Thông Luận

Cơ quan ngôn luận của Tập Hợp Dân Chủ Đa Nguyên

Published in

Diễn đàn

27/07/2018

Cuba giã từ chủ nghĩa cộng sản ?

Trân Văn, Cát Linh

Cuba đã tnh, Vit Nam khi nào qua cơn mê ?

Trân Văn, VOA, 27/07/2018

S kin Nhà nước Cuba son tho ri trìn, Quc hi Cuba xem xét ri công khai bày t s tán thành D tho Hiến pháp mi và kêu gi dân chúng Cuba góp ý cho d tho này mà theo đó, Cuba chính thc loi b mc tiêu xây dng xã hi cng sn,tha nhn và cam kết tôn trng quyn tư hu,… đã to nên mt cuc tho lun sôi ni trên mng xã hi ca Vit Nam.

cuba1

Mt người Cuba đng trên căn h ca mình Havana, 2 tháng Sáu, 2018, trong khi Quc Hi nước này bt đu tho lun hiến pháp mi.

Rt nhiu người s dng mng xã hi ti Vit Nam đã vui v kêu Tri vì t nay, ch còn mt mình Vit Nam canh gi hòa bình thế gii. S dĩ nhiu người vui v kêu Tri, lo âu theo kiu bn ct như Nguyen Tuan Lynh :“Thng canh, thng ng, gi ch còn mt, chc thng này thc luôn, mà thc hoài không ng, thế nào thng đó cũng chết ! - vì s kin va k khiến h liên tưởng ti phát biu đ đi ca ông Nguyn Minh Triết, cu Ch tch Nhà nước Cng hòa Xã hi ch nghĩa Vit Nam khi ông đến thăm Cuba hi tháng 10 năm 2009 :Có người ví von, Vit Nam Cuba như là tri đt sinh ra. Mt anh phía Đông, mt anh phía Tây. Chúng ta thay nhau canh gi hoà bình cho thế gii ! Cuba thc thì Vit Nam ng, Vit Nam gác thì Cuba ngh...

Tht ra, dành s ma mai, mit th y cho ông Triết là không tha đáng, bi ông không phi là tác gi phát biu cho thy s ngô nghê v nhn thc ti mc k quái như thế. Không phi t nhiên mà khi phát biu v quan h hu ngh Vit Nam Cuba, ông Triết nhn mnh :Có người ví von Thế ai là người đu tiên ví von như vy ? Hi tháng 5 năm 2015, qua báo đin t Công Lý, ông Phm Tiến Tư, cu Đi s Vit Nam ti Cuba, gi là Phó Ch tch Hi Hu ngh Vit Nam - Cuba, tiết l, tác gi tht ca phát biu đó là… Bác H – lúc “Người còn sinh tin ! Khăng khăng khng đnh đó là nhn thc phát biu ca ông Triết va ti cho ông, va xâm hi tác quyn ca Bác !

***

Ngoài chuyn vui v kêu Tri vì ái ngi trước vin cnh ch còn Vit Nam kiên đnh vi trng trách canh gi hoà bình cho thế gii, có nhng facebooker như Doan Khac Xuyen, mng yêu Cuba là mt “đa hc trò hư, bao nhiêu ch tr hết cho thy. Ông Xuyen t ra tiếc cho c Tng, va ct công đến tn Cuba hi tháng 3 đ rao ging tiếp v “đường lên Thiên đường, vy mà đến gi Cuba x tot. Ông Xuyen t vn thêm : Nghĩ li, mình phi thế nào nó mi vy ch nh ? Cũng theo xu hướng mng yêu y, Tho Nguyn Xuân cho rng Cuba la thy, phn bn, Pham Hung Nghi khng đnh :Cuba “đi ngu khi rũ b cái áo va rách, va hôi !

Bên cnh s người gi v bun, lo, trách móc đ diu ct, cũng có nhng facebooker như Nguyen Nam Viet nói thng, chuyn Cuba chính thc loi b mc tiêu xây dng xã hi cng sn ra khi d tho Hiến pháp mi, tha nhn và cam kết tôn trng quyn tư hu là tin mng cho chính Cuba và thế gii. Ch có Đng CSVN thy bun khi Cuba đng chí son st - t b ch nghĩa cng sn và vt vào st rác m lý lun giáo điu, xun ngc không thương tiếc. Viet nêu thc mc :Cuba đã thc tnh ! Còn Vit Nam thì đến bao gi mi vượt qua cơn mê ? Theo khuynh hướng đó, Tuan Toni nhn đnh : Thiên h đđào sâu, chôn chăt ch nghĩa cng sn từ lâu rồi... Từ b bây giờ tuy muộn nhưng còn hơn là không bao giờ... Còn Chy Xiết Con Sông thì nhn mnh :Mình mun được như Cuba.

So sánh gia Cuba vi Vit Nam, facebooker Nguyen Dang Hung cho rng, Cuba đang t din biến. Dù khi đu như thế là khá rt rè nhưng nếu trong vic tha nhn và cam kết tôn trng quyn tư hu, Cuba công nhn quyn tư hu đt đai thì đó s là mt thay đi trng đi. Điu mà vì không chu t b đc quyn - đc li, cơ hi làm giàu cho các băng nhóm, Vit Nam vn c gi bt chp đó là kh đau cho 90 triu dân ! Ông Hung d đoán, Cuba s thay đi nhanh vì xã hi Cuba không tha hóa trm trng như Vit Nam, Cng sn Cuba không lũng đon tôn giáo như Cng sn Vit Nam, lãnh đo tương đi còn trong sch, còn có sĩ din, đo đc nhng th mà Vit Nam đã đánh mt t lâu !

Ging như nhiu facebooker khác, Phan Văn Trường chúc mng Cuba đã bước vào con đường đúng đn phát trin bn vng trong s phn khi ca toàn dân. Theo Trường, làm như thế không d vì toàn b h thng phi nhìn nhn thc trng hin nay là li lm trong nhiu thp niên, nhiu thế h Cuba phi sng trong thiếu thn, lo âu, hi sinh nhiu th. Gi không biết s vt nhng giáo điu ca Fidel Castro đi đâu. Trường tin s phát trin rt nhanh trong tương lai, no âm ca Cuba s là bng chng t hin thc, chng cn lý lun, bàn cãi v vn na. Trường ca ngi gii lãnh đo Cuba can đm đt li ích quc gia lên trên m lý thuyết giáo điuđ thc hin mt cú nhy lch s.

Cũng nhìn s kin Cuba chính thc loi b mc tiêu xây dng xã hi cng sn, tha nhn và cam kết tôn trng quyn tư hu gn ging như vy, facebooker Đ Minh Tun khng đnh, nhng người Cng sn Cuba t tế, trung thc và văn minh hơn Đng CSVN. Ông Tun nhn mnh : Du gi nguyên hai ch cng sn trong tên Đng nhưng v thc cht, Đng CSVN là mt th hn Trương Ba. da hàng tht, mt kiu Tư bn chui hoc Tư bn kép - bt cá hai tay, va bóc lt tàn bo như bn tư bn hoang dã, tư bn rng rú mà Marx lên án, va gi mo, bp bm dùng các tiêu chí ca Cng sn đ làm công c pháp lý và đo lý cướp hết quyn ca dân, ging như bn cướp mc áo cà sa, gi v th kính ri dùng tượng Pht nn vào đu các nhà sư và tín đ đ cướp chùa, bán tượng Pht, ly tin công đc chia nhau. Tham, ác và lưu manh nht qu đt ! Ông Tun hi mà như than : Dân tc phi thế nào thì Đng Cng sn (dm) Vit Nam mi tn ti ngo mn và ngông ngênh như lũ lưu manh như thế ch ? Câu hi y được Nguyn Đc Long tr li cũng y ht như mt tiếng than :Vâng ! Tt c ph thuc vào thái đ ca người dân Vit Nam !

Gia cuc tho lun hết sc sôi ni quanh s kin Cuba chính thc loi b mc tiêu xây dng xã hi cng sn, tha nhn và cam kết tôn trng quyn tư hu, đã có mt vài facebooker như Hoàng Nguyên Vũ thng tay tt nhng gáo nước lnh vào đám đông : Các anh, các ch bun cười va va thôi. Cuba b cm t ch nghĩa cng sn ra khi Hiến pháp ca h mà các anh, các ch cũng ly làm sung sướng. Nó cng sn hay tư bn thì mc con m nhà nó, khi nào đến nước các anh, các ch thì các anh, các ch hãy sung sướng ch. Cuba thay đi Hiến pháp thì anh Nh vn làm B trưởng Giáo dc, anh Th vn làm B trưởng Giao thông Vn ti, ch Tiến vn làm B trưởng Y Tế Da mt h vn không mng đi thì các anh, các ch nghĩ xa làm gì ? Ai li kiu ăn mm tôm chng đói mà đi nói chuyn thế gii bao gi ? Ri na, đâu cũng râm ran sp ti bt ông này, x ông n, các anh, các ch li túm năm tm by, hết cà phê quán này đến nhu quán n, các anh, các ch nói c như là các anh, các ch bt được y. Có bt đến trăm thng thì BOT nó vn bóp c dân, thuế vn c chng thuế và nh ân dân vn kh. Các anh, các ch b lê la nhu nht chy thêm taxi, xe ôm kiếm tin nuôi con nuôi v trong thi bui tin mt giá này có khi hay hơn đy . Bt vài con cá trong bin thì nhm nhò gì mà các anh, các ch cm giác như gy thn Tôn Ng Không đang giáng xung đa ngc đy yêu ma vy ? Ri các anh, các ch hi sao anh Nh, ch Tiến, không t chc, ri có v phn khi vì anh Nh hết nói ngng. Đ… m, các anh, ch y t chc s đ các anh, các ch lên thay chc ? Các anh, các ch tui nào ? Con ai ? Có my trăm t ? Con các anh, các ch có b nâng đim không mà các anh, các ch đòi làm quan nh ? Các anh, các ch tin rng các anh, ch này t chc thì đa lên thay da mt nó s mng hơn à ? Ngay c anh Nh hết nói ngng thì cũng là chuyn ca anh y,tư duy anh y còn ngng hay không là chuyn ca cái đt nước này đy các anh, các ch .

Trân Văn

Nguồn : VOA, 27/07/2018

********************

Câu chuyện Cuba từ bỏ chủ nghĩa cộng sản : Bình mới rượu cũ

Cát Linh, RFA, 26/07/2018

Quốc hội Cuba cuối tuần qua đã thảo luận dự thảo Hiến pháp mới trong đó không có Chủ nghĩa Cộng sản mà chỉ khẳng định “tập trung vào chủ nghĩa xã hội.”

Dư luận trong nước những ngày qua có sự so sánh sự kiện này với thể chế chính trị của Việt Nam và đặt câu hỏi “tương lai Cuba sẽ ra sao ?” Các chuyên gia kinh tế - chính trị và những người am hiểu về lịch sử hình thành, phát triển của các quốc gia có thể chế cộng sản trên thế giới ghi nhận thế nào về sự kiện này ?

cuba2

Cố chủ tịch Cuba Fidel Castro. AFP

Không thay đổi hệ thống

Câu chuyện Cuba thay đổi đang được cả thế giới quan tâm. Vì sao ?

Vì sự thay đổi này không đến từ bất kỳ cuộc biểu tình đòi dân chủ hay từ cuộc bạo động nào.

Dự thảo Hiến pháp mới của Cuba bỏ một điều khoản trong Hiến pháp cũ từ năm 1976 về mục tiêu “xây dựng một xã hội cộng sản”, thay vào đó chỉ đơn giản là tập trung vào chủ nghĩa xã hội.

Thế nhưng, vấn đề được tranh luận nhiều nhất không phải là sự thay đổi Hiến pháp mới của Cuba, mà chính là bộ máy thể chế chính trị của Cuba vẫn là độc Đảng.

Chính Chủ tịch Quốc Hội Esteban Lazo được trích lời trên truyền hình nhà nước xác nhận : "Điều này không có nghĩa là chúng tôi đang từ bỏ lý tưởng của mình".

cuba3

Người dân Cuba với poster của cố Chủ tịch Fidel Castro AFP

PGS, TS Kinh tế Vũ Trọng Khải, cựu Hiệu trưởng Trường Cán bộ Quản lý (cơ sở phía Nam) của Bộ Nông nghiệp & Phát triển Nông thôn, người từng được mời sang Cuba, tư vấn cho Bộ Nông nghiệp Cuba về chính sách phát triển lúa gạo, chia sẻ với RFA rằng theo ông, cách nói “từ bỏ chủ nghĩa cộng sản có lẽ chưa chuẩn bởi vì họ vẫn thừa nhận họ là đất nước xã hội chủ nghĩa.”

“Tôi không nghĩ người ta suy nghĩ sâu sắc như thế nào nhưng có lẽ cái chữ Chủ nghĩa cộng sản nó xa vời quá cho nên mục tiêu trước mắt hiện nay là cứ xây dựng Chủ nghĩa xã hội đi đã. Tất cả các nước kể cả Việt Nam, Trung Quốc, Bắc Triều Tiên hay Cuba bây giờ đều không nói đến Chủ nghĩa Cộng sản vì nó xa vời quá.”

Truyền thông thế giới nhắc đến nhiều và cả dư luận Việt Nam cũng hướng sự quan tâm đến sự kiện này, nhưng ông Lê Minh Nguyên, một người theo dõi và am hiểu tình hình chính trị Việt Nam qua nhiều thời kỳ cho rằng đây chưa thể xem là một sự kiện lịch sử lớn có tính cách thay đổi chế độ chính trị hoặc cả một hệ thống.

“Vì sự thay đổi có 3 cách thay đổi. Cách thứ nhất là thay đổi hệ thống bên trong đang có.

Cách thứ 2, Việt Nam thường gọi là diễn biến hoà bình. Nghĩa là sự thay đổi từ từ, đầu tiên có tự do ngôn luận, sau đó có tự do lập hội, đa đảng, có bầu cử tất cả người dân tham dự. Sau 1 thời gian chế độ độc tài độc Đảng đó trở thành chế độ dân chủ đa đảng.

Cái thứ ba là 1 thay đổi chớp nhoáng nghĩa là phá bỏ hệ thống đang có để xây dựng hệ thống mới, gọi là Cách mạng.Thì sự thay đổi Hiến pháp lần này của Cuba nằm trong sự thay đổi thứ 1, bên trong hệ thống chứ không phải thay đổi hệ thống.”

Điều này đúng với câu trả lời của Chủ tịch Quốc Hội Esteban Lazo nói “Cuba đơn giản bước sang một thời đại khác sau sự sụp đổ của Liên Xô.”

Bình mới rượu cũ

Theo tờ Britannica, quyền kiểm soát Cuba được chuyển từ Tây Ban Nha sang Hoa Kỳ vào ngày 1 tháng 1 năm 1899, là kết quả của cuộc chiến tranh Tây Ban Nha-Mỹ. Cuba thuộc sự điều hành bởi chính quyền quân sự của Hoa Kỳ cho đến ngày 20 tháng 5 năm 1902. Tuy nhiên, Mỹ vẫn giữ quyền can thiệp Cuba đến năm 1934.

Tài liệu từ WikiMedia cho biết, năm 1952, Fulgencio Batista, người giành chính quyền trong một cuộc đảo chính, với sự hậu thuẫn của Mỹ nắm quyền điều hành Cuba. Tháng 7/1953, Fidel Castro lãnh đạo một cuộc tấn công vào Pháo đài Moncada, tại Santiago de Cuba nhưng bất thành. Ba năm sau, Fidel Castro phát động chiến tranh du kích và giành chính quyền vào năm 1959.

Đảng Cộng sản từ đó đến nay là chính đảng duy nhất được công nhận tại Cuba. Đảng hoạt động theo chủ nghĩa Marxist-Leninist.

Hiến pháp hiện nay của Cuba quy định vai trò của đảng này là "lực lượng lãnh đạo xã hội và nhà nước".

Năm 1960, Fidel Castro quốc hữu hóa các doanh nghiệp của Mỹ khiến mối quan hệ hai bên trở nên căng thẳng. Mỹ áp đặt lệnh cấm vận với Cuba cho đến tháng 12 năm 2014, cựu Tổng thống Hoa Kỳ Barack Obama quyết định bình thường hóa quan hệ ngoại giao và hợp tác kinh tế với Cuba. Quyết định này được đưa ra sau các cuộc đàm phán bí mật trong vòng hơn một năm tổ chức tại Canada và Vatican, được cho là có sự tham dự trực tiếp của Giáo hoàng Francis.

Theo những người quan sát chính trị, thì đây mới thật sự là một sự kiện lịch sử của đất nước và dân tộc Cuba.

Trở lại quyết định bỏ chủ nghĩa Cộng sản ra khỏi dự thảo Hiến pháp mới, ông Lê Minh Nguyên nhận xét rằng cho đến giờ này họ mới điều chỉnh thì có thể nói họ đi sau Cộng sản Việt Nam. Tuy nhiên, Hiến pháp mới công nhận sở hữu tư nhân, là điều ông ghi nhận là chi tiết đáng quan tâm :

“Thay đổi có tính cách chính yếu là về kinh tế, tức là tư nhân được quyền sở hữu tài sản, tức là nó không phải chính sách tập trung tài sản tất cả là của nhà nước.”

Thế nhưng, như Chủ tịch Quốc hội Cuba Esterban Lazo nói “Chúng tôi không từ bỏ lý tưởng của mình.”

Lý tưởng đó là gì ? Đó chính là Chủ nghĩa Mac – Le, với bản chất không chấp nhận cho có tổ chức và không chấp nhận cho đối lập.

Theo chủ nghĩa Mac – Le, hạ tầng cơ sở quyết định thượng tầng kiến trúc. Hiến pháp mới của Cuba đã chấp nhận sở hữu tu nhân, điều vốn bị Đảng Cộng sản Cuba cho là tàn tích của chủ nghĩa tư bản. Thế nhưng, thượng tầng kiến trúc của Cuba vẫn là độc Đảng Cộng sản.

Điều này liệu có mâu thuẫn với đường lối phát triển chủ nghĩa xã hội ? PGS, TS Vũ Trọng Khải trả lời câu hỏi này bằng cách viện dẫn thực trạng Việt Nam hiện nay.

“Nó cũng như Việt Nam hiện nay, là nền kinh tế thị trường rất nhiều thành phần, đặc biệt vai trò kinh tế tư nhân rất quan trọng, được khẳng định là động lực phát triển mà. Kinh tế tư nhân trong nước cộng với công ty tư nhân nước ngoài FDA chiếm tỷ trọng lớn trong nền kinh tế tư nhân. Nhưng người ta vẫn nói là theo định hướng XHCN là vì nói đến mục tiêu của nó. Làm kinh tế thị trường thì phải có kinh tế tư nhân, nhưng mà vẫn không bỏ kinh tế nhà nước.”

Do đó, ông đề nghị cần phải có 1 chính sách để làm cho tất cả thành phần kinh tế đều phát huy được nội lực của mình nhằm phát triển nền kinh tế thị trường bền vững theo định hướng XHCN của nhà nước đã vạch ra.

Lời đề nghị này, ông dành cho cả Cuba và Việt Nam.

Còn về phía công luận Việt Nam thì đón nhận sự kiện của Cuba với một tâm lý khá phấn khởi. Nhiều câu hỏi được đưa lên mạng xã hội như “Khi nào Việt Nam bỏ chế độ Cộng sản ?” hoặc mang tính hài hước hơn là “Việt Nam mất Cuba về tay Mỹ rồi sao ?”

Cát Linh

Nguồn : RFA, 27/07/2018

Quay lại trang chủ
Read 584 times

Viết bình luận

Phải xác tín nội dung bài viết đáp ứng tất cả những yêu cầu của thông tin được đánh dấu bằng ký hiệu (*)