Thông Luận

Cơ quan ngôn luận của Tập Hợp Dân Chủ Đa Nguyên

Hai vác-xin chống Covid có thể được phê duyệt vào tháng 11

Trọng Nghĩa, RFI, 17/10/2020

Vào lúc số người bị nhiễm Covid-19 tại Mỹ vượt mốc 8 triệu ca, các nguồn tin từ giới công nghiệp hôm qua, 16/10/2020 cho biết là các công ty dược phẩm Pfizer và Moderna có kế hoạch xin giấy phép cho vac-xin của họ vào cuối tháng 11 tại Hoa Kỳ. Đây là bước nhanh kỷ lục trong việc phát triển vac-xin chống Covid-19, chỉ 9 tháng sau ca tử vong đầu tiên trong nước.

hoaky1

Vac-xin ngừa Covid-19 của công ty Trung Quốc Sinovac, tại Bắc Kinh. Ảnh minh họa chụp ngày 24/09/2020.  AP - Ng Han Guan

Ông Albert Bourla, chủ tịch tổng giám đốc Pfizer, một đối tác của công ty BioNTech của Đức, đã cho biết là ông mong đợi bằng chứng về hiệu quả của vac-xin đang thử nghiệm từ nay đến cuối tháng 10, nhưng ông sẽ chờ đến tuần lễ thứ ba của tháng 11 để nộp đơn với Cơ quan Dược phẩm (FDA) yêu cầu cấp phép khẩn cấp.

Moderna, một công ty công nghệ sinh học, cũng dự kiến nộp đơn vào ngày 25/11.

Tuy nhiên, nếu mọi việc êm xuôi, khả năng bắt đầu đợt tiêm đầu tiên nhân dịp Tết Dương Lịch được cho là chưa đủ để ngăn chặn dịch bệnh mà làn sóng thứ 3 đã bắt đầu tại Mỹ.

Số ca nhiễm đã vượt qua mức tám triệu vào hôm 16/10, một con số chắc chắn thấp hơn nhiều so với thực tế, vì các nghiên cứu về kháng thể đã cho thấy khoảng 10% dân số Mỹ đã bị nhiễm bệnh, tương ứng với khoảng 30 triệu dân.

Tình trạng lây nhiễm, nhập viện và tử vong đang gia tăng ; làn sóng hiện tại càng nhanh hơn vì bắt đầu ở một mức cao, Hoa Kỳ chưa bao giờ thành công trong việc ngăn chặn sự lưu hành của virus.

Tổng thống Mỹ đã hy vọng có vac-xin trước cuộc bầu cử ngày 3/11, nhưng ngành công nghiệp đã đồng ý đợi thêm vài tuần nữa, theo yêu cầu của các quan chức y tế, để phát hiện các tác dụng phụ nghiêm trọng có thể xảy ra trong số hàng chục nghìn người tham gia thử nghiệm lâm sàng.

Trung Quốc muốn thương mại hóa vac-xin vào cuối tháng 11

Cũng liên quan đến vac-xin ngừa Covid-19, theo thông tín viên hệ thống truyền hình Pháp France Télévisions tại Bắc Kinh, đã có hàng trăm nghìn người Trung Quốc được tiêm phòng trong khuôn khổ "những biện pháp khẩn cấp thực hiện từ tháng 7 và liên quan đến nhân viên y tế, công chức, nhân viên hải quan, và gần đây là các sinh viên có nhu cầu ra nước ngoài".

Tuy nhiên, theo nhà báo Pháp, vẫn chưa có vac-xin nào được phê duyệt trong số 4 loại vac-xin đang trong giai đoạn thử nghiệm lâm sàng tối hậu, trong đó có loại vac-xin Sinovac mà theo tạp chí khoa học The Lancet đã cho kết quả đầy hứa hẹn.

Giới lãnh đạo y tế Trung Quốc dự kiến sẽ có một loại vac-xin có thể được bán ra thị trường và có sẵn cho công chúng vào cuối tháng 11. Nhưng nhà báo Pháp nêu rõ : "Vấn đề là vac-xin của Trung Quốc phải được cơ quan dược phẩm của các nước khác phê duyệt".

Trọng Nghĩa

*********************

Bầu cử Mỹ : Donald Trump dự đoán một "làn sóng" của đảng Cộng hòa

Trọng Nghĩa, RFI, 17/11/2020

Trong bối cảnh kết quả các cuộc thăm dò dư luận tiếp tục tồi tệ, tạo nên tâm lý hoài nghi ngay trong phe Cộng hòa, vào hôm qua, 16/10/2020, tổng thống Mỹ Donald Trump đã đến vận động tranh cử tại Georgia và Florida, hai bang mà ông không thể để mất nếu muốn thắng Joe Biden vào ngày 3/11.

hoaky2

Tổng thống Donald Trump chào cử tri sau bài phát biểu vận động tranh cử tại Sân bay Middle Georgia, ngày 16/10/2020, ở Macon, Georgia, Mỹ.  AP - John Bazemore

Tại thành phố Ocala ở Florida, tổng thống Mỹ đã dõng dạc khẳng định : "Chúng ta sẽ chứng kiến ​​mt làn sóng đỏ(màu của đảng Cộng hòa)với cách biệt chưa từng thấy".

Với giọng điệu ngày càng gay gắt đối với đối thủ, ông Trump cho rằng "Joe Biden là một thảm họa (...), Joe Biden là một chính trị gia tham nhũng" và "vào ngày bầu cử (...), chúng ta sẽ giáng một thất bại vang dội cho kẻ ngủ gục Joe the Sleeper".

Phát biểu của tổng thống Mỹ đã được đám đông hoan nghênh nhiệt liệt.

Sau đó, tại thành phố Macon, bang Georgia, một bang mà ông đã dẫn trước Hillary Clinton bốn năm trước đây, nhưng hiện đang đứng sau Joe Biden trong các cuộc thăm dò mới nhất, ông Trump cũng ra sức vận động.

Theo hãng tin Pháp AFP, cho dù ông Trump luôn phát biểu lạc quan, tâm trạng bất an ngày càng được thấy rõ trong nội bộ đảng Cộng hòa. Theo dữ liệu của viện thăm dò Nielsen, buổi trao đổi qua truyền hình với cử tri của ông Trump vào tối 15/10 vừa qua có ít người xem hơn (13.461.000 khán giả) so với buổi trao đổi vào cùng thời điểm của đối thủ thuộc đảng Dân chủ (14.135.000 khán giả).

Nhiều nhân vật trong đảng Cộng hòa đang công khai tỏ ý lo lắng về làn sóng thủy triều của đảng Dân chủ. Sau các phát biểu lo lắng của hai thượng nghị sĩ Ted Cruz và Lindsey Graham, đến lượt dân biểu bang Nebraska Ben Sasse bày tỏ mối quan ngại sâu sắc, khẳng định rằng ông Donald Trump là một nhà lãnh đạo "tầm thường", có nguy cơ bị thất bại. Phát biểu này nằm trong một đoạn ghi âm được giới truyền thông tiết lộ.

Biden chỉ trích Trump "từ chối" lên án các phần tử da trắng thượng đẳng

Còn về ông Joe Biden, phát biểu tại bang Michigan, ứng cử viên đảng Dân chủ hôm qua đã cho rằng việc ông Donald Trump "từ chối" lên án những người theo chủ nghĩa da trắng thượng đẳng là một điều "đáng kinh ngạc".

Cựu phó tổng thống Mỹ đã đánh giá như trên bên cạnh thống đốc Michigan Gretchen Whitmer, một đối thủ kiên quyết chống Donald Trump và gần đây bị một nhóm cực hữu mưu toan bắt cóc và "xử" về tội "phản quốc".

Ông Donald Trump đã không có một lời an ủi nào đối với thống đốc Michigan khi tin về âm mưu bắt cóc được thông báo hôm 08/10.

Trọng Nghĩa

*************************

Bầu cử Mỹ : Cử tri bầu sớm đông kỷ lục, Trump-Biden đấu khẩu từ xa

Tú Anh, RFI, 16/10/2020

Hơn 17,5 triệu người Mỹ bỏ phiếu bầu tổng thống theo tổng kết của Đại học Florida hôm thứ Năm 15/10/2020. Vào thời điểm còn 18 hôm nữa mới đến ngày phòng phiếu chính thức mở cửa, đây là một con số kỷ lục chứng tỏ xu hướng ủng hộ Joe Biden lên cao, theo AFP.

hoaky3

Cử tri xếp hàng chờ vào phòng phiếu trong ngày bầu cử sớm đầu tiên tại thành phố Durham, bang North Carolina (Hoa Kỳ), ngày 15/10/2020.  Reuters – Jonathan Drake

Tổng cộng, trong mùa bầu cử tổng thống năm nay, 43 tiểu bang của Mỹ và thủ đô Washington đã thiết lập hệ thống bầu trước và qua thư tín để đáp ứng yêu cầu của cử tri sợ lây nhiễm siêu vi corona.

Theo tổng kết của Project Election thuộc Đại học Florida, hơn 17,5 triệu cử tri đã bầu qua thư tín. Đây là một kỷ lục trong cuộc bầu cử được chính trị hóa cao độ giữa nhà tỷ phú Cộng hòa Donald Trump và cựu phó tổng thống Dân chủ Joe Biden.

Con đường vào Nhà Trắng còn nhiều bất trắc cho dù xu hướng ủng hộ Joe Biden chiếm thượng phong.

Theo giáo sư Michael McDonald, phụ trách chương trình theo dõi bầu cử của Đại học Florida, vào thời điểm này, chưa thể nói là Joe Biden sẽ chiến thắng. Gần như chắc chắn là cử tri của phe Cộng hòa sẽ đi bầu rất đông vào ngày 03/11.

Hai ứng cử viên tiếp tục vận động cử tri

Do sự kiện tổng thống Donald Trump bị nhiễm siêu vi corona, đảng Dân chủ đề nghị hai bên tranh luận qua hai đài truyền hình khác nhau, cùng một giờ, thay vì trao đổi trực tiếp lần thứ hai.

Trên đài ABC, Joe Biden luôn giữa thái độ trầm tĩnh, tự cho mình có vai trò đoàn kết quốc gia. Trên đài NBC, Donald Trump một lần nữa, tự khen đã đương đầu với Covid-19 một cách tuyệt vời, sắp có vac-xin và thuốc trị liệu.

Theo AFP, chủ nhân Nhà Trắng rất khó chịu trước các câu hỏi chất vấn liên quan đến cách quản lý Covid-19, đến phong trào thuyết âm mưu qua mạng lưới bóp méo thông tin Qanon.

Tổng thống Donald Trump cũng từ chối nhìn nhận phạm sai lầm trong cách đối phó với đại dịch để cho hơn 210.000 người Mỹ tử vong. Ông cũng không dứt khoát chống thuyết âm mưu.

Tú Anh

Published in Quốc tế

Bầu cử 2020 : Các nghiệp đoàn lao động ủng hộ Tổng Thống Donald Trump và Cựu Phó Tổng thống Joe Biden

Nhã Duy, 14/10/2020

Tuần này, nhiều tiểu bang Hoa Kỳ đã bắt đầu không khí bầu cử sớm đầy sôi động với những hàng dài cử tri xếp hàng bỏ lá phiếu quyết định của mình trong cuộc bầu cử lịch sử 2020 của nước Mỹ . Ai là người chiến thắng sẽ được quyết định trong tổng tuyển cử ngày 3 tháng 11 tới, còn ở đây, chúng ta có thể điểm qua tình hình ủng hộ các ứng viên tổng thống trong các ngày cuối cùng như thế nào ?

baucu02

Hai ứng cử viên Tổng thống Hoa Kỳ 2020 : Joe Biden và Donald Trump

Bên cạnh các tổ chức chính trị và đảng phái ủng hộ cho liên danh ứng viên tổng thống dựa vào sự liên đới chính trị, chính trường Hoa Kỳ đã có điều hiếm hoi từng xảy ra trong lịch sử các cuộc bầu cử tổng thống cận đại là khi đã có một số tổ chức chính trị trong cùng đảng phái đã tuyên bố không ủng hộ ứng viên của đảng mình và quay ngược ủng hộ ứng viên đảng đối lập.

Đó là điều xảy ra với tổng thống Donald Trump hiện nay khi nhiều cựu chính khách cấp lãnh đạo nội các, lãnh đạo cấp liên bang và tiểu bang, cựu dân biểu quốc hội, cựu tướng lãnh quân đội thuộc đảng Cộng hòa... lên tiếng phản đối tổng thống Donald Trump. Không những vậy, một số tổ chức chính trị của người Cộng hòa như The Lincoln Project, Republican Voters Against Trump, 43 Alumni for Biden, Right Side PAC... còn chính thức tuyên bố ủng hộ Phó Tổng thống Joe Biden.

Bên cạnh hàng trăm tờ báo lớn nhỏ có hàng triệu độc giả tại các tiểu bang hay mang tầm vóc quốc gia, một số khoa học gia, các học giả đạt giải Nobel, giới đại học, giáo chức, kỹ sư, chuyên gia, thương gia, văn nghệ sĩ, tài tử, ca sĩ, đạo diễn, diễn viên sân khấu, nhân viên y tế, chữa lửa, bưu chính, các nghiệp đoàn nhân công... phi đảng phái, phi chính trị trên khắp nước Mỹ và có từ vài chục ngàn đến hàng trăm ngàn hay hàng triệu hội viên tùy ngành nghề, không kể hàng chục triệu cử tri thông thường khác cũng ra tuyên bố ủng hộ Phó Tổng thống Joe Biden. 

Đặc biệt trong mùa bầu cử này thì Phó Tổng thống Joe Biden đã có sự ủng hộ đa số và mạnh mẽ từ giới trẻ thuộc nhóm Thế Hệ Z (Gen Z) qua những cử tri từ 18 đến 23 tuổi, đủ tuổi tham gia bỏ phiếu bầu chọn tổng thống lần đầu tiên năm nay. Cuộc theo dõi thường xuyên của tổ chức Morning Consult Political Intelligence đã cho thấy sự cách biệt đến 38 điểm giữa hai ứng viên, với 65% ủng hộ cho Joe Biden và 27% ủng hộ cho Donald Trump. 

Đây là danh sách một vài trong nhiều nghiệp đoàn cấp quốc gia và quốc tế, không tính cấp tiểu bang, có số hội viên đông đảo đã ủng hộ và chính thức kêu gọi các hội viên của mình bỏ phiếu cho Phó Tổng thống Joe Biden :

- Liên đoàn Lao động và các Tổ chức Công nghiệp (AFL-CIO) : 13 triệu hội viên

- Liên minh người Mỹ hưu trí (ARA) : 4,4 triệu hội viên

- Nghiệp đoàn Diễn viên Sân khấu (AEA) : 43.000 hội viên

- Liên đoàn Nhân viên chính phủ Hoa Kỳ (AFGE) : 670.000 hội viên

- Liên đoàn Nhạc sĩ Hoa Kỳ (AFM) : 73.000 hội viên

- Cộng đồng nhà Biên kịch, Đạo diễn, Vũ đạo... (SDC & AGAW) : 27.000 hội viên

- Liên đoàn Giáo chức Hoa Kỳ (AFT) : 1,7 triệu hội viên

- Hiệp hội Giáo dục Quốc gia (NEA) : 3 triệu người

- Công đoàn Nhân viên Bưu cChính Hoa Kỳ (APWU) : 330.000 hội viên

- Nhân viên Truyền thông Hoa Kỳ (CWA) : 700.000 hội viên

- Hiệp hội Lính Chữa lửa Quốc tế (IAFF) : 313.000 hội viên

- Liên đoàn Kỹ sư Chuyên Môn và Kỹ Thuật Quốc Tế (IFPTE) : 80.000 hội viên

- Liên minh Kỹ sư, nhân viên Công Chánh quốc tế (UOE) : 374.000 hội viên

- Liên hiệp Y tá Quốc gia (NNU) : 150.000 hội viên

- Nghiệp đoàn Nhân viên Y tế, Bịnh Viện, nhà Dưỡng Lão (SEIU) : 1,9 triệu hội viên

- Các Công đoàn Nhân công các ngành thép, giấy, cao su, điện, xe hơi, thực phẩm, thuốc lá, bia rượu, hàng hải, giao thông... ước tính tổng cộng khoảng hơn 10 triệu người.

Còn đây là tổ chức quốc gia duy nhất có hội viên trên chục ngàn người đã ủng hộ và kêu gọi vote cho tổng thống Donald Trump :

- Hiệp Hội các Tổ chức Cảnh sát Quốc gia (NAPO) : 362.000 hội viên 

***

Dưới đây là bản trích dịch từ tuyên cáo chung của Liên đoàn Giáo chức Hoa Kỳ (America Federation of Teachers-AFT) : 

AFT ủng hộ ứng viên tổng thống 2020

Xét rằng, với sự đồng thuận các hội viên để đưa ra các điều sau đây :

1. Donald Trump là một mối đe dọa hiện hữu đối với các giá trị và nguyện vọng của các thầy cô giáo chúng tôi và những em học sinh chúng tôi giảng dạy.

2. Trong khi ứng cử viên Phó Tổng thống Joe Biden chia sẻ các giá trị của chúng tôi và có sự hỗ trợ đáng kể trong phạm vi hoạt động hội viên chúng tôi.

3. Trong mưu tìm một đời sống tốt đẹp hơn cho các thầy cô giáo chúng tôi và cho cộng đồng mà chúng tôi phục vụ, để gìn giữ nền dân chủ của chúng ta và để đánh bại Trump, chúng ta phải hợp đoàn và ủng hộ ứng cử viên của Đảng Dân chủ ;

Xét rằng, Phó Tổng Thống Biden có thành tích làm việc lâu năm với chúng tôi và sát cánh với chúng tôi về giáo dục công lập, giáo dục đại học, chăm sóc y tế, lao động và dân quyền, và kết quả là ông đã nhận được sự ủng hộ ở mức cao nhất từ các hội viên của chúng tôi, bao gồm sự tán thành từ các phân nhánh AFT cấp tiểu bang và địa phương, cũng như các hội viên AFT đang tranh tư cách đại biểu để ủng hộ các ứng cử viên ;

Xét rằng, Trump và những người được bổ nhiệm, bao gồm cả Bộ Trưởng Giáo Dục Betsy DeVos, đang đe dọa nền dân chủ, khí hậu, giáo dục công lập, chăm sóc y tế, công quyền, quyền tự do và cách sống của chúng ta ;

Xét rằng, cuộc bầu cử này đòi hỏi sự đoàn kết của chúng ta ; không ai có thể đứng bên lề và công năng của các nhà giáo dục, y tá và các chuyên viên công quyền phải được hỗ trợ, chú tâm và khởi động trong cuộc bầu cử này ;

Xét rằng, chúng ta cùng hợp nhất để đồng thời đánh bại Trump trong cuộc bầu cử năm 2020 và bầu cho một người sẽ tranh đấu cùng chúng ta với những giá trị này :

Nay quyết định, Liên đoàn Giáo chức Hoa Kỳ kêu gọi các phân nhánh, hội viên và ban lãnh đạo cùng tích cực dự phần và ủng hộ Phó Tổng Thống Joe Biden (*).

Nhã Duy

(14/10/2020)

Chú thích :

(*) https://www.aft.org/resolution/aft-support-2020-presidential-candidates

*******************

Thế gii s đến đim 'không th quay tr li' ?

Phạm Phú Khải, VOA, 13/10/2020

Ch còn ba tun na là đến bu c M.

Kết qu cuc bu c k này có kh năng thay đi nước M sâu sc, và toàn cu.

baucu2

Bầu cử Tổng thống Mỹ 2020 - Hình minh ha.

Nếu Tng thng Donald Trump tái đc c, bn năm ti dưới s lãnh đo ca ông Trump sẽ vn theo chiu hướng gn như bn năm qua. T khi lên nm quyn, ông Trump đã đo ln các nguyên tc nn tng ca chính sách ngoi giao M k t Thế Chiến II, như đng minh, t do thương mi, và h tr cho dân ch và nhân quyn [1]. Nếu tái đc c, ông Trump s được khuyến khích và có đng lc đ tiếp tc thúc đy ch trương "Nước M Trước hết" (America First) làm nn tng chính sách đi nội và đi ngoi ca mình.

Còn nếu ông Joe Biden đc c, da trên bài viết trên tp chí Foreign Affairs, phng vn caCouncil on Foreign Relations, và nghiên cu t chuyên gia đc lp, chúng ta có th tin rng, chính sách đi ni và đi ngoi ca M s khác xa con đường và phương cách ca ông Trump [2]. Quan đim ca ông Biden v đng minh, thương mi và dân ch nhân quyn vn mang tính truyn thng M. Nhưng vi thái đ ngày càng hung hăng ca Trung Quc, và nhiu thách thc khác đi din vi M và thế gii hin nay, ông Biden ch trương cng c nn dân ch ti M và thế liên minh vi các quc gia khác, và mun gi vai trò lãnh đo thế gii, đ cao t do dân ch và uy tín khp nơi.

Nếu đa s người dân M bu cho ông Trump k này, 4 năm sau và tương lai M v sau s khác nhiu. Cho nên s chn la bu cho ai k này được xem là đim không tr li (the point of no return). Nó s là con đường khác, và s dn đến mt tương lai rt khác. Bài viết mi nht ca Michael Beckley, s đăng trên s Tháng 11/12 ca Foreign Affairs vi ta đ "Siêu cường xo quyt, Ti sao đây có th là thế k M phi t do" (Rogue Superpower - Why This Could Be an Illiberal American Century), đưa ra nhng bin lun rt đáng được quan tâm, suy nghĩ [3].

Mt cách tóm tt, Beckley đưa ra các lun đim chính sau đây. Mt, "Nước M Trước hết" ca ông Trump, tht ra, là ch trương ca phn ln lch s nước M. Hai, đa s người dân M ngày nay tiếp tc mun M chn con đường này, và vi t l dân s người già ngày càng gia tăng, cng vi k ngh t đng (automation) thì M s tiếp tc chn con đường này vì nó mang li li ích và li thế nhiu nht cho M, so vi các quc gia khác. Ba, vi thc trng này thì con đường tt nht, là mt chính sách da trên ch nghĩa quc tế cp tiến nhưng nghiêng theo chiu hướng dân tc (tc dung hp/hybrid).

Ch trương "Nước M trước hết"

Theo Beckley, nhiu chuyên gia ng h cái gi là Trt t Quc tế Cp tiến (Liberal International Order) mong rng, khi ông Trump ri khi Oval Office, M s tr li vai trò lãnh đo thế gii t do. Nhưng đi vi Beckley thì đng mong thế, bi vì phương thc giao dch (transactional approach) ca Trump v chính sách ngoi giao tht ra là điu bình thường trong phn ln lch s ca M. Cho nên du n ca Trump đ li s tn ti lâu dài sau khi Trump ra đi.

Beckley cho rng, trước năm 1945, nước M đnh nghĩa quyn li mt cách hp hòi, ch yếu bng tin và an ninh vt cht, và theo đui chúng mt cách quyết lit, không quan tâm đến nh hưởng đi vi các nơi khác trên thế gii. M vn mt mình tiếp tc thc hin mc tiêu ca mình vì M có kh năng t cường, và không thy có nhu cu xây dng đng minh. Vào thp niên 1880, M là quc gia giàu có nht thế gii, th trường tiêu dùng ln nht, là nơi sn xut và chế to năng lượng hàng đu, vi ngun tài nguyên thiên nhiên rng ln và không có mi đe da ln nào. Tuy nhiên, khi Chiến tranh Lnh xy ra, khi ch nghĩa cng sn tr thành mi đe da hàng đu ca M và khi t do, M cn đng minh mnh đ ngăn chn các mi đe da này. Khi Chiến tranh Lnh chm dt, M không thy nhu cu lãnh đo thế gii, và tr nên cnh giác hơn vi nhng vướng mc nước ngòai. Tuy thế, M vn tiếp tc ng h trt t quc tế cp tiến do mình lãnh đo, ng h Liên minh châu Âu được cng c, NATO được m rng, và nn kinh tế toàn cu ngày càng ph thuc nhiu hơn vào các đnh chế ca M. Vì nhng yếu t đó, khi ông Trump được đc c, gii tinh hoa M, nhng người ch yếu ng h ngôi quyn bá ch ca M, b sc ln vì Trump ch trương "Nước M trước hết". Beckley cho rng, tht ra trt t này đã b lung lay nhiu thp niên ri.

Beckley trình bày và đưa ra những bng chng như sau đ ng h lp lun ca mình. Các kho sát cho biết, 60% người M mun nước M ch quan tâm cho các vn đ ca mình. Khi được hi các ưu tiên v chính sách ngoi giao M là gì thì ch có thiu s mun đ cao dân ch, thương mi và nhân quyn. Trong khi đây là nhng hot đng cơ bn ca lãnh đo theo xu hướng cp tiến. Phn ln, người M ch mong mun ngăn nga khng b tn công, bo v công vic ca M, và gim nn di dân bt hp pháp. Gn na tham gia kho sát chng li vic M gi quân đi đ bo v đng minh nếu b tn công, và gn 80% ng h thuế quan đ ngăn nga mt vic t thương mi. Beckley nhn đnh, "Cách tiếp cn ca Trump là không bt thường ; nó khai thác vào mt dòng chy luôn chy xuyên sut văn hóa chính tr M".

Dân s người già và k ngh t đng

Theo nhn xét ca Beckley, thì cách tiếp cn v ngoi giao này ca Trump đã có sc thu hút đi vi nhiu người M hin nay. Và nó s còn thu hút hơn na trong nhng năm ti vì hai xu hướng chung ca toàn cu : mt, dân s người già tăng rt nhanh ; hai, s gia tăng k ngh t đng (automation). Beckley nhn xét rng, gánh nng chăm sóc nhng người già và s mt vic làm do các công ngh mi s thúc đy cnh tranh v tài nguyên và th trường.

Vào năm 2070, tui trung bình ca dân s thế gii s tăng gp đôi so vi 100 năm trước, t 20 lên 40, và s người t 65 tr lên tăng gn gp 4, t 5% lên 19%. Trong s 20 quc gia có nn kinh tế ln nht thế gii, ch có Úc, Canada và M có dân s tui 20 đến 49 gia tăng trong vòng 50 năm ti. Trung Quc, chng hn, s mt 225 triu người làm vic và người tiêu th tr t 20 đến 49 tui, chiếm 36% tng s hin nay. Nht, Nga, Đc, n Đ v.v đu gp phi các vn đ tương t. Vi dân s người già gia tăng như thế, s đu tư ca các nước khác, đin hình như Trung Quc và Nga, vào lương hưu và chăm sóc y tế cho người già s phi gia tăng, và ngân sách cho quc phòng s phi gia gim. Nó s nh hưởng đáng k lên chính sách quc phòng, trong đó, nhng người lính tr nên già đi, v hưu và ph thuc vào lương hưu.

Khi t l dân s người già gia tăng toàn cu như thế thì càng to thêm li thế, càng thúc đy vai trò lãnh đo ca M v kinh tế và quân s đi vi các đi th ca M, nht là do k ngh t đng. M đang đng đu k ngh này, k c trí tu nhân to (artificial intelligence). Biết khai dng li thế này, nn kinh tế ca M s bt l thuc vào nhân công và bt ph thuc vào các nước khác. Bao thp niên qua, M chy theo nhân công r và ngun lc bên ngòai. Bây gi, nhờ vào k ngh t đng mà đã giúp cho M trông cy vào chính mình. K ngh t đng cũng s giúp cho M chiếm ưu thế vượt tri v chiến lược quân s trong các cuc chiến tương lai. Các máy bay không người lái và tên la s hot đng như nhng bãi mìn công ngh cao, có kh năng tiêu dit các lc lượng xâm lược ca đi phương.

Vin nh thế gii m đm

Beckley quan sát con người và thế gii khía cnh bi quan như sau.

Mt, ch nghĩa dân tc đang trỗi dy khp nơi, ngay c ti M và các nn dân ch hàng đu. Tăng trưởng chm chp, các khon n khng l, lương trì tr, tht nghip trin miên và bt bình đng cc đoan, chc chn s làm ny sinh ch nghĩa dân tc và ch nghĩa cc đoan.

Hai, nhng người theo ch nghĩa dân tc s giành được s ng h dân chúng và qua đó giành được quyn lc, gia tăng thuế quan, đóng ca biên gii và t b các đnh chế quc tế. Và điu này, s làm cho nhim v lãnh đo trt t quc tế ca M tr nên khó khăn hơn.

Ba, h thng trt t cp tiến lâu nay, cái mà đã là nn tng ca nhiu xã hi, đang b đ v. Cũng vì thế mà ch nghĩa dân tc và ch nghĩa bài ngoi đang lp đy khong trng này.

Mt siêu cường xo quyt

Vi cung cách ca ông Trump làm tng thng trong bn năm qua, Beckley cho rng, vin nh như thế s đm nét hơn trong tương lai. Nào là yêu cu đng minh tr tin đ quân đi M phc v đó, cng vi phí bo him 50%. Các ký kết thương mi mang tính đơn phương thay vì đa phương hoc qua World Trade Organisation. Trump xóa b mc tiêu c võ dân ch, ngoi giao tr nên th yếu so vi quân s, và lc lượng ca M là đ trng pht hơn là bo v.

Beckley đưa ra vin nh v mt nước M tương lai như sau.

Vì đa s người dân M ng h "Nước M Trên hết", nên xu hướng ca M trong thi gian ti s là Washington áp dng mt phiên bn dân tc ch nghĩa hơn là ch nghĩa quc tế cp tiến.

M s rút ra khi các vn đ ràng buc mang tính toàn cu hin nay. Thay vào đó là việc s dng thuế quan, trng pht tài chính, hn chế th thc, gián đip mng và các cuc tn công bng máy bay không người lái đ giành được tha thun tt nht đi vi c đng minh lẫn đi th.

M s tiếp dc duy trì mt s đng minh, ch yếu vì quyn li ca M, nht là đ dùng như h tng đ kim hãm các nước mun bành trướng như Trung Quc, Iran, Nga. Phn ln, quan h ca M s mang tính song phương thay vì đa phương, và các nước nh hoc tìm đng minh hoc t bo v ly chính mình v.v

Theo Beckley, vin nh chính sách ngoi giao ca M như thế, tuy keo kit và không hp dn, nhưng có kh năng xy ra. Chuyên gia Robert Kagan cũng tiên đoán s quay tr li ca chế đ chuyên quyn, ch nghĩa bo h và xung đt ca nhng năm 1930. Trong đó, Trung Quc và Nga đm nhn vai trò ca đế quc Nht Bn và Đc Quc xã. Mt thế gii như vy, s chng kiến s tr li ca ch nghĩa trng thương mi có xu hướng cường quyn và các hình thc mi ca ch nghĩa đế quc. Nhưng kết qu t trt t thế gii này s gây nguy him cho s tn ti ca mt s quc gia.

Beckley cho rng, cung cách ca Trump không phi là điu bt thường, mà nm tn sâu trong chính sách ngoi giao M, cái đã thng thế trong nhiu thp k ca thế k trước. Vì thế, hy vng tt nht cho trt t thế gii cp tiến là các chính quyn tương lai ca Hoa K tìm cách chuyn các xung lc ch nghĩa dân tc đang gia tăng đ nó đi theo các xu hướng quc tế. Cách thc này, theo Beckley, là thc tin hơn, hiu qu hơn trong vic gi thế gii t do vi nhau trong thi k thay đi dân s và công ngh chưa tng có.

Vài hàng kết lun

Nhn đnh ca Beckley v M và tương lai thế gii, như trình bày trên, qu là mt vin nh đáng quan ngi.

Tuy nhiên, khi đc bài này tôi có ba suy nghĩ như sau.

Mt, cái nhìn ca Beckley mang tính hin thc (realism). Khá bi quan v con người. Và nhìn vi cp mt na ly nước vơi thay vì na ly nước đy. Nó không phn nh hoàn toàn nhng gì xy ra t đu thp niên 1940 cho đến nay.

Hai, lãnh đo quc gia đóng vai trò quan trng trong vic hướng dn dư lun, lèo lái đt nước. Quan đim chung ca người M có phn tiêu cc và bi quan v thế gii hin nay cũng như trt t quc tế cp tiến. Nhưng người lãnh đo tài gii có th chuyn hóa nếu thuyết phc được lý do cho nhng chính sách khó khăn, s cn thiết v tm nhìn dài hn mà mang li quyn li lâu dài và bn vng.

Ba, chính sách đi ngoi ca M phc tp và đa dng, trước năm 1945, và sau đó, và các sách lược ngoi giao luôn cnh tranh mnh m với nhau trong mi thi đi.

Tôi s trình bày sâu vào đ tài này trong thi gian ti.

Phạm Phú Khải

Nguồn : VOA, 13/10/2020

Tài liu tham kho :

1. Thomas Wright, "The Point Of No Return : The 2020 Election And The Crisis Of American Foreign Policy", Lowy Institute, 2 October 2020.

2. Candidate Tracker, "Joe Biden Answers Our Questions", Council on Foreign Relations, 23 September 2020 ; Thomas Wright, "The Point Of No Return : The 2020 Election And The Crisis Of American Foreign Policy", Lowy Institute, 2 October 2020 ; Jeseph R. Biden Jr, "Why America Must Lead Again", Foreign Affairs, March/April 2020.

3. Michael Beckley, "Rogue Superpower", Why This Could Be an Illiberal American Century, Foreign Affairs, November/December 2020.

********************

Bầu cử Tổng thống Mỹ 2020 : Trump, Biden đua nước rút ở các bang "trọng yếu"

Thu Hằng, RFI, 14/10/2020

Tổng thống Mỹ sắp mãn nhiệm có lịch trình vận động dày đặc trong tuần này. Ông Donald Trump muốn bù đắp lại thời gian bỏ lỡ khi điều trị Covid-19 nên liên tục đến nhiều bang trọng điểm. Đối thủ Joe Biden cũng đến Florida cùng ngày 13/10/2020 với tổng thống để thuyết phục cử tri cao tuổi, được cho là lực lượng rất quan trọng trong cuộc bầu cử sắp tới.

baucu3

Hai ứng cử viên Joe Biden và Donald Trump đang bước vào chặng đua nước rút vào Nhà Trắng.  Ảnh minh họa

Theo AP, ngày 14/10, ông Donald Trump đến vận động tại Des Moines, thủ phủ bang Iowa, bang mà ông giành chiến thắng dễ dàng năm 2016, nhưng hiện điểm tín nhiệm của đối thủ Joe Biden cũng đang lên. Sau đó, ông Trump sẽ đến hai bang quan trọng khác là Bắc Corolina và Georgia.

Cả hai ứng viên Donald Trump và Joe Biden đều đến Florida ngày 13/10 để thuyết phục cử tri cao tuổi, lực lượng được cho là có những lá phiếu mang tính quyết định. Hai bên không tiếc lời chỉ trích nhau : một tổng thống "vô trách nhiệm" và một ứng viên "thảm họa" cho "người cao tuổi".

Theo AFP, ông Donald Trump không ngừng sử dụng những từ ngữ thóa mạ đối thủ, "Joe ngủ gật""nghẹt thở như một chú chó" trong cuộc vận động. Ông cho rằng "chương trình của Biden sẽ là thảm họa cho người cao tuổi. Ông ấy (Biden) quan tâm đến người nhập cư bất hợp pháp nhiều hơn là công dân cao tuổi".

Trong khi đó, ngòai nêu chi tiết một số đề xuất dành cho người cao tuổi trong kế hoạch, ứng viên đảng Dân chủ chỉ trích tổng thống ngày càng "vô trách nhiệm" từ khi ông nhiễm Covid-19, không để cho "người cao tuổi ở Florida và công dân trên cả nước có được trợ giúp mà họ cần". Theo Joe Biden, "người cao tuổi duy nhất mà Donald Trump lo lắng", đó là chính bản thân tổng thống.

Bang Florida bỏ phiếu cho ông Donald Trump năm 2016 nhưng hiện đang ngả về phía ứng viên Dân chủ Joe Biden.

Thu Hằng

Nguồn : RFI, 14/10/2020

**********************

Tổng thống Trump mở cuộc mít-tinh tranh cử đầu tiên sau khi được xét nghiệm âm tính với Covid-19

Thanh Phương, RFI, 13/10/2020

Sau khi phải tạm ngưng do bị nhiễm virus corona, hôm qua, 12/10/2020, tại bang Florida, tổng thống Mỹ Donald Trump đã quay trở lại với các cuộc mít tinh tranh cử. Florida là bang mà ông Trump đang bị ứng cử viên Dân chủ Joe Biden qua mặt trong các cuộc thăm dò ý định bỏ phiếu. Hôm qua, bác sĩ của Nhà Trắng khẳng định tổng thống Trump đã được xét nghiệm âm tính với Covid-19 "nhiều lần liên tiếp", nhưng không nói rõ là bao nhiêu lần.

baucu4

Tổng thống Mỹ Donald Trump vận động tranh cử tại Sân bay Quốc tế Orlando Sanford, Florida, Hoa Kỳ, ngày 12/10/2020.  AFP - SAUL LOEB

Từ Sanford, bang Florida, đặc phát viên Anne Corpet gởi về bài tường trình :

""Thật vui sướng khi quay trở lại", ông Donald Trump nói. Không đeo khẩu trang, tổng thống Mỹ đã phát biểu trong một tiếng đồng hồ. Ông có vẻ thoải mái, giọng nói gầm gừ, ầm ầm. Rồi ông lập lại những lời chỉ trích quen thuộc nhắm vào đối thủ Joe Biden, mà ông mệnh danh là "Joe ngủ gật", ông vui đùa với công chúng của ông, khoe khoang thành tích của ông và tự khen mình là đã lấy lại phong độ, một năng lượng mà ông cho là tốt hơn bao giờ hết.

Tổng thống Trump nói : "Tôi cảm thấy vô cùng mạnh mẽ. Tôi sẽ có thể đi giữa quý vị, ôm hôn các chàng trai, các cô gái xinh đẹp, tôi sẽ gởi đến quý vị những nụ hôn thật kêu".

Trong bài phát biểu một tiếng đồng hồ, ông Donald Trump chê bai cách tiếp cận thận trọng của ông Joe Biden đối với đại dịch Covid-19, tuyên dương thành tích của mình, thậm chí nói quá lố, chẳng hạn như khi ông khẳng định là mỗi ngày có đến 15 km tường được xây ở biên giới Mêhicô và do Mêhicô bỏ tiền ra xây, trong khi thực tế không phải như thế.

Đám đông thì hô to : "We Love You". Có hàng ngàn người đến dự mít tinh, đứng sát vào nhau và đa số không đeo khẩu trang, mừng vì thấy tổng thống đã khỏi bệnh nhanh chóng. Phấn khởi khi gặp lại ứng cử viên của họ, tất cả đều tin vào chiến thắng theo như lời ông Trump : "Trong 22 ngày nữa, chúng ta sẽ giành được bang này. Chúng ta sẽ giành thêm bốn năm nữa ở Nhà Trắng. Chúng ta sẽ làm cho đất nước mình giàu đẹp hơn bao giờ hết".

Kết quả các cuộc thăm dò ngày càng bất lợi cho Donald Trump. Nhưng tổng thống Mỹ vẫn luôn nhắc lại : vào năm 2016, đâu có ai dự báo là ông sẽ chiến thắng. Ông khẳng định sẽ thu được tỷ lệ phiếu cao chưa từng thấy vào tháng 11 tới.

Thanh Phương

Nguồn : RFI, 13/10/2020

Published in Diễn đàn

Siêu cường sắp đại loạn ?

Truyền thông cả thế giới đang rộ tin Tổng thống Donald Trump của nước Mỹ bị nhiễm vi khuẩn Covid-19. Chắc có người tự hỏi phải chăng "Thiên sứ" đã gần hết nhiệm vụ và sắp được điều đi làm việc khác ? Tuy nhiên có lẽ còn quá sớm để biết chắc chắn Ý Trời là thế nào.

American presidential election

Cuộc tranh cử không phải chỉ là sự đối đầu Trump-Biden mà còn là trận thư hùng Cộng hòa - Dân chủ

Giả sử Trump chỉ dính Covid nhẹ, hồi phục nhanh chóng nhờ sự chăm sóc đặc biệt dành riêng cho nguyên thủ nước Mỹ thì đương nhiên cuộc tranh cử Tổng thống 2020 vẫn tiếp diễn - một cách bình thường hay một cách bất bình thường.

Nếu không có biến cố bất ngờ nào thêm nữa trong thời gian chưa đến 4 tuần lễ - từ nay đến ngày bầu cử chính thức 3/11/2020 - ứng cử viên của đảng Dân chủ Joe Biden, đang liên tục dẫn trước trong các cuộc thăm dò dân ý khoảng 7, 8%, có nhiều hy vọng thắng.

Tuy nhiên ứng cử viên đảng Cộng hòa Donald Trump, đương kim Tổng thống, với lợi thế đang nắm quyền lực và phương tiện trong tay, lại có lối hành xử phi chuẩn mực, phi truyền thống, phi tiền lệ, đã nhất định không để bị đánh bại và không dễ bị đánh bại.

Mặt khác, cuộc tranh cử không phải chỉ là sự đối đầu Trump-Biden mà còn là trận thư hùng Cộng hòa - Dân chủ, hai đảng có thế lực tương đương một chín, một mười trong nền chính trị lưỡng đảng của nước Mỹ đã kéo dài hàng trăm năm qua. Càng gần đến ngày bỏ phiếu chính thức, lịch sử cho thấy khoảng cách của cuộc chạy đua giữa hai ứng cử viên Tổng thống, đại diện hai đảng, thường thu hẹp lại.

Cuộc chạy đua vào Bạch Cung năm 2016 giữa Hillary Clinton và Donald Trump là điển hình của "quá khứ như một lời báo trước". Những ngày đầu tiên mọi thăm dò dân ý đều tiên đoán Hillary Clinton thắng lớn. Kết quả chung cuộc : Hillary Clinton còn hơn Donald Trump gần 3 triệu phiếu dân bầu, tương đương 2% tổng số nhưng chỉ đủ để có 232 phiếu Cử Tri Đoàn (chưa đạt con số tối thiểu 270) so với 306 của Donald Trump. Hillary Clinton thất bại vì thể thức tuyển cử đặc biệt quy định bởi Hiến pháp Mỹ có phần thiên vị các tiểu bang nhỏ cũng như vì thực trạng chính trị lưỡng đảng ở Mỹ là một số lớn các tiểu bang này lại thường nghiêng nhiều hơn về phía Cộng hòa. (Người dân ở mỗi tiểu bang không trực tiếp bầu Tổng thống mà bầu ra một số Đại Cử Tri nhất định bằng với con số dân biểu và thượng nghị sĩ liên bang của tiểu bang này, rồi tất cả mới họp thành Cử Tri Đoàn cho cả nước để bầu Tổng thống theo ý nguyện đã bầy tỏ của cử tri của mỗi tiểu bang).

Bốn tuần lễ vận động tranh cử là một thời gian đủ dài cho mọi thứ đòn phép, hợp pháp hay không mấy hợp pháp, sạch sẽ hay không mấy sạch sẽ. Nếu Biden thắng nhưng chỉ thắng khít khao thì nước Mỹ có thể đại loạn với nguy cơ dẫn tới nội chiến vì gần như chắc chắn Trump và hàng chục triệu Trumpists (những người ủng hộ Tổng thống Trump một cách cuồng nhiệt) sẽ hô hoán "bầu cử gian lận !". 

Kịch bản xấu nhất cho nước Mỹ là trường hợp này. 

Kịch bản tốt nhất có lẽ là Biden (hoặc ngay cả Trump) thắng một cách áp đảo - chẳng hạn như có nhiều  hơn đối thủ chừng 8, 9 triệu phiếu dân bầu (tương đương 5, 6% tổng số) để thắng và thắng lớn ở Cử Tri Đoàn. Chỉ có thế thì mới mong nước Mỹ ổn định trở lại, dù là ổn định tương đối. 

Tuy nhiên, ở mốc thời gian này - chưa đến 4 tuần lễ trước ngày bỏ phiếu chính thức - vẫn khó có thể quả quyết giữa 2 kịch bản nói trên, kịch bản nào có mức độ khả hữu cao hơn ?

Đài Loan đi về đâu ?

Ra mặt chống Trung Quốc không phải không có cái giá phải trả nên Tổng thống Trump chỉ đổ thêm dầu vào lửa nếu các đòn phép khác không đủ tác dụng để lật ngược thế cờ. Trong trường hợp này Trump sẽ chủ động đẩy nước Mỹ... mấp mé (chỉ mấp mé thôi !) đến bờ vực chiến tranh với nước Trung Hoa cộng sản, chủ yếu nhằm kích động dân Mỹ "đoàn kết sau lưng Tổng thống Trump" để đối phó với kẻ thù. Tất nhiên "đoàn kết sau lưng tôi" có nghĩa là "bỏ phiếu cho tôi". 

taiwan2

Nghi lễ thay đổi lính canh tại Đài tưởng niệm Tưởng Giới Thạch ở Đài Bắc, thủ đô Đài Loan - Ảnh minh họa

Trump công khai quy trách nhiệm cho Trung Quốc gây ra đại dịch Covid-19, gọi tên Coronavirus là China-virus (tức Cúm Trung Quốc), tăng thuế suất đánh trên các hàng hóa nhập cảng từ Trung Quốc, cấm cửa hay làm khó dễ công ty Huawei, gửi thêm tầu chiến đến tuần tra ở Biển Đông, v.v. chắc chắn làm nước Trung Quốc tức giận nhưng chưa đủ "nóng" tới mức bùng nổ chiến tranh. Nhưng đụng đến vấn đề "nhậy cảm" Đài Loan thì là một sự leo thang khác hẳn.

Đối với Tập Cận Bình và Đảng cộng sản Trung Quốc, thâu hồi Đài Loan là sứ mạng, nhiệm vụ lịch sử, một dự án chính trị theo đuổi từ thời Mao-Tưởng, một việc phải làm để mang lại sự chính đáng cho quyền lực, uy thế và các lợi ích chiến lược. Chính quyền Trung Quốc đã luôn luôn xác định không loại bỏ việc sử dụng võ lực thâu hồi Đài Loan mà không có quốc gia nào lên tiếng phản đối, kể cả Mỹ. 

Thực tế là Trung Quốc đã chuẩn bị việc đánh chiếm Đài Loan từ lâu. Kế hoạch hành quân đã sẵn sàng trong cả 2 trường hợp : Mỹ tham chiến hoặc Mỹ khoanh tay đứng ngó (như Mỹ đứng ngó Trung Quốc chiếm Hoàng Sa của Việt Nam Cộng Hòa năm 1974). Kế hoạch hành quân cũng phải khả thi tới mức chi tiết về các địa điểm, ngày, giờ…, về phối hợp tác chiến các quân chủng, về tập trận, thao dượt... Nếu không có sự can thiệp quân sự mạnh mẽ, trực tiếp, tức thời của Mỹ, Đài Loan - tức Trung Hoa Dân Quốc, tức nước Trung Quốc thứ hai : một hải đảo 24 triệu dân, diện tích 36 ngàn cây số vuông (bằng 1/9 Việt Nam), dù có chiến đấu anh dũng đến đâu, cũng phải đầu hàng sau một tuần lễ bị đánh tối tăm mặt mũi.

Bất kể các phản ứng bề ngoài gay gắt hay tự chế đối với ngôn ngữ thù nghịch của chính quyền Trump trong mùa tranh cử, chính trị gia và nhất là các chiến lược gia của nước Trung Hoa cộng sản phải theo dõi và phân tích tình hình chính trị nước Mỹ rất sát và rất cẩn thận - để có đối sách thích nghi.

Khủng hoảng y tế vì Pandemic kéo theo khủng hoảng kinh tế, cộng với khủng hoảng chính trị do cuộc vận động tranh cử Tổng thống tại nước Mỹ nếu làm tan hoang nước Mỹ đến mức bại liệt, suy sụp bất khả phục hồi thì nước Trung Hoa cộng sản có thể chọn phương án "án binh bất động" - không cần bắn một phát súng mà vẫn đạt mục đích thay thế Mỹ trở thành đệ nhất siêu cường. (Khi đối thủ đang lầm lỗi đi vào tử lộ thì không nên can thiệp - Nếu một nửa nước Mỹ thực sự coi nửa kia là bọn "Dân chủ thổ tả", một nửa nước Mỹ thực sự coi nửa kia là bọn "Cuồng Trump" và đều tới tấp mua thêm súng đạn để sẵn sàng ăn thua với nhau thì "khoanh tay đứng ngó" hay "tọa sơn quan hổ đấu" chính là sách lược "bất chiến tự nhiên thành" của Tôn Tử !

Một khi Mỹ đã tự hủy hoại gần hết sức mạnh của mình, Trung Quốc chỉ cần "hư trương thanh thế" hay dọa dẫm động binh cũng đủ khiến Đài Loan, nay không còn ai "chống lưng" nữa, đành gạt nước mắt trở về với... tổ quốc một cách... hòa bình. Cũng không cần bắn một phát súng !

Trường hợp ngược lại, nếu các chiến lược gia của Trung Quốc nhìn thấy triển vọng nước Mỹ sẽ ổn định và phục hồi trở lại sau bầu cử tháng 11/2020 với chiến thắng áp đảo của hoặc của Trump hoặc của Biden, nhất là của Biden, cùng lúc với dấu hiệu đại dịch Covid-19 buông tha nước Mỹ  thì có thể Tập Cận Bình sẽ quyết định "cướp thời cơ" : ra lệnh tổng tấn công tiến chiếm Đài Loan để hoàn thành "sự nghiệp thống nhất", "chấm dứt nội chiến" cùng lúc đổ lỗi cho đế quốc Mỹ vi phạm cam kết tôn trọng nguyên tắc "chỉ có một nước Trung Quốc và Đài Loan là một tỉnh của Trung Quốc", lại vừa khiêu khích trước, vừa tiếp tay cho "bọn phản động ly khai" chuẩn bị cho ra đời nước Đài Loan độc lập. 

"Cướp Thời Cơ" có nghĩa lợi dụng đúng thời điểm nước Mỹ yếu nhất, bệnh nhất, nghèo nhất, chia rẽ nhất, rối loạn nhất để ra tay một cách mạnh bạo, chớp nhoáng khiến địch thủ không kịp trở tay. Địch thủ đây là ai ? Dĩ nhiên là cả chính quyền Mỹ và chính quyền Đài Loan. Thời điểm đúng trong lúc này là thời điểm nào ? Là trong khoảng thời gian sát với ngày bỏ phiếu chính thức 3/11/2020 tại nước Mỹ, trước và sau. 

Nói một cách khác, trong vòng một vài tuần lễ sắp tới có khả năng cao, hoặc khá cao là Trung Quốc đột nhiên tổng tấn công và tràn ngập Đài Loan.

Mặc dù bề ngoài khá bình thản, chính quyền Đài Loan tất nhiên phải lo lắng và cảnh giác hơn ai hết vì biết tình thế cực kỳ nguy hiểm. Bà Tổng thống Thái Anh Văn cũng phải thừa biết ưu tiên số 1 của ông Tổng thống Donald Trump là được tái cử chứ không phải là bảo vệ Đài Loan hay là mở cuộc chiến tranh với nước Trung Hoa cộng sản để trong khoảnh khắc có thể biến thành chiến tranh nguyên tử - đồng nghĩa với tự sát. (Được biết Mỹ có đủ đầu đạn nguyên tử để tiêu diệt toàn nước Trung Quốc 17 lần, Trung Quốc chỉ đủ đầu đạn nguyên tử để tiêu diệt toàn nước Mỹ 1 lần nhưng 17 lần hay 1 lần có khác gì nhau !?)

Cả "Trump first" và "America First" đều cho thấy không có cơ may Mỹ trực tiếp tham chiến để bảo vệ Đài Loan. Cơ may ấy là Zero nếu Trung Quốc thanh toán được chiến trường gọn gàng trong một tuần lễ hoặc vài ngày, tạo nên một "sự đã rồi".

Đài Loan như thế chỉ có thể trông cậy vào chính Đài Loan.

Đài Loan đã tăng cường sức mạnh quân sự rất nhanh nhưng Trung Quốc còn tăng cường nhanh hơn. Khoảng cách giữa Hoa Lục và Đài Loan trở nên quá gần đối với hải quân, không quân, hỏa tiễn, tầu ngầm hiện đại của Trung Quốc. Cán cân lực lượng đã hoàn toàn chênh lệch.

Nếu tấn công trước, Đài Loan có thể gây thiệt hại nặng cho Thượng Hải, Thiên Tân, Hàng Châu, Quảng Châu, Thẩm Quyến hay ngay cả đập Tam Hiệp trên sông Dương Tử nhưng Đài Loan lại không dám "tự sát" như thế mà ngồi đợi người ta đến giết. Chiến lược phòng thủ thụ động của Đài Loan tương tự chiến lược phòng thủ thụ động của Pháp trong Thế Chiến 2 đợi Đức tấn công. Kết quả Pháp, sức mạnh gần tương đương với Đức đã phải đầu hàng sau 6 tuần lễ. Kẻ chủ động ra tay trước bao giờ cũng có lợi thế ! 

Đài Loan chỉ có thể hy vọng Tập Cận Bình và Đảng cộng sản Trung Quốc trì hoãn việc "xâm lăng" vì thấy không cần thiết hoặc sau khi cân nhắc vẫn còn thấy "lợi bất cập hại". Tuy nhiên nếu Đài Loan không có vũ khí nguyên tử thì "tên lửa hành trình" mới thủ đắc, có tầm hoạt động 1, 2 ngàn cây số có lẽ không đủ làm nản lòng đối thủ đã có sẵn ý định và đã chuẩn bị "cướp thời cơ".

Biến cố Đài Loan vì thế có thể xẩy ra sớm hơn thế giới chờ đợi và nếu thế giới Dân chủ và nước  Mỹ "mất" Đài Loan, 24 triệu người Đài Loan mất tự do nhưng Tổng thống Trump lại được tái đắc cử thì lịch sử sẽ ghi chép thế nào ?

Cao Tuấn

(06/10/2020)

Published in Diễn đàn