Thông Luận

Cơ quan ngôn luận của Tập Hợp Dân Chủ Đa Nguyên

Thiên hạ đang sng st khi chính quyn tnh Tin Giang tuyên b s chi 1,2 t và vn đng dân chúng trong tnh góp thêm khoản tương đương đ thc hin d án dùng lc bình chng st l. Gii hu trách ti Tin Giang cho biết tnh này có 67 đim st l và mi năm, công qu phi chi hàng chc t đng đ chng st l. Gi, nếu trng lc bình làm "kè" – cm cc, giăng dây cách bờ sông, rch chng ba mét ri th lc bình vào đó, chi phí ch chng 200.000 đng/mét, r mà "hiu qu" thì "rõ rt" (1).

thuc1

Ảnh minh họa vớt lục bình trên sông  - Ảnh minh họa (Đất Việt)

Tháng trước, cũng chính quyn tnh Tin Giang loan báo s m mt "chiến dch dit lc bình". Cũng theo gii hu trách ti Tin Giang thì tỉnh này có 1.200 cây s kênh, rch b lc bình bao ph, tính ra có hơn 9 triu mét vuông mt nước bt kh dng vì lc bình. Tuy là có máy vt lc bình nhưng tnh này quyết đnh không dùng mà vn đng dân chúng vt – hy lc bình theo kiu th công, chi phí khoảng 1.000 đng/mét vuông. Tng chi phí cho "chiến dch dit lc bình" d trù hơn… 8 t (2).

Nhìn một cách tng quát, ti Tin Giang đang có hai d án được thc hin song song : Mt trng lc bình chng st l và mt… dit lc bình. Tng chi phí cho hai dự án này chng… 10 t ! Tuy hai d án va k có v mâu thun vi nhau nhưng ông Nguyn Thin Pháp, Chi cc trưởng Chi cc Thy li và Phòng chng lt bão ca tnh Tin Giang t ra rt t tin khi Tin Giang trin khai cùng lúc c hai, Ông Pháp gii thích : Dự án trng lc bình làm "kè" được thc hin ti nhng tuyến kênh ln, dòng chy mnh, nhiu ghe, tàu lưu thông gây st l. Còn d án dit lc bình thc hin ti nhng công trình ngăn mn, tr ngt khép kín, lc bình li theo dòng, gây cn tr lưu thông, ảnh hưởng sn xut !

Trên thực tế, đúng là lc bình đang đe da h thng sông rch không ch Tin Giang mà còn gây ra nhiu vn nn nghiêm trng cho sinh hot, giao thông đường thy, môi sinh, môi trường ca đng bng sông Cu Long. Thc tế đó đã được nhiu chuyên gia c trong ln ngoài Vit Nam d đoán cách nay vài thp niên, trước khi các d án thy li, sng chung vi lũ, ngăn mn – ngt hóa được trin khai. Lc bình li, sanh chuyn các công trình – con đ ca nhng d án va k ch là mt khía cạnh trong chui hu qu nhãn tin. Tương t, st l kênh, rch, b sông, b bin cũng là mt vn nn trm trng chng riêng ti đng bng sông Cu Long, vn nn y ph biến trên toàn Vit Nam. Thc tế này cũng đã được nhiu chuyên gia trong và ngoài Việt Nam cnh báo trước khi các d án quy hoch – phát trin đ th được trin khai song song vi vic khai thác cát tràn lan.

Chắc chn là sau khi xài hết hơn 8 t dit lc bình, môi sinh, môi trường tnh Tin Giang cũng chng khá hơn vì các d án thy lợi, sng chung vi lũ, ngăn mn – ngt hóa vn còn đó và tt nhiên, vn tiếp tc phát huy tác hi. Ging như vy, c cho là "kè lc bình" có "hiu qu rõ rt" như ông Pháp khng đnh, chính quyn tnh Tin Giang có xài hết 1,2 t, chính quyn các tnh khác xài hết vài chc t, vài tăm t thì st l chc chn s còn din ra dài dài, kè nào ngăn chn được s thay đi dòng chy, xoay chuyn quy lut l - bi khi va chng st l, va cp giy phép, k c làm ngơ đ khai thác cát tiếp tc din ra trên din rng (3), tới mc dân chúng không th ngi yên nhìn nhà ca, vườn tược, rung đng thi nhau sp xung sông nên t vũ trang (4), t tun tra (5) đ chng bi chính quyn khoanh tay, nhìn hướng khác ?

***

Trong khi các viên chức hu trách Tin Giang xem lc bình như lý do cn chi khong 10 t tin thuế thì dưới mt gii rành r chuyên môn, lc bình có th "biến ha thành phúc", bi lc bình va là ngun phân bón t nhiên không nguy hi cho môi sinh, môi trường, gia tăng kh năng kháng sâu bnh, giúp phc hi các vùng đất cn ci do lm dng phân hóa hc, va có th chế biến thành thc ăn gia súc, nguyên liu làm hàng th công, chưa k lc bình còn có kh năng hp th kim loi nng và các cht hu cơ gây ô nhim – mt th công c x lý ô nhim nước (6).

Tại sao không thể hoch đnh, xác lp kế hoch biến lc bình t ha thành phúc ? Ging như trước nay, du có thc tình, thc hc, thc tài, gii rành r chuyên môn vn ch có th đng bên ngoài, thnh thong "chõ ming nói vào" ri… thôi !

Câu chuyện Tin Giang va diệt, va trng lc bình tr thành đáng quan tâm không đơn thun ch là cách dùng tin thuế. Đó là mt lp trong bi kch nhiu lp v cách la chn và dng nhân.

Nếu đng "qui hoch nhân s lãnh đo" t trung ương đến đa phương theo kiu ch tuyn chn – sắp đt – giao quyn lc vào tay các cá nhân "trung thành vi Đng CSVN" thì thc trng kinh tế - xã hi, môi sinh, môi trường sng không như hin nay.

Trong vòng mười năm gn đây, gii lãnh đo h thng chính tr, h thng công quyn Vit Nam mi đ cập đến "thu hút nhân tài". Tuy nhiên "thu hút" đ làm gì khi không cn và không mun dùng nhit huyết, kiến thc, kinh nghim ca các chuyên gia, chuyên viên, không tôn trng các phân tích và cũng chng thèm bn tâm ti các cnh báo, khuyến cáo ca gii có chuyên môn ? Nếu h thng chính tr, h thng công quyn Vit Nam tht s tôn trng – lng nghe, xem đó là thc quyn ca nhân tài, Vit Nam đâu có chìm sâu trong n, kinh tế đâu có suy thoái liên tc, môi sinh, môi trường tan hoang vì nhng "ch trương ln" kiu như "khai thác bauxite Tây Nguyên". Câu chuyn Tin Giang va dit, va trng lc bình cũng thế thôi !

Trân Văn

Nguồn : VOA, 18/09/2018

Chú thích

(1) https://vnexpress.net/tin-tuc/thoi-su/tien-giang-chi-tien-ty-trong-luc-binh-ven-song-3809643.html

(2) https://vnexpress.net/tin-tuc/thoi-su/tien-giang-chi-hon/08/ty-dong-diet-luc-binh-bang-tay-3780695.html#ctr=related_news_click
(3) http://congluan.vn/doi-song-xa-hoi/moi-truong/tien-giang-cat-tac-ngang-nhien-hoat-dong-ca-ngay-lan-dem-41202

(4) http://langmoi.vn/quan-dung-nhin-ba-gia-cam-na-ra-tran/

(5) https://thanhnien.vn/thoi-su/gian-nan-cuoc-chien-chong-cat-tac-999503.html

(6) https://vnexpress.net/tin-tuc/khoa-hoc/trong-nuoc/luc-binh-tai-nguyen-quy-giup-dan-thu-loi-3741143.html ?utm_source=search_vne

Published in Diễn đàn