Thông Luận

Cơ quan ngôn luận của Tập Hợp Dân Chủ Đa Nguyên

Published in

Văn hóa

25/02/2020

Sai thì sửa

Vũ Quí Hạo Nhiên

Trong hơn 10 năm qua đi dy qun Cam, tôi đã có rt nhiu sinh viên Vit Nam, du hc sinh có, mi qua đnh cư có, và sinh ra M hoc M t nh, cũng có.

sai1

Coi em thứ nht và th ba. Cô giáo ca các em đã luyn t nh là không vic gì phi s làm sai.

Một điu tôi thy trong nhiu người Vit mi qua, đnh cư hay du hc, là h rt s b sai. Các em sinh ra hoc ln lên M ít có vn đ này hơn. Bài thi 100 đim chng hn, h rt s là không được đ 100 đim, và h lo lng nếu biết đã sai cái gì đó và sẽ bị tr mt vài đim.

Điều này có phn tt, cu toàn là tt vì có cu toàn thì có tiến b, nhưng cũng có phn không tt. Lo lng vì s sai, s gây căng thng và có th dn đến nhng hành vi sai trái như gian ln bài thi. Tôi có đng nghip thc mc là ti sao họ li bt gp nhng em Vit Nam gian ln mc dù bài làm đã đúng ri. S sai ti mc làm đúng ri vn chưa yên tâm, là dn ti nhng hành vi như thế.

Có lần tôi vào mt trường K-12 Thiên Chúa Giáo ca mt hi thánh Tin Lành Hàn quc, thì tôi thy nhng tờ giy này trên tường trong mt phòng hc lp 2 hay 3 (quên mt). Các em nh đã v và dán lên.

sai2

Coi em thứ nhì và th tư. Cô giáo ca các em đã luyn t nh là không vic gì phi s làm sai.

Điều này đúng vi khoa hc. Trong một công trình nghiên cu đăng trên Psychological Science năm 2011, Tiến sĩ Jason Moser và các cng s ti đi hc Michigan State University đo các hot đng trong não ca người tr li đúng hay sai mt câu hi.

Khi người ta làm sai mt vic hay tr li sai một câu hi, não bn ra mt tia đin gi là ERN (error-related negativity) ch 50 mili-giây sau khi tr li. Cái l là não bn ERN ngay c khi người đó không biết là mình làm sai. ERN được cho là s bn ra khi não cm thy có s khác bit gia câu tr lời đúng và câu trả li được đưa ra.

Sau đó não còn bắn thêm mt tia đin na, gi là Pe (error positivity). Pe bn ra khi người ta biết mình tr li sai và bt đu quan tâm ti li lm.

Hai tia này không bắn ra khi tr li đúng.

Nói cách khác, não hoạt đng nhiều hơn khi sai. Não s phát trin nhiu hơn khi mình mc li lm, ch c đúng hoài thì não không phát trin nhiu bng.

Cho nên "sai thì sửa", khía cnh đó, tt hơn là không sai.

Nghiên cứu ca Moser và cng s còn cho thy nếu người đó có tư duy "growth mindset", một khái nim ca Tiến sĩ Carol Dweck đi hc Stanford, thì não hot đng nhiu hơn người có tư duy "fixed mindset". Nói tóm tt thì người có tư duy "growth mindset" s cho là người ta nếu chu khó thì s hc được, còn người có tư duy "fixed mindset" thì cho là trí thông minh mỗi người ch ti đó, hc được ti đó là hết, không hc thêm được na. Chuyn này hôm nào tôi s tr li sau.

Vũ Quí Hạo Nhiên

Nguồn : VOA, 25/02/2020

Quay lại trang chủ

Additional Info

  • Author: Vũ Quí Hạo Nhiên
Read 222 times

Viết bình luận

Phải xác tín nội dung bài viết đáp ứng tất cả những yêu cầu của thông tin được đánh dấu bằng ký hiệu (*)