Thông Luận

Cơ quan ngôn luận của Tập Hợp Dân Chủ Đa Nguyên

Published in

Diễn đàn

20/09/2019

Thương thay Đà Lạt !

Trân Văn

Trong khi càng ngày càng nhiều người Vit hoang mang vì mc đ ô nhim ca môi trường sng càng ngày càng trm trng, ung thư và các chng bnh mãn tính do không khí, đt, nước, thc phm,… b nhim đc càng ngày càng ph biến, tước đot càng ngày càng nhiu sinh mng ca c thân nhân ln thân hu thì li chng có bao nhiêu người chú ý đến câu chuyn v ông Nguyn Thanh Tân, 42 tui, ng phường 8, thành ph Đà Lt, tnh Lâm Đng (1).

dalat1

Quang cảnh Đà Lt vi nhng dãy núi phía xa bao bc khu vc trung tâm thành ph.

Đó cũng là lý do thủ phm không nhng không b trng tr mà con ung dung soạn – lp – trin khai nhng kế hoch hy dit khác, xem hy dit là… công trng !

***

Theo tờ Tui Tr thì trong mt nhiu người, Nguyn Thanh Tân là mt k "lp d". Tân – cư dân Đà Lt, thu nh tng ph cha m làm vườn, trng rau nhưng khi trưởng thành thì không muốn theo nghip nông dân. Cha m Tân có tám đa con và c tám đu như thế. Đó là lý do mnh vườn có din tích 8.000 mét vuông được thế hế th hai ca gia đình này cho người khác thuê…

Tân kiếm sng bng vic làm nhân viên cho mt doanh nghip chuyên thu mua rau, củ ri bán cho các siêu th. Theo thi gian, Tân nhn ra không ch rau, c mà c không khí, đt, nước,… cũng đang đi đu đc bng đ loi hóa cht. Đà Lt – nơi Tân sinh ra, ln lên không ch là sinh quán mà còn là trú quán ca Tân và gia đình đang tan nát vì hệ thng nhà kính…

Năm 2017, Tân quyết đnh ly li mnh vườn mà gia đình đã cho người khác thuê. Tân b c t đng bi thường cho người thuê đ h d h thng nhà kính đã dng trên đt ca gia đình mình đ trng rau, c theo kiu cha mẹ ca Tân tng làm. Mnh vườn theo "kiu truyn thng" ca Tân gi nm lt thm gia rng nhà kính, nhà màng nhưng Tân bo vi t Tui Tr rng anh mãn nguyn.

Tân nhấn mnh : Nhà kính là "lng đy thuc đc". Tân đã mt bn con vt c chó ln mèo khi chúng chạy sang nhưng khu vườn khác chơi, b ng đc, sùi bóp mép ri chết... Tân không mun s hu nhng "lng" bơm đy thuc đc như thế. Do mt lng, không được bón phân hóa hc, không được xt thuc bo v thc vt, vườn dâu sum suê mà người ta trng trên mảnh đt thuê ca gia đình Tân chết tri…

Tuy nhiên khi dâu tàn, cỏ di mc lên thì chim bt đu quay v làm t, giun dế tái xut hin,… Đt đã có th t thi đc cht, t hi phc. Xen k vi c là các loi rau t nhiên mà người Vit vn ăn (tàu bay, ci tri, rau sam, dn cơm, rau lang, su su, b công anh, c ht nút). C như li Tân k thì dù "giá trên tri" nhưng lượng rau t nhiên này "không đ bán".

Tờ Tui Tr mô t, thot nhìn, khu vườn ca Nguyn Thanh Tân vn như mt mnh vườn hoang, trên đó có đủ loi cây c qu xen k vi nhau : hoa hng, đu trng, thù lù, atiso, ci cu vng, hoa cúc mt nai, đu Sachi… Tân vn không bón phân, không xt thuc, tiếp tc trng luân canh theo mùa và ch đt tiếp tc t thi đc, t hi phc. Tân gi mnh vườn của anh là Smile Garden.

Cũng theo tờ Tui Tr, Tân đang phi hp vi các bn tr thc hin "D án Tr li mng xanh cho Đà Lt". Chưa rõ d án bao gm nhng kế hoch nào nhưng ít nht, qua t Tui Tr, có th biết, nhng người tham gia thc hin d án này đang tìm cách thực hin ý tưởng t chc nhng phiên ch bán "nông sn sch", khuyến khích nông dân không dùng phân hóa hc, không xt thuc bo v thc vt.

Tân tâm sự rng, nhiu người Đà Lt và nhng người hay lui ti Đà Lt thường than rng, Đà Lt càng ngày càng nóng, Đà Lạt ô nhim, đi mãi không tìm thy màu xanh nhưng ch luyến tiếc mà không làm gì thì Đà Lt không có cơ hi đ thay đi. Tân không kỳ vng điu anh đã làm s khiến nhiu người thay đi nhưng Tân bo, ít nht điu đó đã thay đi suy nghĩ của mt người, gim đi mt "ti phm" khiến Đà Lt nóng hơn và tham gia vào vic gây ra nhng trn lt mà chưa có ai tng nghĩ s xy ra Đà Lt

***

Kẻ viết bài này tin rng, có l s có không ít người ging như y : Mong Tân và "D án Tr li mng xanh cho Đà Lạt" thành công. Tuy nhiên ước vng "tr li mng xanh cho Đà Lt" và rng hơn, tr li môi trường sng an lành cho người Vit rt khó có cơ hi tr thành hin thc.

Thượng tun tháng trước, thiên h tng sng st khi Đà Lt chìm trong nước. Cách nay vài năm, chắc chn không có ai, k c nhng k giàu trí tưởng tượng nht, dám nghĩ s có ngày Đà Lt – mt thành ph ta lc cao nguyên li có th tr thành d ngp, ngp sâu và ngp lâu như vy !

Báo chí Việt Nam đã thu thp ý kiến mt s chuyên gia đ lý gii vì sao Đà Lt ngp nng. Theo đó, dù mưa không ln (vũ lượng vào ngày 8 tháng 8 – thi đim các trn lũ đt đnh chưa tng thy Đà Lt - ch có 23 mm/24 gi) nhưng Đà Lt vn chìm trong nước, lũ chảy cun cun, cun trôi, git sp đ th, st l xy ra nhiu nơi,… là vì s phát trin t ca h thng nhà kính trng rau và hoa (1).

Lúc đó, ông Lâm Ngọc Tun, mt Tiến sĩ v môi trường, làm vic ti Đi hc Đà Lt, bo vi t Tui Tr rng, nhà kính khiến h s thm nước bng không. Nước mưa không ngm được vào đt s đ hết ra sui trong mt thi gian ngn làm nước đt ngt dâng cao, to thành lũ nên mưa không to vn gây lt nng. Nếu mưa to, hu qu s nghiêm trng hơn.

Lúc đó, ông Vũ Ngọc Long, cựu Vin trưởng Vin Sinh thái hc min Nam, người nghiên cu v h sinh thái Đà Lt và khu vc ph cn, cũng lưu ý, mi người ch thy s phát trin ca h thng nhà kính phá v cnh quan, ít ai thy chúng khiến khí hu, h sinh thái Đà Lt thay đi nhanh chóng, nghiêm trọng đến khng khiếp và khó vãn hi.

Tờ Tui Tr dn các s liu ca B Nông nghip và phát trin nông thôn minh ha thêm, tính đến năm ngoái, Tây Nguyên, đ che ph ca rng ch còn 46%, ni ô Đà Lt thì ch còn 45%. T 2010 đến nay, riêng tnh Lâm Đng đã mt thêm 90.000 héc ta rng và điu đó liên quan mt thiết đến s phát trin ca h thng nhà kính.

Sở Nông nghiệp và phát triển nông thôn Lâm Đng tng cho biết, Đà Lt có 18.000 héc ta canh tác rau và hoa, trong đó 10.000 héc ta trng trong nhà kính (2).

Phát triển nhà kính – gia tăng mc đ tàn khc ca thiên tai - không h ngu nhiên. Đó là… qui hoch ca tnh Lâm Đng : Đến 2020, din tích canh tác rau phi… đt 20.000 héc ta, trong đó 75% din tích phi… ng dng công ngh cao (nhà kính), còn canh tác hoa phải… đt 2.800 héc ta và 90% din tích phi… ng dng công ngh cao (nhà kính) !

Đà Lạt không ch càng ngày càng d ngp, ngp sâu, ngp lâu, ngoài lt nng còn lũ, còn st l nghiêm trng, không khí, đt, nước Đà Lt đã cũng như đang b nhim độc vì qui hoch, vì ngh quyết. Các th cht đc không ch đe da tính mng, sc khe ca dân Đà Lt mà còn theo nông sn phát tán khp nơi.

Hậu qu đã nhãn tin nhưng có ai trong s nhng k son – lp – biu quyết - ban hành các qui hoch, ngh quyết ấy bị truy cu trách nhim không ? Không nhng là không mà nhng cá nhân y còn báo công, còn được ghi công, được la chn, sp đt đ có th tiếp tc son – lp – biu quyết - ban hành nhng qui hoch, ngh quyết kiu như thế trong nhim kỳ mi vì nhiu người Vit vn xem nghch lý này có tính… mc đnh !

Trân Văn

Nguồn : VOA, 19/09/2019

Chú thích

(1) https://tuoitre.vn/nguoi-da-lat-do-nha-kinh-de-trong-vuon-truyen-thong-20190914171307694.htm

(2) https://tuoitre.vn/da-lat-lam-dong-mua-nho-lu-sau-vi-dau-nen-noi-20190810013706833.htm

Quay lại trang chủ
Read 122 times

Viết bình luận

Phải xác tín nội dung bài viết đáp ứng tất cả những yêu cầu của thông tin được đánh dấu bằng ký hiệu (*)