Thông Luận

Cơ quan ngôn luận của Tập Hợp Dân Chủ Đa Nguyên

Published in

Văn hóa

31/03/2021

‘Where are you from ?’

Ngô Nhân Dụng

Ba đó chúng tôi bàn nhau phi "dn nhà", dù đ đc chưa sn sàng. Vì cun lch t vi Tam Tông Miếu bo nên "Nhp Trch" và "An Môn", thay đi ch rt tt. Đó là ngôi nhà đu tiên tôi mua nước M.

didan1

Lễ tuyên thệ nhập quốc tịch Mỹ. Hình minh họa.

Tôi sang nhà mi ng, mang theo đ đ dùng cá nhân, cái m đun nước đ lúc thc dy pha bình trà. Sáng sm, có người bm chuông. M ca ra, mt người đàn ông tươi cười t gii thiu : Tôi là John, hàng xóm ca ông. Tôi biết ông mi đến đây .

John rt tt. Có ba trong phòng ng t nhiên mt đin, loay hoay mãi không làm gì được, tôi chy sang kêu cu, John qua lin. Quan sát mt hi, anh kêu tôi ti gn, ch cho tôi mt cái nút, bm vào đó t nhiên có đin ! John bo "Tôi là th đin".

Trong xóm có 10 căn nhà, mi người đu rt d thương. Nghe tôi t gii thiu mình là người Vit Nam, bà hàng xóm gii thiu tôi vi người Á Châu khác : Đây là ông Ô (Oh) bên trái nhà tôi, đây là ông Đô, nhà bên phi, mi đến. Tôi hi ông Oh : ng t đâu ti ?" Ông người Đi Hàn.

Trước đây, tôi hi câu đó, "Where are you from ?" Không ai thc mc gì c. "Where are you from ?" Thi mi qua Montréal t nn năm 1975, tôi vn thường hi rt nhiu người như vy. Hi h xong mi biết có người cùng "tri t nn" vi mình t Chile ti. Hai người t nn gp nhau, mình chy trn cng sn, bà kia chy trn chế đ đc tài chng cng ca Pinochet. Ông hàng xóm đu tiên mang cho tôi bao nhiêu món đ dùng đu tiên trong nhà, hai cái ghế, mt cái đèn, cái t có ngăn kéo, vân vân. Ông cũng chy t nn, t Hungary, năm 1956.

Bn năm trước đây, khi đi qua đa ch mi, gp mt ông hàng xóm vui v, tôi vn hi, "Where are you from ?" Ông gc người Ecuador. Trong khu này, hàng trăm gia đình, có c người Trung Quc, người n Đ, người Hàn Quc, nhưng 90 phn trăm da trng. Ai cũng rt thân thin, đi qua ca thy nhau là vy tay chào. Đi b ngoài đường, gp ai cũng cười cười, "Hello !"

Nhưng bây gi nghĩ li, tôi mi nh ra mt điu : Hai chc năm qua, không mt người nào hi chúng tôi t x nào ti đây. Có l h kiêng, không hi. Hình như h đã hc được mt điu, rng câu "Where are you from ?" đem hi ai là có ý phân bit. Là ng ý rng người kia là di dân, không phi dân M "chính gc" như mình.

Có nhng "người M" không biết điu đó. Mt đc gi báo L.A. Times viết cho tòa báo nói như thế. Ông Kendall W. Encino thú nhn bao nhiêu năm nay ông vn hi nhng người gc Á Châu "Where are you from ?" Vì tò mò. Vì ông đã đi qua các nước Á Châu nhiu ln và rt thích nếu được gp nhng người t các x đó. Bây gi ông nghĩ li : "Câu hi ca tôi xúc phm người ta, bây gi tôi mi "m mt ra". Tôi s c gng không xúc phm h na".

Chính tôi cũng "m mt ra !" Té ra mình đã hi nhng câu có th vô tình xúc phm người khác ! L tht. Ông t đâu ti ? Bà t đâu ti ? Mt câu hi gin d như thế mà cũng xúc phm sao ? Tôi mun nói vi ông Kendall : Tôi không bao gi cm thy b xúc phm nếu có ai hi mình t đâu ti. Ngược li, tôi rt vui khi cho người khác biết mình là người Vit Nam.

Nhưng tôi thông cm vi nhng người Á Châu thy mình b xúc phm khi b hi câu đó. Bi vì nhiu người đã phi nghe nhng hi câu s sàng, thù ghét, gây hn. Có người Vit đã b hi : "Sao "You" không cút v Tàu đi ?" Mt người bn tôi có đa cháu trai 20 tui đến mt tim ly món ăn đã gi đt, mt thanh niên da trng đng bên hi cháu : "You" có hp pháp hay không ? Tôi viết nguyên nhng ch "you" vì có th dch ra nhiu cách. Nói thân thin thì dch là "anh", không thì dch là "mày" cũng được. Cu cháu sinh ra và ln lên M, ngn người ra, cng hng, không th phn ng gì được ! Cháu chưa bao gi tưởng tượng có ngày mình b hi mt câu như thế !

Nhiu người không hi nhng câu s sàng thô b như vy. H biết cách nói tế nh hơn : "You" t x nào ti đây ?

Câu hi "Where are you from ?" vn không có ý xúc phm. Nếu ông Kendall gp mt người Á Châu, trò chuyn đôi câu, ri mm cười, nhướng mt tò mò hi "Where are you from ?" thì chc không ai cm thy b xúc phm. Ging như bà hàng xóm ca tôi, đã gii thiu ông Ô vi ông Đô. Bà bt cười sau khi phát âm hai cái tên Á Châu. Tôi không cm thy b xúc phm, ông Oh nghe cũng cười theo. Nghe hai cái tên ng nghĩnh như vy, ai chng bt cười ? Cười xong ri, ba người cm thy thân vi nhau hơn. Sau đó bà đã nhiu ln mi ông Đô và ông Ô qua d tic Giáng Sinh vi nhng người cùng xóm.

Đó là chuyn 20 năm trước. Bây gi có l bà Donna, hàng xóm cũ ca tôi, s không dám cười khi nói hai cái tên xa l na. Cười lên, bà có th lo chúng tôi b xúc phm. Chúng tôi có th nghĩ bà này đang chế nho cái tên ca mình, k quc, không ging ai. Bây gi, hàng xóm đi x vi nhau cũng phi cn thn, gi ý t.

Ti nghip tht. Gi gìn cn thn đến ni không dám hi nhau "Where are you from ?"

Nước M đã thay đi. Mi người nhìn nhau bng con mt khác. Đi x vi nhau cách khác. Không nhng gia nhng người l mà c gia bn bè, trong gia đình. Tôi quen mt gia đình người M gc Âu Châu mà t tiên đã qua đây t hai, ba thế k. Hai v chng trước ti gi vn b phiếu cho hai đng khác nhau. Nhưng h vn sng hòa hp, vui v. Đến nhng năm b phiếu, các con ch cười nói nh, kín đáo k nhau nghe cnh b m tránh né không nói chuyn b phiếu. Bây gi, nhiu gia đình người M đã chia r vì chính tr. Tt c b con virus chính tr xâm nhp. Có cô con gái công khai t b bà m vì chn ng c viên tng thng khác mình. Căn bnh này lan tràn không phân bit màu da hay sc tc. Báo The Atlantic k mt ph n h Nguyn, 41 tui, San Jose than rng ông b cùng nhà đã không thèm nói vi con mt câu nào trong hai tháng va qua.

Nn chia r vì chính tr cũng như nn tn công người Á Châu cùng do mt loài vi khun gây ra. Nó mi bt phát gn đây thôi. Có th tin rng s sm ti ngày loài vi rút này không còn hoành hành tác hi na, ging như loài Coronavirus cũng s rút lui. Có mt th vaccine, thuc chng nga chng bnh chia r, bnh k th, mà ai cũng mang sn trong mình. Đó là tánh thin. Có my ngàn người gc Á Châu đã b tn công, nghĩa là ch mi có my ngàn th phm. Có th đoán hàng triu người M khác hoan nghênh bn cc đoan này. Nhưng h là thiu s. H b các nhà chính tr bơm vi rút chia r vào đu. Còn hàng trăm triu người, người da trng, trong hơn 300 triu dân M, không ai cha tâm đa nh nhen, ganh t, thù ghét vô lý đó.

Tôi đã nghim thy trong nhng ln đi do trong khu mình . T khi bnh dch Covid bt phi cm cung, mi ngày tôi vn đi do my ln đ gi sc khe. Tôi thường đeo mng che ming, còn 90 phn trăm li xóm thì không. Rt nhiu người, hu như ai cũng da trng, cũng đi do vi nhau hoc dt theo con chó. Có hai ông bà gc Hoa ln tui hi xưa vn thường dn ba con chó đi b. Gn đây, sau khi nghe nhiu tin tc v người gc Á Châu b tn công, tôi thy hai người này bt ra khi nhà. Tôi vn tiếp tc đi b nhưng cũng lo gi mình cn thn hơn. Khi ra đường là nhìn trước nhìn sau.

Nhưng tôi cũng nhn thy mt hin tượng l. Trong mt tháng qua, sau khi ti vi loan tin nhng v đánh người Á Châu, nht là sau v 6 ph n Hàn Quc Atlanta b giết, nhng người tôi gp đi do trên đường đu mm cười trước và đưa tay lên chào. Tt c đu là người da trng. Trước đây h ch cười đáp l, ri đi thng. Bây gi h cười tươi hơn và nhìn lâu hơn trước khi đi ! Tôi nghĩ nhng ông bà hàng xóm này, ai cũng coi tivi, h có th cũng đoán tôi đang lo lng không biết mình sp b "đánh" hay không ! Cho nên h c ý bày t tình thân thin trước ! Đ chng t h không thuc loi người k th chng tc.

Và, như t đu ti gi, trong xóm không ai hi tôi "Where are you from ?" Tôi vn tiếp tc đi b ngày my ln. Đ gi sc khe, mà cũng đ gi lòng tin vào Tính Thin ca loài người. Nếu mai mt tôi có b tn công, s xin báo cáo. Nhưng lòng tin vào Tính Thin vn không đi !

Ngô Nhân Dụng

Nguồn : VOA, 31/03/2021

Quay lại trang chủ

Additional Info

  • Author: Ngô Nhân Dụng
Read 117 times

Viết bình luận

Phải xác tín nội dung bài viết đáp ứng tất cả những yêu cầu của thông tin được đánh dấu bằng ký hiệu (*)