Thông Luận

Cơ quan ngôn luận của Tập Hợp Dân Chủ Đa Nguyên

Published in

Diễn đàn

22/11/2022

‘Lặng lẽ’ Phnom Penh… ‘Lặng lẽ’ Hà Nội…

Trần Đông A

Sau cuc gp gia Thủ tướng Hun Sen vi Tổng thống Biden ti Hi ngh thượng đnh ASEAN ngày 13/11, Campuchia "lng l" gi khong cách vi Trung Quc ? Còn sau cuc gp gia Tổng bí thư Nguyn Phú Trng vi Tổng bí thư Tp Cn Bình ngày 31/10, có phi Hà Ni đang "lng l" xích gn hơn li Bc Kinh ?

langle1

Tổng thống Biden và Thủ tướng Hun Sen ti mt Gala ti thượng đnh ASEAN, Phnom Penh, Cambodia, 12/11/2022.

Tuyên b Bangkok hôm 19/11/2022 v nn kinh tế "Bio-Circular-Green" (Sinh hc-Tun hoàn-Xanh / BCG) nhm kết thúc năm APEC19 (hàm ý không có mt ca Tng thng Nga) qu tht đã gây ít nhiu s chú ý. Sáng kiến tăng trưởng hu đi dch Covid ca nước ch nhà Thái Lan nhm xây dng mt hành tinh bn vng qu có thu hút truyn thông. Nhưng dù sao vn không ln át được thông đip mnh m ca M trước đó, trong ngày 13/11, ti Thượng đnh M ASEAN, khi Tng thng Bidencám ơn Th tướng Hun Sen, vì đã lên án cuc chiến tranh xâm lược ca Nga đi vi Ukraine (I also want to thank you for Cambodia’s clear condemnation of Russia’s invasion of Ukraine) và đã dn dt ASEAN tri qua mt năm khó khăn nht t trước ti nay (for your leadership of ASEAN during what had to be one of the most difficult years).

Campuchia quay li M và Châu Âu ?

Trước đây, truyn thông khu vc thường ghi nhn, Campuchia là mt trong nhng đng minh và đi tác vng chãi nht ca Trung Quc. Nhưng điu đó có th đang lng l thay đi gia lúc quc gia Đông Nam Á này ngày càng kết ni rng ln hơn vào các nước ln trong khu vc. Chính ph Campuchia dường như đang có nhng biu hin mun quay tr li vi Hoa K và Châu Âu, vì lo ngi rng, Campuchia đã tr nên quá ph thuc vào Bc Kinh, theo nhn đnh ca các ngun tin quen thuc vi tình hình. S thay đi din ra khi Phnom Penh tp trung vào vic n đnh tăng trưởng kinh tế trước mt cuc kế nhim chính tr ln d kiến s din ra vào năm ti. Đó là khi Samdech Hun Sens bàn giao ghế Thủ tướng cho con trai là Đi tướng Hun Magnet (Tốt nghiệp Học vin quân sự West Point/Mỹ, hiện là Phó Tng tư lnh Quân đi và là Tư lnh Lc lượng Lc quân).

Bt chp s xu đi rõ ràng trong quan h ngoi giao trong nhng năm gn đây, Hoa K vn là th trường xut khu ln nht ca Campuchia. Theo d liu ca chính ph Campuchia, thương mi song phương M Campuchia đã tăng 33% trong năm ngoái và 47% trong 7 tháng đu năm nay. Đng thi, thương mi Campuchia Trung Quc tăng 37,3% vào năm 2021 nhưng thâm ht thương mi ca Phnom Penh vi Trung Quc đã tăng lên 8,1 t USD t 6 t USD vào năm 2020, theo s liu ca B Thương mi Campuchia. "Chúng tôi mun bt ph thuc vào Trung Quc", mt quan chc chính ph thng thn nói vi Tp chí "Asia Times".

Nhưng nhng gì chính quyn Phnom Penh mun và nhng gì Thủ tướng Hun Sen có th làm là hai vn đ khác nhau. Mt s nhà quan sát cho rng Campuchia hin đang dn mình quá sâu vào qu đo ca Trung Quc, đến mc nước này không th sn sàng hoc d dàng rút lui đ liên kết li vi phương Tây. Chc chn, không ai suy nghĩ đơn gin Campuchia thoát khi nh hưởng ca Trung Quc. Ch trong tháng này, hai bên đã ký mt tha thun tr giá 1,6 t USD đ xây dng đường cao tc th hai, ni th đô Phnom Penh vi Bavet biên gii Vit Nam. Tha thun này din ra ch vài tháng sau khi khánh thành tuyến đường cao tc tr giá 2 t USD do Trung Quc xây dng gia Phnom Penh và Sihanoukville, mt trung tâm ven bin giúp cho đu tư ca Trung Quc. Mt MoU (Bn tha thun) được ký trong tháng này cho thy tiếng Trung s được dy các trường trung hc trên đt nước Chùa Tháp.

Tuy nhiên, trong tháng 11 này, Thủ tướng Hun Sen đã khiến nhiu người đi t ngc nhiên này đến ngc nhiên khác, khi ông đng bo tr cho các ngh quyết ca Đi hi đng Liên Hp Quc lên án cuc xâm lược Ukraine ca Nga, nhng đng thái mà Trung Quc, đng minh ca Moscow, đã b phiếu trng. Trong chuyến thăm đu tiên trong cương v Tng thng ti Đông Nam Á đ tham d hi ngh thượng đnh khu vc do Phnom Penh đăng cai vào cui tun trước, Tng thng Hoa K Joe Biden đã đánh giá cao Hun Sen vì nhng đóng góp ca ông đi vi các ngh quyết ca Liên Hp Quc.

Hai nhà lãnh đo đã tho lun v cuc khng hong Myanmar và phương cách ng phó ca ASEAN, trong đó nhn mnh vic trin khai Đng thun 5 đim ca ASEAN đã được thông qua ti Hi ngh các nhà lãnh đo ASEAN năm 2021. Trong khi nêu lên nhng lo ngi v Căn c Hi quân Ream, Tổng thống Biden nhn mnh tm quan trng ca vic minh bch đy đ v các hot đng ca quân đi Cộng hòa nhân dân Trung Hoa ti căn c hi quân. Tổng thống Biden cũng kêu gi ông Hun Sen m li không gian dân s và chính tr trước cuc bu c năm 2023. Ông kêu gi tr t do cho các nhà hot đng b giam gi vì các cáo buc có đng cơ chính tr, trong đó có công dân Hoa Kỳ gc Campuchia Seng Theary. Ông nhc licam kết ca Hoa K đi vi nhân dân Campuchia và nguyn vng ca h v mt đt nước thnh vượng, dân ch và đc lp hơn.

Hà Ni xích gn hơn ti "Trt t Trung hoa" ?

Theo dõi các bình lun v ý nghĩa "lch s" ca chuyến công du ca Tổng bí thư Trng ti Trung Quc, ln lượt đã xut hin nhiu phân tích t các góc nhìn khác nhau. Trong bài viết "Hanoi’s Beijing Syndrome" (Hi chng Bc Kinh ca Hà Ni), tác gi đã ch ra khong cách khó kha lp gia Đng" và "lòng Dân" trong mi bang giao Trung Vit. Người dân trên đường ph hàng ngày luôn ác cm vi Bc Kinh, Đảng cộng sản Việt Nam ngược li, luôn mun vun đp các mi quan h vi Đảng cộng sản Trung Quốc ngày mt cht ch hơn.Đng yêu Trung Quốc, dân ghét Trung Quốc. Đó chính là "Hi chng Bc Kinh ca Hà Ni".

Đúng là ông Trng h hi ra mt khi ông gp Tổng bí thư Trung Quốc và ông đã "xúc đng" nói vi ông Tp : "Trước đây, tôi đã ha vi đng chí, tôi s thăm Trung Quc đu tiên sau Đi hi 13 Đảng cộng sản Việt Nam" Nhưng ba tun sau, ngày 19/11 mi đây, ông Trng li nói vi c tri Hà Ni bng mt "ging" hoàn toàn khác : "Li mi thăm Trung Quc đã có t lâu, trước c Đi hi Đảng cộng sản Trung Quốc, trước c khi Trung Quc chưa biết ai là Tổng bí thư nhưng BCHTW Đảng cộng sản Trung Quốc đã có thư mi Tổng bí thư ta sang thăm Trung Quốc và (ta) là v khách quc tế đu tiên sang thăm chính thc.Bn cũng khng đnh s đón vào ngày 30/10 và chúng ta sang đúng vào ngày đó".

Ti sao truyn thông trong nước không đăng ti câu nói ca ông Trng "ly lòng" ông Tp ? Ch có th gii thích, Đảng cộng sản Việt Nam không mun cho người dân biết, ông Trng tranh th "kết thân" vi Trung Quốc đến c nào. "Dân đen" ch cn biết, Trung Quốc "yêu mến" và "quý trng" Đng ta như thế nào Thế là đ !!! Chưa biết ai s làm Tổng bí thư mà đã ch đng mi ta t trước (?!). Chưa hết, trong các din văn đáp t, ông Trng đã ca ngi "lý tưởng tương thông" gia hai Đảng cộng sản, ha không đ cho thế lc nào (hàm ý là Hoa K) chia r. Tổng bí thư Trng không ngn ngi khi đánh giá tích cc đi vi ba tr ct ca "Trt t Trung Hoa (Pax Sinica) là Vành đai & Con đường (BRI), Sáng kiến Phát triển Toàn cầu (GDI) và Sáng kiến An ninh Toàn cầu (GSI). Ông Trng còn cam kết s không bao gi đ bt k ai can thip vào bước tiến ca hai Đng hoc đbt kỳ thế lc nào làm lung lay nn tng th chế trong s phát trin chung.

Tổng bí thư Nguyn Phú Trng và Đảng cộng sản Việt Nam tha biết, "h giá tr" mà Trung Quc và nước Nga ca Putin c súy trên ba tr ct BRI, GNI và GDI, có ý nghĩa như thế nào đi vi phn còn li ca thế gii ? Nim tin ca Giáo sư Alexander L. Vuving đã đnh v mi bang giao Trung Vit theo paradigm "vn hành bi ý thc thc h và giao thoa bi trt t thế gii". Ông tin rng, "mô thc" này khó thay đi qua chuyến thăm va ri ca ông Trng. Nhưng mt b phn trong gii quan sát Vit Nam nghĩ khác. Không có điu kin công khai bày t ý kiến, nhiu bc thc gi đu lo ngi, vic ông Trng đi Trung Quc k này, lành ít d nhiu. Các tha thun bí mt Thành Đô năm nào đã "giam hãm" bang giao Vit Trung hàng thp niên có l, nhưng phm vi nh hưởng du sao cũng ch là song phương. Còn theo Tuyên b chung Bc Kinh ngày 1/11/2022, Vit Nam ri đây có th sphi buc cht "vn mnh" ca mình vào cái "cng đng chung vn mnh" theo "Pax Sinica"

Điu trùng hp đáng s là ngày 30/10/2022, đúng lúc Tổng bí thư Nguyn Phú Trng bt đu chuyến thăm chính thc Trung Quc, thì ti Osaka, VinFast đã ký kết hp tác chiến lược vi mt đi gia v pin, nhưng không phi ca Nht Bn, mà là t Trung Quốc, có tên là CATL. Rõ là đó là mt món quà tinh tế, được gi t phương xa đ hưởng ng chuyến công du "lch s" ca Tng bí thư. Kế đến, đúng ngày 18/11/2022, khi Ch tch nước Nguyn Xuân Phúc gp Tp Ch tch ti Bangkok, thì VinES (mt Công ty con ca Vingroup) lin cùng mt đi gia khác v pin, cũng t Trung Quốc, t chc đng th d án Nhà máy sn xut pin ti Hà Tĩnh. Li mt món quà na gi t quê hương. Cũng không kém phn tinh tế khi được biết hai bên đã có tha thun cho d án này t hơn mt năm trước ri nhưng gi đây mi đt bút ký.

Ti sao có hàng lot chuyn "ngu nhiên" đến thế ? Ngoài nhng ý nghĩa chính tr, ý nghĩa kinh tế ni bt : Bt c doanh nghip nào đang trong cnh "chết đui" mà v được "cng rơm" thì cũng sướng lm ri. Mà đây cùng lúc li v được hn hai cng rơm ca "bn vàng", còn gì bng ? Ai vn còn hoài nghi thì hãy tham kho cú bt tay gia Vietnam Airlines vi China Southern Airlines. Vn chưa hết nghi ng thì hãy tham kho bài hc Sri Lanka, sau khi n ngp đu "bn vàng", đã được phép nhường quyn khai thác cng Hambantota li cho mt tp đoàn ca Trung Quốc trong thi hn 99 năm. Chng trách năm ngoái, mt đi biu Quc hi ta cũng cht vn B trưởng,ti sao có đến 162.000 ha đt người Trung Quốc s hu khp nước ta, mà nay vn chưa thy tr li.

Trần Đông A

Nguồn : VOA, 22/11/2022

Quay lại trang chủ

Additional Info

  • Author: Trần Đông A
Read 203 times

Viết bình luận

Phải xác tín nội dung bài viết đáp ứng tất cả những yêu cầu của thông tin được đánh dấu bằng ký hiệu (*)