Thông Luận

Cơ quan ngôn luận của Tập Hợp Dân Chủ Đa Nguyên

Published in

Diễn đàn

02/11/2020

Bầu cử Mỹ : Cử tri gốc Việt với Covid-19…

Ngọc Lễ

C tri gc Vit vi Covid-19 : tht bi ca Trump hay trò chính tr ca phe Dân ch ?

Trong lch s bu c M, hiếm khi mt vn đ phi truyn thng như dch bnh li có sc chi phi lá phiếu ca c tri M cũng như đnh hình c cuc bu c như dch Covid-19.

cutri1

Ông Trump ném khu trang v phía đám đông trong cuc vn đng tranh c đu tiên sau khi ông hết Covid Sanford, bang FloridaPhoto : Reuters

Bt đu t mùa xuân năm 2020 mà chưa có du hiu lng du, virus corona đã làm đo ln cuc sng ca người dân M, làm thay đi chương trình ngh s ca Nhà Trng và nht là có tác đng ln đến lá phiếu ca c tri.

Mt cuc kho sát ca Cheddar/Survey USA gia tháng 10 cho thy dch bnh là mi quan tâm hàng đu ca các c tri M. Trong khi đó, kinh tế, lĩnh vc mà đương kim Tng thng Donald Trump có thế mnh, b đy xung hàng th hai. Trên thc tế, Covid-19 là mt ch đ chi phi các cuc tranh lun tng thng.

Hôm 30/10, tc 4 ngày trước bu c, M đã ghi nhn con s nhim mi mc k lc là hơn 100.000 ca trong mt ngày, nâng tng s ca nhim vượt mc 9 triu trong khi s người chết cũng lên đến 230.000 người tính đến cui tháng 10. M vn đng đu thế gii v c s ca nhim ln s ca t vong.

Trong khi Tng thng Trump cho rng nước M đã vượt qua khúc quanh (turn the corner) v dch bnh và cn hc cách chung sng vi Covid-19, chiến dch ca ông Biden cho rng thành tích chng dch ca chính quyn Trump là tht bi thm hi nht trong các đi tng thng M.

‘B chính tr hóa

Có mt ti Little Saigon nhng ngày này, chúng tôi nhn thy cuc sng đây dường như đã tr li bình thường như trước khi có dch. Du hiu cho thy dch bnh vn còn hin hu là nhiu người đã đeo khu trang nơi công cng và nhiu ca tim, hàng quán bt buc khách phi mang khu trang mi cho vào.

Đa s các nhà hàng vùng Little Saigon đã m ca cho khách vào ăn bên trong. Ti mt quán ăn khuya có tên là c&Lu, khách hàng ken đc không còn mt ch trng mc dù các bàn được ngăn cách vi nhau bng tm màn nha và trên mi bàn đu có đt dung dch sát khun.

Ti mt cuc tun hành ng h Tng thng Donald Trump trước Thương xá Phước Lc Th, mt s người vn không đeo khu trang mc dù khi tun hành h gi khong cách vi nhau.

Anh Ryan Tăng, mt nhân viên chính ph tham gia tun hành, nói vi chúng tôi anh phi ra xem tình hình trước coi có an toàn không ri mi cho v con tham gia và bn thân gia đình anh ch đng ngoài rìa cuc tun hành.

Cũng có mt trong bui tp hp đó, ông Bùi Mnh Cường, nhà môi gii bt đng sn và là tiếng nói bình lun thi s-chính tr trên các kênh truyn thông đa phương, gii thích vi chúng tôi rng ông lúc nào cũng th sn khu trang nhưng không đeo mà ch khi nào b bt buc mi đeo.

"Tôi thy vn đ đeo khu trang hay Covid đã b chính tr hóa", ông Cường phân bua khi tiếp chúng tôi văn phòng làm vic ca ông. Trong văn phòng có hơn mt chc nhân viên và tt c đu không đeo khu trang. "H như vy c my tháng nay ri mà có cái gì đâu ?" ông nói.

"Covid-19 có hin hu nhưng không quá trm trng như người ta nói. Ngoài ra nhng trường hp không phi Covid mà chết vì bnh này bnh kia nhưng các cơ quan y tế li dng cơ hi đ làm tin chính ph", ông nói thêm.

Ông nói vic các bác sĩ M, lâu nay có tiếng là có lương tâm và trung thc, có hành đng như vy là ông nghe li t nhng người quen biết làm trong nhà thương hay con cái làm bác s.

Ông Cường, hin đã ngoài 70 tui, cho biết ông đã đi ra ngoài tiếp xúc khách hàng, đến nơi đông người, đi du lch đến tiu bang khác, t tp bn bè ăn ung nhà vi hàng chc người cũng gn c tháng nay ri.

‘S hết sau bu c

"Nếu không có cuc bu c này thì vn đ Covid nó không có ln như vy", ông nhn đnh và tiên đoán ‘Covid s xp dn sau ngày bu c.

Khi được hi v cnh báo ca các nhà khoa hc M rng nước M s thy dch bnh tăng cao tr li trong thi gian ti, ông cho rng các nhà khoa hc có trách nhim nên thường phi nói nhiu hơn thc tế.

"Các v y ngi bàn giy nói v các con s thng kê nhưng Tng thng Trump đã nói là tin gi rt nhiu vì lý do tin bc, quyn li ca các cơ s đó", ông gii thích.

Mt dn chng ông đưa ra đ chng minh Covid không nghiêm trng là bn thân Tng thng Trump b nhim bnh ch có 2-3 ngày thôi đã ra vin,

"Nếu cha tr tt và đúng lúc thì không có vn đ gì", nhà môi gii nhà đt này nói và dn chng thêm trong nhóm bn bè ca ông đi cm tri chung cách nay mt tháng có vài người b dương tính nhưng sau vài ba ngày đu khi hết.

cutri2

Cnh báo bng tiếng Vit v các triu chng Covid trước mt bnh vin trong vùng Little Saigon

Ông Cường cho biết ông lo v thit hi kinh tế ca vic đóng ca chng dch. "Các cơ s kinh doanh xung quanh vùng Little Saigon đã mt khong 60-70% thu nhp", ông nói.

Mc dù nhìn nhn vi tư cách là tng thng, ông Trump phi có trách nhim v vic kim soát dch bnh M nhưng ông Cường lp lun : "Trách nhim đó có phi là li ca ông y hay li ca người khác ?"

"Tng thng Trump ngoài trách nhim v Covid còn có trách nhim m ca nn kinh tế, có như vy thì người dân mi không ph thuc vào tr cp ca chính ph", ông phân tích và cho rng sc khe người dân và nn kinh tế nên được ưu tiên ngang nhau.

Ông bin h cho kết qu chng dch ca ông Trump so vi nhng nước sát Trung Quc như Nht Bn, Hàn Quc hay Vit Nam là nhng nước đó nói gì thì người dân phi nghe, ch M bo người ta đeo khu trang người ta không đeo anh làm gì được ?.

V vic ông Trump b cáo buc là đã che giu mc đ nghiêm trng ca dch bnh vi người dân M, ông Cường nói ai trong cương v ông Trump cũng phi làm thế nào đ trn an người dân nhưng cho rng không nên che giu như Tp Cn Bình mà phi nói ra mt phn nào đó’.

Ông Cường nói da vào nhng gì ông theo dõi ông Joe Biden nhiu năm qua, ông không tin vào kế hoch chng dch ca ông Biden. Thay vào đó, ông nói nếu có vaccine vào đu năm sau thì dch s kim soát được.

Mc dù ông Biden có ha là nếu đc c, ông s yêu cu người dân đeo khu trang nơi công cng, ông Cường cho rng ông Biden không th bt buc vn đ này.

"Đeo khu trang có hi cho sc khe, nhng người ln tui như tôi khó th", ông phân trn. "Khu trang không phi là cách thc tế chng dch mà phi là vaccine".

‘Sng không bng chết

Chúng tôi đã tìm đến ông Ngô Bá Đnh, mt bác sĩ chuyên Ni khoa ti Orange Coast Medical Center, đ tìm hiu v dch bnh có tht s nghiêm trng hay không. Bác sĩ Đnh là người trc tiếp cha tr các bnh nhân Covid-19 và bn thân ông cũng b nhim virus corona nhưng sau khi được cha tr đã bình phc.

Bác sĩ Đnh cho biết k t khi bang California m ca nn kinh tế, s bnh nhân gc Vit trong vùng nhp vin vì Covid-19 tăng nhanh so vi người gc Mexico.

Ngay trước bnh vin Orange Coast, nơi ông Đnh làm vic, là mt tm bng bng c ba th tiếng Anh, Vit và Tây Ban Nha cnh báo nhng triu chng nhim Covid-19.

"Vi tư cách là mt bác sĩ và là mt bnh nhân đã nhim Covid-19, tôi không cho là nó đã bt nguy him", ông nói và dn ra s liu trong ngày hôm đó nước M đã có 70-80 ngàn người nhim vi hơn 1.000 ca t vong.

Ông d báo vi s người nhim tăng vt như vy thì trong 4-6 tun na s ca t vong s tăng lên. Do đó, ông cho rng tuyên b ca Tng thng Trump rng nước M đã vượt qua khúc quanh v dch bnh là hoàn toàn sai trên c s liu và khoa hc.

V bác sĩ này đã k li cho chúng tôi nhng câu chuyn mà ông cam đoan là "mt thy tai nghe" đ chng minh là Covid-19 là có tht và nghiêm trng. "Người sp tt th vì Covid nhìn khó mà quên được. Có mt bác gái tôi đưa cho đin thoi đ nói chuyn qua FaceTime vi chng con mà nói cũng không được ch th mà thôi", ông cho biết.

Bác sĩ Đnh cũng k li cm giác khi ông đang nm điu tr vì Covid-19 : "Tôi nghĩ đến s người chết, lúc đó ch có my chc ngàn người. Tôi biết s có 200, 300, 400 người s chết. Lúc đó tôi đã khóc".

Ông nói lúc đó ông ch có ly ngón tay nhn đin thoi đ nhn tin mà cũng không ni. Ông mun nói chuyn vi v con qua FaceTime mà cũng mt vô cùng. Ông không còn thiết ăn thiết ung, ngi dy cũng mt, ch mun nm và ‘đu tranh đ th, ông k.

"Lúc đó tôi mi biết cm giác sng không bng chết", ông nói và cho biết khi cha tr cho bnh nhân ông đã mc ba lp đ bo h mà vn b lây nhim virus.

Bác sĩ Đnh cho biết "có nhiu bác đến hi các bác sĩ chúng tôi cái này không có tht phi không bác s, ch vì chính tr mà h làm ln chuyn lên thôi phi không ?’". "Chúng tôi nghe mà mun điên lên được", ông bc xúc.

"Chúng ta đang gia đi dch còn kinh khng hơn Chiến tranh thế gii th Ba. Chiến tranh còn có bom đn, máu đ đu rơi ch đi dch giết người mt cách thm lng, chết trong cô đơn bun ti không được nm tay người thân giã t ln cui", ông Đnh cnh tnh.

‘S chết nhiu hơn thc tế

Ông Đnh nói ông thông cm vi mt s người Vit coi trng vic đi làm kiếm tin nhưng ông cho rng tính mng, sc khe phi cn được ưu tiên trước hết ri mi đến kinh tế và rng dù có phi phong ta đ chng dch đi na thì nước M không ai chết đói.

V bác sĩ này phn bác cáo buc bác sĩ M thi phng s bnh nhân Covid đ trc li. Theo li ông thì đ chng nhn mt bnh nhân chết vì Covid-19 phi qua nhiu tng là bác sĩ điu tr, nhà thương (nếu gian di có th b pht c chc triu đô la), quan chc y tế công cng (phi điu tra h sơ ri mi xut giy chng t) và Trung tâm Ngăn nga kim soát Dch bnh (CDC). "Phi có xét nghim dương tính, phi lên máy th và được cha tr bng thuc remdisivir thì mi được chng nhn là chết vì Covid", ông cho biết.

Covid không trc tiếp gây ra cái chết nhng người thường đã có bnh nn mà khiến bnh ca h thêm trm trng dn đến t vong, ông gii thích. Thm chí, ông còn dn thng kê ca CDC, các Đi hc Yale và John Hopkins cho rng con s t vong ca M là thp hơn thc tế.

"Trong 9 tháng đu năm s người chết nhiu hơn năm ngoái là 300 ngàn người, nếu tr s người chết vì Covid thì còn 60 ngàn người na chết vì đâu trong khi đâu có đng đt hay chiến tranh gì đâu", ông nghi vn. "Có nhng người chết mà chưa được xét nghim, hoc chưa kp đến nhà thương".

Do đó, ông kêu gi cng đng gc Vit Little Saigon tuân th giãn cách xã hi và đeo khu trang, nghe theo khoa hc, tôn trng các nhân viên y tế tuyến đu chng dch ch không phi lên án, chi bi, công kích h.

Ông khuyên mi người lúc nào cũng nghĩ rng mình có th phát tán virus cho người thân nên phi tuân th khuyến cáo càng nhiu càng tt. Ông lp lun rng không th cho rng các bin pháp phòng nga đó là ly đi t do cá nhân và so sánh vic đeo khu trang như lái xe phi bt buc tht dây an toàn.

‘Không th trong nhà’

Tuy nhiên, cô Kim Trương, ch tim làm tóc Bolsa Salon thành ph Westminster, không cho rng đeo khu trang s có tác dng chng dch.

"Nếu khu trang có hiu qu thì ti sao phi giãn cách, nếu giãn cách có hiu qu thì ti sao cn phong ta ?" cô lp lun vi chúng tôi khi đang ht tóc cho khách ngay ti tim ca cô. C cô và khách hàng đu không đeo khu trang.

cutri3

Cô Kim Trương nói cô không bao gi tin vào khu trang

Theo li cô thì có đến 99% khách ca cô là khách hàng quen nên không thc mc vic cô không đeo khu trang khi làm vic. "Nếu khách nào mun đeo và mun mình đeo thì mình vn đeo thôi", cô nói.

Khi được hi có lo ngi s lây bnh cho nhng người xung quanh hay không nếu nhim bnh mà không có triu chng, cô Kim nói : "Mi bui sáng tôi test bng cách nín th 10 giây nếu thy không b khc ra mt cái là OK. Ti vì nếu mình b nhim thì s có cái gì đó mình phi biết".

C
ô k li bui đón tiếp Tng thng Trump đến California mà cô có mt là ‘ông Trump không đeo khu trang, c đám đông cũng không ai đeo khu trang vì chúng tôi không tin tưởng cái đó’. "Không có lut nào bt chúng tôi phi đeo khu trang hết", cô nhn mnh.

Theo li cô thì nhng người xung quanh cô không nghe nói có ai nhim bnh gì hết.

"Dch bnh gn 6 tháng ri, tháng đu mi người cũng s nên trong nhà, nhng tháng sau mi người đã ùa ra đường bình thường ri. Bây gi ch có người già là còn trong nhà mà thôi", cô cho biết. Ging ông Cường, cô Kim cho rng dch bnh b làm ln chuyn vì mc đích chính tr trong năm bu c.

Cô không cho rng Tng thng Trump đã xem nh dch bnh vì theo cô, bnh này rt nh và ‘đến gi tôi vn thy như là cúm mùa thôi mà’. "Tháng nào năm nào cũng có người b cúm mà", cô phân trn.

Chính quyn tiu bang California ca Đng Dân ch đã hai ln đóng ca tiu bang đ chng dch. Cô Kim phn đi quyết lit vic này và cho rng đó là trò chính tr ca Đng Dân ch làm kinh tế đi xung đ đ li cho ông Trump. Cô nói rng nếu tiu bang phong tỏa ln na thì cô s bt tuân vì không có lut nào cm người ta m ca làm ăn hết.

Cũng ging như nhiu người Vit khác, cô Kim có tin dành dm nên vn có th sng được trong my tháng phong ta, cô cho biết. Lý do cô phn đi phong ta là vì mun ra ngoài đ tr li cuc sng bình thường, cô nói.

" trong nhà như tù. Ngày nào cũng nhà 24 tiếng sao tôi chu ni", cô bc xúc. "Tôi không được đi gym, không t tp vi bn bè, không đi hát karaoke được".

Theo lp lun ca cô Kim thì vic phong ta không hiu qu, vì nếu hiu qu thì đã hết bnh ri. Cô nói cô cn m ca đ có tin tr tin thuê mt bng, vn đã được cho hoãn my tháng nay.

"Kh nht là nhng người tiu thương như chúng tôi, tôi đã mt đi 50-70% thu nhp", cô nói thêm và cho biết cô đang trông ch gói cu tr tiu thương th hai ca chính quyn.

Là mt ng h viên nhit thành ca ông Trump, cô Kim đánh giá cao cách chng dch ca ông. Cô dn chng là vic ông Trump ngày nào cũng hp báo, nói khô nước miếng đ thông báo tình hình cho người dân.

"Nếu ông y giu dch, không lo cho dân thì ti sao ra đường tôi thy ai cũng tung hô Trump hết vy ?"

Ngoài vic làm tóc, trong mùa bu c, cô Kim còn bán mũ nón, c, biu ng ng h ông Trump. Cô khoe vi chúng tôi chiếc áo dài ng h Trump mà cô đt may Vit Nam. Cô bày t tin tưởng dch bnh s qua mt khi vaccine có sm vào cui năm nay.

"C thế gii b dch ch không riêng gì nước M thì làm sao có th đ li cho ông Trump được", người ch tim tóc này lp lun và cho rng dưới ông Trump còn có c mt ban b chng dch nên đâu phi mt mình tng thng quyết đnh hết được.

Cô bày t nghi ng các bác sĩ M khai khng các bnh khác là chết vì Covid trong khi Vit Nam có chết vì Covid thì h cũng giu ch đâu có khai đ. "Ti sao M xa vy mà b nng còn các nước gn Trung Quc li b nh ? Tht vô lý", cô bc xúc.

Cô Kim nói cô dùng trái tim đánh giá nên ‘cm được Tng thng Trump là người có tâm, có đc, thương dân, yêu nước M nên cô hết lòng ng h.

"Tôi đã đây hai mươi my năm chưa bao gi đi bu hết. Năm này tôi đi bu và t chc tun hành cho ông Trump. Tôi mun ông y thêm bn năm na vì ông y đã đi vào gung ri", cô bày t.

‘Vô trách nhim

cutri4

Bác sĩ Ngô Bá Đnh (phi) tng thoát chết t Covid-19

Trái vi cô Kim Trương, bác sĩ Ngô Bá Đnh ch trích mnh m cách chính quyn Trump đi phó dch bnh mà ông gi là vô trách nhim.

"Con s người chết không th nói di được. M ch chiếm 4,25% dân s thế gii nhưng chiếm đến 22-23% t l t vong", ông ch ra và nói thêm rng nếu tính theo t l người chết thì M có 700 trên 1 triu người so vi ch 11 người ca Nht Bn.

Ông lên án ông Trump đã biết mc đ nguy him ca dch bnh t sm nhưng c tình giu nhm vì lý do kinh tế, vì th trường chng khoán ri vn đ bu c sp ti.

Bác sĩ Đnh ch ra vic ông Trump dù đã tng nhim virus corona nhưng vn nhiu ln đi vn đng tranh c vi đông đo c tri và ‘đng sát bên nhau mà không đeo khu trang.

"Mt người lãnh đo mà dân mình chết my trăm ngàn người mà nói rng it is what it is (chuyn thế là phi thế thôi) thì đâu có được", ông bc xúc.

Theo lp lun ca ông thì trách nhim ca tng thng M là lo cho dân, không đ dân chết nhiu ch không phi đ tha cho Trung Quc là th phm mà mình không lo cho được.

Ông Đnh than phin Tng thng Trump đã không tin dùng mà còn công kích bác sĩ Anthony Fauci, Giám đc Vin D ng và Các bnh Truyn nhim, người có 35 năm kinh nghim đánh đi dch.

"Tng thng Trump đã không bo v được bn thân mình trước Covid thì liu ông có th bo v cho người dân Hoa K trước Covid được không", ông Đnh nói, ý nhc đến vic ông Trump và phu nhân ca ông đu b nhim loi virus này.

Mt hành đng khác ca ông Trump là ông Đnh bc xúc là sau khi khi bnh, trong cuc hp báo Nhà Trng, ông Trump còn kéo khu trang xung đ kêu gi mi người đng có s.

"Đáng l ông y phi hc được bài hc là phi tiếp tc giãn cách xã hi, phi đeo khu trang ch", ông Đnh. "L ra ông y phi làm tm gương cho người dân".

Ông Đnh cũng không đng ý vic ông Trump kêu gi sng chung vi đi dch. i dch là k sát nhân không th nào sng chung được mà phi chiến đu vi nó, tiêu dit nó. Sng vi nó là min dch by đàn, tc là phi có 60-70% dân có kháng th. Được như vy là phi chết mười my triu người".

V bác sĩ này cũng cho rng ông Trump không hc được t kinh nghim chng dch cúm ln

H1N1 ca chính quyn Barack Obama hi năm 2009. "Tng thng Obama có thành lp ban đc nhim phòng chng đi dch nhưng sau khi lên ông Trump li dp b", ông ch ra.

V vic nghiên cu và chế to vaccine, ông nói rng không phi tuân theo ý mun chính tr ca tng thng Trump được. "Chín hãng dược đã đoàn kết li đ không b chính quyn áp lc mà chính tr hóa vic sn xut vaccine", ông cho biết.

Ngọc Lễ

Nguồn : VOA, 02/11/2020

Quay lại trang chủ

Additional Info

  • Author: Ngọc Lễ
Read 181 times

Viết bình luận

Phải xác tín nội dung bài viết đáp ứng tất cả những yêu cầu của thông tin được đánh dấu bằng ký hiệu (*)