Thông Luận

Cơ quan ngôn luận của Tập Hợp Dân Chủ Đa Nguyên

Published in

Diễn đàn

12/08/2022

Đừng để quan hệ Việt – Mỹ trở thành con tin !

Trần Đông A

Các chuyên gia hin có khuynh hướng bình lun v mi bang giao Vit Nam và Hoa K gia nhng đn đoán v quan h đôi bên đang đi xung trong bi cnh một s s kin được cho là quan trng va b hy b gn đây.

Quan h Vit M có nguy cơ tr thành con tin cho c ý thc h ln các "tai bay v gió" là xét trong ý nghĩa môi trường an ninh toàn cu đang xu đi như đang được d báo.

Hi tho v quan h Vit Nam Hoa K dưới thi Tng thng Joe Biden do Đi hc Fulbright Vit Nam và Tng lãnh s quán M ti Thành ph H Chí Minh t chc ngày 5/8/2022 dường như né tránh mt hin tượng đáng quan ngi : Bang giao Vit M có nguy cơ b bt làm còn tin!

vietmy1

Hi tho v quan h Vit Nam Hoa K dưới thi Tng thng Joe Biden do Đi hc Fulbright Vit Nam và Tng lãnh s quán M ti Thành ph H Chí Minh t chc ngày 5/8/2022

Hi tho gói gn gn mt ngày, t 8g30 sáng đến 3h chiu ngày 5/8/2022, đ k nim 27 năm (1995 2022) s kin bình thường hóa ngoi giao gia hai nước. Theo các nhà t chc, quan h i tác toàn din" Vit M được cho là đã đt mt s thành tu. Gia hai nước, tin cy ngày càng sâu sc, đu tư được nâng cao, ni bt trong các lĩnh vc như an ninh, công ngh, giáo dc, ngun nhân lc, người vi người. Đúng là khi c hai quc gia đu tri qua nhng thay đi ln v chính ph trong chng y năm, điu quan trng là phi nhìn nhn li chiến lược ca c hai chính quyn đi vi nhau và trin vng bang giao trong bi cnh cuc bu c gia k sp din ra vào tháng 11/2022 Hoa K. Hi tho do Đi hc Fulbright Vit Nam và Tng lãnh s quán M ti Thành phố Hồ Chí Minh ch trì đã quy t các quan chc cp cao, mt s nhà nghiên cu và chuyên gia hàng đu đ tho lun v tình hình và trin vng ca cácmi bang giao song phương trong môi trường an ninh toàn cu, v thúc đy các quan h giao lưu nhân dân và trin vng hp tác kinh tế thương mi gia Vit Nam và Hoa K.

Con tin ca ý thc h

Hi tho đã trưng ra rt nhiu li "có cánh" v mi bang giao Vit M, mt cp quan h mà có đi biu đánh giá là "vượt tm chiến lược". Tuy nhiên, chưa rõ vì lý do gì, các phương tin truyn thông trong nước hu như ít đưa tin v Hi tho này. Nếu chúng tôi không b sót thì ch có hai nht báo là Thanh Niên và Tui tr đăng bài phân tích v s kin này. T Tui tr chy sáp-pô: "Vit Nam và M đã tri qua chng đường dài đ tr thành đi tác đáng tin cy, bn hu vi nhng thành tu đáng k. Trong bi cnh thế gii bt n như hin ti, chương tiếp theo ca mi quan h đi mt vi nhng thách thc và cơ hi đan xen". Theo cu đi s Vit Nam ti M Phm Quang Vinh, M là đi tác quan trng ca khu vc và Vit Nam. Chiến lược n Đ Dương Thái Bình Dương (IPS) ca Washington bao gm nhiu lĩnh vc mà Vit Nam có chung mi quan tâm như: hòa bình, n đnh, thnh vượng, an ninh, kinh tế, công ngh...V an ninh, Vit Nam và ASEAN đ cao thượng tôn phá p lut ti khu vc, nhưng đng thi cũng cn hòa bình, n đnh. Vì vy, theo ông Vinh, cn có s cân bng sc mnh ti khu vc.

Liên quan đến cc din phc tp hin nay, Tiến sĩ Lê Hng Hip, nhà nghiên cu cp cao ti Vin ISEAS-Yusof Ishak Singapore cho rng, Vit Nam và ASEAN không mun chn bên và cũng không mun bt c mt cường quc nào thng tr khu vc. Dù không tuyên b công khai, ASEAN ng h ni dung "Chiến lược Indo-Paicfic" (IPS) ca M nhn mnh vai trò trung tâm ca khi, th hin qua "Tm nhìn v n Đ Dương - Thái Bình Dương" (AOIP) đã được công b. Tuy nhiên, theo Đi s Vinh, "không chn bên là đúng nhưng chưa đ". "Chúng ta không ch không chn bên mà còn phi chơi được vi tt c các nước ln và các đi tác khác. Quan h gia Vit Nam vi M cn phi đt trong bi cnh đó", ông Vinh nói vi báo Thanh Niên. Gii quan sát rt chú ý đến quan đim này ca ông Vinh. Nếu quan h Vit M "b" đt trong bi cnh y, nghĩa là nó phi chu s chi phi ca hai mi quan h ưu tiên cao hơn, đó là bang giao Vit Trung và quan h Vit Nga! Vi đà y, quan h Vit M có nguy cơ tr thành "con tin ca ý thc h" (hostage of ideology), cho dù ch nghĩa cng sn ngày nay không còn là cht keo kết dính ba đi tác này vi nhau.

Ngoài không gian Hi tho, truyn thông quc tế đã có mt lot trao đi vi các chuyên gia am hiu v lĩnh vc này. Tiến sĩ Nguyn Thành Trung, Ging viên Đi hc Fulbright, cu Giám đc Trung tâm Nghiên cu Quc tế (ISCS), bình lun vi BBC t Sài Gòn rng, M đang có nhng mi bn tâm khác trong thế gii đy biến đng, nên Vit Nam s không nm trong ưu tiên lch trình làm vic ca phía M. Khi nghe đánh giá này, nhiu ý kiến nhn xét theo hướng ngược li. Vit Nam không nm trong ưu tiên lch trình làm vic ca M thì ti sao ch trong khong thi gian rt ngn, M đã c nhiu quan chc cp cao ca Chính quyn sang Vit Nam, đ xut vi Lãnh đo Vit Nam nhng kiến ngh rt c th đ nâng cp quan h lên i tác chiến lược" ? Đó là nhng chuyến thăm quan trng ca B trưởng B Quc phòng, Th trưởng th Nht B Ngoi giao, thm chí Ngoi trưởng Blinken cũng tng lên kế hoch thăm Hà Ni đu tháng By va qua ? Nhưng có l phi k đến chuyến thăm đ li nhiu tiếng vang ca Phó T ng thng M Kamala Harris vi mt l trình tng th đ tăng cường các nhân t chiến lược.Nhưng qua s đi đãi không tương xng t Chính quyn Hà Ni, ngay t thi đim by gi đã có nhng quan ngi cho tương lai ca mi quan h Vit M đy duyên n.

Con tin ca nhng "tai bay v gió"

Các chuyên gia hin có khuynh hướng bình lun v mi bang giao Vit Nam và Hoa K gia nhng đn đoán v quan h đôi bên đang đi xung trong bi cnh một s s kin được cho là quan trng va b hy b gn đây. C th, tàu sân bay USS Ronald Reagan ca M hy chuyến cp cng Tiên Sa, Đà Nng vào cui tháng By. Sau khi "cancel" thăm Vit Nam, Ngoi trưởng Antony Blinken đi liên tc ti các nước trong ASEAN mà không ghé Việt Nam, nước có quan hệ i tác toàn diện" vi Hoa K, đã làm dy lên mt s lo lng. Mi so sánh đu khp khing, nhưng nếu nhng ai theo dõi các cuc tiếp xúc ca ông Blinken vi tân Tng thng Marcos Jr. và tân Ngoi trưởng Philippines thì không khi chnh lòng. Ông Blinken nói, Philippines là đi tác "không th thay thế" ca M, bo đm vi Manila M s kích hot các lc lượng quân s nếu Philippines b tn công. Tng thng Biden đã có li mi Tng thng Marcos thăm Whasington trong thi gian ti.Trước đó, chiu 5/8, bên l chui hi ngh ASEAN Campuchia, ông Antony Blinken cũng có gp B trưởng Ngoi giao Bùi Thanh Sơn, nhưng hai bên ch trao cho nhau nhng li "ngt như mía lùi" mà không hàm cha bt c ni dung thc cht nào.

Nhân Quc khánh Singapore (9/8), Th tướng Singapore Lý Hin Long va đưa ra li cnh báo v phm vi tính toán sai lm đi vi căng thng Eo bin Đài Loan, mà ông cho rng khó có th sm gim bt trong bi cnh nghi ng sâu sc và giao tiếp hn chế gia Hoa K và Trung Quc. Trong din văn truyn hình trước ngày Quc khánh, ông Lý nói Singapore s phi hng chu s đi đu gay gt và căng thng trong khu vc, điu này s chun b cho mt tương lai kém hòa bình và n đnh hơn bây gi. Tình hình này khó có th sm được ci thin. Đy là chưa k, nhng tính toán sai lm hoc ri ro có th d dàng khiến mi th tr nên ti t hơn nhiu. "Xung quanh chúng ta, mt cơn bão đang tích t.Quan h M Trung đang xu đi, vi nhng vn đ khó gii quyết, nhng nghi ng sâu sc và s giao tiếp hn chế", ông Lý nói.Cũng như Singapore, Vit Nam có l hoàn toàn chia s vi ni lo t nhng "tai bay v gió" này. Vì lý do c khách quan ln ch quan, "cơn bão đang tích t" y khi vào đến x Đông Lào này, mc đ tàn phá ca nó chc chn s ln h ơn nhiu. Quan h Vit M có nguy cơ "tr thành con tin" cho c ý thc h ln "tai bay v gió" là xét trong ý nghĩa môi trường an ninh toàn cu đang xu đi như Lý Th tướng d báo.

BBC News Tiếng Vit vn dn tiếp li ca Tiến sĩ Nguyn Thành Trung khi ông phân tích: Vi vic b l hn hai ln vào tháng Năm và tháng By năm nay cho chuyến ghé thăm ca tàu sân bay, có th nói, mi quan h quc phòng gia Vit Nam và Hoa K có mt "nt trm" trong năm 2022, mc dù vn còn nhng hot đng tiếp ni t nhng năm trước đó. Ri ông Trung gii thích, Vit Nam th hin quan đim khác bit vi phía M và phương Tây trong các phiên b phiếu v nhng vn đ liên quan đến cuc xung đt Ukraine Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc không phi là kết qu ca quá trình tính toán lý trí v li ích quc gia và li ích dân tc, mà là s th hin ca nhng gn bó cm xúc và tư duy t thi chiến tranh lnh.

Xin li! Tht khó chia s vi Tiến sĩ Trung v nhn xét này! Ti sao mt lá phiếu Liên Hiệp Quốc t mt đt nước như Vit Nam, tng tuyên b đt li ích quc gia dân tc lên hàng đu, li không phi là "quá trình tính toán lý trí", mà ch là s th hin "nhng cm xúc" đơn thun? Không nh chúng ta cũng xut phát t nhng "cm xúc và tư duy t thi chiến tranh lnh" đ mi Tng thng Biden thăm Vit Nam vào cui năm nay ?

Trần Đông A

Nguồn : VOA, 12/08/2022

Quay lại trang chủ

Additional Info

  • Author: Trần Đông A
Read 211 times

Viết bình luận

Phải xác tín nội dung bài viết đáp ứng tất cả những yêu cầu của thông tin được đánh dấu bằng ký hiệu (*)