Thông Luận

Cơ quan ngôn luận của Tập Hợp Dân Chủ Đa Nguyên

Đó là một nỗi lo sợ của nhiều chuyên gia y tế. Bây giờ thì đã trở thành một điều chắc chắn. Trong bản báo cáo thường niên về tình hình y tế toàn cầu, Tổ chức Y tế Thế giới vào hôm 21/05/2021 đã chính thức công nhận rằng số liệu tử vong vì Covid-19 - chính thức là 3,4 triệu người - có thể lên đến khoảng từ 6 đến 8 triệu trong thực tế.

covid1

Logo của Tổ chức Y tế Thế giới WHO  Fabrice COFFRINI AFP

Tại Genève, thông tín viên RFI Jérémie Lanche cho biết thêm chi tiết :

Chỉ có không đầy một nửa số ca tử vong trên thế giới là đã được các nhà nước ghi nhận. Không có gì đáng ngạc nhiên khi rất khó để biết chính xác số lượng người chết vì dịch Covid-19. Về mặt chính thức, dịch Covid đã khiến 1,8 triệu người thiệt mạng năm 2020. Phần lớn trong số này ở Châu Mỹ và Châu Âu.

Nhưng theo sự thừa nhận của chính định chế y tế Liên Hiệp Quốc này, còn có thêm ít nhất 1,2 triệu ca tử vong nữa do dịch bệnh, một cách trực tiếp hay gián tiếp. Tiến sĩ William Msemburi, một chuyên gia phân tích tại Tổ chức Y tế Thế giới giải thích như sau :

"Có nhiều người đã chết vì Covid nhưng chưa bao giờ được xét nghiệm, vì vậy họ không được đưa vào thống kê. Bên cạnh đó là trường hợp tất cả những người chết gián tiếp vì dịch Covid. Đó là các bệnh nhân không được chăm sóc khi bị bệnh vì bác sĩ phải ưu tiên chăm sóc bệnh nhân Covid hơn là bệnh nhân khác".

Ngoài ra, còn có những ca tử vong khác liên quan đến Covid, nhưng còn khó phát hiện hơn. Đó là những người đã bị ảnh hưởng vì khủng hoảng kinh tế đến mức mất đi sức khỏe.

Tổ chức Y tế Thế giới cũng dự đoán là số vụ tự tử sẽ tăng lên ở một số quốc gia, nhưng không biết có thể được liên kết với đại dịch ở mức độ nào. Chỉ trong vòng một năm, có thể nói là Covid đã làm suy yếu một thập kỷ tiến bộ của nền y tế công cộng.

Số ca tử vong tại Mỹ Latinh vượt mốc 1 triệu

Lời công nhận của Tổ chức Y tế Thế giới được đưa ra trong bối cảnh số ca tử vọng vì Covid-19 chính thức được ghi nhận tại Châu Mỹ Latinh và vùng Caribê, đã vượt mốc 1 triệu người, chính xác là 1.001.781 người tính đến ngày 21/05.

Số ca tử vong tại khu vực này như vậy đã chiếm gần 30% tổng số người chết vì dịch bệnh trên toàn cầu. Gần 89% số ca tử vong tập trung ở 5 quốc gia : Brazil, Mexico, Colombia, Argentina và Peru.

Trọng Nghĩa

Published in Quốc tế

Tức nước vỡ bờ ! Phải chăng là chính thái độ bị cho là thiếu hợp tác, thậm chí là cản trở cuộc điều tra quốc tế về nguồn gốc virus gây dịch Covid-19, đã khiến cho giới khoa học bất bình và làm dấy lên những yêu cầu đòi làm sáng tỏ thêm giả thuyết virus Sars-CoV-2 thoát ra khỏi phòng thí nghiệm, một giả thuyết từng bị đánh giá là mang nặng tính chất thuyết âm mưu ?

vuhan1

Lối vào Viện Virus Học Vũ Hán được canh giữ nghiêm ngặt nhân chuyến thăm của phái đoàn điều tra của Tổ chức Y tế Thế giới ngày 03/02/2021.  AP - Ng Han Guan

Câu hỏi này đang được đặt ra trong thời gian gần đây, với nhiều bức thư ngỏ từ các nhà khoa học tên tuổi trên thế giới, đòi phải đẩy mạnh thêm các nghiên cứu về nguồn gốc con virus đang gây dịch bệnh trên khắp hành tinh, một công việc đã được một phái đoàn điều tra của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) thực hiện, nhưng bị đánh giá là không thỏa đáng, do các cản lực từ phía Trung Quốc.

Giới khoa học đòi xem xét kỹ hơn giả thuyết virus thoát khỏi phòng thí nghiệm

Sau một bức thư ngỏ đề ngày 30/04/2021 của khoảng 30 nhà nghiên cứu, nêu bật những cản lực về mặt "cơ chế, thủ tục và dữ liệu phân tích" - do phía Trung Quốc đặt ra - đã khiến cho cuộc điều tra của WHO không đạt kết quả mong muốn, và yêu cầu làm sáng tỏ những điểm còn mơ hồ nói chung, hôm 14/05/2021, gần 20 nhà khoa học khác, đa số là người Mỹ, đã công bố một bức thư mới trên tạp chí Mỹ Science, với một lời kêu gọi rất cụ thể : Xem xét lại một cách nghiêm túc hơn giả thuyết virus Sars-CoV-2 xuất phát từ một sự cố trong phòng thí nghiệm, một giả thuyết mà theo các tác giả, đã bị nhóm điều tra của WHO xem nhẹ khi chỉ dành 4 trên tổng số 313 trang trong báo cáo của họ cho vấn đề này.

Bức thư ngỏ ngày 14/05 đã thu hút sự chú ý đến giả thuyết sự cố trong phòng thí nghiệm, một giả thuyết mà Bắc Kinh ra sức bác bỏ vì liên quan trực tiếp đến Viện Virus Học Vũ Hán tại Trung Quốc, mà Vũ Hán lại chính là nơi xuất phát đại dịch Covid-19 đang tàn phá hành tinh.

Trong một bài phân tích ngày 14/05 vừa qua, đài phát thanh Pháp France Info đã đi sâu vào tìm hiểu trở lại căn nguyên của giả thuyết về việc virus gây dịch Covid-19 thoát ra từ phòng thí nghiệm - cụ thể là ở Vũ Hán - sau một sự cố, và nhất là cách thức mà giả thuyết này phát triển từ khi hình thành cho đến hiện nay.

Tháng 03/2020 : Xuất hiện nghi vấn về phòng thí nghiệm Vũ Hán

Theo FranceInfo, ngay từ tháng 03/2020, khi dịch Covid-19 khởi đầu từ Vũ Hán và bắt đầu lan rộng trên thế giới và được Tổ chức Y tế Thế giới chính thức gọi là đại dịch, một nhóm nhà nghiên cứu quốc tế, trong đó có một nữ khoa học gia Ấn Độ, đã đặt ra nghi vấn về vai trò đáng ngờ của Viện Virus Học Vũ Hán.

Nhóm khoa học quốc tế, có tên là Drastic, đã được thành lập để truy tìm nguồn gốc con virus gây dịch bệnh. Trong một phóng sự của chương trình "Đặc Phái Viên" của đài truyền hình Pháp France 2 phát ngày 11/03 vừa qua, một người trong nhóm là bà Monali Rahalkar, một nhà vi sinh vật học tại Viện Nghiên Cứu Agharkar (Ấn Độ), đã nhấn mạnh một điểm cơ bản : "Chúng ta biết rằng dịch bệnh bắt đầu ở Vũ Hán, và cũng biết rằng virus đến từ một loài dơi. Nhưng tất cả những con dơi đó đều sống ở Vân Nam, miền nam Trung Quốc, cách Vũ Hán hơn 1.000 km".

Sau một số nghiên cứu, bà Rahalkar đã nhanh chóng nhận ra rằng trong nhiều năm, các nhà khoa học tại Viện Virus Học Vũ Hán (WIV) đã nhiều lần đến Vân Nam này để lấy mẫu các loại virus corona. Câu hỏi đặt ra là phải chăng con virus gây dịch đã được đưa từ Vân Nam về Vũ Hán trong những chuyến đi lấy mẫu.

Ngoài ra, chính bà Thạch Chánh Lệ (Shi Zhengli), phó giám đốc Viện Virus Học Vũ Hán, ngay từ năm 2013, đã phát hiện ra môt mẫu virus corona thu thập tại Vân Nam rất gần với Sars-CoV-2. Theo bà Thạch, loại virus đó - được đặt tên là RaTG13 - giống với virus gây bệnh Covid-19 đến 96%.

Virus thất thoát tại Vũ Hán do bất cẩn ?

Ngay sau khi nghiên cứu của bà Thạch Chánh Lệ được nêu bật, một số nhà khoa học đã tự hỏi là phải chăng một sự bất cẩn đã tạo điều kiện cho virus thoát ra khỏi phòng thí nghiệm và lây lan ở thành phố Vũ Hán.

Trả lời nhóm làm phóng sự về virus Vũ Hán của đài truyền hình Pháp, giáo sư Nikolai Petrovsky, thuộc Đại học Úc Flinders, cho rằng không thể bác bỏ hoàn toàn giả thuyết này.

Ông nói : "Khi liên kết tất cả các sự kiện với nhau, ta không thể không đặt ra câu hỏi này. Tôi mong rằng giả thuyết đó hoàn toàn không đúng sự thật, nhưng càng xem xét kỹ, ta càng thấy rằng thật vô trách nhiệm khi nói rằng khả năng đó hoàn toàn không thể xẩy ra".

Vào tháng 5 năm 2020, trong một cuộc họp báo. tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố là đã nhìn thấy bằng chứng liên kết virus gây dịch với một phòng thí nghiệm ở Vũ Hán, nơi mà nó có thể đã thoát ra ngoài một cách tình cờ. Tuy nhiên, ông Trump không tiết lộ thêm bất kỳ chi tiết nào, chỉ nói rằng Mỹ đang tiếp tục điều tra.

Trước đó ít lâu, ngày 14/04/2020, nhật báo Mỹ The Washington Post tiết lộ rằng đại sứ quán Hoa Kỳ tại Bắc Kinh đã nhiều lần cử các nhà ngoại giao đến thăm Viện Virus Học Vũ Hán, từ tháng 01 đến tháng 03/2018. Sau đó, các phái viên Mỹ đã gửi hai bức điện về Washington để cảnh báo về những thiếu sót của phòng thí nghiệm Vũ Hán về mặt an toàn và quản lý.

Các quan sát của họ cho thấy là công việc của các nhân viên phòng thí nghiệm tạo ra nguy cơ virus corona từ dơi lây truyền sang người để gây ra một đại dịch tương tự như dịch viêm phổi cấp tính Sars.

Tháng 01/2021 : Điều tra của WHO ở Vũ Hán "loại" khả năng sự cố trong phòng thí nghiệm

Sau nhiều tháng đàm phán với chính phủ Trung Quốc, một nhóm gồm mười nhà khoa học (đến từ các quốc gia khác nhau) do WHO chỉ định đã đến Trung Quốc vào cuối tháng 01/2021 để tiến hành một cuộc điều tra. Mục tiêu của họ là tìm cách xác định nguồn gốc của đại dịch. Nhóm nghiên cứu bao gồm các chuyên gia về bệnh đường hô hấp và bệnh truyền nhiễm, virus học, dịch tễ học và các chuyên gia làm việc về sự lây truyền bệnh từ động vật sang người.

Tại chỗ, nhóm đã bị Trung Quốc làm khó, chỉ cho truy cập hạn chế vào các dữ liệu nhạy cảm, những nơi được đến thăm cũng bị giới hạn. Cuối cùng họ cũng đến được khu chợ Vũ Hán và phòng thí nghiệm virus học nổi tiếng, nhưng luôn bị giám sát.

Sau hai tuần nghiên cứu thực địa, WHO cuối cùng đã tổ chức một cuộc họp báo vào ngày 09/02 để đánh dấu sự kết thúc của cuộc điều tra tại Vũ Hán. Trưởng đoàn là ông Peter Ben Embarek khi ấy cho rằng "giả thuyết về virus rò rỉ từ phòng thí nghiệm rất khó xảy ra".

Tuyên bố này khiến nhiều nhà khoa học ngỡ ngàng : Họ nhấn mạnh rằng nhóm của WHO không có quyền truy cập trực tiếp vào các dữ liệu thiết yếu như mẫu bệnh phẩm từ những bệnh nhân đầu tiên, hồ sơ đầy đủ của các phòng thí nghiệm... Về phần mình, Hoa Kỳ đã cho biết sẽ không chấp nhận những kết luận khi chưa xác minh được.

Trên thực tế, theo Franceinfo, nội dung các phát biểu của phái đoàn điều tra của WHO đã được đàm phán từ trước với các nhà khoa học Trung Quốc.

Tháng 02/2021 : WHO điều chỉnh kết luận sau khi bị chỉ trích

Đối mặt với những lời chỉ trích, tổng giám đốc WHO, Tedros Adhanom Ghebreyesus, đã buộc phải xem xét lại các kết luận của phái đoàn điều tra. Ngày 12/02, sau khi nói chuyện với nhóm điều tra, ông công khai xác định : "Mọi giả thuyết đều để ngỏ và cần được nghiên cứu thêm".

Bản thân trưởng đoàn điều tra Peter Ben Embarek cũng xác nhận rằng phái đoàn quốc tế không thể khẳng định điều gì chắc chắn vì chưa thực hiện kiểm tra toàn bộ phòng thí nghiệm : "Chúng tôi đã bỏ giả thuyết đó - (tức là khả năng virus thất thoát khỏi phòng thí nghiệm) - nhưng nó vẫn còn trong vòng nghiên cứu. Chúng tôi không hề nói rằng đây là một khả năng không thể xẩy ra".

Sau "trục trặc" ngoại giao kể trên, 26 nhà khoa học đã ký một bức thư ngỏ, được báo Pháp Le Monde đăng tải, kêu gọi một cuộc điều tra mới "sâu rộng và đáng tin cậy" hơn, không loại trừ bất kỳ giả thuyết nào. Họ cũng yêu cầu được truy cập trực tiếp vào các mẫu và hồ sơ có liên quan để hiểu điều gì đã xảy ra.

Tháng 05/2021 : Giả thuyết về sự cố trong phòng thí nghiệm nổi cộm lại

Trong bức thư đăng trên tạp chí Science của Mỹ, các nhà khoa học đã kêu gọi kiểm tra lại giả thuyết sự cố trong phòng thí nghiêm một cách "khách quan" và "minh bạch". Theo các chuyên gia này, một cuộc điều tra như vậy nên được một nhóm chuyên gia độc lập thực hiện để "giảm thiểu tác động của các xung đột lợi ích".

Bức thư được công bố chỉ vài hôm sau tiết lộ trên mạng Twitter về ba công trình nghiên cứu được thực hiện ngay tại Viện Virus Học Vũ Hán. Theo nhật báo Le Monde ngày 14/05, đó là "ba luận án, lần lượt được bảo vệ vào năm 2014, 2017 và 2019, mà cho đến nay chưa bao giờ được công bố".

Được đăng trên tài khoản Twitter của một nhà khoa học ẩn danh lấy tên là The Seeker ("Người Tìm Kiếm"), các công trình này đặc biệt cho thấy những bất cập trong các dữ liệu do viện cung cấp kể từ khi bắt đầu đại dịch về "số lượng và bản chất của virus corona" được lưu giữ trong phòng thí nghiệm, "về các thí nghiệm được tiến hành" trên các virus này và "về tính toàn vẹn của các chuỗi gene virus đã được công bố".

Các nghi ngờ đặc biệt liên quan đến loại virus RaTG13. Vào tháng 7 năm 2020, một vài tháng sau khi công bố trình tự gien của loại virus này, nhà virus học Thạch Chánh Lệ đã khẳng định trên tạp chí Science rằng đó thực sự là một loại virus đã được biết đến : Ra4991, mà bộ gen đã được chia sẻ vào năm 2016.

Tuy nhiên, công trình nghiên cứu vừa được tiết lộ trên Twitter đã phản bác ý kiến đó. Sự khác biệt được thấy trên protein Spike, cho phép virus xâm nhập vào các tế bào của vật chủ, như nhận xét của nhà virus học Etienne Decroly trên báo Le Monde.

Ngoài ra, vào tháng 11 năm 2020, phòng thí nghiệm Vũ Hán tuyên bố có lưu trữ tám đoạn gen được thu thập cùng lúc với RaTG13 tại một khu mỏ bỏ hoang ở tỉnh Vân Nam, những chuỗi gen hiện vẫn chưa được công bố. Thế nhưng, theo Le Monde, "ba bản luận án cho thấy ít nhất là còn có một loại virus corona khác mà sự tồn tại chưa được tiết lộ, được lưu giữ tại WIV".

Sau cùng, Viện Virus Học Vũ Hán đã khẳng định rằng nguyên nhân khiến cho 3 công nhân bị chết trong chuyến nghiên cứu bắt đầu vào năm 2012 đến từ một loại nấm gây bệnh. Theo Le Monde, thông tin này đã bị các luận án được tiết lộ phản bác, khi cho thấy Viện Virus Vũ Hán đã làm nhiều phân tích hơn là số được chính thức loan báo.

Trọng Nghĩa

Nguồn : RFI, 17/05/2021

Published in Diễn đàn

Covid-19 tại Ấn Độ và "vẻ ngoài dối lừa" của Trung Quốc

Khủng hoảng Covid-19 tại Ấn Độ có mang lại cho Bắc Kinh "niềm vui" hay không, bởi Ấn Độ vừa là láng giềng lớn, vừa là đối thủ của Trung Quốc ? Trong bài viết "Đối phó với Covid-19, Bắc Kinh tỏ lòng ủng hộ New Delhi, nhưng sự cảnh giác vẫn còn đó", Le Monde nhấn mạnh mặc dù ngày càng có nhiều cử chỉ "tương thân tương ái", nhưng Bắc Kinh cũng không ngần ngại tận dụng cuộc khủng hoảng để quảng bá cho mô hình phát triển Trung Quốc.

cov1

Một nhóm người dân Ấn Độ biểu tình trước đại sứ quán Trung Quốc ở New Delhi để kỷ niệm chiến tranh năm 1962 giữa hai nước, ngày 20/10/2020.  AP - Altaf Qadri

Chủ tịch Tập Cận Bình đã gửi điện chia buồn tới thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi vào ngày 30/04, cho biết sẵn sàng tăng cường hợp tác với Ấn Độ và hỗ trợ New Delhi. Theo hải quan Trung Quốc, vào cuối tháng 4, Bắc Kinh đã giao hơn 5.000 máy trợ thở, hơn 21.500 máy tạo ô-xy, hơn 21 triệu khẩu trang và gần 4 tấn thuốc cho Ấn Độ. Hôm 09/05, tàu chở hàng đầu tiên của Hội Chữ Thập Đỏ Trung Quốc đã đến Ấn Độ. Đại sứ Trung Quốc tại New Delhi đã kể rất nhiều chuyện về tình đoàn kết với Ấn Độ, mà ông gọi là "láng giềng và đối tác" của Trung Quốc.

Nhưng thông tín viên Le Monde nhận định đó chỉ là "vẻ bề ngoài lừa dối", không có gì cho thấy cuộc khủng hoảng này có thể giúp xây dựng mối quan hệ bền vững giữa hai đối thủ. Vào ngày 30/04, ngoại trưởng Ấn Độ đã phàn nàn với đồng nhiệm Trung Quốc rằng các công ty Ấn Độ đặt hàng Trung Quốc đang gặp vấn đề về hậu cần. Trên thực tế, lấy lý lo dịch tễ, các công ty vận tải hàng hóa của Trung Quốc đã ngừng chuyển hàng sang Ấn Độ từ tháng Tư.

Covid-19 cũng không ngăn cản New Delhi công bố, vào hôm 04/05, danh sách các công ty viễn thông nước ngoài được phép thử nghiệm 5G ở Ấn Độ, bao gồm một số nhà cung cấp nước ngoài (Vodafone, Ericsson, Nokia, Samsung), nhưng lại không có công ty nào của Trung Quốc. Còn Bắc Kinh trong cùng ngày lưu ý Bộ Quốc phòng Ấn Độ thông báo vị tướng Naravane, tướng lĩnh cấp cao nhất của nước này, đã đi thị sát dãy Himalaya. Thông điệp New Delhi gửi tới Bắc Kinh rất rõ ràng : Dịch bệnh không gây hại tới khả năng phòng thủ của Ấn Độ.

Trong khi đó, Bắc Kinh cũng coi việc công bố vào ngày 07/05 mối quan hệ đối tác kinh tế tăng cường giữa Ấn Độ và Liên Hiệp Châu Âu là một sáng kiến của New Delhi để ​​chng Trung Quc. Ngay ti Trung Quc, hôm 01/05, mt tài khon chính thc ca đảng Cộng Sản Trung Quốc trên mạng Weibo (Twitter của Trung Quốc) đăng tải hai bức ảnh : một về vụ phóng tên lửa Trung Quốc vào không gian ngày 29/04, một về vụ hỏa táng thi thể ở Ấn Độ và đều dùng chữ "phóng lửa". Bị chính nhiều cư dân mạng Trung Quốc chỉ trích, bài đăng nói trên đã bị gỡ bỏ sau vài giờ.

Quyết định hồi tháng Tư của New Delhi về việc ngừng xuất khẩu vac-xin sản xuất trong nước cũng là cơ hội cho Bắc Kinh bởi Ấn Độ là nhà xuất khẩu vac-xin lớn thứ ba thế giới, sau Liên Hiệp Châu Âu và Trung Quốc. Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị đã nói với các đồng nhiệm Đông Nam Á hồi cuối tháng Tư là Trung Quốc có thể tiếp quản việc xuất khẩu vac-xin mà Ấn Độ đã tạm ngưng. Trong bối cảnh đó, mặc dù có tranh chấp với Bắc Kinh, Indonesia và Philippines đành hướng sang vac-xin Trung Quốc. Theo hãng tin Bloomberg, Trung Quốc đã xuất khẩu 240 triệu liều vac-xin và cam kết sẽ cung cấp thêm 500 triệu liều.

Sự hy sinh của giới trẻ Miến Điện

Vẫn về Châu Á, La Croix quan tâm đến "Sự hy sinh của giới trẻ Miến Điện". 100 ngày đã trôi qua kể từ vụ quân đội Miến Điện đảo chính lật đổ chính quyền của nhà lãnh đạo Aung San Suu Kyi, giới trẻ Miến Điện, bất kể giới tính, sắc tộc, ngành nghề, hiện giờ đang can đảm và đầy quyết tâm trên tuyến đầu cuộc đấu tranh đòi dân chủ, chống chế độ quân sự độc tài, bất chấp đã có gần 800 người biểu tình bị quân đội sát hại và hơn 3.000 vụ bắt giữ.

Giới trẻ Miến Điện, vốn dĩ được hưởng hạnh phúc nhờ có tự do, dân chủ từ chục năm nay, nay thấy không thể chấp nhận sống mà thiếu công lý, bị quân đội kiểm soát, trấn áp. Là giới trẻ được toàn cầu hóa, sống vô tư, tràn đầy năng lượng, kết nối với nhau và với thế giới bên ngoài qua các mạng xã hội, điện thoại di động… thanh niên Miến Điện có chiến lược đấu tranh lấy cảm hứng từ phong trào dân chủ Thái Lan, Hồng Kông.

Từng ngây thơ nghĩ rằng Châu Âu, Mỹ và Liên Hiệp Quốc sẽ điều quân đến lật đổ tập đoàn quân sự Miến Điện, nay giới trẻ nước này đã hiểu ra rằng họ phải phản kháng dù có phải hy sinh, dù tay không họ cũng phải chống quân đội, những người đã cướp đi tương lai của họ, đẩy họ vào cảnh "không còn gì để mất".

Covid-19 : Bi kịch trên "nóc nhà thế giới" - Nepal

Báo công giáo La Croix cũng quan tâm tình hình dịch Covid-19 tại quốc gia vốn được gọi là "nóc nhà thế giới" : Đất nước Nepal với 28 triệu dân, hệ thống y tế yếu kém, hôm 08/05/2021 ghi nhận tỉ lệ xét nghiệm dương tính lên tới gần 50%. Tương tự như nước láng giềng Ấn Độ, Nepal thiếu giường bệnh và ô-xy cho bệnh nhân Covid-19. Thủ tướng Nepal hồi tuần trước đã phải kêu gọi sự giúp đỡ của cộng đồng quốc tế.

Chính phủ Nepal cũng bị chỉ trích là phản ứng quá chậm trước làn sóng dịch Covid-19 : cuối tháng Tư mới phong tỏa đất nước, từ ngày 05/05 mới đình chỉ nhiều tuyến hàng không, trong khi hàng chục ngàn, hàng trăm ngàn người Nepal làm việc tại Ấn Độ, ổ dịch thế giới trong những ngày qua, và thường qua lại biên giới mở dài tới 1850 km.

Bi kịch của Nepal phần nhiều bắt nguồn từ việc đất nước nghèo khó này phụ thuộc nhiều vào láng giềng Ấn Độ, mà Ấn Độ thì cũng lâm khủng hoảng nghiêm trọng, không thể giúp được nhiều cho quốc gia nhỏ bé kề bên. Một bác sĩ ở bệnh viện Bir, Nepal, dự báo với đặc phái viên La Croix tại Katmandou là tình hình chắc chắn còn xấu đi. Tuy nhiên, La Croix nhận định đất nước nhỏ bé nằm lọt thỏm giữa hai quốc gia khổng lồ Ấn Độ và Trung Quốc vẫn có thể hưởng lợi từ cuộc chiến ảnh hưởng của hai láng giềng khổng lồ.

"Covid lâu dài" - gánh nặng cho sức khỏe con người

Cũng liên quan đến virus corona, trong mục khoa học, báo Le Figaro nói về hiện tượng "Covid lâu dài". Theo một nghiên cứu trên 1137 bệnh nhân và mới được công bố hôm qua, 6 tháng sau khi nhiễm virus, 60% người nhiễm Covid-19 phải điều trị trong bệnh viện vẫn còn ít nhất một triệu chứng. 25% vẫn còn 3 triệu chứng, chủ yếu là mệt mỏi, khó thở, đau cơ và khớp ; 1/3 số bệnh nhân có việc làm trước khi nhiễm Covid-19 không đủ sức khỏe làm việc trở lại.

Nghiên cứu cũng cho thấy phụ nữ bị nhiễm Covid-19 nặng ngay từ đầu thường có nhiều nguy cơ bị "Covid lâu dài". Le Figaro kết luận virus corona tác động lâu dài đến nhiều cơ quan và hệ chức năng như hô hấp, thần kinh, tim mạch, tiêu hóa, chuyển hóa, tâm lý… của người bệnh và sẽ là gánh nặng lâu dài đối với sức khỏe người dân trên toàn thế giới.

Pháp : Con đường tìm lại khả năng cạnh tranh

Liên quan đến nước Pháp, Le Monde quan tâm đến giải pháp tìm lại khả năng cạnh tranh cho nền sản xuất Pháp, bởi trong năm 2020, thị phần của Pháp trong khu vực đồng tiền chung Châu Âu chiếm 13,5% tổng doanh số bán hàng, so với tỉ lệ 18% vào năm 2000. Trong bài viết "Đi tìm tính cạnh tranh đã mất", nhà báo Béatrice Madeline nhận định đằng sau đó là cả một câu chuyện dài về xu hướng phi công nghiệp hóa, chuyển dịch sản xuất công nghiệp từ Pháp ra nước ngoài, điển hình nhất là sự biến mất của các nhà máy sản xuất xe hơi và "sự bốc hơi" của hàng trăm ngàn việc làm.

Trong năm 2020, chỉ tính riêng trên thị trường Châu Âu, thị phần của các sản phẩm Pháp đã giảm một điểm. Theo Viện COE-Rexecode, cơ quan công bố những số liệu nói trên vào tháng 03/2021, tất nhiên đó là do sự sụt giảm giao thương quốc tế do tác động nghiêm trọng của cuộc khủng hoảng Covid-19 đến một số lĩnh vực xuất khẩu truyền thống, chẳng hạn như công nghiệp hàng không. Nhưng lý do không chỉ có vậy, bởi sự sụt giảm thị phần xuất khẩu xảy ra với mọi loại sản phẩm Pháp, một điều không xảy ra ở các nước láng giềng.

Tất nhiên, Pháp sẽ phải tiếp tục nỗ lực giảm thuế. Thuế sản xuất, đóng góp 3,2% cho GDP, đã giảm xuống 2,8%, nhưng vẫn cao hơn mức trung bình 1,6% ở khu vực đồng euro, trong khi tỉ lệ này ở Đức chỉ là 0,4%. Tuy nhiên, ông Xavier Ragot, chủ tịch Đài quan sát kinh tế Pháp (OFCE), nhắc lại để cải thiện khả năng cạnh tranh, cần cải thiện toàn bộ môi trường kinh doanh : đào tạo, tính hấp dẫn của lãnh thổ, sự ổn định về hành chính, chính sách công nghiệp ... chứ không chỉ cần tập trung vào giảm thuế sản xuất.

Còn Patrick Artus, kinh tế gia trưởng tại ngân hàng Natixis, lưu ý điều đầu tiên cần làm là cải thiện năng lực của người lao động, bởi Pháp đang thiếu rất nhiều nhân lực tay nghề cao và kỹ sư, các chủ doanh nghiệp Pháp gặp khó khăn trong tuyển dụng. Chất lượng đào tạo đặc biệt cần phải được coi là trọng tâm bởi có ảnh hưởng trực tiếp tới một lĩnh vực khác : phát minh, nghiên cứu và phát triển, cũng như bằng sáng chế, những chìa khóa mang lại khả năng cạnh tranh ngoại hạng. Về vấn đề này, Pháp sẽ còn phải thay đổi mạnh. Chủ tịch Đài quan sát kinh tế Pháp (OFCE) nêu ví dụ một số công ty điện tử Hàn Quốc, đã chi gần 100 tỉ euro cho nghiên cứu trong 10 năm, nhiều tương đương với ngân sách kế hoạch tái thiết của Pháp.

Tập đoàn Pháp - nhà vô địch Châu Âu về dịch chuyển sản xuất ra ngoài lãnh thổ

Quy mô doanh nghiệp cũng là một điều đáng lưu ý. Le Monde trích dẫn chuyên gia Denis Payre, theo đó bên cạnh những công ty lớn, rất mạnh, những doanh nghiệp vừa và nhỏ của Pháp lại khá yếu và Pháp thiếu nhiều doanh nghiệp quy mô tầm trung. Số lượng các công ty công nghiệp quy mô tầm trung của Pháp đã giảm 40% từ năm 2000 đến năm 2016, trong khi con số này ở Đức đã tăng 2%. Hiện giờ, tại Pháp chỉ có khoảng 200 công ty công nghiệp có trên 5.000 nhân viên.

Việc các công ty của Pháp là "nhà vô địch Châu Âu" về dịch chuyển sản xuất ra ngoài lãnh thổ, thực hiện phần lớn hoạt động và đạt lợi nhuận bên ngoài nước Pháp, đã góp phần tăng đầu tư trực tiếp ra nước ngoài thay vì đầu tư trong nước và xuất khẩu. Những điều đó phần lớn có thể giải thích cho thâm hụt thương mại của Pháp. Hiện tượng này chủ yếu xuất phát từ năng lực cạnh tranh thấp của Pháp, và càng làm tăng sự yếu kém đó, tạo ra một vòng luẩn quẩn. Kinh tế gia của France Stratégie, Vincent Aussilloux giải thích cứ có 100 lao động trong nước thì các tập đoàn công nghiệp của Pháp sử dụng tới 62 lao động ở nước ngoài, con số này ở Đức chỉ là 38.

Mạng lưới sản xuất rất cần các công ty có quy mô bậc trung (ETI) đủ mạnh để tạo hiệu ứng lan tỏa trong các vùng lãnh thổ, tạo nền kinh tế theo quy mô cần thiết để giảm chi phí sản xuất, từ đó tăng khả năng cạnh tranh. Philippe Martin, chủ tịch Hội đồng Phân tích Kinh tế, cho biết : "Phát triển các công ty quy mô bậc trung sẽ là một chiến lược hiệu quả, bởi vì các công ty này có khả năng sáng chế cao hơn các tập đoàn lớn, còn các công ty khởi nghiệp, doanh nghiệp vừa và nhỏ có khả năng sáng chế lại thường bị các công ty đa quốc gia hoặc doanh nghiệp nước ngoài mua lại". Ông Pierre-André Buigues, giáo sư của trường Toulouse Business School, lưu ý kể từ năm 2017, đã có khoảng 500 công ty khởi nghiệp của Pháp thuộc chương trình French Tech đã bị các công ty khổng lồ của Silicon Valley, Hoa Kỳ, mua lại.

Tuy nhiên, theo Le Monde, Pháp vẫn giữ được khả năng cạnh tranh trong một số lĩnh vực đặc biệt như chế tạo máy bay, công nghiệp hàng cao cấp. Pháp có nhiều thế mạnh về dược phẩm, công nghệ sinh học, hóa học xanh (hóa học bền vững)… Việc chuyển đổi sang nền kinh tế tuần hoàn cũng đầy hứa hẹn, với việc chính quyền mong muốn phát triển các ngành chế tạo pin điện, điện hydrogène.

Le Monde lạc quan cho rằng nươc Pháp cũng có thể có một vị trí trên thị trường thế giới về phát triển các công nghệ mới như máy tính lượng tử, trí thông minh nhân tạo, an ninh mạng và công nghiệp kết nối, với điều kiện đáp ứng được các điều kiện đã nêu về trình độ, chất lượng nhân công, sự hấp dẫn về lãnh thổ… Nói cách khác, nước Pháp cần có "một Nhà nước có chiến lược" và cần tận dụng cuộc khủng hoảng Covid-19 để khẩn trương tái xây dựng một chính sách công nghiệp hiện đại.

Chuyển đổi năng lượng : Cơ quan năng lượng quốc tế khuyến cáo các nước dự trữ kim loại

Trong lĩnh vực kinh tế, báo Les Echos cho biết Cơ quan Năng lượng Quốc tế lưu ý xu hướng chuyển đổi sang kinh tế không carbon sẽ đi kèm với sự bùng nổ nhu cầu về kim loại. Sự tập trung kim loại tại một vài quốc gia làm tăng nguy cơ gián đoạn nguồn cung hoặc gây biến động giá cả.

Theo báo cáo mới của Cơ quan Năng lượng Quốc tế, việc sản xuất tuabin phong điện, tấm pin năng lượng mặt trời hoặc pin điện xe hơi cần rất nhiều kim loại. Nhu cầu lithium từ nay tới năm 2040 sẽ tăng 42 lần, graphite (25), cobalt (21) và nickel (19). Theo ước tính, nhu cầu khoáng sản của ngành năng lượng toàn cầu có thể tăng gấp 4 lần nếu thế giới tuân thủ các cam kết của Thỏa thuận Khí hậu Paris.

Rủi ro càng nhiều bởi những nguyên vật liệu nói trên chỉ tập trung ở một số ít quốc gia. Ba quốc gia khai thác 50% lượng đồng của thế giới là Chile, Peru và Trung Quốc. 60% cobalt đến từ Congo. Còn Trung Quốc khai thác 60% đất hiếm trên thế giới và kiểm soát hơn 80% quá trình tinh lọc.

Thùy Dương

Published in Châu Á

Vac-xin Covid-19 : Phá "ổ khóa" bảo hộ sáng chế nhưng rào cản còn nhiều

Một chủ đề được nhiều tờ báo Pháp ngày 07/05/2021 quan tâm là việc tổng thống Mỹ Joe Biden ủng hộ đình chỉ bảo hộ sáng chế đối với vac-xin ngừa Covid-19. Báo công giáo La Croix chơi chữ, nhận định "ổ khóa chính" đã được phá bung, tổng thống Mỹ Biden là người dám mạo hiểm và là người phù hợp để làm việc đó bởi từ khi ông nhậm chức, chiến dịch chủng ngừa của Mỹ đã tiến đến thành công.

vaccine1

Sản phẩm vac-xin ngừa Covid-19 của Johnson&Johnson. AP - Mary Altaffer

Về mặt biểu tượng, theo La Croix, ủng hộ đình chỉ bảo hộ sáng chế đối với vac-xin ngừa Covid-19 là một quyết định quan trọng bởi nó cho thấy có một điều còn có giá trị hơn cả bằng sáng chế, đó là sức khỏe cộng đồng trên toàn cầu. Vac-xin sẽ sớm được công nhận là một "tài sản công" của thế giới. Thế nhưng, La Croix cũng lưu ý, việc ủng hộ đình chỉ bảo hộ phát minh lần này không phải "cây đũa thần", bởi còn nhiều chướng ngại vật phía trước, trong đó có vấn đề tài chính và chính trị.

Nhìn sang Le Figaro, tờ báo thiên hữu gọi đó là một bước ngoặt và nhận định áp lực đang gia tăng đối với giới bào chế dược phẩm. Nhưng liệu biện pháp đình chỉ quyền sở hữu trí tuệ đối với vac-xin ngừa Covid-19 có phải là một "giải pháp thần kỳ" để đưa thế giới thoát khủng hoảng hay không ? Le Figaro nhấn mạnh rằng hướng đi đó sẽ giúp tăng khả năng sản xuất vac-xin, kéo theo đó là tăng số người được tiêm ngừa, nhưng giống như La Croix, Le Figaro nhấn mạnh các rào cản còn nhiều.

Trước hết, cho dù nhiều hãng dược phẩm của Ấn Độ, Nam Phi và Brazil có trình độ bào chế, nhưng về thủ tục có thể phải chờ 6-7 tháng mới có thể bắt tay vào sản xuất. Ngoài ra, cũng cần có nguồn cung ứng 500 loại nguyên vật liệu để bào chế vac-xin và cần nguồn nhân lực dồi dào từ cả hai phía để chuyển giao, tiếp nhận công nghệ.

Báo kinh tế Les Echos có cái nhìn rộng hơn, không chỉ nói về những rào cản mà đề cập đến nhiều vấn đề khác, chẳng hạn tại sao các tập đoàn dược phẩm lại không ủng hộ việc đình chỉ bảo hộ sáng chế đối với vac-xin ngừa Covid-19. Dựa trên 11 loại vac-xin được bán trên thị trường, viện CEPI của Pháp cho biết tính trung bình, mỗi dự án phát triển vac-xin cần 10 năm, với số tiền đầu tư 2,8 đến 3,7 tỉ đô la và tỉ lệ thất bại ở thời điểm khởi đầu dự án lên tới 94%.

Nếu quyền sở hữu trí tuệ không được bảo đảm, các hãng bào chế rất khó tìm được nhà đầu tư tài chính. Theo Les Echos, không chỉ lo sợ mất nguồn thu nếu bằng sáng chế vac-xin ngừa Covid-19 bị đình chỉ, các tập đoàn còn đặc biệt lo ngại về việc mất kiểm soát hệ thống quyền sở hữu trí tuệ, tạo tiền lệ cho việc đình chỉ sáng chế tương tự nếu sau này thế giới lại lâm vào khủng hoảng dịch bệnh.

Covid-19 : Pháp đột ngột thay đổi chiến lược tiêm chủng

Tờ báo thiên tả Libération chủ yếu quan tâm đến nước Pháp. Ngoài trang nhất và hồ sơ lớn nhiều trang dành để viết về cố tổng thống Pháp François Mitterand thuộc cánh tả với "sự kiện 10/05/1981", nhân dịp sắp đến kỷ niệm 40 năm ngày ông François Mitterrand đắc cử tổng thống Pháp, ngày mà Libération gọi là ngày gợi lên niềm hy vọng làm thay đổi đất nước. Đó cũng là ngày đánh dấu sự trở lại của Libération sau 3 tháng tạm ngưng phát hành theo quyết định của người sáng lập, Serge July, người từng muốn làm thay đổi nền báo chí Pháp. Libération tự hào khẳng định điều đó đã thành hiện thực, bởi vì Libération đã trở thành một trong những nhật báo quốc gia tầm cỡ nhất.

Ngoài nhiều trang bài hồi tưởng đánh giá về hai sự kiện chính trị và báo chí 10/05/1981, trở lại hiện tại, Libération đặc biệt chú ý đến sự thay đổi trong chiến lược tiêm chủng đại trà ngừa Covid-19 tại Pháp.

Hôm 06/05, tổng thống Pháp Emmanuel Macron đột ngột thông báo đẩy nhanh lịch trình tiêm chủng : thay vì phải đợi đến giữa tháng Sáu, những người từ 18 đến 50 tuổi có thể đăng ký chích ngừa virus corona kể từ 16 giờ chiều thứ Tư 12/05. Trong bài viết "Vac-xin : Macron nhìn cuộc đời màu hồng", Libération lý giải vì sao tổng thống Pháp có thể đột ngột thay đổi chiến lược tiêm chủng, trong khi chỉ vài ngày trước đó, chủ tịch Hội đồng định hướng chiến lược tiêm ngừa của Pháp vẫn khẳng định cần ưu tiên tiêm cho những người nhiều tuổi hơn, dễ tổn thương hơn là nhóm người 18-50 tuổi.

Tổng thống Macron nhấn mạnh Pháp đã thành công trong chiến dịch tiêm ngừa cho người cao tuổi tại các trung tâm dưỡng lão, góp phần làm giảm số người cao niên chết vì virus corona tại các trung tâm chăm sóc người cao niên EHPAD từ 400-450 ca/ngày xuống còn 0-10 ca/ngày, nhưng Libération vẫn nhấn mạnh tổng thống Pháp không còn thời gian để chần chừ : chính quyền đang bị giới khoa học chỉ trích nặng nề về quyết định dỡ bỏ các biện pháp phong tỏa quá sớm và chệch hướng nên phải tăng tốc chiến dịch tiêm ngừa để đề phòng nguy cơ dịch bùng trở lại.

Về nguồn vac-xin, Libération trích dẫn một bác sĩ một bác sĩ chuyên khoa truyền nhiễm, bệnh viện Pitié-Salpêtrière, Paris, theo đó nếu như trước đây Pháp khan hiếm vac-xin thì nay lại có khả năng dư thừa vì tiến độ giao hàng của các tập đoàn bào chế được đẩy nhanh. Theo dự kiến, riêng trong tháng 05/2021 Pháp nhận được 16-17 triệu liều vac-xin. Libération cũng cho biết kể từ cuối tháng Tư, đầu tháng Năm, nhiều địa phương đã "phớt lờ" quy định của chính phủ để mở rộng tiêm chủng cho người trên 18 tuổi : đảo Corse, Nice, Cannes.

Chính quyền Pháp không nói ra nhưng trong những ngày qua cũng "ngấm ngầm" theo bước các địa phương, mở rộng cánh cửa cho những người trên 18 tuổi và có bệnh nền dễ biến chứng nếu nhiễm virus corona được quyền tiêm. Tuy nhiên, việc yêu cầu trình giấy chứng nhận y tế là quyền của từng trung tâm tiêm ngừa, chính phủ không áp đặt.

Mỹ rút quân sớm khỏi Afghanistan : Không có hoảng loạn nhưng sẽ có nhiều bất trắc

Phát hành từ chiều hôm trước 06/05, Le Monde cho biết thời hạn rút quân Mỹ khỏi Afghanistan đã được "âm thầm" đẩy lên thành ngày 04/07/2021 thay vì ngày 11/09/2021 như thông báo ban đầu của tổng thống Joe Biden. Đặc phái viên Jacques Follorou của Le Monde tại Kaboul nhận định quyết định bất ngờ của Washington khiến nhà chức trách Afghanistan kinh ngạc.

Về phía quốc tế, thông báo này cũng gây chấn động. Mặc dù không có sự hoảng loạn ở thủ đô của Afghanistan, nhưng tình hình sẽ có nhiều bất trắc, nhất là trong 3-4 tháng tới, theo một quan chức cấp cao của NATO. Tướng Miller, chỉ huy quân đội Mỹ và NATO tại Afghanistan, đảm bảo với các nhà ngoại giao phương Tây rằng các binh sĩ sẽ được đưa về càng nhanh càng tốt trong giai đoạn rút quân.

Washington đang hy vọng có thể thuyết phục phe Taliban trở lại bàn đàm phán, sau khi họ từ chối tham dự hội nghị Istanbul ngày 24/04 về hòa bình ở Afghanistan với lý do Mỹ đã vi phạm thỏa thuận Doha, được ký kết vào ngày 29/02/2020, theo đó sẽ không còn một lính Mỹ tại Afghanistan sau ngày 01/05/2021. Taliban từng tuyên bố có thể sẽ lại tấn công các lực lượng nước ngoài.

Bên cạnh những cân nhắc về chính trị-ngoại giao, việc rút quân vào ngày 04/07 đồng nghĩa với chuyện mọi việc sẽ kết thúc vào tháng 6, kể cả đối với NATO : "cluster Kabul", tổ chức an ninh ở thủ đô Afghanistan, sẽ bị tháo dỡ. Căn cứ lớn nhất của Mỹ tại Afghanistan, ở Bagram, cách đó vài cây số, sẽ bị đóng cửa và bàn giao cho người Afghanistan. Và cuối cùng, trụ sở rộng lớn của NATO sẽ được giao cho đại sứ quán Hoa Kỳ.

Đối với Afghanistan, sự rút lui vội vàng này đã dẫn đến việc Mỹ chấm dứt công tác giao tên lửa dẫn đường bằng laser do thiếu chuyên gia. Tương tự như vậy, theo một thành viên NATO, trong tháng 6, chỉ có 30% đội hình không quân của Afghanistan có thể thực hiện các chuyến bay do không được bảo trì, trong khi quyền làm chủ bầu trời lẽ ra phải là thế mạnh chính của Kabul để đối phó với Taliban. Đó là chưa kể đến tình trạng một số cơ sở hạ tầng mà Mỹ chuyển giao lại cho Afghanistan dường như đã xuống cấp.

Theo thông tin Le Monde có được, tình báo Mỹ cho rằng Taliban đang ở thế tốt hơn so với năm 1996, trước khi chiếm Kabul. Và theo báo cáo của tình báo Mỹ, Taliban đã lên kế hoạch tấn công vào thủ phủ của 7 tỉnh, cắt đứt các tuyến đường cung ứng, tiếp tế cho Kabul. Dường như Taliban tin rằng họ có thể thâu tóm đất nước này chỉ sau 45 ngày.

Cho dù có những ý kiến báo động, nhưng theo đặc phát viên của Le Monde, hồi năm 1996, khi Taliban tiến đến, thành phố Kabul hoang tàn, đổ nát và Taliban không cần bắn một phát súng nào, khi đó Afghanistan cũng không có quân đội chuyên nghiệp như hiện nay. Còn bây giờ, 50.000 lính đặc nhiệm Afghanistan do Mỹ huấn luyện được công nhận là hoạt động hiệu quả. Afghanistan của năm 2021 không còn như hồi năm 1996 hay 2001. Dân số đã tăng gần gấp đôi. Quân Taliban thường đóng ở các vùng nông thôn, họ không thông thạo các khu vực thành thị theo kiểu Tây phương, nơi có trình độ công nghệ, giáo dục và quản lý.

Khắp nơi trên thế giới, băng hà tan ngày càng nhanh

Về môi trường khí hậu, đề tài được nhiều báo Pháp như Le Monde, Le Figaro… quan tâm là tình trạng băng tan trên Trái đất, nhân dịp tạp chí khoa học Nature công bố nhiều kết quả nghiên cứu về mối liên hệ giữa tốc độ sông băng tan và tình trạng Trái đất nóng dần lên.

Trong bài viết "Khắp nơi trên thế giới, các sông băng tan ngày càng nhanh", Le Figaro trích dẫn chuyên gia về băng hà, Étienne Berthier, của Trung tâm nghiên cứu quốc gia Pháp - CNRS, đồng tác giả của nghiên cứu được thực hiện với sự tham gia của khoảng 10 đơn vị nghiên cứu và được đăng trên tạp chí Nature, theo đó lần đầu tiên các nhà nghiên cứu có thể đo lường sự thay đổi của từng sông băng trong số hơn 220.000 sông băng trên hành tinh, trừ ở Greenland và Nam Cực.

Chủ yếu dựa vào nửa triệu hình ảnh được truyền về từ vệ tinh Aster, do NASA phóng vào cuối năm 1999, các nhà nghiên cứu nhận thấy các sông băng mất trung bình 267 tỷ tấn băng mỗi năm tính từ năm 2000 đến năm 2019, băng tan nhanh đặc biệt ở dãy núi Alpes, Iceland, Alaska. Những khu vực có khí hậu ôn hòa và ẩm ướt hơn thì băng tan chảy chậm hơn nhưng không có nơi nào trên Trái đất tránh được tình trạng sông băng tan chảy, kể cả phía tây dãy Himalaya, nơi trước đây có lượng băng ổn định hoặc thậm chí đã từng tăng lên.

Tại New Zealand, nếu như cách nay 20 năm các sông băng hầu như không bị mất thể tích thì chỉ trong 5 năm qua, New Zealand đã phá kỷ lục đáng lo ngại : các sông băng giảm độ dày 1,5 mét/năm. Điều khiến các tác giả thấy kinh ngạc và lo ngại là mức độ gia tăng của hiện tượng sông băng tan chảy : từ mức trung bình 227 tỷ tấn băng tan mỗi năm trong giai đoạn 2000-2004, con số này đã tăng lên thành 298 tỷ tấn trong giai đoạn 2015-2019.

Các sông băng tan chảy đã góp 21% vào sự gia tăng mực nước biển kể từ đầu thế kỷ 21. Nhưng ảnh hưởng về lâu dài sẽ ra sao ? Theo một bài viết khác trên tạp chí khoa học Nature, những nỗ lực giảm phát thải khí nhà kính sẽ có tác dụng tích cực trực tiếp hạn chế sự gia tăng mức độ tan chảy của các sông băng. Nếu con người hạn chế sự nóng lên của Trái đất ở mức +1,5°C, như mục tiêu Thỏa thuận Khí hậu Paris đặt ra, thì lượng băng tan chảy làm mực nước biển dâng cao sẽ được giảm một nửa.

Các tác giả một nghiên cứu khác được công bố trên tạp chí Nature báo động sự tan chảy ở Nam Cực, với lượng băng lớn nhất Trái đất, có thể dẫn đến nước biển gia tăng ở mức không thể đảo ngược. Điều đáng lưu ý, theo Le Figaro, là sông băng tan chảy không chỉ có nghĩa là mực nước biển dâng cao. Nhà nhiên cứu băng hà Étienne Berthier nhắc lại các lưu vực sông băng bao phủ ít nhất 25% diện tích đất đai toàn cầu và là nơi sinh sống của gần 1/3 dân số thế giới. Các sông băng trữ nước ở thể rắn và cấp nước cho các con sông vào mùa hè. Khi không còn sông băng trong khu vực, tuyết sẽ tan nhanh hơn nhiều nên đến giữa hè các vùng có liên quan sẽ thiếu nước.

Thùy Dương

Published in Quốc tế

Khi còn trẻ, Stephen Crohn chỉ có thể bất lực nhìn bạn của ông từng người một bắt đầu chết vì một căn bệnh không tên.

lydo1

Ảnh minh họa

Khi bạn đời ông, vận động viên thể dục tên là Jerry Green, lâm bệnh nặng vô phương cứu chữa vào năm 1978 với căn bệnh mà chúng ta ngày nay gọi là Aids, Crohn đơn giản cho rằng ông sẽ là người kế tiếp.

Đột biến di truyền

Nhưng thay vào đó, trong khi Green bị mù và cơ thể hao mòn do bị virus HIV tàn phá thì Crohn vẫn hoàn toàn khỏe mạnh. Trong thập kỷ tiếp theo, hàng chục người bạn của ông và những người bạn đời khác cũng có số phận tương tự như Green.

Năm 1996, nhà miễn dịch học tên là Bill Paxton, vốn làm việc tại Trung tâm Nghiên cứu Aids Aaron Diamond ở New York, lúc đó đang tìm kiếm những người đồng tính nam có khả năng miễn nhiễm HIV rõ ràng, đã phát hiện ra lý do tại sao. Khi Paxton cố gắng làm lây nhiễm HIV vào bạch cầu của Crohn trong ống nghiệm, ông không thể làm được.

Mọi người phát hiện rằng Crohn có một đột biến di truyền - vốn chỉ xảy ra ở khoảng 1% dân số - ngăn không cho HIV gắn vào bề mặt bạch cầu của ông.

Trong thập kỷ sau đó, các nhà khoa học đã phát triển một loại thuốc kháng virus có tên là maraviroc, vốn có thể biến đổi phương pháp điều trị HIV bằng cách bắt chước hiệu ứng của đột biến này. Nó đã được chứng minh là rất quan trọng trong việc giúp kiểm soát virus ở những người bị nhiễm.

Khi Crohn qua đời vào năm 2013 ở tuổi 66, câu chuyện của ông đã để lại một di sản vượt ra ngoài phạm vi HIV.

Trong hai thập kỷ vừa qua, nó đã truyền cảm hứng cho một lĩnh vực y khoa hoàn toàn mới mà ở đó các nhà khoa học tìm cách xác định những người được gọi là 'biệt lệ' như Crohn, hoặc là có sức kháng cự, hoặc là dễ tổn thương một cách bất thường với bệnh tật, và sử dụng chúng làm cơ sở để tìm phương pháp điều trị.

lydo2

Ảnh minh họa

Là một nhà di truyền học tại Trường Y Icahn ở New York, Jason Bobe đã dành phần lớn thập kỷ qua để nghiên cứu những người có đặc điểm bất thường về khả năng chống chọi bệnh tật, từ bệnh tim cho đến bệnh Lyme. Vì vậy, khi làn sóng Covid-19 đầu tiên ập đến, linh tính đầu tiên của ông là tự hỏi liệu có ai ngoài kia mà con virus này không thể lây nhiễm được hay không.

"Nó khiến tôi liên tưởng đến Stephen Crohn và cần phải tìm ra những biệt lệ này với trường hợp bệnh Covid", ông nói.

Ý tưởng của Bobe là cố gắng tìm kiếm toàn bộ những gia đình có nhiều thế hệ mắc Covid-19 nặng, nhưng một cá nhân không có triệu chứng. "Việc có cả gia đình cùng nhiễm sẽ giúp dễ dàng hiểu được các yếu tố di truyền có ảnh hưởng và xác định các yếu tố di truyền đằng sau khả năng chống chọi", ông nói.

Trước đây, xác định những gia đình như vậy có thể mất nhiều năm hoặc thậm chí hàng chục năm, nhưng thế giới kỹ thuật số hiện đại đem đến những cách tiếp cận không thể nào hình dung ra trong giai đoạn đỉnh điểm đại dịch HIV.

Kể từ tháng 6/2020, Bobe đã làm việc với điều phối viên của các nhóm Facebook dành cho bệnh nhân Covid-19 và thân nhân của họ, chẳng hạn như nhóm Survivor Corps, để cố gắng xác định các gia đình trong diện này.

Ông cũng đã tạo ra một nền tảng trực tuyến mà bất kỳ ai từng bị Covid-19 không triệu chứng đều có thể làm một khảo sát đánh giá mức độ phù hợp của họ để được đưa vào nghiên cứu về khả năng phục hồi Covid-19.

Giải mã trình tự gene

Trong những tháng tới, Bobe hy vọng sẽ giải trình tự gene của những người có dấu hiệu chống chọi được với Covid-19, để xem liệu có bất kỳ đột biến nào chung giữa họ mà dường như giúp họ không bị nhiễm virus hay không. Nếu có, việc này có thể khai mở cho các loại thuốc kháng virus có thể giúp bảo vệ trước cả Covid-19 và cả những đợt bùng phát virus corona trong tương lai.

Đã có một số manh mối. Các nhà nghiên cứu đã xác định mối liên hệ giữa nhóm máu O và nhóm máu rhesus âm tính và nguy cơ mắc bệnh nặng ít hơn.

Tuy nhiên, dù các nhà khoa học đã đặt giả thiết rằng một số nhóm máu nhất định có thể tự có kháng thể, có khả năng nhận ra một số khía cạnh của virus, nhưng bản chất chính xác của liên hệ này vẫn chưa rõ ràng.

Bobe không phải là khoa học gia duy nhất cố gắng phân tích xem điều gì khiến những ca biệt lệ Covid-19 trở nên đặc biệt.

Mayana Zatz, giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Bộ Gene Người tại Đại học São Paulo đã xác định được 100 cặp, trong đó một người nhiễm Covid-19 nhưng bạn đời của họ thì không.

Nhóm của bà hiện đang nghiên cứu những ca này với hy vọng xác định được các dấu hiệu di truyền giúp chống chọi virus.

"Ý tưởng là tìm hiểu lý do tại sao một số người bị phơi nhiễm trầm trọng trước virus nhưng không mắc bệnh Covid-19, vẫn âm tính và không có kháng thể", bà nói. "Chúng tôi phát hiện ra rằng điều này rõ ràng tương đối phổ biến. Chúng tôi đã nhận được khoảng 1.000 email của những người nói rằng họ là những trường hợp như thế".

Zatz cũng đang phân tích bộ gene của 12 người trên một trăm tuổi bị corona virus ảnh hưởng nhẹ, bao gồm cụ bà 114 tuổi ở Recife, người mà bà tin là người cao tuổi nhất thế giới đã bình phục từ Covid-19.

Mặc dù Covid-19 đặc biệt chết chóc đối với người già, những người cao tuổi có khả năng kháng bệnh mạnh mẽ có thể cung cấp manh mối về những phương cách mới giúp những người dễ tổn thương sống sót qua các đại dịch trong tương lai.

Nhưng trong khi những trường hợp có khả năng chống chịu đặc biệt gây chú ý đối với một số nhà di truyền học, thì những người khác lại quan tâm nhiều hơn đến những biệt lệ ở thái cực bên kia.

Trong vài tháng qua, nghiên cứu về những bệnh nhân này đã đem lại những hiểu biết quan trọng về lý do chính xác tại sao virus Sars-CoV-2 gây chết chóc đến vậy.

Gián đoạn hệ thống báo động của cơ thể

Mùa hè năm ngoái, Qian Zhang đến một cuộc hẹn khám răng. Nha sĩ hỏi cô : "Tại sao một số người mắc Covid-19 lại cần chăm sóc đặc biệt, trong khi em gái tôi cũng mắc nó nhưng thậm chí không hề biết nó bị dương tính ?"

Là một nhà di truyền học làm việc tại Đại học Rockefeller, New York, đó là câu hỏi mà Zhang có đầy đủ hiểu biết để trả lời.

lydo3

Ảnh minh họa

Trong 20 năm qua, các nhà khoa học tại Rockefeller đã khảo sát bộ gene người để tìm manh mối tại sao một số người không ngờ bị bệnh nặng khi bị nhiễm các virus phổ biến từ mụn giộp đến cúm. "Trong tất cả bệnh truyền nhiễm mà chúng tôi xem xét, luôn có thể có những ca biệt lệ bị rất nặng, vì họ có gene đột biến khiến họ dễ mắc bệnh", bà Zhang cho biết.

Khi đại dịch Covid-19 bùng phát, người ta sớm nhận ra rằng những người cao tuổi, nhất là những người có bệnh nền, bị ảnh hưởng nhiều hơn các nhóm tuổi khác.

Nhưng các nhà khoa học ở Rockefeller lại quan tâm nhiều hơn đến những ca bất thường, chẳng hạn như những người 30 tuổi có vẻ khỏe mạnh nhưng cuối cùng lại thở máy.

Vào tháng 4, họ đã phát động dự án hợp tác quốc tế có tên là Nỗ lực Di truyền ở Người về Covid, hợp tác với các trường đại học và cơ sở y khoa từ Bỉ đến Đài Loan với mục tiêu xác định nguyên nhân.

Ngay khi dự án mới bắt đầu, Zhang đã nghĩ đến một thủ phạm.

Vào những năm 1960, các nhà khoa học đã phát hiện ra rằng các tế bào có một hệ thống báo động bên trong để cảnh báo phần còn lại của cơ thể khi nó bị một virus mới tấn công.

"Khi virus xâm nhập tế bào, tế bào bị nhiễm sẽ tạo ra protein được gọi là 'interferon type một', mà nó giải phóng ra ngoài tế bào", Zhang giải thích.

"Tất cả các tế bào xung quanh đều nhận được tín hiệu đó và chúng dồn tất cả sức lực để chuẩn bị chống lại virus đó. Trường hợp bị nhiễm nghiêm trọng, tế bào sẽ tạo ra đủ lượng interferon type một để thải vào dòng máu đang lưu thông, và do đó, cả cơ thể biết nó đang bị tấn công".

Nhưng đôi khi sai sót di truyền khiến cho hệ thống cảnh báo bị trục trặc.

Vào năm 2015, các nhà khoa học ở Rockefeller đã xác định các đột biến ở những người trẻ tuổi, khỏe mạnh vốn khiến họ bị viêm phổi nặng do cúm. Các đột biến có nghĩa là không có phản ứng interferon. "Nếu hệ thống báo động bị tắt, thì virus có thể lây lan và sinh sôi nhanh hơn nhiều trong cơ thể", Zhang nói.

Phản kháng thể

Có vẻ như điều này cũng có vai trò trong việc khiến một số người dễ bị nhiễm Covid-19 đến không ngờ.

Một loạt các công trình khoa học được công bố vào tháng 9/2020 đã so sánh 987 ca biệt lệ - bệnh nhân Covid-19 bị viêm phổi nặng hoặc dưới 50 tuổi, hoặc trên 50 tuổi và không có thêm bất cứ bệnh chết người nào khác - cho đến những bệnh nhân không triệu chứng. Khoảng 3,5% trong số này có đột biến gene quan trọng khiến họ không thể tạo ra phản ứng interferon.

Khoảng 10% khác trong số này được phát hiện có kháng thể tự tấn công trong máu, được gọi là phản kháng thể tự động, vốn gắn vào bất kỳ protein interferon nào do tế bào giải phóng ra và loại chúng ra khỏi máu trước khi tín hiệu cảnh báo được phần còn lại của cơ thể nhận được.

Theo Ignacio Sanz, chuyên gia về miễn dịch học tại Đại học Emory, điều này xác nhận các phát hiện khác vốn cho thấy phản kháng thể có vai trò quan trọng trong các ca Covid-19 nghiêm trọng bằng cách đóng băng khả năng tự bảo vệ trước virus của cơ thể. "Ngày càng có nhiều bằng chứng cho thấy số lượng đáng kể bệnh nhân bệnh nặng tạo ra lượng và loại phản kháng thể nhiều bất thường", ông nói.

Các nhà khoa học ở Rockefeller hiện muốn sử dụng thông tin này để truy tìm những người có thể dễ bị tổn thương không nhìn thấy được trước Covid-19, cũng như các virus đường hô hấp khác như cúm mùa hoặc đại dịch virus corona mới.

Zhang giải thích rằng bất kỳ ai được biết là có đột biến gene làm suy giảm phản ứng interferon của họ đều có thể được điều trị bằng interferon type một, hoặc như là các để phòng bệnh hoặc trong giai đoạn mới bị nhiễm.

"Kể từ khi thực hiện nghiên cứu, này chúng tôi đã có ba bệnh nhân ở Paris, vốn đã biết họ có những đột biến này", bà nói. "Sau khi xét nghiệm dương tính với Covid-19, họ được tiêm interferon và cả ba đều cho kết quả rất tốt. Không có bệnh nặng".

Họ cũng đang hợp tác với các ngân hàng máu trên toàn cầu để thử xác định mức độ phổ biến thật sự của phản kháng thể chống interferon loại một trong dân số nói chung.

Nếu có tỷ lệ phần trăm đáng kể, thì các xét nghiệm sẽ được xây dựng để sàng lọc mọi người để xác định liệu họ có nguy cơ bị lây nhiễm virus cao hơn nhiều mà họ không biết hay không.

"Chúng tôi cần tìm hiểu xem có bao nhiêu người đang có phản kháng thể này trong người", bà Zhang nói. "Bởi vì nhiều người trong nghiên cứu của chúng tôi trông hoàn toàn bình thường và không bị bệnh gì khác, cho đến khi bị Covid".

Các gene về khả năng nhiễm bệnh

Nhưng các phản kháng thể và đột biến chặn interferon trực tiếp dường như chỉ chiếm khoảng 14% bệnh nhân đặc biệt dễ tổn thương.

Đối với 86% còn lại, các nhà di truyền học tin rằng mức độ dễ tổn thương của họ xuất phát từ mạng lưới tương tác di truyền, vốn ảnh hưởng họ trực tiếp khi virus tấn công.

"Chỉ một số ít người bị bệnh nặng vì họ bị đột biến ở một gene chính", ông Alessandra Renieri, giáo sư di truyền y khoa tại Đại học Siena, cho biết. "Đa số các bệnh nhân đang theo một mô hình phức tạp hơn, trong đó nhiều gene cùng hợp tác với nhau, dẫn đến khả năng mắc Covid-19 nặng".

Để thử phân tích điều này, các nhà khoa học tại Đại học Edinburgh đã nghiên cứu bộ gene của 2.700 bệnh nhân được chăm sóc đặc biệt trên khắp nước Anh và so sánh chúng với bộ gene của những tình nguyện viên khỏe mạnh.

Họ phát hiện rằng những người dễ bị nhiễm Covid-19 có 5 gene - liên quan đến phản ứng interferon và khả năng dễ bị viêm phổi - có mức hoạt động hoặc là nhiều hơn, hoặc là ít hơn rõ rệt so với dân số nói chung.

"Sự kết hợp này có nghĩa là virus có thể lây lan dễ dàng hơn trong cơ thể và hậu quả là nó có thể gây tổn thương phổi nhiều hơn", Erola Pairo-Castineira, một trong những nhà di truyền học dẫn đầu nghiên cứu này cho biết.

Các nhà khoa học ở cả Rockefeller và Edinburgh hiện đang hướng đến thực hiện các nghiên cứu thậm chí lớn hơn về trên bệnh nhân đã chứng tỏ họ đặc biệt dễ tổn thương với Covid-19, để tìm cách xác định thêm các manh mối di truyền liên quan đến lý do virus có thể tấn công người khỏe mạnh.

Điều này có thể giải thích tại sao những người có nhóm máu A dường như có nguy cơ mắc bệnh nặng cao hơn.

Nghiên cứu các bệnh nhân Covid-19 biệt lệ cũng giúp đem đến hiểu biết về những bí ẩn lớn khác của đại dịch, chẳng hạn như lý do tại sao nam rõ ràng dễ tổn thương hơn nữ.

"Những nghiên cứu này đã giúp chúng tôi biết một chút về điều đó", Renieri nói. "Chúng cho chúng ta thấy phản ứng interferon quan trọng như thế nào. Điều này là thú vị bởi vì sau tuổi dậy thì, nồng độ testosterone ở nam giới tăng lên và testosterone có thể làm giảm tất cả các gên interferon. Vì vậy, đối với nam giới đã bị khiếm khuyết sẵn ở các gene này, điều này sẽ càng khiến họ dễ bị tổn thương hơn nữa trước virus".

Với điều này trong đầu, nghiên cứu của Zatz về những người trăm tuổi kháng Covid-19 không chỉ tập trung vào virus Sars-CoV-2 mà còn cả các bệnh nhiễm trùng đường hô hấp khác.

Nhóm của bà đang sử dụng tế bào gốc để chuyển đổi mẫu máu của những người trăm tuổi này thành mô phổi, sau đó họ sẽ lây cho mô phổi này nhiều virus khác trong phòng thí nghiệm để xem liệu các đột biến gene của họ có thể bảo vệ trước những bệnh truyền nhiễm này hay không.

Nếu được, thì điều này có thể tạo ra các loại thuốc kháng virus hoàn toàn mới, giống như nghiên cứu về tế bào bạch cầu của Stephen Crohn những năm trước đây.

David Cox

Nguồn : BBC Future, 13/04/2021

Published in Văn hóa

Bộ Y tế cảnh báo nguy cơ bùng phát dịch bệnh Covid-19 trên biên giới với Campuchia, thừa nhận khó kiểm soát dịch

RFA, 16/042021

Bộ trưởng Y tế Nguyễn Thanh Long hôm 16/4 lên tiếng cảnh báo về nguy cơ dịch bệnh Covid-19 bùng phát từ các tỉnh biên giới, đặc biệt là với Campuchia.

dichbenh1

Phnom Penh, thủ đô Campuchia, đã bị phong tỏa trong bối cảnh số ca bệnh virus corona (Covid-19) gia tăng - Reuters

Truyền thông Nhà nước trích phát biểu của ông Long tại hội nghị trực tuyến hôm 16/4 cho biết, vùng biên giới tây nam sát Campuchia và các tỉnh ở khu vực đồng bằng sông Cửu Long hiện là những điểm nóng có nguy cơ cao bùng phát dịch bệnh.

Bộ trưởng Y tế thúc giục các địa phương gia tăng kiểm soát biên giới, ngăn chặn người nhập cư bất hợp pháp.

Việt Nam và Campuchia có đường biên giới dài 1.127 km với 4 tỉnh biên giới thuộc đồng bằng sông Cửu Long là An Giang, Đồng Tháp, Kiên Giang và Long An. Ngoài ra còn có một số tỉnh khác có đường biên giới với Campuchia là Bình Phước, Tây Ninh, Kon Tum, Gia Lai, Đăk Lăk và Đăk Nông.

Campuchia hiện đã trở thành điểm nóng của dịch bệnh trong khu vực với 344 ca nhiễm mới được công bố hôm 15/4. Thủ đô Phnom Penh hiện phải phong toả do dịch bệnh.

Bộ trưởng Y tế Nguyễn Thanh Long hôm 16/4 cũng thừa nhận sẽ khó kiểm soát dịch bệnh Covid-19 trong năm 2021 do tình trạng chung trên thế giới, trong khi Việt Nam vẫn phải tổ chức các chuyến bay đưa người Việt về nước và thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế.

**********************

Việt Nam tuyên án tù 5 người Trung Quốc vì đưa người nhập cảnh trái phép

RFA, 16/04/2021

Tòa án Nhân dân thành phố Đà Nẵng hôm 15/4 đã tuyên án tù 5 người Trung Quốc và 2 người Việt Nam về tội tổ chức cho người khác nhập cảnh trái phép Việt Nam. Truyền thông Nhà nước loan tin này vào cùng ngày.

dichbenh2

Các bị cáo tại Tòa án Nhân dân thành phố Đà Nẵng hôm 15/4/2021. Courtesy of Báo Mới

Cụ thể, bị cáo Nguyễn Thị Yến 10 năm sáu tháng tù về hai tội tổ chức cho người khác nhập cảnh vào Việt Nam trái phép và tổ chức cho người khác ở lại Việt Nam trái phép.

Bị cáo Lê Thị Toàn bị phạt 7 năm tù về tội tổ chức cho người khác ở lại Việt Nam trái phép.

5 người Trung Quốc bị phạt ít nhất là 18 tháng tù và cao nhất là 24 năm tù về tội tổ chức người nhập cảnh trái phép Việt Nam. Sau khi chấp hành án tù, những người này sẽ bị trục xuất khỏi Việt Nam.

Trong khi đó, vào ngày 15/4, Tòa án Nhân dân tỉnh Cà Mau đã tuyên phạt 2 người với cáo buộc tổ chức, đưa người nhập cảnh trái phép trong mùa dịch Covid-19.

Ông Phạm Văn Chín (sinh năm 1981, ngụ huyện U Minh, tỉnh Cà Mau) bị tuyên 8 năm tù về tội tổ chức cho người khác nhập cảnh Việt Nam trái phép.

Ông Lê Văn Thảo (ngụ thị trấn Sông Đốc, huyện Trần Văn Thời, tỉnh Cà Mau) bị tuyên 9 năm tù với cùng tội danh trên.

Ông Chín bị nói đưa trái phép 34 người, ông Thảo bị nói đưa 38 người nhập cảnh trái phép vào Việt Nam gồm nhiều lao động người Việt Nam ở Malaysia muốn về nước ăn Tết hồi tháng 1 và 2 năm 2021.

Published in Việt Nam

Covid-19 : Trung Quốc nghiên cứu kết hợp nhiều vac-xin để nâng cao hiệu quả

Thanh Hà, RFI, 12/04/2021

Sau khi thừa nhận vac-xin chống Covid-19 của Trung Quốc kém hiệu quả, giám đốc Trung tâm Kiểm soát dịch bệnh của Trung Quốc, Cao Phúc (Gao Fu) nêu lên khả năng kết hợp nhiều loại thuốc khác nhau "nhằm nâng cao khả năng đề kháng" chống lại virus corona chủng mới.

vaccine1

Vac-xin ngừa Covid-19 do hãng dược Trung Quốc Sinopharm sản xuất.  AP - Istvan Filep

Hiện tại hai tập đoàn dược phẩm Trung Quốc SinovacBioTech và Sinopharm sản xuất bốn loại vac-xin đang được sử dụng. Thuốc của Trung Quốc đã được dùng để tiêm chủng chống Covid-19 tại 25 quốc gia trên thế giới trên tổng số gần 50 quốc gia đã đặt hàng vac-xin "made in China" theo tổng kết của hãng tin Mỹ AP.

Hãng tin Anh, Reuters trong ngày 12/04/2021 nhắc lại cách nay hai ngày tại Thành Đô nhân một cuộc hội thảo, giám đốc Trung Tâm Kiểm soát dịch bệnh của Trung Quốc nhìn nhận thuốc của Trung Quốc "hiệu quả không cao" như các loại vac-xin thế hệ mới dùng công nghệ ARN. Chuyên gia này cho biết Trung Quốc đang hướng tới khả năng kết hơp nhiều loại vac-xin khác nhau nhằm "điều chỉnh" mức độ hiệu quả đề kháng.

Chỉ vài giờ sau tuyên bố gây chấn động trong giới y khoa Trung Quốc, giám đốc Cao Phúc trả lời Hoàn Cầu Thời Báo trong số ra ngày Chủ Nhật 11/04/2021 tỏ ra mập mờ hơn : kết quả các nghiên cứu trên thế giới về tính hiệu quả của thuốc Trung Quốc "vừa cao vừa thấp" vấn đề đặt ra là "làm thế nào để có được hiệu quả tối ưu".

Cũng chuyên gia này bác bỏ tin báo chí quốc tế loan tải theo đó ông ghi nhận "hiệu quả thấp" của thuốc Trung Quốc. Ngoài ra cũng trên tờ Hoàn Cầu thời báo, giám đốc Cao Phúc nêu lên khả năng điều chỉnh số liều thuốc tiêm, điểu chỉnh thời hạn tiêm chủng giữa hai đợt chích và thậm chí là "kết hợp các loại vac-xin với các công nghệ khác nhau". Lãnh đạo Trung Tâm Kiểm Soát Dịch Bệnh Trung Quốc tin rằng đó sẽ là "giải pháp tốt nhất"

Reuters nhắc lại hiện nay thời gian giữa hai mũi tiêm vac-xin của tập đoàn Sinovac BioTech được ấn định là ba tuần. Một nghiên cứu của Brazil cho thấy mức độ hiệu quả đạt chưa đầy 50 % tức là không đáp ứng tiêu chuẩn của Tổ Chức Y Tế Thế Giới.

Giới khoa học không được cung cấp thông tin và dữ liệu về mức độ hiệu quả của vac-xin do tập đoàn Sinopharm sản xuất. Thống kê chính thức của Bắc Kinh cho biết hai loại vac-xin của Sinovac và Sinopharm, theo thứ tự hiệu quả đến 79,4 và 72,5 %. 

Thanh Hà

*********************

Trung Quốc thừa nhận vac-xin bào chế trong nước kém hiệu quả hơn vac-xin công nghệ ARN

Thùy Dương, RFI, 11/04/2021

Một quan chức Y tế cấp cao của Trung Quốc thừa nhận các loại vac-xin ngừa virus corona do nước này bào chế đạt hiệu quả không cao như vac-xin thế hệ mới theo công nghệ ARN thông tin. Tại một hội thảo ngày 10/04/2021 ở Thành Đô (phía tây Trung Quốc), giám đốc Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa dịch bệnh Trung Quốc đã đề cập đến một số giải pháp nhằm tăng cường hiệu quả của vac-xin Trung Quốc.

vaccine2

Ông Cao Phúc (Gao Fu), giám đốc Trung tâm Kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh Trung Quốc, phát biểu tại Hội thảo về Vac-xin và Y tế tổ chức tại Thành Đô (Chengdu), tỉnh Tứ Xuyên, Trung Quốc, ngày 10/04/2021.  AP

Từ Bắc Kinh, thông tín viên Stéphane Lagarde cho biết thêm chi tiết :

"Nhà chức trách Trung Quốc công khai thừa nhận điều mà nhiều phòng nghiên cứu đối tác ở nước ngoài đã nói : Các loại vac-xin bất hoạt của Trung Quốc, vốn dĩ sử dụng virus đã chết để kích hoạt hệ thống miễn dịch, có khả năng bảo vệ người được tiêm ngừa kém hơn so với vac-xin công nghệ ARN thông tin, được bào chế dựa trên công nghệ di truyền tiên tiến.

Tại Brazil, một viện y sinh ở São Paulo từng xác định vac-xin Sinovac của Trung Quốc chỉ đạt hiệu quả ở mức trên 50%. Còn theo một nghiên cứu của giới đại học ở Chilê, thậm chí loại vac-xin này còn hầu như không phát huy kết quả sau liều tiêm đầu tiên : hiệu quả chỉ đạt 3%. Ở Các Tiểu Vương Quốc Ả Rập Thống Nhất, một số bệnh viện phải tiêm tới ba liều vac-xin Sinopharm cho các bệnh nhân bị suy giảm miễn dịch.

Tạm thời, Trung Quốc không khuyến nghị dùng nhiều loại vac-xin hay để ngừa các biến chủng SARS Cov-2. Nhưng điều này có thể sẽ thay đổi. Ông Cao Phúc (Gao Fu), giám đốc Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Trung Quốc, giải thích là có hai giải pháp đang được nghiên cứu nhằm giải quyết vấn đề về tính hiệu quả của các vac-xin hiện có. Giải pháp đầu tiên là điều chỉnh khoảng cách giữa hai lần tiêm - hiện tại hai liều được tiêm cách nhau 6 tháng - hoặc tăng số lần tiêm ngừa. Giải pháp thứ hai có thể là kết hợp các loại vac-xin. Ngoài ra, Trung Quốc sẽ tăng cường nghiên cứu về những loại vac-xin có khả năng ngừa virus tốt hơn.

Những tuyên bố này của giám đốc Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Trung Quốc đã khiến nhiều người chú ý, vì có thể dẫn đến việc lùi ngày mở cửa biên giới quốc gia rộng lớn này, nơi đã trở thành một hòn đảo biệt lập do áp dụng các biện pháp dịch tễ nghiêm ngặt về nhập cảnh. Mục tiêu của chính quyền là đạt 80% miễn dịch cộng đồng trước khi diễn ra Thế Vận Hội Mùa Đông Bắc Kinh 2022".

Trong khi đó, Reuters cho biết cũng tại Thành Đô, ông Trịnh Trọng Vĩ (Zheng Zhongwei), người đứng đầu nhóm điều phối các dự án phát triển vac-xin ngừa Covid-19 của Trung Quốc cho biết từ nay đến cuối năm 2021 nước này có khả năng sản xuất được 3 tỷ liều vac-xin, đủ đáp ứng nhu cầu trong nước. Mới đây Bắc Kinh cho biết tính từ tháng Hai, sản xuất vac-xin đã tăng gấp 3. Đến cuối tháng 3/2021, các hãng dược phẩm Trung Quốc sản xuất được 5 triệu liều/ngày.

Thùy Dương

Published in Châu Á

Nguồn : RFI, 05/03/2021

Nguồn : RFA, 05/03/2021

Nguồn : VOA, 05/03/2021

Published in Video

François Heisbourg : Virus conora là Tchernobyl Trung Quốc lũy thừa 10

Một năm sau khi virus corona từ Vũ Hán lan tràn ra toàn thế giới, giết chết 2 triệu rưỡi người và gây khủng hoảng kinh tế trầm trọng, dường như mọi người đã quên đi nguồn gốc Trung Quốc của nó. Tại sao không ai "hỏi tội" Bắc Kinh ?

tchernobyl1

Các nhà báo tập trung trước hàng rào điện bao quanh phòng thí nghiệm P4 của Viện Vi trùng học Vũ Hán, khi ê-kíp của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đến thăm ngày 03/02/2021.  AP - Ng Han Guan

Sự kiện cựu tổng thống Pháp Nicolas Sarkozy bị kết án, đơn kiện chính quyền Bachar al-Assad tại tòa án Pháp về vụ sát hại thường dân bằng vũ khí hóa học ở Syria, tiêm chủng chống Covid là những đề tài được báo chí Pháp hôm nay 03/03/2021 đề cập nhiều nhất.

Về đại dịch Covid, chuyên gia địa chính trị François Heisbourg khi trả lời phỏng vấn Le Figarokhẳng định. "Virus corona, đó là một Tchernobyl của Trung Quốc lũy thừa 10"… Ông nhấn mạnh, cuộc tranh luận về xuất xứ của con virus vẫn để ngỏ, và việc đặt vấn đề về trách nhiệm của chính quyền Trung Quốc là chính đáng.

Tờ báo đặt vấn đề, một năm sau khi virus corona từ Vũ Hán lan tràn ra toàn thế giới, giết chết 2 triệu rưỡi người và gây khủng hoảng kinh tế trầm trọng, dường như mọi người đã quên đi nguồn gốc Trung Quốc của nó. Tại sao không ai "hỏi tội" Bắc Kinh ?

Chỉ duy nhất tổng thống Mỹ Donald Trump gọi "virus Trung Quốc"

Theo ông Heisbourg, đó là vì chúng ta đã để cho Trung Quốc mặc sức khoác lác về chiến thắng vang dội trước con virus, rũ bỏ trách nhiệm đã để xảy ra đại dịch. Trước hết, Bắc Kinh ồn ào dàn dựng việc "quản lý một cách gương mẫu", và sau đó trừng phạt nặng nề các nước đòi hỏi mở điều tra quốc tế độc lập với những chuyên gia hàng đầu. Úc bị áp thuế, bị ngưng nhập hàng… nên các nước khác biết rằng cần phải giữ im lặng.

Lẽ tự nhiên là phải mất một năm Trung Quốc mới chịu cho một ê-kíp của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đến Vũ Hán vào tháng 1/2021, nhưng vẫn không thể thu thập những dữ liệu cần thiết. Đây cũng không phải là các chuyên gia được cộng đồng quốc tế đề cử mà do Bắc Kinh và WHO chọn lựa – chính tổ chức này cũng có thái độ không rõ ràng.

Rốt cuộc trên thế giới chỉ có một nhà lãnh đạo duy nhất dùng chữ "virus Trung Quốc", đó là tổng thống Mỹ Donald Trump. Nhưng rất tiếc là những tuyên bố của ông Trump thường không được coi là nghiêm túc.

Giả thiết khả tín nhất về nguồn gốc của con virus là gì ?

Đã xảy ra một chuyện gì đó. Về mặt hậu quả, đó là Tchernobyl lũy thừa 10 ! Tchernobyl là một tai nạn, chính quyền cố che giấu suốt một tuần lễ nhưng rốt cuộc phải nhìn nhận, và vào thời đó Liên Xô không hề tuyên truyền về việc xử lý thảm họa để rồi kết luận chế độ xô-viết là ưu việt. Còn ngày nay Trung Quốc khoe khoang như đã đạt được một thành tích vẻ vang, khi kiểm soát được một tai nạn xảy ra tại nước mình và gây họa cho toàn thế giới. Thái độ này không thể chấp nhận được !

Trong suốt một năm trời, Trung Quốc ngồi trên một cái lò áp suất "tội tổ tông" của mình, tất cả mọi người đều bị đuổi khỏi vườn địa đàng… Và tất cả diễn ra tại Vũ Hán, thành phố có cơ sở hạ tầng siêu hiện đại về phân tích vi trùng, với phòng thí nghiệm P4 do Pháp giúp xây dựng. Trên trái đất chỉ có bốn, năm phòng thí nghiệm như thế. Nhưng tại sao con virus lại xuất phát từ Vũ Hán ? Trung Quốc có tất cả mọi công cụ để tìm hiểu nguyên nhân, nhưng họ chẳng những không hành động gì mà còn che giấu.

Có lẽ những gì đã diễn ra tương tự với dịch SARS năm 2003, một con virus xuất phát từ một ngôi chợ ở Trung Quốc vì con người chung đụng với động vật hoang dã. Nhưng nếu vậy thì tại sao Bắc Kinh không nói ra, và sao không cho WHO làm nhiệm vụ ? Thế nên giả thiết thứ hai về một tai nạn công nghiệp như kiểu Tchernobyl là đáng tin cậy hơn. Hoặc là không tôn trọng quy trình an toàn, hoặc ai đó vô tình phạm sai lầm, và con virus thoát khỏi phòng thí nghiệm. Nếu nó thoát ra từ P4, Trung Quốc phải có lời giải thích. Phòng thí nghiệm siêu nhạy cảm này không thể hiện hữu nếu không có Pháp, thế nhưng sau khi đi vào hoạt động Bắc Kinh lại cấm cửa các chuyên gia Pháp.

Liệu một ngày nào đó thế giới có thể biết được nguồn gốc của con virus ?

Phải đợi đến 50 năm sau, Moskva mới nhìn nhận trách nhiệm trong vụ thảm sát 22.000 sĩ quan Ba Lan ở Katyn năm 1940. Ngày nay chúng ta đang còn phải đối phó với đại dịch, nhưng vào hồi kết nhân dân các nước sẽ đòi hỏi phải quy trách nhiệm, "tội tổ tông" thường khó thể quên được.

Trong lãnh vực nguyên tử, các công nghệ mới giúp dựng lại được những hành động trong quá khứ, như AIEA phát hiện Ai Cập và Hàn Quốc từng có những hành vi bất hợp pháp và đã cảnh cáo. Ngành tội phạm học vi trùng cũng có những tiến bộ vĩ đại, nay người ta nắm được những điều mà cách đây bốn năm không hề biết, kể cả với các dữ liệu cũ. Covid không phải là một vụ kỳ án được xếp xó, đây là một quả bom nổ chậm. Một ngày nào đó, chúng ta sẽ biết…

Về thành công trong việc xử lý đại dịch, không thể nào tin được con số chính thức ở Hồ Bắc. Những hình ảnh hỗn loạn vào đầu đại dịch ở Vũ Hán cũng giống như ở Lombardie, Trung Quốc không thể quản lý tốt hơn Ý vào thời điểm đó. Còn tại phần còn lại của Hoa lục số người chết có thể ít hơn, nhưng cũng giống như tại Việt Nam, Đài Loan, Hàn Quốc, New Zealand… là những nước quản lý tốt, hành động kịp thời.

Chuyên gia François Heisbourg tố cáo khi đại dịch hoành hành ở Vũ Hán và các nhà máy phải đóng cửa, được Liên Hiệp Châu Âu viện trợ khẩu trang, Bắc Kinh đặt điều kiện không được nói với báo chí để khỏi mất mặt. Nhưng khi thảm họa lan tới Ý, Trung Quốc lại huy động tối đa hệ thống tuyên truyền cho "ngoại giao khẩu trang", xua đội quân "chiến lang" ra chế giễu Châu Âu. Sự thô bỉ này đã gây phản tác dụng, tuy nhiên giờ đây lại tiếp diễn với "ngoại giao vac-xin".

Phóng viên ngoại quốc bị trục xuất nhiều chưa từng thấy kể từ Thiên An Môn

Cũng về Trung Quốc, Le Mondelưu ý rằng "Bắc Kinh đang dựng lên vô số trở ngại cho công việc của các nhà báo nước ngoài". Trong năm 2020, đã có 18 phóng viên quốc tế bị trục xuất.

Theo báo cáo điều tra của Câu lạc bộ các thông tín viên ngoại quốc tại Trung Quốc (FCCC) được công bố hôm 01/03, việc trục xuất ồ ạt như vậy chưa từng diễn ra kể từ sau vụ thảm sát Thiên An Môn năm 1989. Bắc Kinh chỉ cấp giấy cư trú không quá 6 tháng cho 13 thông tín viên các tờ báo nổi tiếng của Mỹ, Anh, Pháp, Đức, Nhật. Riêng nhà báo Nathan VanderKlippe bảy lần nhận được visa giá trị chỉ 1 tháng, phải chăng vì ông là người Canada và vì ông can đảm chấp nhận chức chủ tịch FCCC ?

Một số nhà báo thuộc các quốc tịch khác nhau làm việc cho truyền thông Mỹ không còn nhận được thẻ nhà báo – điều kiện để xin tạm trú – mà chỉ là một lá thư cho phép ở lại Trung Quốc hai, ba tháng. Ngoài việc trục xuất hàng loạt, năm 2020 còn được đánh dấu bằng một dạng gây áp lực mới : cấm ra khỏi Hoa lục. Hai nhà báo Úc, một tại Bắc Kinh và một ở Thượng Hải cùng một lúc vào nửa đêm đã bị an ninh đến yêu cầu vài giờ sau tới trụ sở làm việc. Họ được cơ quan ngoại giao Úc bảo vệ, nhưng cũng bị thẩm vấn trước khi được trở về nước.

Dịch Covid được dùng làm cái cớ để ngăn cản các phóng viên hoạt động. Và cũng như những năm trước, hầu như không thể đến được Tân Cương hay Tây Tạng. Nhìn chung, các cộng sự người Hoa của truyền thông phương Tây bị áp lực ngày càng nặng : nữ phóng viên Phạm Hà Tư (Haze Fan) của Bloomberg bị công an bắt tại nhà tháng 12/2020 và cho đến nay không có tin tức gì. Được hỏi về báo cáo của FCCC, phát ngôn viên bộ Ngoại giao Trung Quốc Uông Văn Bân (Wang Wenbin) nói rằng Trung Quốc không công nhận tổ chức này.

Bị cấm phát tại Anh, kênh truyền hình nhà nước Trung Quốc quay sang Pháp

Ở chiều ngược lại, kênh truyền hình nhà nước Trung Quốc CGTN sau khi bị Anh quốc cấm hoạt động, đang lăm le tìm cách lợi dụng kẽ hở trong luật pháp Châu Âu, qua việc xin Hội đồng thính thị cấp cao Pháp (CSA) công nhận, dù chủ yếu phát sóng tại Anh.

Le Monde cho biết tổ chức phi chính phủ Safeguards Defenders nộp nhiều đơn kiện từ năm 2018 và đã thành công trong việc chứng minh CGTN trực thuộc Đảng cộng sản Trung Quốc :  hôm 04/02, cơ quan quản lý viễn thông Anh OFCOM đã rút giấy phép của công cụ quyền lực mềm này. CGTN quay sang Paris, lấy lý do được truyền qua một vệ tinh Pháp và phát sóng từ Pháp để xin công nhận, và như vậy theo Hiệp ước Châu Âu về truyền hình xuyên biên giới, vẫn được phát sang Anh.

Hôm nay CSA họp phiên toàn thể để xét đơn. Safeguards Defenders cực lực phản đối, nêu rõ việc kênh này đưa tin bóp méo phong trào biểu tình Hồng Kông năm 2019, chiếu các cảnh bị buộc phải "tự thú" của các nhà báo, luật sư, nhân viên các tổ chức phi chính phủ và các mục tiêu chính trị khác của chế độ Bắc Kinh.

Vũ khí hóa học ở Syria : Đơn kiện tại Pháp với nhiều bằng chứng xác thực

Tại Trung Đông, Le Mondenói về "Vũ khí hóa học : Vụ kiện chưa từng có tại Pháp chống lại chế độ Syria", cònLibérationnhận định "Sau các vụ tấn công hóa học, đến lượt phản công về luật pháp tại Paris".

Hôm thứ Hai 01/03, lần đầu tiên một đơn kiện được nộp tại Paris về tội ác chống nhân loại và tội ác chiến tranh, nhắm vào hai loạt tấn công tại ở ngoại ô Damascus. Một vụ tại Adra và Douma hôm 05/08/2013, vụ thứ hai ở Đông Ghouta hôm 21/08/2013. Riêng vụ tấn công bằng vũ khí hóa học tại Đông Ghouta, theo tình báo Mỹ, đã làm trên 1.400 người chết. Assad đã vượt qua "lằn ranh đỏ" chính quyền Barack Obama đặt ra, nhưng rốt cuộc ông Obama đã rút lại ý định trừng phạt.

Đơn kiện dựa vào khoảng 20 nhân chứng và hàng trăm tài liệu, hình ảnh, video do các tổ chức phi chính phủ Syrian Center for Media and Freedom of Expression (SCM) và Violations Documentation Center (VDC) thu thập được tại hiện trường. Các tổ chức Open Society Justice Initiative và Syrian Archive cùng đứng đơn. Một đơn kiện tương tự đã được nộp vào tháng 10/2020 tại Đức.

Syria không phê chuẩn hiệp ước Roma, nên Tòa án Hình sự Quốc tế (CPI) không thể xét xử, còn các nghị quyết của Hội Đồng Bảo An Liên Hiệp Quốc luôn bị Nga - đồng minh của Assad - phủ quyết. Các nạn nhân đành phải nhờ đến tư pháp các nước Châu Âu như Pháp và Đức, với thẩm quyền xử các thủ phạm ngoại quốc về những tội ác phạm ở nước ngoài.

Theo chủ tịch SCM, tốt nhất là các nước cùng hợp tác để lập ra một tòa án quốc tế đặc biệt. Tuy Bachar al Assad và các tướng lãnh là những kẻ chịu trách nhiệm đầu tiên, nhưng hầu hết lệnh tấn công là từ Maher al Assad, người em trai của tổng thống Syria, chỉ huy lữ đoàn bộ binh 42, một trong những đơn vị vây hãm Ghouta, với những bộ phận chuyên về chiến tranh hóa học. Một số nhân chứng ngay trong nội bộ quân đội Syria xác nhận việc này.

Cựu tổng thống Sarkozy : Không chấp nhận bị kết án vì những gì không làm

Về thời sự nước Pháp, Le Monde nhận định, bản án ba năm tù cho cựu tổng thống Nicolas Sarkozy được tuyên hôm 01/03 (trong đó có một năm tù giam bằng phương thức đeo vòng điện tử) do cáo buộc hối mại quyền thế, đã gây sững sờ cho cánh hữu, và làm phức tạp thêm khả năng quay lại chính trường trong tương lai của ông.

Trong bài phỏng vấn độc quyền trên Le FigaroNicolas Sarkozy cho biết cảm thấy một sự bất công sâu sắc trước những vụ điều tra chống lại ông từ mười năm qua. Sarkozy bày tỏ quyết tâm tranh đấu "cho luật pháp và công lý, trong một Nhà nước pháp quyền". Ý thức rằng đây là một cuộc chiến đấu lâu dài, ông đã kháng cáo, và có thể sẽ phải đi đến tận Tòa án Nhân quyền Châu Âu (CEDH).

Cựu tổng thống Pháp coi đây là một vụ án hối mại chưa từng thấy : không một xu tham nhũng nào, không ai đạt được một ưu đãi, không có nạn nhân, không gây rối loạn trật tự xã hội. Không một bằng chứng cụ thể nào cho thấy Sarkozy – lúc đó không còn là tổng thống – đã can thiệp, và luật sư Gilbert Azibert cũng không hề có được công việc mong muốn ở Monaco. Có ít nhất 4.500 cuộc điện thoại của ông bị nghe lén, và Sarkozy đặt câu hỏi, trong nền dân chủ nào mà một lãnh tụ đối lập lại bị theo dõi trong suốt bảy tháng và rồi nội dung các cuộc điện đàm được tung lên mặt báo ?

Thụy My

Published in Quốc tế

Bà Angela D. Merkel va khng đnh rng bà s "xếp hàng", ch đến lượt đ được chích vaccine nga Covid-19. Cuc trò chuyn gia phóng viên t Frankfurter Allgemeine Zeitung (FAZ) vi bà Merkel (1) đã được cô Võ Thu Phương lược dch sang tiếng Vit đ người Vit không rành tiếng Đc tham kho (2).

dich1

Nữ Thủ tướng Đức, bà Angela D. Merkel không nm trong nhóm được ưu tiên chích nga.

Tuy đã 67 tui nhưng theo qui đnh ca y ban đc trách Tiêm chng Đc, bà Merkel không nm trong nhóm được ưu tiên chích nga. Đc bt đu t chc chích nga t cui tháng 12 năm ngoái nhưng do không đ vaccine, đến gi, ch có nhng người đang làm các công vic thiết yếu như nhân viên y tế hoc đã trên 80 mi được chích nga (3).

Theo bà Merkel, quyết đnh ca y ban đc trách Tiêm chng Đc – t chc chích nga cho nhng người d b tn thương vì tính cht công vic khiến h không th duy trì khong cách an toàn - là hoàn toàn đúng đn. Dù là Th tướng nhưng Merkel vn "xếp hàng" vì giáo viên (mu giáo, tiu hc) cn được ưu tiên hơn nhng người như bà !

***

Du đa s người Đc xem la chn "xếp hàng" ca bà Merkel là đương nhiên nhưng la chn y li làm nhiu người Vit ngm ngùi vì rõ ràng "công bc" Đc khác xa "công bc" Vit Nam. Cùng phc v công chúng nhưng h thng chính tr, h thng công quyn Đc không dành cho "công bc" Đc bt k đc quyn, đc li nào, còn "công bc" Đc thì không tìm cách giành, gi tư thế "ăn trên, ngi trước".

Chính quyn Đc do bà Merkel lãnh đo không ban hành bt k văn bn quy phm pháp lut nào hay dùng công qu thiết lp mt h thng riêng nhm bo v t uy tín ti sc khe caBan Chp hành Trung ương Liên minh Dân ch Thiên chúa giáo (CDU) đng cm quyn Đc - mà trước nay, bà Merkel vn là mt trong các th lĩnh.

Cho dù đm nhn trng trách qun tr - điu hành nước Đc nhưng Merkel nói riêng và h thng chính tr, h thng công quyn Đc nói chung luôn tôn trng hiu biết, khuyến cáo ca các chuyên gia dch t. "Công bc" Đc gi đúng phn, không đưa ra bt k ch đo nào cho nhng cơ quan thun túy chuyên môn như y ban đc trách tiêm chng !

***

Tun trước, Reuters công b mt video clip khiến nhiu người bt cười bi được thy bà Merkel cung quít do nhn ra đã quên khu trang bc phát biu. Sau khi quay v ch ca mình và đã ngi xung, Th tướng Đc mi nhn ra điu đó, bà vi vàng đng dy, chy đến bc phát biu xin nhn li khu trang và mang vào ngay lp tc (3).

Đc là mt trong nhng quc gia ráo riết thc thi các bin pháp nghiêm ngt nhm ngăn chn và phòng nga Covid-19 lây lan. Trước nay, Merkel là mt trong nhng người luôn chng t s nghiêm túc trong vic thc thi các yêu cu phòng chng Covid-19 như phi mang khu trang nhng nơi công cng nhm bo v c bà ln cng đng.

Đc không phi là quc gia ch có mt đng lãnh đo toàn din, tuyt đi. CDU tuy là đng cm quyn nhưng không nuôi tham vngxây dng ch nghĩa xã hi đ tr thành t chc chính tr duy nht vĩnh vin cm quyn ti Đc, thành ra Đc không thc thidân ch xã hội chủ nghĩanhư Vit Nam.

Cũng vì vy bà Merkel tuy được đa s dân Đc tin yêu vn không dám "nói mt đng, làm mt no". H thng công quyn Đc buc toàn dân phi mang khu trang khi hin din nơi công cng thì Th tướng th lĩnh đng cm quyn - cũng phi như thế. Nếu không thì khó mà yên thân vi dân Đc.

T khi đt dch th ba bùng lên Đc hi tháng 11 năm ngoái, đ ngăn nga lây lan, các tim ct tóc ca Đc b buc phi tm ngưng hot đng. Thế ri mt s người Đc nhn ra và nêu thc mc :Ti sao tóc ca Merkel vn ngn và gn ? Phi chăng Th tướng Đc đã đến tim ct tóc nào đó, vi phm lnh cm ca h thng công quyn Đc ?

Đc không xây dngnhà nước pháp quyn xã hội chủ nghĩa nên lc lượng an ninh Đc không săn tìm, h thng tư pháp Đc không truy t, đưa ra xét x - quyết đnh tng giam nhng người thc mc vì chng chính quyn nhân dân. H thng truyn thông ca Đc không nhng không lên án nhng người nêu thc mc là t din biến, t chuyn hóa, b các thế lc thù đch, phn đng tác đng mà còn gii thiu rng rãi nhng thc mc y. Cũng vì vy, Thư ký báo chí ca Merkel phi son phát hành mt thông cáo báo chí nhn mnh :Merkel không vi phm các khuyến cáo ca Vin Robert Koch – cơ quan nghiên cu và tư vn cho h thng công quyn Đc v phòng, chng Covid-19 (5).

Trân Văn

Nguồn : VOA, 26/02/2021

Chú thích

(1) https://www.tagesschau.de/inland/merkel-impfung-corona-101.html

(2) https://baotiengdan.com/2021/02/25/thu-tuong-merkel-toi-se-tiem-chung-khi-den-luot-minh/

(3) https://www.dw.com/en/covid-no-special-freedoms-for-the-vaccinated-in-germany/a-56454942

(4) https://www.youtube.com/watch?v=IEqKO0inTB8&ab_channel=Reuters

(5) https://thegreatminute.com/merkel-told-who-cuts-her-hair-in-quarantine.html

Published in Diễn đàn