rằng Trung Quốc là đối thủ chiến lược chính của Mỹ.

Phía Việt Nam cũng lạc quan tương tự, song đã tránh đề cập trực diện tới Trung Quốc.

Phó phát ngôn Bộ Ngoại giao Việt Nam, ông Dương Hoài Nam nói rằng sau 25 năm thiết lập quan hệ, quan hệ Việt Nam - Mỹ đã có những bước tiến dài, với sự phát triển toàn diện, thực chất và ngày càng đi vào chiều sâu, tạo nền tảng vững chắc để hai nước tiếp tục thúc đẩy, mở rộng quan hệ, đóng góp vào hòa bình, ổn định, hợp tác, phát triển của khu vực và trên thế giới.

"Chúng tôi tin tưởng rằng, Tổng thống Mỹ nào cũng sẽ ủng hộ tiến trình này", ông Dương Hoài Nam nhấn mạnh (2).

Và ở đây không chỉ là câu chuyện liên quan Trung Quốc.

Nhìn lại những diễn biến về bầu cử Mỹ, cho dù ai đăng quang đi nữa và liệu có kiên quyết trong xướng tên Trung Quốc là đối thủ chiến lược hay không của tân nội các, thì một sự thật vẫn hiển nhiên đó là người dân Mỹ luôn có cơ hội và mạnh dạn tỏ thái độ, và đây là một đặc quyền không phải ai cũng có, ở đâu cũng có.

Đặc quyền ấy, là ngay cả tổng thống Mỹ cũng không thể vượt qua khuôn khổ của nền dân chủ. Một câu chuyện bên lề cho thấy ông Trump có "thần thánh tới đâu" cũng bị "xét giấy". Số là đội ngũ tranh cử của ông đã dọn tổng hành dinh tới một tòa dinh thự công gần Nhà Trắng cho tiện việc liên lạc.

Một tổ chức dân sự ở Mỹ lập tức hạch hỏi : "Ai cho phép lấy dinh thự công làm chuyện riêng ?". Tổ chức này chỉ thôi làm khó dễ khi được trả lời là đã có hợp đồng thỏa thuận, và "người dân Mỹ đóng thuế không phải chi trả bất cứ khoản nào cho việc này" (4). Chính ông Trump, trong một phỏng vấn từ xa hôm bầu cử, khi được hỏi nghĩ gì nếu thua cuộc, đã trả lời : "Thắng thì dễ thôi, còn thua thì không bao giờ dễ nuốt cả !".

Thêm một cuộc bầu cử mà kết quả chắc chắn sẽ là thất vọng với một nửa nước Mỹ, trong đó có câu chuyện dài "cử tri đoàn" (hay đại cử tri), chớ không phải cử tri phổ thông. Song đó vẫn là những gì mà Alexis de Tocqueville từng viết đầy tự hào : "Đặc quyền lớn của người Mỹ không chỉ là họ được soi sáng hơn những người khác, mà là họ có quyền mắc những sai lầm có thể sửa chữa được" (3).

Thế nhưng với người Việt lâu nay vẫn rất thấm thía chuyện có những sai lầm sửa chữa được nhưng không bao giờ được sửa chữa là cả một khoảng cách đếm bằng thế kỷ…

Ninh Kiều

Nguồn : VNTB, 09/11/2020

Chú thích :

(1)https://www.scmp.com/news/china/diplomacy/article/3108782/us-china-rivalry-biden-likely-boost-ties-asian-allies-keep

(2)http://tgvn.com.vn/vietnam-regards-us-as-one-of-leading-important-partners-deputy-spokesman-duong-hoai-nam/128336.html

(3)https://en.wikipedia.org/wiki/Alexis_de_Tocqueville

(4)https://www.nytimes.com/issue/todayspaper/2020/11/03/todays-new-york-times

*********************

Thủ tướng Anh "nôn nóng" muốn làm việc với Joe Biden

Trọng Nghĩa, RFI, 09/11/2020

Trong số các lãnh đạo phương Tây, rất lâu sau tổng thống Pháp Macron hay thủ tướng Đức Merkel, thủ tướng Anh Boris Johnson ngày 08/10/2020 mới chúc mừng tổng thống tân cử Mỹ Joe Biden. Ông tuyên bố rất "nôn nóng" muốn làm việc với đồng minh quan trọng nhất của Vương Quốc Anh trên các hồ sơ như biến đổi khí hậu, thương mại và quốc phòng.

china3

Thủ tướng Anh Boris Johnson sau một cuộc họp với các bộ trưởng, Luân Đôn, ngày 03/11/2020.  Reuters – Toby Melville

Tuy nhiên, theo thông tín viên RFI tại Luân Đôn, Muriel Delcroix, dù không được ông Johnson nêu lên, trong thực tế, hồ sơ nóng bỏng đối với Luân Đôn là tiến trình Brexit, mà việc ông Joe Biden đắc cử không thuận lợi lắm cho chính quyền Johnson :

"Anh Quốc luôn luôn nói đến "quan hệ đặc biệt" với Hoa Kỳ, một yếu tố càng trở nên quan trọng hơn vào thời kỳ hậu Brexit. Luân Đôn muốn đúc kết càng sớm càng tốt một thỏa thuận tự do mậu dịch với Washington. Nhưng lời hứa của Donald Trump về một thỏa thuận "tuyệt vời" đã không hề được cụ thể hóa và tân tổng thống Biden có thể sẽ có những ưu tiên khác.

Một vấn đề khác nữa đối với thủ tướng Boris Johnson là quan hệ thân thiết với Donald Trump mà ông từng phô trương, một người đã từng gọi ông Johnson một cách thân mật là "Trump của xứ Anh".

Cả hai đều triệt để ủng hộ chủ trương Brexit, ngược lại với Joe Biden, và những hành động gần đây của chính quyền Johnson không hề làm cho tình hình tốt đẹp hơn.

Sau khi chính phủ Johnson đặt lại vấn đề thỏa thuận đã ký kết giữa Luân Đôn và Bruxelles, nhất là trên những điều khoản đặc biệt liên quan đến Bắc Ireland, ông Joe Biden, người rất tự hào về gốc gác Ireland của mình, đã liền cảnh báo sẽ không có thỏa thuận thương mại, nếu Luân Đôn gây hại cho thỏa thuận hòa bình ở vùng đất thuộc Anh này.

Tuy vậy, ngoài vấn đề liên quan đến cá nhân và Brexit, Anh Quốc và Hoa Kỳ chắc chắn có thể xích lại gần nhau trên nhiều hồ sơ khác như Trung Quốc, Iran, Nga hay biến đổi khí hậu, trong bối cảnh Vương Quốc Anh sẽ đón Hội Nghị về Khí Hậu ở Glasgow vào tháng 11 năm 2021".

Trọng Nghĩa

Nguồn : RFI, 09/11/2020

********************

Bầu cử Mỹ 2020 : Biden đắc cử, nhiều nước Châu Á không hồ hởi

Minh Anh, RFI, 09/11/2020

Thông báo ứng viên đảng Dân chủ Joe Biden đắc cử tổng thống thứ 46 của Hoa Kỳ ngày 07/11/2020 khiến nhiều nước Châu Âu thở phào nhẹ nhõm. Ngược lại, tại Châu Á, nhiều thủ đô lớn trong khu vực lại tràn ngập một cảm giác tiếc nuối Donald Trump, người đã có những phát biểu cứng rắn trước Trung Quốc.

china4

Ảnh Donald Trump tại một cửa hàng quà lưu niệm ở Hà Nội. Ảnh chụp ngày 05/11/2020.  © Reuters – Kham

Nhật báo Kinh tế Les Echos của Pháp số ra ngày 09/11/2020 trích dẫn một thông tin khá thú vị : Thăm dò do báo mạng VnExpress thực hiện tại Việt Nam hồi đầu tháng 11/2020 cho thấy 79% trong số 49.000 người được hỏi khẳng định thích ông Donald Trump tái đắc cử.

Mong mỏi này hiện hữu ở nhiều nước. Theo quan điểm của ông Toshihiro Nakayama, một giáo sư về chính sách đối ngoại trường đại học Keio, có lẽ "Đài Loan, rất có thể là Israel, sẽ là một trong số các nước trên hành tinh tiếc nuối Donald Trump nhiều nhất".

Đối với nhiều tác nhân trong khu vực, "Biden đắc cử làm sống lại ký ức thời Obama, một thời kỳ quá thụ động đối với Bắc Kinh", một nhà phân tích tại Singapore nhận định. Nhiều nước hay vùng lãnh thổ tại Châu Á như Đài Loan, Nhật Bản cảm thấy được an toàn hơn với tổng thống Donald Trump. Tất cả những cảm giác này giải thích vì sao nhiều nước tại Châu Á phần nào dè dặt, trong đó có Việt Nam, không vội lên tiếng chúc mừng tổng thống tân cử Joe Biden.

Trung Quốc biện minh vì sao chưa chúc mừng Biden

Bắc Kinh ngày 09/11/2020 thông qua lời phát ngôn viên bộ Ngoại Giao Trung Quốc giải thích rằng Trung Quốc chưa thể chúc mừng Joe Biden là do vẫn chưa có kết quả bỏ phiếu chung cuộc.

Ông Uông Văn Bân (Wang Wenbin), trong buổi họp báo cho biết Bắc Kinh "ghi nhận ông Biden đã tuyên bố thắng cử. Nhưng kết quả cuộc bầu cử sẽ do các luật lệ và các quy trình có hiệu lực tại Mỹ quyết định".

AFP lưu ý, Trung Quốc không phải là nước duy nhất chưa gởi thông điệp chúc mừng. Nga, Mêhicô hay Brazil cho đến hôm nay vẫn tỏ ra kín tiếng.

Về phần các nước Hồi giáo Ả Rập, chiều tối ngày Chủ Nhật 08/11/2020, quốc vương Salmane và hoàng thái tử Saudi Arabia, Mohammed ben Salmane, rất gần gũi với Donald Trump, cũng đã gởi thông điệp chúc mừng liên danh Joe Biden và Kamala Harris đắc cử, mong muốn "mối quan hệ lịch sử giữa hai nước và hai dân tộc thân hữu ngày càng được thắt chặt".

Thắng lợi của ông Joe Biden trong cuộc bầu cử cũng đã kích thích thị trường tài chính Châu Âu. Theo AFP, hầu hết các thị trường chứng khoán lớn tại Châu Âu như Paris, Luân Đôn, Frankfurt trong phiên giao dịch đầu tiên hôm nay, 09/11/2020 đều tăng điểm, theo chân các thị trường chứng khoán của Mỹ hôm qua.

Minh Anh

Nguồn : RFI, 09/11/2020

*********************

Ngoi trưởng Đài Loan cm ơn Tổng thống Trump đã h tr 4 năm qua

VOA, 09/11/2020

B Ngoi giao Đài Loan chc mng chiến thng ca Tng thng đc c Hoa K Joe Biden, đng thi cm ơn Tng thng Donald Trump đã ng h Đài Loan trong 4 năm qua, theo Taiwan News.

china5

T ng th ng M Donald Trump và T ng th ng Đài Loan Thái Anh Văn.

Hôm 8/11, Tng thng Đài Loan Thái Anh Văn chúc mng Tng thng đc c Joe Biden và Phó Tng thng đc c Kamala Harris v chiến thng trong cuc bu c Tng thng Hoa K năm 2020.

B trưởng Ngoi giao Đài Loan Joseph Wu viết trên Twitter bày t lòng cm ơn v "s ng h và tình bn trung thành ca chính quyn Tng thng Trump". Ông Wu khng đnh rng trong sut 4 năm ông Trump vi cương v Tng thng, Đài Loan đã tr nên "mnh m hơn, an toàn hơn và có nhiu kh năng la chn tương lai ca chính mình hơn" và ch ra rng đây s là "di sn lâu dài" trong chính sách ca Tng thng Trump đi vi hòn đo này, vn theo Taiwan News.

Mt nhà hoch đnh chính sách hàng đu ca Đài Loan v các vn đ Trung Quc hôm 9/11 tìm cách trn an các nhà lp pháp rng ông Joe Biden s tiếp ni s ng h ca Hoa K đi vi hòn đo mà Trung Quc tuyên b ch quyn, vn được hưởng li t s hu thun mnh m ca chính quyn sp mãn nhim ca Tng thng Donald Trump, theo Reuters.

Hôm 9/11, ti quc hi Đài Loan, mt s nhà lp pháp bày t lo ngi v s thay đi chính sách ca Đài Loan dưới thi ca chính quyn Biden, mt s người mô t rng ông Biden "thân thin vi Trung Quc", nhng người khác ch ra rng ông Biden phn đi d lut tăng cường an ninh Đài Loan năm 1999, theo Reuters.

Ông Huang Shih-chieh, thuc Đng Dân Tiến cm quyn, cho biết mi quan tâm chính ca đng này là liu s ng h ca Hoa K đi vi Đài Loan có thay đi hay không.

Ông Huang nói : "Lo lng ln nht ca chúng tôi là vi nhim k tng thng ca ông Biden, ông y có th điu chnh chính sách ca mình".

Nhưng ông Chen Ming-tong, người đng đu Hi đng Các vn đ Đi lc ca Đài Loan, nhiu ln lên tiếng trn an các nhà lp pháp rng mt s thay đi cơ bn trong s ng h ca Hoa K đi vi Đài Loan là không th.

Ông nói : "Không cn phi lo lng v s thay đi quyn s hu Nhà Trng".

"Mc dù có th có mt s thay đi trong chiến thut ca ông Biden đi vi Trung Quc, nhưng s không có thay đi trong chiến lược Trung Quc ca h", ông Chen nói thêm.

Ông Chen lưu ý rng chính cu Tng thng Barack Obama - khi y ông Biden gi chc Phó Tng thng - đã thúc đy "trc xoay" tr li Châu Á đ thách thc mt Trung Quc đang tri dy.

Nguồn : VOA, 09/11/2020

***********************

Trung Quc nêu lý do chưa chúc mng Tng thng đc c Joe Biden

VOA, 09/11/2020

Hôm 9/11, Trung Quc cho biết h s theo thông l quc tế khi đưa ra tuyên b v cuc bu c Hoa K, theo Reuters. Phát ngôn viên B Ngoi giao cho biết như vy khi được hi ti sao Bc Kinh chưa chúc mng chiến thng ca ng viên đng Dân ch Joe Biden.

china6

Phát ngôn viên B Ngo i giao Trung Qu c Uông Văn Bân (Wang Wenbin).

Ông Biden đã có được đ s phiếu đi c tri đ giành chc tng thng nhưng Tng thng đương nhim Donald Trump không nhượng b và đang đưa ra nhng thách thc pháp lý đi vi kết qu ca cuc bu c ngày 3/11, theo Reuters.

"Chúng tôi nhn thy rng ông Biden đã tuyên b thng c. Chúng tôi hiu rng kết qu bu c tng thng Hoa K s được xác đnh theo th tc và lut pháp Hoa K", phát ngôn viên B Ngoi giao Uông Văn Bân (Wang Wenbin) nói ti mt cuc hp báo hàng ngày.

Mi quan h gia Trung Quc và Hoa K đang mc ti t nht trong nhiu thp k qua vi các tranh chp t công ngh và thương mi đến vn đ Hong Kong và Covid-19, và chính quyn Tng thng Trump đã tung ra mt lot các bin pháp trng pht chng li Bc Kinh.

Ông Uông nói : "Chúng tôi luôn tin rng Trung Quc và Hoa K cn tăng cường giao tiếp và đi thoi, qun lý s khác bit trên cơ s tôn trng ln nhau, m rng hp tác trên cơ s cùng có li, thúc đy s phát trin lành mnh và n đnh ca mi quan h song phương".

Theo Reuters

Nguồn : VOA, 09/11/2020

********************

Phn ng ln ln ca người dân Vit Nam v kết qu bu c tng thng M

VOA, 09/11/2020

Nhiu người dân Vit Nam t ra bun và tht vng v vic Tng thng Donald Trump không tái đc c sau khi truyn thông M xác đnh ông Joe Biden là tng thng đc c trước khi vic kim phiếu trên toàn quc kết thúc trong khi mt s người dân khác vui mng khi ông Biden chiến thng trong cuc bu c đã làm nhiu người dân Vit Nam b chia r và gây căng thng trong các mi quan h bn bè, đng nghip.

china7

Màn pháo hoa mng chiến thng ca ng viên đng Dân ch Joe Biden trong cuc bu c tng thng 2020 hôm 7/11. Người dân Vit Nam có nhng phn ng khác nhau trước kết qu bu c tng thng M, trong đó ông Donald Trump được nhiu người Vit yêu thích không tái đc c.

Da trên d liu kết qu chưa hoàn tt ca các tiu bang, các hãng tin ln ca M hôm 7/11 d đoán rng ông Biden, ng c viên đi din đng Dân ch ra tranh chc tng thng vi ông Trump, chiến thng trong khi tng thng đương nhim không công nhn kết qu và đang bước vào mt cuc chiến pháp lý khi ông Trump cho rng mình là người chiến thng.

Vic này đã khiến nhiu người dân M ng h ông Trumpxung đường biu tình  mt s thành ph ca M trong khi nhng người ng h ông Biden t tp ăn mng sau khi ông được công b là tng thng mi đc c ca đt nước.

"Cũng như M, người Vit trong nước cũng chia làm hai nhóm ý kiến rõ rt", ông Lê Quang Huy, mt người dân Hà Ni, cho VOA biết. "Nhng người ng h ông Donald Trump ( Vit Nam) vn hy vng mt kết qu đo ngược sau khi kim phiếu li các bang chiến trường".

Trong khi vickim phiếu vn tiếp tc North Caroline, Arizona, Georgia và Alaska, ông Biden đã giành được 279 phiếu c tri đoàn, vượt qua ngưỡng 270 phiếu cn thiết, đ được coi là chiến thng trước tng thng đương nhim Trump - hin có 214 phiếu.

Cũng như cng đng người M gc Vit, người dân Vit Nam trong nước phn đông ng h ông Trump khi h cho rng chính sách "chng Trung Quc" ca ông có li cho Vit Nam trong khi Bc Kinh ngày càng "bành trướng" sc mnh trong khu vc và "bt nt" Vit Nam trên Bin Đông.

"Người dân Vit Nam rt bun, bun ch là không có người áp đo được người bn láng ging xu tính vì người Vit không thích chính quyn ca Trung Quc - h bành trướng và mun xâm chiếm lãnh th", Trn Lâm Bình, mt ngh sĩ người Huế tng v tranh v Tng thng Trump, nói vi VOA và cho biết phn đông người Vit Nam ng h ông Trump, người tng đến Vit Nam 2 ln trong 4 năm làm tng thng M.

Chính quyn ông Trump đã tiến hành cuc chiến tranh thương mi vi Trung Quc k t năm 2018 và vi vic M đánh thuế lên hàng hoá Trung Quc cũng như đưa chui cung ng toàn cu ra khi quc gia này, nhiu công ty ca M và nước ngoài đã dch chuyn sn xut sang Vit Nam. Nhiu người Vit Nam ng h ông Trump còn bày t lòng ngưỡng m ông như là mt doanh nhân thành đt và có mt gia đình hnh phúc.

Ch Vũ Thu, mt cư cư dân Hà Ni, cho biết rng "nhiu người Vit Nam ht hng" khi biết tin ông Trump thua cuc nhưng ch cũng nói rng "dù sao cũng chúc mng tân Tng thng th 46 ca Hp chng quc Hoa Kỳ" trong khi vn lo ngi rng "nếu không có ông Trump, ch s ông anh hàng xóm (Trung Quc) li làm Bin Đông dy sóng".

Trong khi đó, nhng người ng h ông Biden, người cũng tng đến Vit Nam cùng phu nhân khi ông là phó tng thng dưới thi ông Barack Obama, li vui mng trước chiến thng ca ông. Nguyn Quân, mt người dân Hà Ni, nói vi VOA rng anh và mt nhóm bn đã ăn mng chiến thng ca ông Biden ngay sau khi biết tin t truyn thông M. Anh cho biết anh ng h ông Biden vì quan đim ca ông v đi dch COVID cũng như môi trường và thương mi t do.

Cuc bu c tng thng M đã thu hút s quan tâm ca rt nhiu người Vit trong nhng tun qua, t các cuc hi thoi quán cà phê hay trong công s, anh Quân cho biết. Nhưng không ch đơn thun là tranh lun, vic ng h các ng c viên đi din hai đng Cng hòa và Dân ch M ca người dân Vit Nam đã dn đến nhng cuc "tranh cãi ny la" làm nhiu người "ct đt quan h" vi nhau. Anh Quân nói hàng chc người bn ca anh đã "unfriend" (hu kết bn) trên Facebook ch vì anh ng h ông Biden.

Còn đi vi anh Bình, người ho sĩ tng có tranh v chân dung v tng thng th 45 ca M trin lãm ti Ý vào năm ngoái, cũng "b hàng trăm người bn, c Vit Nam và nước ngoài, hu kết bn vì ng h ông Trump" và cho biết anh không gin h vì tôn trng ý kiến ca nhng người đó.

Tuy nhiên, cũng có nhng người không hành x như anh Bình khi đưa ra nhng bình lun mang tính "chi bi" hay "mit th" theo như anh Lê Kiên, mt người dân trong nước, cho biết trongmt đăng ti trên Facebook cá nhân.

"Tôi có vào Facebook mt s bn cung Trump, thì thy rng, khi các bn nhy dng lên chi bi cm tôi chưa được tuyên b Joe Biden thng cuc", anh Kiên viết và cho biết anh b nhiu người bày t không hài lòng và "chi bi, mit th" khi anh đưa ra kết qu d đoán ng Trump kh năng s nhn kết cc đau kh và Biden có th giành 306 phiếu đi c tri".

Dù vy anh Kiên cho biết anh ng hi nhng cuc tranh lun và ý kiến trái triu vì theo anh điu đó mi dn ti "dân ch".

"Chúng tôi hiu rng mun có dân ch thì phi tôn trng nhng li nói đúng, cho dù nó có khác vi suy nghĩ và mong mun ca mình", anh Kiên viết.

Còn anh Bình cho biết sau cuc bu c M ln này, anh thy được rng người dân Vit Nam, t trí thc cho đến lao đng, đu quan tâm đến chính tr và mun được tranh lun ci m cũng như mong được làm điu đó đi vi các cuc bu c Vit Nam.

***********************

Kế hoch kinh tế ca ông Biden s có tác đng thế nào đến nước M ?

VOA, 06/11/2020

Cuc đua đến Nhà Trng gia hai ng c viên Donald Trump, đương kim tng thng, người ca đng Cng hòa, và Joe Biden, thuc đng Dân ch, vn chưa ngã ngũ, tính đến sáng 6/11. Mc dù vy, vi s phiếu đi c tri đang nhnh hơn, ông Biden được cho là có li thế trên con đường đến chiế