Thông Luận

Cơ quan ngôn luận của Tập Hợp Dân Chủ Đa Nguyên

Published in

Diễn đàn

19/09/2018

Chiến tranh Việt Nam : miền Bắc thắng nhờ lợi dụng lòng dân ?

Ngọc Lễ

Đấu tranh chính tr đ xây dng chính nghĩa cho mình và đ phá chính nghĩa ca Sài Gòn, kế sách này đã giúp Hà Ni tp hp s ng h ca người dân Vit Nam không ch min Bc mà c mt b phn min Nam, cùng lúc làm lay chuyn s ng h ca dân M đi vi cuc chiến. Đó là mt trong nhng nguyên nhân then cht giúp Bc Vit giành chiến thng trong cuc chiến tranh Vit Nam, theo các hc gi M và Vit Nam ti mt hi tho mi đây th đô Washington, Hoa Kỳ.

chientranh1

Thủy Quân Lục Chiến. Kỵ binh Quân lực Việt Nam Cộng Hòa : Trận Cửa Việt - Ảnh minh họa

Trong khi đó, chính quyền Sài Gòn li cht vt tranh th s ng h ca người dân, đi mt vi s chia r trong dư lun, b nghi ng v tính chính nghĩa ca mình c trong nước và trên trường quc tế, cũng theo các ý kiến ti hi tho có tiêu đ : ‘Nhìn li Chiến tranh Vit Nam’ do Tp hp vì Dân ch cho Vit Nam (ADVN) t chc ti Cơ quan Văn kh Quc gia M hôm 14/9.

‘Giương cao chính nghĩa’

Chiến dch đu tranh ngoi giao ‘hết sc quyết lit và hiu qu’ ca chính quyn Hà Ni trên trường quc tế là ‘mt trong những chìa khóa’ giúp min Bc giành chiến thng chung cuc bên cnh chiến dch quân s min nam, ông Pierre Asselin, Giáo sư S hc thuc Đi hc San Diego và là tác gi ca nhiu đu sách v chiến tranh Vit Nam, nhn đnh.

Nhờ đó mà Hà Ni ‘đã giương cao chính nghĩa ca mình là chính nghĩa hp pháp trong khi liên tc đ kích tính chính nghĩa ca min Nam và ca M’. Theo Giáo sư Asselin, đó là vũ khí đ Hà Ni vô hiu hóa sc mnh quân s rõ ràng là vượt tri ca người M.

"Chung cuộc, Hà Ni đã có th cô lp c người M và min Nam Vit Nam v ngoi giao", ông Asselin nhn đnh trong phn tham lun có ta đ ‘Nhìn t Bc Vit : Làm sao Bc Vit thng trong cuc chiến’ và lưu ý rng min Nam đã không th làm được như Hà Ni.

"Sài Gòn đã thất bi thm hại trong việc th hin tính hp pháp ca mình ngay c vi dư lun trong nước", ông nói.

Ông Asselin nói rằng ngay t rt sm trong cuc chiến, chính quyn min Bc đã nhn thc được tm quan trng ca thông tin tuyên truyn. "Hà Ni đã xây dng được lun điu tuyên truyn thm chí ngay trước khi chiến tranh bt đu và luôn nhn mnh, duy trì lun điu đó mt cách nht quán", ông nói.

"Cách tuyên truyền đó thành công đến ni nó vn còn tiếp tc đến ngày nay", ông nói thêm và dn chng nhng sinh viên hc sinh khi được hc v Chiến tranh Vit Nam vn cho rng Vit Nam Cng hòa là ‘tay sai, bù nhìn’ ca người M.

Về tính chính nghĩa ca min Nam, ông Tường Vũ, Giáo sư chính tr ti Đi hc Oregon, cho rng đó là mt chính th cng hòa được xây dng vi các lý tưởng t do dân ch kết hp vi lý tưởng dân tc. Theo ông thì nhng giá tr như ‘xã hi dân ch t do cho phép mi người được t do buôn bán, làm vic, hc hành’ cũng to nên chính nghĩa ca riêng min Nam đ thu hút người dân đng lên.

Về lý tưởng dân tc thì miền Nam cũng mong mun Vit Nam ‘tr thành mt quc gia thng nht, không b l thuc vào ngoi bang’, ông Vũ trình bày trong phn tham lun v quá trình xây dng nhà nước cng hòa min Nam Vit Nam trong giai đon 1955-1975.

"Tổng thng Ngô Đình Dim tng nhn mnh rng s can thip quân s ca người M là đi ngược li lý tưởng dân tc", Giáo sư Vũ cho biết và nói rng tuy nhiên sau đó Vit Nam Cng hòa đã không th chm dt được s l thuc vào người M.

Trả li câu hi ca VOA ti hi tho rng điu gì, chính nghĩa giải phóng dân tc hay xây dng ch nghĩa xã hi, đã giúp min Bc tranh th được s ng h ca người dân min Bc và c min Nam tp kết ra Bc, Giáo sư Asselyn nói rng đó là vì min Bc ‘biết cách thao túng lch s’.

Tuy nhiên, ông cũng nhấn mạnh rng chính người M cũng đã giúp Hà Ni tăng cường tính chính danh ca mình khi h tiến hành ném bom min Bc. Điu này càng làm cho người dân min Bc, vn đã mt mi sau cuc chiến vi người Pháp và không mun có thêm mt cuc chiến na, càng hết lòng ủng h lãnh đo ca h trong cuc chiến min Nam.

‘Thất sách’ ca min Nam

Trao đổi vi VOA bên l hi tho v ti sao min Nam cũng giương cao ngn c đc lp dân tc nhưng li đ cho quân M vào bn giết người dân Vit Nam, Giáo sư Vũ cho rng ‘đó là thất sách’ mà vì lẽ đó mà chính quyn min Nam ‘phn nào mt đi tính chính nghĩa’.

Tuy nhiên, ông cho rằng ‘đim yếu đó nm ngoài kh năng kim soát ca chính quyn min Nam Vit Nam’ mc dù ‘rt nhiu gii tinh hoa k c Tng thng Ngô Đình Dim lúc by gi đều không đng ý đưa quân M vào min Nam Vit Nam’.

Trước câu hi ca VOA ti sao min Bc cũng đón quân Trung Quc và Liên Xô vào c vn, vào đn trú nhưng li không nh hưởng đến chính nghĩa ca h trong mt người dân, ông Vũ gii thích rng đó là vì ‘miền Bc đ cho quân lính nước ngoài đóng các tnh biên gii sát vi Trung Quc và không được đi sâu vào thành ph’.

"Họ (quân nước ngoài) được b trí nhng nơi ho lánh và kín đáo nên không to nên s phn cm vi người dân trong khi min Nam s hin diện ca quân M là quá rõ ràng", ông nói thêm và cho biết quân Trung Quc và Liên Xô không trc tiếp chiến đu như quân M min Nam mà ‘ch huy các đơn v phòng không và các đơn v xây dng sa cha cu đường khi b bom đn phá hng’.

Ông Vũ cũng cho rằng tính cht chế đ Nhà nước min Nam khiến cho h gp nhiu bt li hơn Hà Ni trong vic thng nht dư lun cho cuc chiến.

"Chế đ đc tài có th huy đng quân lính, huy đng lương thc, huy đng tài nguyên cho chiến tranh d hơn chế đ dân ch vn phải qua nhiu cuc tho lun mi có th quyết đnh", ông gii thích. "Thêm na là còn tinh thn thượng tôn pháp lut ( min Nam). min Bc nhng ai bt đng chính kiến thì b b tù ngay lp tc trong khi min Nam thì không th làm thế vì người dân có quyền biu tình, có quyn th hin chính kiến ca mình".

Chính vì vậy mà min Nam đã ‘không th thng nht được dư lun và gp phi s chng đi t bên trong’, ông Vũ phân tích. Tuy nhiên, ông cho rng min Nam không th nào làm theo min Bc là xây dng mt chế đ toàn tr đ có th thng cuc chiến vì ‘nếu t b nhng giá tr t do thì min Nam còn đi chiến đu đ làm gì ?’

"Việt Nam Cng hòa vn trung thành vi lý tưởng ca mình cho dù h có thua trong cuc chiến đi na", ông nói.

Điều này cũng được Giáo sư Asselyn đồng tình. Ông cho rng mc dù bên ngoài không nghe thy v thái đ phn chiến trong lòng Bc Vit nhưng điu này tht s là có vì ‘cho đến nhng năm 1969-1971, người dân Bc Vit đã quá mt mi vi chiến tranh vì h cũng là con người’ nhưng ‘Hà Ni đã làm tốt hơn rt nhiu so vi Sài Gòn trong vic bóp nght nhng tiếng nói phn đi’.

Cũng tại hi tho, trước câu hi v tình trng tham nhũng và không có tính gii trình (unaccountability) ca các quan chc min Nam làm tn hi như thế nào đến cuc chiến ca h, Giáo sư Vũ tha nhn rng ‘chc chn có tình trng tham nhũng và vn đ gii trình và xu hướng ca mt s lãnh đo như Ngô Đình Dim, Nguyn Văn Thiu và mt s tướng lĩnh có nhng hành đng làm mt lòng tin ca người dân, gii trí thc, xã hi dân s và gp khó khăn trong quan h vi M’. Tuy nhiên, ông cho rng xã hi lành mnh và truyn thông đc lp min Nam có th đng lên chng li nhng hành vi vi phm các chun mc ca nn Cng hòa.

Về câu hi ca VOA rng đi vi các nhà lãnh đo min Bc thì mục tiêu chiến lược nào ca h là quan trng hơn : dùng lá bài gii phóng dân tc đ tiến ti mc tiêu cui cùng là xây dng ch nghĩa xã hi hay dùng lý thuyết đu tranh giai cp đ phc v cho vic giành đc lp dân tc, ông Vũ cho rng mc tiêu cui cùng của các nhà lãnh đo cng sn ‘luôn là ch nghĩa xã hi’ vì điu này ‘th hin rt rõ trong nhng văn kin ca Đng Cng sn t nhng thp niên 30 cho đến 60’.

"Điều kin cn thiết đ h đt được mc tiêu đó (xây dng ch nghĩa xã hi) là quyn kim soát chính trị c min Bc ln min Nam", ông gii thích và ly dn chng là cuc ci cách rung đt mà thc cht là cuc đu tranh giai cp nông thôn đã được các lãnh đo min Bc đưa vào thc thi ngay c trước khi h đt được mc tiêu giành đc lp dân tộc.

Về phn mình, Giáo sư Asselyn cũng cho rng Hà Ni mun thng trong chiến tranh không ch vì mc tiêu thng nht đt nước mà còn là ‘đ to cm hng cho các phong trào cách mng cánh t khác trên thế gii’.

Tuy nhiên, chính sử ca đng cng sn cho rng ông H Chí Minh vì ra đi tìm đường cu nước (đc lp dân tc) mi tìm thy ch nghĩa Mác-Lenin (Lun cương ca Lenin v các vn đ dân tc và thuc đa) và xem ch nghĩa xã hi là con đường gii phóng dân tc. Trong khi đó, trước gi các văn kin ca Đng Cng sn vn đt hai mc tiêu đc lp dân tc và ch nghĩa xã hi song song và ngang nhau.

Lung lạc dân M

Nhìn từ quan đim ca nước M, trong phn tham lun có tiêu đ ‘Cuc đu tranh chính tr không được để ý : Tại sao min Nam Vit Nam và đng minh thua cuc chiến ?’, Giáo sư Robert Turner thuc Trường Lut Đi hc Virginia nhn mnh rng các nhà lãnh đo cng sn Bc Vit ‘đã rt thành công trong vic làm cho người M quay lưng li vi cuc chiến’.

chientranh2

Dưới sc ép ca các nhà hot đng phn chiến, vào tháng 5 năm 1973, Quc hi M đã thông qua lut đ đưa ti tht bi t ngưỡng ca ca chiến thng

"Chúng ta đã nói nhiều v vic Bc Vit đã giành được khi óc và trái tim ca người dân Vit Nam nhưng chúng ta ít khi đ ý đến vic h đã chiếm được tình cm và suy nghĩ ca người dân M", ông Turner nói.

"Chúng ta tham chiến vi s ng h áp đo ca người dân M", ông nhắc và đưa ra dn chng là t l ng h ca Tng thng Lyndon B. Johnson đã tăng vt lên thêm 30 đim (tc tăng đến 58%) sau khi ông ln đu tiên ra lnh dùng vũ lc đi vi min Bc Vit Nam và vic Quc hi M đã cho phép s dng hành đng quân s vi tỷ l 99,6% b phiếu thun trong khi hai ngh s b phiếu chng đã tht c ngay sau đó.

Theo ông Turner thì cho đến năm 1970 nhiu quan chc và gii hc thut nhn thy rõ là Hoa Kỳ và Vit Nam Cng hòa ‘đang trên đà thng’, và điu này cũng được chính các quan chức Hà Ni nhìn nhn.

Ông lấy dn chng là li ca Đi tá Bùi Tín, người va qua đi ti Paris, thut li vào gia nhng năm 1990 rng ‘k t năm 1965 thì B Chính tr đã biết rng h không th nào đánh thng được M’ và ‘hy vng duy nht ca Hà Ni là thng li trong phong trào phn chiến M’.

Chính vì vậy, Giáo sư Turner cho rng chính quyn Hà Ni và các đng minh ca h đã tiến hành mt cuc đu tranh chính tr ‘tài ba’ đ thay đi lp trường ca người dân M đi vi cuc chiến.

Ông dẫn li ngh quyết ca Hi ngh Trung ương 9 ca Đng Lao Đng Vit Nam vào năm 1963 đã trình bày v chiến lược chiến tranh chính tr như sau : "Chúng ta phi tiến hành mi n lc đ thúc đy các t chc yêu chung hòa bình ca nhân dân Á, Phi, M Latin có hành đng mnh mẽ yêu cu đế quc M chm dt chiến tranh xâm lược và rút quân ra khi min Nam Vit Nam. Chúng ta cũng phi tranh th s thông cm và ng h ca nhân dân các nước đế quc như M, Anh, Pháp’.

Chiến lược chiến tranh chính tr này tht ra đã được gii lãnh đạo cng sn min Bc áp dng t cuc chiến chng li người Pháp. Ông Turner đã dn li Tng bí thư Trường Chinh viết vào năm 1947 rng h phi ‘cô lp k thù, thêm nhiu bn’ và tranh th s ng h ca người dân Pháp, người dân các thuc đa ca Pháp và của ‘tt c các lc lượng yêu chung hòa bình’ trên thế gii.

"Dưới sc ép ca các nhà hot đng phn chiến, vào tháng 5 năm 1973, Quc hi M đã thông qua lut đ đưa ti tht bi t ngưỡng ca ca chiến thng", ông Turner nói và cho biết đo lut này đã dừng mi chu cp tài chính ca M cho cuc chiến Vit Nam.

Ngoài ra, theo Giáo sư Asselyn, các nguyên nhân khác giúp miền Bc giành thng li chung cuc là ‘kh năng t chc tài tình v mt đng và mt quân đi’, ‘s kiên trì, bn b đến không ng’, ‘khng phục hi sau nhng tht bi thm khc như chiến dch Mu Thân 1968’, ‘biết li dng chia r gia Moscow và Bc Kinh đ đt được s ng h vt cht, chính tr và tinh thn ca c hai bên’, và vic Lê Dun và các cng s thân cn ca ông ‘không h quan tâm đến vic phi hy sinh bao nhiêu nhân mng đ đt đến thng li’.

Ngoài ra, sự ng h ca Liên Xô và Trung Quc cũng đóng vai trò hết sc quan trng trong thng li ca min Bc mà nếu không, theo Giáo sư Tường Vũ, thì Hà Ni không th nào thng được M và Sài Gòn.

Ông Asselyn cho rằng nh vào s ng h ca hai nước ln này mà quân đi Bc Vit, vn phn ln là nông dân, đã được hun luyn và trang b tt ‘như bt c quân đi nào trên thế gii’.

"Bất chp nhng sai lm thm ha ca gii lãnh đo và đc bit là của (Bí thư th nht) Lê Dun, Bc Vit Nam vn chiến thng", ông Asselyn kết lun.

Ngọc Lễ

Nguồn : VOA, 19/09/2018

Quay lại trang chủ
Read 577 times

Viết bình luận

Phải xác tín nội dung bài viết đáp ứng tất cả những yêu cầu của thông tin được đánh dấu bằng ký hiệu (*)