Thông Luận

Cơ quan ngôn luận của Tập Hợp Dân Chủ Đa Nguyên

Covid-19, càng dấm dúi càng chết

Viết từ Sài Gòn, RFA, 24/02/2020

Số nạn nhân dịch cúm Covid-19 bị chết ở các nước tăng cao. Thế nhưng Việt Nam vẫn trong "vùng an toàn", nghĩa là chống dịch tốt ? Liệu điều này có đúng sự thật ? Và đâu là biểu hiện chết vì dịch cúm ? Trong lúc ở các tỉnh Thừa Thiên Huế, Khánh Hòa, Quảng Nam, nơi có nhiều khách du lịch, có vùng du lịch nổi tiếng đã có người chết với những biểu hiện rất gần với hội chứng của Covid-19. Nhưng nhà nước vẫn khăng khăng Việt Nam an toàn. Trong khi đó, chưa biết Sài Gòn, Đà Nẵng, Nha Trang đã có người chết hay chưa ? Và đặc biệt, tại huyện Cam Lâm, tỉnh Khánh Hòa đã có người chết với biểu hiện rất gần với Covid-19. Liệu đây có phải là sự dấm dúi, cố tình giấu đi những cái chết vì Covid-19 ? Và nếu có dấm dúi thì chuyện gì sẽ xảy ra ?

covid1

Ở Việt Nam có người chết với những biểu hiện rất gần với hội chứng của Covid-19 ?

Ở câu hỏi thứ nhất, liệu đây có phải là sự dấm dúi ? Thì có lẽ, câu trả lời lại nằm ở biểu hiện của người chết. Cô bé nữ sinh lớp 12 ở Huế chết vì sốt, não có vấn đề, và bệnh viện trung ương Huế kết lận chết do bệnh về não. Tại Cam Lâm, Khánh Hòa, một cô bé chết vì triệu chứng ho, sốt và mất khả năng thở. Nhưng không nghe nhà cầm quyền nói gì về Covid-19 ? Tại Quảng Nam, một người ở Điện Bàn, nơi giáp ranh với thành phố Hội An, cũng có người chết vì đi du lịch về, sau đó ho và ói máu, đưa vào bệnh viện Quảng Nam thì chết. Bệnh viện kết luận bị bệnh lao, trong khi trước đó, người này hoàn toàn khỏe mạnh và bản thân cũng như gia đình anh ta không có tiền sử bệnh lao !

Và, nếu xâu chuỗi các ca bị chết mà "không phải do nhiễm corona" vừa qua ở các tỉnh vừa nêu trên, thì họ có thể đã nhiễm Covid-19. Vì lẽ, virsus Covid-19 là một biến thể mới của corona, Nó không giống với SARS năm 2003 là virus chỉ ăn phổi, phá tan hệ hô hấp con người. Lần này, khi nhiễm, covid -19 có thể bắt đầu xâm nhập nhiều tế bào ở đường thở. Virus này dễ gây nhiễm ở đường hô hấp trên, trong khi SARS xâm nhập sâu vào phổi. Khi covid-19 mạnh lên, những tế bào chết bị loại bỏ và đọng lại trong đường thở, gây ra tình trạng khó thở.

"Nếu virus tái tạo rất nhanh, trước khi cơ thể có cơ hội cố gắng và ngăn chặn virus bằng ứng phó miễn dịch, hoặc việc ứng phó miễn dịch quá chậm, hệ miễn dịch không thể kiểm soát virus và bắt đầu nổi quạu", chuyên gia virus Anthony Fehr thuộc Đại học Kansas (Mỹ), cho hay. Đây là tình trạng các nhà khoa học gọi là "bão cytokine", khiến hệ thống miễn dịch bắt đầu điều các tế bào chiến đấu trong phổi. Khi đó, không chỉ virus Corona mới mà cả hệ miễn dịch cũng gây tổn hại cho người bệnh.

Như vậy, các biểu hiện của những cái chết do Covid-19 là vô cùng phức tạp và không có dấu hiệu cụ thể.

Hơn nữa, các cập nhật y học về Covid-19 vẫn đang là những thông tin bổ sung và chưa có bất kì thông tin đầy đủ nào về dấu hiệu chết do Covid-19 gây ra. Chính vì sự phức tap này mà mọi sự chủ quan, bỏ lơ đều trả giá vô cùng đắt. Giả sử như những ca tử vong tại Việt Nam trong thời gian qua là do virus Covid-19 gây ra thì sao ?

Trả lời câu này cũng là trả lời câu hỏi thứ hai, đó là cái giá của việc dấm dúi trong công bố bệnh dịch sẽ mang lại hậu quả gì ? Thứ nhất, một nạn nhân của Covid-19 khi chết đi phải được khử trùng và cách ly tuyệt đối, sau đó phải hỏa táng sớm nhất có thể để tránh tình trạng phát tán virus. Và nếu trường hợp ngược lại xảy ra, nghĩa là người chết được cho là không do Covid-19 gây ra và được đưa về nhà làm đám tang như bình thường thì hậu quả khôn lường. Bởi với người Việt, nghĩa tử là nghĩa tận, khi xóm làng có người chết, cả xóm sẽ xúm xít lại giúp đỡ khâm liệm, chẻ lạt, làm nhà đòn, sau đó phúng viếng, phát tang, con cháu sẽ cúng kính bênh linh cửu suốt nhiều ngày trước khi đưa ra nghĩa trang. Và khi ra đến nghĩa trang thì đội xây dựng mồ mã mới bắt đầu làm việc, xây bia mộ, sau đó có lễ mở cửa mả, người thân lại ra cúng kính, thắp nhang mộ… Nói chung, người sống gắn với người chết khá lâu, ít nhất là 49 ngày. Và khi linh cửu còn tại gia thì người đến viếng cũng không ít, rồi người đi khiêng đám… Thử hình dung, nếu người chết vì Covid-19 thì có đến cả vài trăm người bị nhiễm, sau đó là lây lan theo cấp số nhân và trong thời gian 14 ngày, gần đây là 24 ngày trước khi có biểu hiện dịch bệnh, một người có thể lây và nhân rộng theo cây phổ hệ lây lan ra cả vài trăm người. Mức độ nguy hiểm thì miễn bàn.

Và, giả sử như cho đến thời điểm hiện tại, Việt Nam vẫn tuyên bố không có người chết vì dịch Covid-19 và những bệnh án bị thay đổi từ người bị nhiễm dịch thành người bị các loại bệnh ác tính thì có lẽ, không phải là Hàn Quốc hay Nhật, mà Việt Nam chính là cái ổ dịch khủng khiếp nhất đang được ngụy trang bằng cái vỏ an toàn và chống dịch tốt !

Nói cho cùng, vì bất kì lý do nào, nếu như nhà nước, ngành y tế đã bỏ qua, không công bố dịch ở những ca tử vong vừa rồi tại Cam Lâm – Khánh Hòa, TP.Huế - Thừa Thiên Huế và Điện Bàn – Quảng Nam cũng như nhiều cái chết khác trong vòng bí mật thì mối nguy, hậu quả của việc này là vô cùng khủng khiếp. Đến khi mọi sự bùng phát thì mọi chuyện đã quá muộn màng.

Vì, hiện nay, mặc dù chính phủ công bố Việt Nam vẫn đang khống chế lây lan của dịch rất tốt nhưng lại có nhiều thông số rất trái ngược. Ví dụ như việc đi lại, tham quan của rất nhiều khách Trung Quốc đến từ vùng dịch vẫn là một ẩn số, hoàn toàn không có số liệu cụ thể, và gần như không quản lý được số liệu. Việt Nam là quốc gia gần gũi, có nhiều khách du lịch đến từ Trung Quốc nhất nhưng lại đóng cửa khẩu muộn nhất so với các quốc gia khác nhưng các quốc gia khác đã có người chết vì Covid-19 mà Việt Nam thì không ? ! Việt Nam là quốc gia sớm tuyên bố đón tàu du lịch nghi nhiễm dịch nhất nhưng vẫn chưa đặt mình vào vạch báo động đỏ về dịch ? ! Kể cũng lạ !

Hơn nữa, các quyết định cho học sinh nghỉ học hoặc dừng hoạt động nơi công cộng, lễ hội của Việt Nam được ban bố rất muộn và có thể còn kéo dài. Điều này chứng tỏ dịch vẫn là một ẩn số nội địa và người ta chưa xác định được những vùng dịch tiềm ẩn ngoài Vĩnh Phúc. Hơn nữa, cách mà các sở giáo dục lấy ý kiến cha mẹ học sinh để đi đến quyết định tiếp tục nghỉ học hay không chỉ cho thấy nhà nước thiếu hẳn sự quyết đoán và mọi quyết định từ phía nhà nước không phải là sự hiểu biết, trách nhiệm lãnh đạo mà là một sự lăn banh trách nhiệm.

Và gần đây nhất, vụ huấn luyện viên Park Hang Seo nhập cảnh trở lại Việt Nam và đi thẳng đến khu tập luyện nhưng không qua cách ly, điều này cho thấy cái gọi là tinh thần thể thao lành mạnh hay chống dịch gì gì đó không ổn. Mà yếu tố thành tích, lăn banh trách nhiệm vẫn là câu chuyện đau đầu tại đất nước này !

Phải nói một cách công tâm rằng quá trình chống dịch, phòng dịch của Việt Nam rất tốt. Nhưng, sự tốt này không phải ở tính đồng bộ hay minh bạch mà có sự can thiệp chính trị rất nặng và mọi thứ được đồng bộ hóa với bí mật quốc gia nên câu chuyện có thể rất đáng sợ nếu như một lúc nào đó, người ta không thể giấu diếm mà buôc phải công bố nhằm kêu gọi sự cứu tế !

Nói cho cùng, đừng bao giờ để tình trạng dấm dúi xảy ra với dịch, mãi cho đến khi bất lực mới nói ra gần hết sự thật và kêu gọi quốc tế giúp đỡ ! Vũ Hán và các thành phố khác ở Trung Quốc là một bài học rất điển hình. Phải minh bạch và thận trọng, nghiêm túc với dịch bệnh ngay từ lúc này nếu không muốn đại họa xảy ra !

Viết từ Sài Gòn

Nguồn : RFA, 24/02/2020 (VietTuSaiGon's blog)

********************

Dịch Vũ Hán không khả quan như tuyên truyền !

Nguyễn Tường Thụy, RFA, 24/02/2020

Mấy hôm nay, Hà Nội, Sài Gòn đã nhộn nhịp trở lại. Các quán ăn cũng thế. Nhiều người đã bỏ thói quen đeo khẩu trang được hình thành kể từ khi có dịch.

covid2

Có thật Việt Nam công bố đã hết dịch Covid-19 ? - Ảnh minh họa

Bản tin của các tờ báo cho thấy, số người nhiễm virus corona ở Việt Nam vẫn dừng ở con số 16 và 15 người đã khỏi. Không có ca tử vong.

Trừ con số ở Việt Nam, thì con số ở 31 quốc gia và vùng lãnh thổ khác do những địa chỉ ấy đưa ra. Hàn Quốc, Ý và Iran được tô màu báo động.

Ngoài Trung Hoa lục địa, thông tin từ Hàn Quốc đang làm cho nhân loại quan tâm, lo lắng hàng đầu. Không chỉ vì con số nhiễm và tử vong ở quốc gia này cao mà còn do tốc độ lây lan đến chóng mặt của nó.

Mới ngày 20/2, Hàn Quốc mới có 51 người nhiễm bệnh, chưa có ca tử vong nào thì hôm nay, tức là 4 ngày sau con số nhiễm bệnh đã tăng vọt lên 794 với 7 ca tử vong.

Thế nhưng những con số từ 32 quốc gia và vùng lãnh thổ chỉ mang tính tham khảo hay đọc chỉ biết vậy bởi 2 lý do : một là các nước không đủ tai mắt để quản lý đầy đủ, hai con số bị giấu bớt.

Về lý do thứ nhất : Đây là bệnh lây lan chứ không như các bệnh không lây mà có thể kiểm soát được. Người ta nói Hàn Quốc lây nhanh là do một bà "cứng đầu" không chịu kiêng cho cộng đồng mà đi lung tung ở các nơi đông người và bệnh lây theo cấp số nhân. Điều này không có nghĩa là các nước khác không có những người bệnh "cứng đầu" như bà này, có điều chính quyền không phát hiện ra được mà thôi. Mặc dù chính phủ các nước đều cố gắng nhưng không thể kiểm soát được hết. Phát hiện ra người nhiễm đã khó nhưng để tính ra người nhiễm đã tiếp xúc với bao nhiêu người, bao nhiêu người ấy tiếp xúc với bao nhiêu người khác là chuyện vô cùng nan giải.

Về lý do thứ 2 là con số bị giấu giếm. Nghi ngờ này đặt ra với 2 quốc gia cộng sản là Trung Quốc và Việt Nam.

Theo công bố thì Trung Quốc chiếm 97,5% số ca nhiễm và gần 99% số ca tử vong. Tuy nhiên, có nhiều nguồn tin có phân tích và dẫn chứng cho viết con số mà Trung Quốc công bố thấp hơn thực tế rất nhiều, chỉ chưa bằng 1/10 thực tế. Người ta phân tích ô nhiễm sulfur dioxide ở bầu trời Vũ Hán và kết luận phải đốt 14.000 tử thi mới có nồng độ này trong khi con số tử vong công bố lúc ấy chưa tới 1000 người. Hoặc một số người can đảm vượt khỏi sự kiểm soát của nhà cầm quyền mà nói lên sự thật.

Còn với Việt Nam, những con số đưa ra làm người ta không khỏi nghi ngờ. Hãy so sánh Việt Nam với Hàn Quốc :

Trong khi tình hình ở Việt Nam đang khả quan, nhiều tỉnh chuẩn bị công bố hết dịch thì Hàn Quốc ở tình trạng nguy hiểm hàng đầu các quốc gia bị lây nhiễm từ Trung Quốc. Vậy sự thật có đúng như thế không ? Điều này còn nghi ngờ.

Xét về khả năng, trình độ của y, bác sĩ, Hàn Quốc chắc không thua kém Việt Nam. Về kinh nghiệm phòng chống dịch và quyết tâm của Hàn Quốc cũng thế. Ở đây không đặt ra chuyện hơn thua.

Nhưng Việt Nam lại có những bất lợi so với Hàn Quốc là ở sát Trung Quốc và số công nhân hay khách du lịch vào Việt Nam đông hơn, tiện hơn. Việt Nam lại không đóng cửa biên giới với Trung Quốc. Những điều này có nghĩa là khả năng mang bệnh vào Việt Nam nhiều hơn... Vì vậy, bức tranh sáng sủa về tình hình dịch bệnh Vũ Hán ở Việt Nam là rất khó hiểu.

*

Thông tin báo chí của các nước cộng sản có một đặc thù là theo định hướng và thổi phồng thành tích, giấu nhẹm hay giấu bớt những gì không hay. Những mảng tối (bị che đậy) của dịch Vũ Hán hẳn là ghê gớm lắm.

Đành rằng, làm đen tối thêm tình hình dịch bệnh là không nên, sẽ gây hoang mang cho nhân dân, nhưng việc giấu giếm thông tin sẽ dẫn đến tác dụng ngược. Nó làm cho người dân chủ quan, lơ là với việc phòng chống và do đó, tăng thêm số nạn nhân của dịch bệnh.

Trong bất cứ lĩnh vực nào của đời sống kinh tế xã hội, thông tin là rất quan trọng. Người điều hành căn cứ vào đấy để ra các quyết định quản lý. Nếu thông tin sai sẽ dẫn đến các quyết định sai lầm. Trong lĩnh vực y tế cũng như vậy.

Cần thấy dịch corona nguy hiểm như thế nào. Nó đe dọa cả nhân loại chứ không riêng gì Trung Quốc hay Hàn Quốc. Hiện nay, chưa có dấu hiệu gì cho thấy tình hình dịch bệnh đã lên tới đỉnh, đồng nghĩa với việc nó sẽ giảm. Cố vấn của Tổ chức y tế thế giới cảnh báo, 2/3 dân số thế giới với hàng tỉ người có thể nhiễm Covid-19.

Vì vậy, việc người dân Việt Nam có biểu hiện giảm cảnh giác, lơ là với việc phòng chống dịch là vô cùng lo ngại. Ngày 22/2, Bộ Giáo dục và Đào tạo đề nghị các địa phương cho học sinh đi học từ ngày 2/3 mặc dù trước đó, việc cho các em nghỉ học đến hết tháng 3 là điều không phải bàn cãi. Điều này, hẳn là do bức tranh khả quan về dịch Vũ Hán do truyền thông Việt Nam vẽ nên.

Nguyễn Tường Thụy

Nguồn : RFA, 24/02/2020 (nguyentuongthuy's blog)

*********************

Che giấu thông tin hay "tự sướng" không làm cho dịch bệnh biến mất !

Song Chi, RFA, 23/02/2020

Kể từ lúc dịch bệnh Covid-19 (tên chính thức do WHO đặt), còn được gọi là dịch viêm phổi cấp do virus corona mới, bắt đầu bùng phát vào giữa tháng 12/2019 tại thành phố Vũ Hán, Trung Quốc, đến nay dịch bệnh này đã lan ra 33 quốc gia, với số người nhiễm bệnh là 78.966 người, chết 2.468 người, hồi phục 23.418 (1).

covid3

Trung Quốc vẫn đang là nước có số người nhiễm bệnh và chết cao nhất : 76.940 người, 2.443 người chết. Hàn Quốc đứng thứ hai với 602 người nhiễm, 6 người chết, Nhật Bản 146 người nhiễm, 1 người chết, Ý 134 người nhiễm, 2 người chết. Trong khi đó Việt Nam chỉ có 16 người nhiễm, chưa có ai chết.

Không biết có bao nhiêu người Việt giống như tôi cảm thấy hoài nghi về con số này ? Mà tại sao lại có tâm lý hoài nghi đó ? Cũng dễ hiểu thôi. Các nước độc tài, nhất là độc tài do một đảng cộng sản lãnh đạo như ở Trung Quốc, Việt Nam... thường có thói quen bưng bít thông tin, không chịu nói thật với nhân dân khi có bất cứ thông tin, sự việc bất lợi nào cho đảng, cho chế độ xảy ra.

Trung Quốc đang trả giá cho vụ này khi bưng bít thông tin về dịch bệnh Covid-19 trong giai đoạn đầu khiến dịch bệnh lan truyền, đến khi chịu công bố thì hàng chục ngàn người đã nhiễm bệnh. Chúng ta còn nhớ đến cái chết của bác sĩ Lý Văn Lượng, một trong những người đầu tiên tìm cách cảnh báo về sự bùng phát của virus corona, đã bị nhà cầm quyền Trung Quốc cảnh cáo, điều tra vì tung tin đồn thất thiệt, bác sĩ Lượng đã bị nhiễm chính căn bệnh này và qua đời ngày 7/2/2020.

Đến nay, thế giới đã và đang chứng kiến Trung Quốc phải căng mình đối phó với dịch bệnh ra sao, đầu tiên là thành phố Vũ Hán, rồi nhiều thành phố khác phải bị cô lập như Hoàng Cương, Ngạc Châu, Xích Bích, Kinh Châu, Chi Giang… cùng với hàng triệu con người đang sinh sống tại đó. Tin tức về những cái chết của người dân, hình ảnh những thành phố "ma" của Trung Quốc khiến thế giới càng thêm lo lắng.

Căn bệnh đã lan ra nhiều quốc gia khác và ở những quốc gia có nền kinh tế hùng mạnh, y tế tiên tiến như Nhật Bản, Hàn Quốc mà phải nâng mức báo động, thừa nhận thất bại trong kiểm soát dịch ("Hàn Quốc nâng cảnh báo nCoV lên mức cao" - VnExpress, "Virus corona - Covid-19 : Nhật bó tay trước nguy cơ lây lan dịch bệnh" - RFI tiếng Việt, "Hàn quốc thừa nhận khống chế dịch thất bại" - VnExpress). Trong khi đó Việt Nam, núi liền núi sông liền sông với Trung Quốc, số người Hoa sang Việt Nam du lịch hoặc làm ăn đông vô kể và vẫn tiếp tục đều đều sang Việt Nam vì nhà cầm quyền Việt Nam không dám mạnh tay đóng cửa biên giới với Trung Quốc, y tế Việt Nam chắc chắn thua xa Nhật, Hàn, vậy mà Việt Nam lại chỉ có 16 người nhiễm, chưa có ai chết ? Thậm chí có một nữ sinh ở Huế tử vong với những dấu hiệu rất giống với nhiễm virus corona "sốt, ho, khó thở" nhưng lại được kết luận là chết vì bệnh lý não ? (2).

Không coi trọng vấn đề và tâm lý sợ hãi Trung Quốc

Ngay từ đầu, nhà nước Việt Nam đã không thực sự coi trọng vấn đề. Khi dịch bệnh bắt đầu lan tràn ở Trung Quốc, một số nước láng giềng trong đó Mông Cổ, Nga và cả Bắc Hàn, vốn là nước phụ thuộc vào Trung Quốc khá nhiều về mặt kinh tế, đã ngay lập tức đóng cửa biên giới vì sợ lây lan. Nhưng Việt Nam, vẫn chần chừ, lưỡng lự.

Về ý kiến có đóng cửa biên giới hay không, ngày 30/1 "Phó thủ tướng Phạm Bình Minh cho rằng đây là một mức độ khác : "Chúng ta có lẽ chưa nên đặt vấn đề đóng cửa biên giới vì tình hình chưa đến mức đó (3). Ông Phạm Bình Minh còn bị dư luận chửi vì đã nói "Việt Nam và Trung Quốc có ký kết hiệp ước, nếu liên quan an ninh và dịch bệnh thì có thể đóng cửa nhưng phải có thỏa thuận giữa hai bên chứ Việt Nam không thể đơn phương", câu nói này đã được rút xuống khỏi các tở báo chính thống của Việt Nam, chỉ còn lại trên VOA, RFA…

Hiện tại tình hình vẫn không khác : "Bộ Ngoại giao Việt Nam hôm 20/2 cho biết Việt Nam không đóng cửa hay tạm dừng hoạt động thương mại với Trung Quốc ở biên giới mà chỉ có các biện pháp về quản lý dịch bệnh Covid -19 (4).

Không dám quyết liệt chính là do tâm lý sợ hãi Trung Quốc của nhà cầm quyền Việt Nam.

Trước tình trạng cô lập vì bị hàng chục quốc gia "đóng cửa", Trung Quốc đã gia tăng sức ép lên các nước nhỏ như khối ASEAN hoặc vốn nhu nhược như Việt Nam : 

Tại cuộc gặp song phương ngày 19/2, Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị cảm ơn Việt Nam đã sẻ chia, hỗ trợ Trung Quốc trong việc phòng chống dịch virus corona, đề nghị sớm khôi phục việc đi lại của công dân Trung Quốc sang Việt Nam". Đổi lại, "Trung Quốc sẵn sàng tăng cường nhập khẩu các sản phẩm của Việt Nam ; tích cực phối hợp giải quyết các vấn đề tồn tại trong các dự án hợp tác giữa hai nước…" (5).

"Tình hữu nghị" giữa hai đảng có quan trọng hơn sinh mạng người dân ? Với đảng cộng sản Việt Nam, câu trả lời là có, tất nhiên. Chưa kể lý do kinh tế. Nhưng cái lợi về kinh tế khi tiếp tục mở cửa làm ăn với Trung Quốc giữa thời dịch, liệu có bù đắp nổi số tiền phải bỏ ra để chăm sóc, điều trị cho hàng ngàn, hàng vạn con người nếu dịch bệnh bùng phát ?

Bưng bít thông tin hay "tự sướng", tự huyễn hoặc mình không làm cho dịch bệnh biến mất

Một mặt bưng bít thông tin, mặt khác, giới chức Việt Nam còn đưa ra những tin tức rất lạc quan như :

…"Hiện có đến 3.000 nhân viên y tế ở Vũ Hán, Trung Quốc bị lây nhiễm bệnh dịch Covid-19. Tại Việt Nam, các bác sĩ đã điều trị khỏi hoàn toàn cho 15/16 bệnh nhân, không có cán bộ y tế nào bị lây bệnh. Chúng tôi sẽ sớm tổ chức rút kinh nghiệm và luôn sẵn sàng chống dịch ở mức cao nhất" - cục trưởng Cục Quản lý khám chữa bệnh (Bộ Y tế) Lương Ngọc Khuê chia sẻ" (6).

Rồi nào : "Theo Phó giáo sư, tiến sĩ Lương Ngọc Khuê, Cục trưởng Cục Quản lý khám, chữa bệnh (Bộ Y tế), đối phó với dịch Covid-19, Việt Nam luôn đi trước khuyến cáo của Tổ chức Y tế Thế giới…" (7).

Báo Công An Nhân Dân có bài "Mỹ đánh giá cao năng lực y tế của Việt Nam"

"Mỹ sẵn sàng hợp tác với Việt Nam và Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) trong phòng chống dịch viêm đường hô hấp cấp Covid-19. Đây là khẳng định được các quan chức Mỹ đưa ra tại cuộc trao đổi mới đây với cán bộ Đại sứ quán Việt Nam tại Mỹ về tình hình dịch bệnh.

…Tại cuộc gặp, các quan chức đánh giá cao năng lực y tế của Việt Nam nói chung và đặc biệt trong công tác kiểm soát dịch Covid-19 nói riêng. Bộ Y tế Mỹ nhận định lãnh đạo Việt Nam từ trung ương đến địa phương đã quan tâm và chỉ đạo kịp thời, có các biện pháp toàn diện, quyết liệt và triệt để đối phó với Covid-19, nhất là trong việc nâng cao nhận thức của người dân và cộng đồng.

Ngoài ra, Việt Nam hiện có hệ thống cơ sở y tế về cơ bản tốt và đã triển khai xuyên suốt, rộng khắp công tác tiêm chủng, phòng bệnh từ lâu nay. Do đó, phía Mỹ tin rằng Việt Nam sẽ chống dịch bệnh Covid-19 hiệu quả".

Trên facebook của báo Công An Nhân Dân thậm chí còn có câu : "Đến Mỹ cũng phải ngả mũ trước sự phát triển của nền y tế Việt" !

Cái tin này được hàng chục báo đưa, trong đó có cả tờ Tuổi Trẻ : "Mỹ tin Việt Nam sẽ chống Covid-19 hiệu quả, sắp cử đoàn sang hợp tác".

Đây không phải là lần đầu tiên cũng sẽ không là lần cuối cùng, truyền thông Việt tìm cách "uốn nắn" sự thật để ru ngủ người dân và giúp cho đám lãnh đạo Việt Nam "tự sướng".

Và cũng có những người dân, vì chỉ đọc, nghe, tin theo báo chí truyền thông nhà nước, nên tin và tự hào theo. Ví dụ như cô giáo Chu Ngọc Thanh, giáo viên Trường Trung học cơ sở Hùng Vương, Gia Lai, làm bài thơ "Đất nước ở trong tim" về dịch Covid-19 và ngay lập tức khiến ông Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc, "Vua Nổ" ở Việt Nam, hết sức hài lòng. Văn phòng Chính phủ bèn gửi công văn khen ngợi cô giáo Thanh, trong đó có câu "Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc ghi nhận, đánh giá cao và gửi lời cảm ơn đến cô giáo Chu Ngọc Thanh bài thơ trên". Cả cô giáo, cả bài thơ và cái hành động trao tặng này liền bị dư luận ném đá tơi bời đến nỗi mọi tờ báo bèn lẳng lặng rút lại cái tin này.

Bưng bít thông tin, dối trá với nhân dân, ngoảnh mặt che tai làm ngơ không làm cho dịch bệnh biến mất được.

"Tự sướng" hay "thủ dâm tinh thần" không làm cho dịch bệnh biến mất được.

Chỉ có sự công khai, minh bạch, mới giúp cho người dân nắm rõ tình hình, tự phòng bệnh và tự giác hạn chế lây lan cho người khác nếu lỡ mắc bệnh. Và dịch bệnh mới có khả năng được kiểm soát.

Minh bạch còn giúp cho Việt Nam, một nước nghèo, nếu dịch bệnh lan tràn, có hy vọng vào sự trợ giúp của quốc tế. Trung Quốc, dẫu sao cũng là một nước lớn, thừa tiền, có thể xây những bệnh viện dã chiến với 1.000-1.500 giường bệnh trong vòng 10, 12 ngày như hai bệnh viện ở Vũ Hán, và nếu dịch bệnh kéo dài, kinh tế Trung Quốc có lao đao nhưng với nguồn tiền dự trữ dồi dào, rồi cũng vượt qua. Còn Việt Nam, nghèo hơn nhiều, dịch bệnh mà lan tràn thì sẽ khó khăn hơn Trung Quốc gấp bội.

Tất cả những điều tưởng như đơn giản : sự công khai, minh bạch, trung thực, chỉ có thể làm được nếu nhà cầm quyền Việt Nam, biết nghĩ và đặt sinh mạng người dân lên trện hết, điều mà họ chưa bao giờ làm được trong suốt 75 năm cầm quyền ở miền Bắc và 45 năm độc quyền lãnh đạo trên toàn đất nước Việt Nam.

Song Chi

Nguồn : RFA, 23/02/2020 (songchi's blog)

(1) https://www.worldometers.info ngày 23/02/2020

(2) "Nữ sinh chết sau khi khó thở, sốt ở Huế : Do bệnh lý não không phải Covid-19", VTC News

(3) "Phó thủ tướng : Chưa đến mức đóng cửa biên giới vì virus corona",Zing.vn

(4) "Bộ Ngoại giao Việt Nam : không đóng cửa biên giới với Trung Quốc vì dịch bệnh", RFA

(5 "Ông Vương Nghị đề nghị sớm khôi phục cho công dân Trung Quốc sang Việt Nam", Tuổi Trẻ

(6) "Việt Nam - nước đầu tiên dập được dịch Covid-19 ?", Tuổi Trẻ

(7) "Việt Nam đã có phác đồ điều trị hiệu quả đối với Covid-19", Vietnamplus

Published in Diễn đàn

Tiến sĩ Lê Đăng Doanh cho rằng : "Covid-19 là cơ hội cải cách và tái cơ cấu kinh tế Việt Nam"

thoat1

Các đoàn tàu nằm chờ ở ga Sài Gòn – Hoạt động chạy tàu trên toàn quốc đang dự kiến phải tạm dừng vì không có tiền trả lương cho nhân viên

Một chuyên gia kinh tế hàng đầu của Việt Nam, Tiến sĩ Lê Đăng Doanh, nhận định với VOA rằng nền kinh tế Việt Nam đang hứng chịu những tác động tiêu cực trên nhiều mặt của dịch Covid-19, nhưng đây cũng là thời điểm thuận tiện để đẩy mạnh cải cách và tái cơ cấu nền kinh tế nhằm "ít phụ thuộc hơn vào một thị trường duy nhất".

Trước đó, ngày 12/2, Bộ Kế hoạch và Đầu tư công bố báo cáo đánh giá ảnh hưởng của dịch Covid-19 đối với kinh tế-xã hội Việt Nam. Trong báo cáo mới mới nhất, Bộ này đã giảm mức dự báo GDP xuống chỉ còn 5,96% nếu dịch bệnh kéo dài đến quý II, so với mục tiêu đặt ra trước đó cho cả năm là 6,8%.

"Một là ngành hàng không, đường sắt đều đã đình chỉ. Hai, khách du lịch từ Trung Quốc chiếm khoảng 37%, ở Quảng Ninh có thể chiếm tới 60%, thì bây giờ giảm sút rất nhiều, hầu như không còn. Ba, doanh nghiệp Việt Nam cần phụ tùng của Trung Quốc".

Ngoài ra, theo Tiến sĩ Lê Đăng Doanh, thực trạng hàng ngàn công nhân Trung Quốc về quê ăn Tết vẫn chưa được phép trở lại Việt Nam làm việc cũng gây tác động không nhỏ lên các nhà máy và công trình tại Việt Nam, bên cạnh tình trạng ùn ứ nông sản trong những ngày qua vì các quy định hạn chế đi lại để phòng chống dịch.

Theo thống kê từ Tổng cục Hải quan Việt Nam, kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam sang Trung Quốc năm 2019 đạt 75,452 tỷ USD, chiếm gần 30% tổng kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam, trong khi nhập khẩu chỉ đạt 41,414 tỷ USD.

Với nền kinh tế bị phụ thuộc gần 1/3 nhập khẩu từ Trung Quốc như vậy, tình trạng gián đoạn về nguồn nguyên vật liệu từ các nhà máy ở quốc gia láng giềng vì dịch Covid-19 đang đề ra những thách thức lớn cho doanh nghiệp Việt Nam.

Tiến sĩ Lê Đăng Doanh cho biết thêm : "Doanh nghiệp dệt may đặt hàng từ sợi, vải, cho đến cúc từ các nhà máy của Trung Quốc. Đến hết tháng 2 này thì cạn dự trữ, nên nếu không giải tỏa được thì sẽ gặp khó khăn".

Sự phụ thuộc của kinh tế Việt Nam vào Trung Quốc, ngoài cơ chế chính sách, theo Tiến sĩ Lê Đăng Doanh, còn do yếu tố mà ông gọi là "phụ thuộc tự nhiên".

Ông phân tích : "Trung Quốc ở ngay sát Việt Nam, với 1.400 km đường bộ và vịnh Bắc Bộ nên rất gần gũi. Hai, link kiện, hàng hóa của Trung Quốc có giá rẻ và họ đáp ứng rất nhanh những yêu cầu của Việt Nam. Ví dụ với hàng dệt may, nếu Việt Nam nhận được các hợp đồng đòi hỏi phải thay đổi kiểu vải, mẫu mã cúc… thì với các công ty ở Italy hay các nước khác thì rất khó khăn, nhưng với các doanh nghiệp Trung Quốc thì họ thích nghi rất nhanh"…

Vì vậy, việc các doanh nghiệp Việt Nam trong thời gian qua nhập nhiều hàng hóa, nguyên phụ liệu từ quốc gia láng giềng là điều khó tránh khỏi.

thoat2

Saigon Centre được xem là một trong những trung tâm thương mại lớn nhất tại Thành phố Hồ Chí Minh thu hút lượng lớn người dân đến đây mua sắm và giải trí dịp cuối tuần. Tuy nhiên, vào tối chủ nhật mà trung tâm này vắng vẻ một cách lạ thường.

"Rời xa Trung Quốc nào có dễ" – Đó là một câu cảm thán của một chủ doanh nghiệp lớn ngành giày dép và cũng là tựa đề một bài viết trên Thời báo Kinh tế Sài gòn ngày 23/2/2020 của ông Đỗ Long, Tổng giám đốc Bita’s.

Không có cơ sở để kết luận toàn bộ kinh tế Việt Nam đều ảnh hưởng do dịch Covid-19. Tuy nhiên, với nền kinh tế mà doanh nghiệp nhỏ và vừa chiếm đến 98% và lệ thuộc rất lớn vào nguồn nguyên vật liệu từ Trung Quốc, tác động của việc tạm thời gián đoạn giao thương với "công xưởng thế giới" là một cơn ác mộng đối với họ.
Về con số GDP của quốc gia – chắc chắn sẽ giảm, hãy để các bộ ngành tính toán, đưa ra đánh giá. Riêng cá nhân tôi, sẽ nhìn vào cách thông tin của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) về cơn dịch là khả quan hay nguy hiểm hơn để chẩn đoán tình hình kinh tế. Nói đúng hơn là để đánh giá trực tiếp sức khỏe của doanh nghiệp mình, và ngành hàng có liên quan là giày dép.

Chắc chắn, số ngành hàng và doanh nghiệp Việt Nam phụ thuộc nguồn nguyên liệu từ Trung Quốc không nhỏ hơn 50%. Đó là những ngành như dệt may, da giày, vật liệu trong xây dựng, sản xuất nông nghiệp, nguyên liệu phụ trợ…

Và dễ tổn thương nhất là các doanh nghiệp sản xuất nông sản. Họ lệ thuộc gần như 100% vào thị trường Trung Quốc, và đang khóc ròng, khóc không ra thành tiếng nữa.

thoat3

Tân Sơn Nhất là Cảng hàng không quốc tế luôn rơi vào tình trạng quá tải trầm trọng nhất cả nước. Chưa bao giờ sân bay này rơi vào vắng vẻ như những ngày vừa qua

Nếu soi cho kỹ, sẽ thấy chúng ta nhập chủ yếu là nguyên vật liệu, xuất chủ yếu nông sản và nguyên liệu thô.

Ngay vào cuối tháng 2 này, các doanh nghiệp nhỏ và vừa chắc cũng sẽ "ngáp ngáp", chết dần chết mòn rồi.
Về vấn đề tìm nguồn nguyên liệu thay thế từ nước khác và thị trường mới thay thế thị trường Trung Quốc thì sao ?

Nói thì quá dễ, nhưng với hơn 30 năm lăn lộn trên thương trường, tôi không thể tiếp tục đánh đố hay tưởng tượng hai chuyện đó giống như từ tay phải chuyển sang tay trái một cách dễ dàng được.

Hầu như mọi chủ doanh nghiệp đều cùng chung suy nghĩ của tôi. Tất cả đều "mắc kẹt" trong luồng chảy của chuỗi sản xuất, chuỗi kinh doanh.

Sự thể là như thế này : Đâu là nơi cung cấp nguyên vật liệu vừa nhanh, vừa rẻ, vừa ứng biến cho khách hàng uyển chuyển nhất ? Đó là Trung Quốc. Đâu là thị trường hao hao giống như Việt Nam cho phép thanh toán gối đầu, đổi trả, đền bù, đặt hàng từng chiếc đến từng tấn đều được, và cả sự thích nghi sáng tạo mẫu mã thật chớp nhoáng đáp ứng nhu cầu của người tiêu dùng ? Đó là Trung Quốc.

Vậy liệu việc lựa chọn một thị trường cung ứng nguyên vật liệu khác có đáp ứng được những yếu tố trên không ? Có đảm bảo được là "con dâu" ngoan, tốt, luôn "chiều chồng" như các nhà cung ứng Trung Quốc ?

thoat4

Hình ảnh chụp ngày chủ nhật 23/02/2020 ở Trung tâm thương mại Vincom trên ở Gò vấp Thành phố Hồ Chí Minh, nơi luôn tập trung đông người nhưng nay vắng vẻ

Đó là chưa kể đến một thực tế khác : khi các nhà đầu tư Nhật Bản hay Hàn Quốc đặt hàng doanh nghiệp Việt Nam gia công sản xuất, nguyên vật liệu cũng được họ mua của Trung Quốc.

Tất nhiên, ngay cả với việc phải chọn mua nguyên vật liệu các nước khác nhằm thay thế Trung Quốc thì cũng cần có thời gian, ít nhất là sáu tháng. Đó là khoảng thời gian nhằm đi lùng sục, tìm kiếm rồi trao đổi để họ cung ứng nguyên vật liệu đúng theo yêu cầu của doanh nghiệp.

Chắc chắn, khi tìm được rồi, doanh nghiệp sẽ phải tính lại giá thành, sao cho giá không quá đắt so với hàng Trung Quốc, mà chất lượng lại tương đương để đảm bảo tính cạnh tranh.

Trong trường hợp, giá thành bị đội lên thì nó sẽ đồng nghĩa với việc không thể bán ra thị trường được, hoặc phải bỏ khá nhiều thời gian, công sức tiếp thị, thuyết phục khách hàng. Không dễ.

Một thực tế : dẫu cho doanh nghiệp năng động đến cỡ nào đi chăng nữa, cũng phải thay đổi toàn bộ kế hoạch. Họ còn phải giảm bớt chỉ tiêu, giảm bớt lao động, giảm giờ làm việc của khối gián tiếp ; cân đối nguyên vật liệu tồn kho…

Và hẳn cũng sẽ đẩy mạnh việc bán hàng qua mạng, tung nhân viên đi tìm khách hàng tận nhà. Giờ do có dịch, không mời khách hàng tập trung lại được, cho nên sẽ chủ động tìm tới khách để chào hàng.

Nói thế nào đi chăng nữa, doanh nghiệp cũng chỉ có thể xoay xở bó hẹp trong phạm vi ngành nghề của mình và tự bươn chải nhằm giải quyết khó khăn là chính.

thoat5

Hình ảnh ở khu vực biên giới gần cửa khẩu Tân Thanh, huyện Văn Lãng, tỉnh Lạng Sơn hàng ngày có hàng trăm cửu vạn ngang nhiên cõng hàng lậu từ Trung Quốc về Việt Nam

Ở một góc độ "cao", Chính phủ cần quan tâm nhiều hơn nữa, hành động ráo riết hơn nữa để hỗ trợ cho doanh nghiệp, ngay cả sau khi dịch được khắc phục. Bởi rõ ràng hậu quả để lại sẽ kéo dài đến hết năm 2020 là tối thiểu.

Bằng cách cắt giảm lãi suất ngân hàng thật mạnh, chứ không nhỏ giọt. Và tạm thời không thanh kiểm tra doanh nghiệp theo chỉ tiêu hàng năm nữa. Ngưng cả việc áp đặt một số luật lệ, quy định mới không mang tính hỗ trợ doanh nghiệp.

Theo tôi được biết, Singapore và Đài Loan đã công khai việc giúp đỡ các doanh nghiệp bị ảnh hưởng của Covid-19. Phương thức hỗ trợ là giảm lãi suất, tiếp tục cho gia hạn các khoản vay, đáo hạn. Lãi suất cho vay của họ đã thấp, giờ lại còn giảm thêm ; điều kiện cho vay cũng không khó. Đối với Đài Loan, từ lãi suất 2,5%/năm xuống còn 1,2-1,5%/năm. Singapore cũng giảm từ 1,5% xuống còn 0,8-1%/năm.

Ở Việt Nam, các ngân hàng cũng nói sẽ giảm lãi suất, nhưng kèm theo đó là doanh nghiệp phải chứng minh rõ thiệt hại ; và mức lãi suất cũng cứ xoay quanh 7-9,5%/năm. Vậy cho nên doanh nghiệp Việt Nam thiệt thòi lắm.

Trước tình trạng "đóng băng" của nhiều ngành nghề, dịch vụ, sản xuất tại Việt Nam do ảnh hưởng của dịch Covid-19 từ Trung Quốc, một số ý kiến cho rằng đây cũng là một cơ hội tốt để Việt Nam "thoát Trung", giảm dần sự phụ thuộc về kinh tế vào quốc gia láng giềng.

thoat6

Tại cuộc họp về phòng chống dịch cúm SARS-CoV-2, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc khẳng định : Chính phủ chấp nhận thiệt hại về kinh tế để bảo vệ tính mạng, sức khỏe người dân

"Thoát Trung" là đề tài đã được nhiều kinh tế gia của Việt Nam bàn thảo, vận động cũng như đưa ra các kiến nghị cho chính phủ, đặc biệt sau khi tình trạng phụ thuộc kinh tế quá nhiều vào một thị trường là Trung Quốc bắt đầu cho thấy những tác động tiêu cực lên kinh tế-xã hội của Việt Nam.

Theo Tiến sĩ Lê Đăng Doanh, để làm được việc này, đòi hỏi Việt Nam phải có một nỗ lực lớn và cả chấp nhận những thiệt thòi ban đầu.

"Người Trung Quốc rất giỏi kinh doanh và họ có thể tranh thủ được các khách hàng Việt Nam bằng nhiều thủ thuật. Vì vậy nên trong thời gian sắp tới, khi Việt Nam muốn đa dạng hóa, đa phương hóa thì có lẽ cũng phải điều chỉnh một số mặt hàng và một số khách hàng, và có lẽ giá một số sản phẩm cũng không tránh khỏi phải tăng lên".

"Việt Nam có câu trong họa có phúc, trong nguy có cơ. Nhân tình hình này, kinh tế Việt Nam sẽ phải tái cơ cấu, phải đổi mới sản xuất, tìm kiếm thị trường mới, linh kiện, kênh hợp tác mới".

Tiến sĩ Lê Đăng Doanh hy vọng giới hữu trách có thể biến "nguy" thành "cơ" để đẩy mạnh việc cải cách và tái cơ cấu nền kinh tế Việt Nam, dựa vào những cơ hội đang mở ra từ việc hợp tác với Châu Âu, Mỹ và các quốc gia Châu Á khác.

thoat7

Container xuất nhập khẩu qua cảng Cát Lái Thành phố Hồ Chí Minh

Trung quốc là một đất nước đã áp dụng triệt để Chủ nghĩa Cộng sản để cai trị hơn 1 tỷ người dân nước này. Những tiếng nói phản biện ôn hòa ở đại lục đều bị đàn áp, khủng bố và cầm tù.

Việt Nam vẫn cử các đoàn cán bộ cấp cao sang Trung quốc để học tập mô hình độc tài toàn trị này, để áp dụng lên người dân trong nước, Đảng đã loại bỏ những người thực tài để thay vào đó là những cá nhân chỉ biết "còn đảng còn mình" hòng mưu lợi cá nhân.

Giờ đây, hậu quả do sự thiếu hiểu biết của lãnh đạo đảng và nhà nước Việt Nam đang đổ lên đầu hàng triệu người dân và doanh nghiệp Việt Nam. Họ sẽ tiếp tục phải bỏ mạng và phá sản trong thời gian tới, vì thứ virus nguy hiểm đến từ Trung quốc.

Trung Hiếu (Thành phố Hồ Chí Minh)

Nguồn : Thoibao.de, 24/02/2020

Published in Diễn đàn

Virus corona - Covid-19 : Ý, nước Châu Âu đầu tiên có thành phố bị cách ly (RFI, 23/02/2020)

Tại Châu Âu, Ý trở thành quốc gia đầu tiên đặt các thành phố trong tình trạng cách ly. Tình hình dịch bệnh ngày càng trở nên nghiêm trọng tại miền bắc nước này, với tổng cộng 2 người chết và 79 người bị nhiễm virus. Trung tâm ổ dịch được xác định tại Codogno, gần Milano.

y1

Thị trấn Codogno, cách lá phổi kinh tế Milano của Ý 60 cây số trở thành ổ dịch Covid-19. Reuters/Flavio Lo Scalzo

Kể từ sáng 23/02/2020, 11 thành phố tại các vùng Lombardia và Vênto với 52.000 dân cư lâm vào cảnh "nội bất xuất, ngoại bất nhập". Thủ tướng Ý Giuseppe Conte thông báo việc ra vào các khu vực này chỉ được phép trong những trường hợp đặc biệt, với sự đồng ý của nhà chức trách.

Từ Roma, thông tín viên RFI Anne Le Nir cho biết chi tiết :

"10 thành phố ở tỉnh Lodi, nơi được xác định là có ổ dịch chính, cũng như một thành phố khác ở Veneto gần ổ dịch, giờ đây trông giống như những thành phố ma : Tất cả những nơi công cộng, từ trường học, trung tâm thương mại, công sở, đến nhà thờ, đều bị đóng cửa.

Với những biện pháp mới mà chính phủ thông qua khẩn cấp, sau một cuộc họp kéo dài, cuộc sống hàng ngày của người dân sẽ trở nên khó khăn hơn nữa. Việc đến các khu vực xung quanh trung tâm ổ dịch sẽ bị cấm và hơn 50.000 dân cư trong vùng không được phép rời khỏi những nơi bị cách ly. Những quy định này đồng nghĩa với việc người lao động sẽ phải tạm thời ngưng mọi hoạt động.

Để đảm bảo những quy định nói trên được tuân thủ, chính quyền Roma dự kiến huy động binh lính và lực lượng phòng vệ dân sự. Ngoài ra, các trường đại học tại Lombardia và Veneto cũng sẽ phải đóng cửa. Trong các vùng này, mọi hoạt động lễ hội và sự kiện thể thao đều đã bị hủy. Chúng ta cùng chờ xem liệu các biện pháp nói trên có đủ để ngăn chặn đà lây lan của virus corona hay không".

Bộ Y tế Pháp lưu ý khả năng lây lan virus

Tại Pháp, trả lời phỏng vấn báo Le Parisien ngày 23/02/2020, tân bộ trưởng Y Tế, Olivier Véran cho biết chính phủ đang lưu ý đến tình hình ở nước láng giềng Ý và đang chuẩn bị đối phó với "khả năng dịch bệnh Covid-19" lây lan sang Pháp với những ca lây nhiễm mới.

*********************

Virus corona – Covid-19 : WHO báo động trước những ca "không điển hình" (RFI, 22/02/2020)

Tổng giám đốc Tổ chức Y Tế Thế giới WHO ngày 22/02/2020 bày tỏ lo ngại về số ca lây nhiễm virus corona – Covid-19 mà không thể phát hiện những triệu chứng viêm phổi chủng mới. Trong số này có những trường hợp không từ Trung Quốc trở về, hay không có liên hệ với các bệnh nhân.

monde1

Tổng giám đốc Tổ chức Y tế Thế giới Tedros Adhanom Ghebreyesus tại Genève ngày 22/01/2020. PIERRE ALBOUY / AFP

Trên mạng xã hội Twitter ông Tedros Adhanom Ghebreyesus nhấn mạnh đến hai điểm : một là "lo ngại dịch bệnh tiềm tàng tiếp tục lây lan tại các quốc gia có hệ thống y tế yếu kém", lãnh đạo WHO muốn nói đến một số ca lây nhiễm vừa được phát hiện tại Iran, hay Liban . Điểm đáng lo thứ nhì liên quan đến những trường hợp viêm phổi vì virus corona "không điển hình". Đó có thể là những ca không liên quan đến Trung Quốc, cho dù số này hiện nay là rất thấp.

Ngoài ra ngày càng có nhiều trường hợp bệnh nhân bị lây nhiễm nhưng không có triệu chứng viêm phổi. Chính quyền Vũ Hán hôm nay (22/02/2020) thông báo phát hiện ca đã ủ bệnh trong vòng 27 ngày, hay trường hợp một cụ bà đã truyền virus cho 5 người chung quanh, dương tính với Covid-19 mà không hề có dấu hiệu ho, sốt hay viêm phổi.

Theo thống kê chính thức của Tổ Chức Y Tế Thế giới trong số những ca lây nhiễm, 80 % vẫn đang trong vòng điều trị và trong số này, có 20 % thuộc diện "bệnh tình nghiêm trọng". Dù vậy vẫn theo WHO các trường hợp tử vong chiếm 2 % trong số những người bị nhiễm.

Thanh Hà

******************

Virus corona – Covid-19 : Một vài ngộ nhận (RFI, 22/02/2020)

Thông tin về dịch virus corona (Covid-19) và cách thức trị bệnh tràn ngập trên các phương tiện thông tin đại chúng, đặc biệt là trên mạng xã hội. Để tránh tình trạng "bội thực" thông tin cả đúng lẫn sai, báo Pháp Le Parisien, ngày 20/02/2020, nêu ra 6 câu hỏi-đáp để làm rõ một vài ngộ nhận, hoặc thông tin chưa chính xác.

monde2

Virus corona mới AFP

Thời gian ủ bệnh là bao lâu ?

Các tờ báo đưa ra số ngày khác nhau, như 7, 14, 24, 34…Tại Pháp, Viện Pasteur thẩm định là thời gian ủ bệnh "dường như là khoảng 7 ngày nhưng có thể kéo dài đến 14 ngày". Đây cũng là số ngày mà Tổ Chức Y Tế Thế giới (WHO) thường xuyên nêu ra.

Cách nay hơn chục ngày, một nhóm chuyên gia Trung Quốc đã công bố một tiền-nghiên cứu (chưa được cơ quan độc lập thẩm định khoa học chính thức công nhận), với số liệu liên quan đến 1099 bệnh nhân Trung Quốc. Các tác giả khẳng định thời gian ủ bệnh có thể từ 0 đến 24 ngày, với thời gian trung bình là 3 ngày. Trong khi chờ đợi nghiên cứu được chấp nhận về mặt khoa học, các chuyên gia Trung Quốc nhấn mạnh là "không nên sử dụng nghiên cứu này để làm hướng dẫn cho các xử lý lâm sàng".

Virus corona (Covid-19) trở thành "đại dịch" ?

Cho đến lúc này, Tổ Chức Y Tế Thế giới chưa coi là "đại dịch". Vào cuối tháng Giêng, WHO mới chỉ nâng mức báo động dịch lên mức "khẩn cấp quốc tế". Bà Sylvie Briand, phụ trách vụ Chuẩn bị đối phó với nguy cơ dịch bệnh trên thế giới của WHO, cho biết, "hiện nay, chúng ta không ở trong tình trạng đại dịch" mà chỉ trong giai đoạn có dịch với nhiều ổ dịch.

Theo giải thích của giới chuyên gia, tình trạng "khẩn cấp quốc tế" có nghĩa là dịch bệnh "nghiêm trọng, bất ngờ, không như thông lệ hoặc không ngờ tới" và dịch bệnh gây ra "những hệ quả đối với lĩnh vực y tế công cộng, vượt ra ngoài biên giới quốc gia của nước bị nhiễm", do vậy, có thể quốc tế phải hành động ngay lập tức.

Virus sống tới 9 ngày trên bề mặt đồ vật ?

Cư dân trên mạng xã hội xôn xao báo động : "Virus corona có thể sống tới 9 ngày". Tuy nhiên, giới chuyên gia cho rằng rất khó để khẳng định điều này hoàn toàn đúng.

Thực ra, đây là thông tin mà các nhà khoa học Đức đưa ra khi nghiên cứu về virus cùng chủng loại, như virus dịch viêm phổi cấp tính điển hình SARS (được phát hiện vào năm 2002) và virus hội chứng hô hấp ở Trung Đông Mers (hồi năm 2012). Theo tạp chí Sciences et Avenir, trong nghiên cứu nói trên, các nhà khoa học Đức khẳng định là virus có thể sống sót trên bề mặt nhiều đồ vật, từ "2 giờ đến 9 ngày".

Về phần mình, WHO nhận định : "Người ta vẫn không biết là virus 2019-nCov sống sót trên các bề mặt được bao lâu, cho dù các thông tin sơ khởi nói rằng chúng có thể sống sót được vài giờ. Các chất tẩy trùng đơn giản có thể khử được virus, ngăn cản chúng lây lan sang những người khác".

Virus lây lan qua không khí ?

Dường như đây là thông tin trên trang mạng của Tân Hoa Xã Trung Quốc, nhưng có ít chi tiết.

Tổ Chức Y Tế Thế giới vẫn thận trọng với giả thuyết này : "Virus corona mới là loại virus hô hấp lây lan chủ yếu do tiếp xúc với người bị nhiễm qua những sợi giọt nước, bụi nước của hệ thống hô hấp phun ra ngoài khi một người ho hoặc hắt xì hơi hoặc qua những giọt nước bọt, nước mũi".

Vẫn theo WHO, "khi một người ho hoặc hắt xì hơi, những giọt nước lớn có thể văng ra ngoài. Tuy nhiên, những giọt nước này không bay lơ lửng trong không khí lâu, chúng rơi xuống đất". Như vậy, cho đến nay, khó có thể khẳng định chắc chắn rằng virus corona mới lây lan qua không khí. Tuy nhiên, đối với một số virus khác như Mers, WHO cho biết là có "những thông tin về sự lây lan qua môi trường không khí bình thường".

Virus corona mới được tạo ra từ virus HIV ?

Giả thuyết này liên tục được nhắc tới kể từ khi bùng phát dịch Covid-19, với các phiên bản khác nhau. Gần đây nhất, có tin nói rằng virus gây dịch bệnh lần này dường như do một phòng thí nghiệm tạo ra từ virus HIV.

Thực ra, đây chỉ là một tiền-nghiên cứu (tức là chưa được thừa nhận về mặt khoa học) của một nhóm chuyên gia Ấn Độ. Họ cho biết khi phân tích trình tự di truyền, đã tìm thấy những đoạn chèn "duy nhất" chỉ thấy có trong virus HIV và nhận thấy có nhiều tương đồng giữa virus corona mới và virus HIV. Thế nhưng, theo giới khoa học quốc tế, thì những đoạn chèn này cũng có thể được tìm thấy trong các bộ phận khác và không có gì cho phép khẳng định về mối liên hệ với virus HIV. Vả lại, từ đó, tiền-nghiên cứu này đã bị rút bỏ.

Cho đến nay, nguồn gốc virus dịch Covid-19 rất có thể xuất phát từ động vật, trong lúc giới chuyên gia vẫn chưa rõ loại thú nào có thể lây truyền virus sang người.

Cần lưu ý, không nên nhầm lẫn tranh luận về nguồn gốc virus corona mới với thông tin mà báo chí Mỹ đưa, theo đó, Trung Quốc đang thử chữa trị cho các bệnh nhân nhiễm virus corona mới bằng cách kết hợp trị liệu cúm thông thường và chống virus HIV.

Liệu có "thuốc tiên" trị virus corona mới ?

Có đủ loại "thần dược", phương pháp "hiệu nghiệm" trên mạng xã hội, như uống nước javel ! ăn tỏi hay uống dầu vừng… Toàn những biện pháp chữa trị "thần kỳ" không hề được kiểm chứng. Xin cảnh báo, uống nước javel nguy hiểm, làm tổn thương dạ dầy và gây phản ứng nghiêm trọng nếu nồng độ javel cao.

Tổ Chức Y Tế Thế giới tuyên bố rõ ràng : "Không có liệu pháp cụ thể nào chống lại bệnh nhiễm virus corona mới". Vẫn theo định chế này, "tuy nhiên, có nhiều triệu chứng có thể xử lý được, chữa trị dựa trên tình trạng lâm sàng của bệnh nhân. Ngoài ra, việc chăm sóc hỗ trợ cho người bị nhiễm có thể rất hiệu quả".

Theo số liệu chính thức, tính đến ngày 20/02/2020, đã có 17 ngàn người khỏi bệnh trong tổng số 75 ngàn người bị nhiễm bệnh trên thế giới.

Đức Tâm

Published in Quốc tế

Hàn Quốc báo cáo số ca nhiễm virus corona tăng hơn gấp đôi lên 433 (VOA, 23/02/2020)

Hàn Quốc ngày th By cho biết s người nhim virus corona ti quc gia này đã tăng hơn gp đôi lên 433.

Trung tâm Kiểm soát và Phòng nga Dch bnh Hàn Quc báo cáo 142 trường hp mi ti bui hp cung cp thông tin bui sáng và 87 trường hp khác vào bui chiu. Trung tâm báo cáo 204 trường hp trong ngày th Sáu.

han1

Trong số các trường hp mi, hu hết truy nguyên v mt người ph n 61 tui, người đã tham d các thánh l ti mt nhà th thành ph Daegu.

Số người chết vì dch bnh Trung Quc đi lc, nơi nó khi ngun, đã tăng lên 2.345 vào ngày th Sáu vi hơn 76.000 người b nhim bnh.

********************

Virus corona lây nhiễm 51 người ở Ý, giết chết hai người (VOA, 23/02/2020)

Dịch virus corona mi đã giết chết hai người và lây nhim 51 người khác min bc ca Ý, buc nhà chc trách cm các s kin công cng.

han2

Du khách đeo khẩu trang đi xung gondola, sau khi hai trường hp nhim virus corona được phát hin Ý, Venice, Ý, ngày 31 tháng 1, 2020.

Một người ph n 77 tui được phát hin đã chết ti nhà cách thành ph Milan 50 km v phía nam hôm th Năm cho kết qu dương tính vi virus corona, mt y viên hi đng đa phương cho biết ngày th By, sau khi mt người đàn ông 78 tui chết vì nhim trùng gn Padua trong đêm.

Vợ và con gái ca người đàn ông nm trong s 12 người b nhim virus corona vùng Veneto. Ý là quốc gia b nh hưởng nng nht Châu Âu, vi phn ln các trường hp tp trung vùng Lombardy, trái tim tài chính và công nghip ca Ý.

y viên Phúc li Khu vc Giulio Gallera nói vi các phóng viên rng tâm đim ca dch bnh là Codogno, mt th trn nh phía tây Milan, nơi bnh nhân b nhim đu tiên ca vùng Lombardy được cha tr.

Bệnh nhân đó là mt người đàn ông 38 tui, b bnh sau khi gp mt người bn đã đến thăm Trung Quc. Tình trng ca ông này đã n đnh, nhà chc trách cho biết.

Khoảng 50.000 cư dân Codogno và các th trn lân cn đã được khuyên nên trong nhà. Các cuc t tp công cng bao gm thánh l Ch nht và các trn bóng đá đã b đình ch, và các trường hc và ca hàng đu đóng ca.

Thống đc khu vc Luca Zaia cho biết chính quyền đang xem xét liệu có nên đình ch các s kin l hi Carnival ca Venice hay không.

Ý là quốc gia khu vc đng euro đu tiên tm dng tt c các chuyến bay trc tiếp đến và đi t Trung Quc, sau khi hai khách du lch Trung Quc t Vũ Hán xét nghim dương tính tại Rome vào cui tháng 1.

Thủ tướng Giuseppe Conte ngày th By nói rng chính ph đã sn sàng xem xét thêm các bin pháp na.

*******************

Vành đai-Con đường của Trung Quốc bị khựng lại vì virus corona (VOA, 22/02/2020)

Kế hoch Vành đai và Con đường đy tham vng ca Trung Quc đang gp phi mt tr ngi bt ng t virus corona vn đang khiến các d án xây dng đường st, đường cao tc và hi cng khp thế gii b đình tr.

kinhte1

Thành phố cng Sihanoukville Campuchia là nơi có mt trong nhng d án ni bt nht ca Sáng kiến Vành đai và Con đường ca Trung Quc, Đc khu Kinh tế Sihanoukville.

Xuất phát t thành ph Vũ Hán min trung Trung Quc, dch bnh vi tên gi chính thc là Covid-19 đã lan truyn nhanh chóng k t khi được phát hin vào tháng 12 ở nước này. Trung Quc ti nay đã báo cáo tng cng 75.567 ca nhim virus vi T chc Y tế Thế gii (WHO) bao gm 2.239 trường hp t vong.

Những hn chế du hành đ ngăn chn s lây lan ca căn bnh đã làm trì tr phn ln nn kinh tế ln th hai thế giới và đình ch hot đng ca nhng d án trng đim trong Sáng kiến Vành đai và Con đường (BRI) ca Ch tch Tp Cn Bình, nhm mc tiêu m rng nh hưởng ca Trung Quc bng vic phát trin h tng và nhng khon đu tư khp thế gii.

Công nhân Trung Quốc không th đến được các d án nước ngoài, và các nhà máy b ct đt ngun hàng nhp khu t Trung Quc mà h cn đ tiếp tc hot đng.

n 133 nước đã áp đt nhng hn chế nhp cnh lên công dân Trung Quc hoc nhng người tng đến Trung Quc, theo Cục Quản lí Di dân Quc gia ca Trung Quc.

quan hàng đu ca Trung Quc đc trách qun lí các công ty nhà nước hôm th Ba nói rng dch bnh bùng phát đã gây ra "nhng khó khăn" đi vi mt s d án và khon đu tư nước ngoài.

Trung Quốc "đã liên lc vi các công ty nước ngoài, ch s hu nước ngoài, và các chính ph sm nht có th đ có được s h tr và hiu biết", Bành Thanh Hoa, Tng bí thư ca y ban Giám sát và Qun lí Tài sn Nhà nước, cho biết.

Một đin hình trong s nhng d án b đình tr là dự án đường st cao tc tr giá 6 t đôla ca Tp đoàn Quc tế Đường st Trung Quc Indonesia hin đang hot đng trong thế cm c, Reuters đưa tin.

Doanh nghiệp nhà nước này đã thành lp mt đi đc nhim đ theo dõi s lây lan ca virus Covid-19 và kêu gọi tt c các nhân viên Trung Quc v quê vào dp Tết Nguyên đán không tr li Indonesia, mt giám đc điu hành cao cp ca công ty phát biu vi Reuters vi điu kin giu tên, vì ông này không được phép nói chuyn vi gii truyn thông.

Công ty đã ngăn hơn 100 nhân viên người Trung Quc, ch yếu là công nhân trình đ cao hoc người qun lí, tr v làm vic d án liên kết th đô Jakarta ca Indonesia vi trung tâm dt may Bandung, cách nhau khong 140 km, v giám đc điu hành cho biết.

"Chúng tôi phải tp trung vào các phn ít h trng hơn ca d án đường st cho đến khi mt s người ch cht ca chúng tôi quay tr li làm vic", ông nói. "Chúng tôi khi đu năm 2020 không suôn s chút nào. D án ca chúng tôi đã b chm tr và tai tiếng, và virus corona đem tới nhng thách thc còn ln hơn na".

Virus corona chủng mi cũng bt đu làm gián đon các chui cung ng cho phép các công ty tiếp cn được các máy móc và cu phn chính yếu.

Tại Đc khu kinh tế Sihanoukville Campuchia, nơi được mnh danh là "d án ni bt" trong Sáng kiến Vành đai và Con đường, nhân viên làm vic trong các nhà máy là dân đa phương nhưng h li không có phương tin sn xut vì l thuc vào ngun cung t Trung Quốc, Reuters tường trình.

"Nhiều nhà máy Trung Quc vn đóng ca ; nhng nhà máy m ca thì không th hot đng hết công sut", Boyang Xue, mt nhà phân tích Trung Quc ti Ducker Frontier cho biết. "Vì nhiu d án BRI có xu hướng ly ngun thiết b máy móc từ các nhà sn xut Trung Quc, s gián đon trong sn xut công nghip và chui cung ng s gây ra s chm tr hơn na".

Tiến sĩ Khương Hu Lc, mt nhà quan sát kinh tế Texas, M, nói rng s chm tr này s đ ra thách thc vi các nước vay vốn đ thi công các d án cơ s h tng khng l khi "tin lãi nhà băng chng cht" trong bi cnh nn kinh tế Trung Quc và thế gii bp bênh.

Tuy nhiên ông nhận đnh dch bnh virus corona có th là thách thc mang tính tm thi và s không khiến nhiu nước v lâu dài cân nhc li s tham gia ca h trong Sáng kiến Vành đai và Con đường vì quy mô và tính chiến lược ca nó.

"Chương trình BRI tr giá 26.000 t đôla kéo dài trong vòng 7 năm, 10 năm là con đường dài hn", ông nói.

"Sở dĩ nhng quc gia này muốn tham gia là vì h mun tìm li thoát đ tiến trin. Virus corona dù có nh hưởng nhiu hay ít thì cũng không làm thay đi ý đnh ca các nước này vì h đã la chn Trung Quc đ vay tin m rng các phi trường đ bành trướng buôn bán. Và h c tiếp tc thôi".

mt s nơi trên Vành đai và Con đường, tác đng ca coronavirus đã hin rõ.

Bangladesh thông báo trì hoãn một s d án cơ s h tng, bao gm c vic vn hành nhà máy đin than Payra, d kiến s bt đu hot đng thương mi vào đu tháng 2.

n 2.000 công nhân Trung Quốc làm vic ti nhà máy và khong 40 phn trăm trong s h đã v nhà vào kì ngh Tết Nguyên đán, truyn thông đa phương đưa tin. Hai mươi người được phép tr li làm vic vào th Hai sau 14 ngày cách li.

Thách thức virus corona đi với các hp đng d án trong Sáng kiến Vành đai và Con đường xy đến sau khi Trung Quc vp phi phn ng ca các nước vào năm 2018, khi các quan chc Indonesia, Malaysia, Sri Lanka và các nơi khác ch trích các d án đó là tn kém và không cn thiết.

Trung Quốc đã rút li mt s d án sau khi vài nước có ý đnh duyt li, hy hoc gim nhng cam kết, dn ra nhng lo ngi v chi phí, s xói mòn ch quyn, và tham nhũng.

*******************

Virus corona - Covid-19 : "Khi phẫn nộ át cả sợ hãi" tại Trung Quốc (RFI, 22/02/2020)

Có 14 bác sĩ và nhân viên y tế Trung Quốc qua đời trong cuộc chiến chống dịch Covid-19 tính đến ngày 21/02/2020, đặc biệt là trường hợp bác sĩ nhãn khoa Lý Văn Lượng, một trong tám người đầu tiên báo động về một loại virus corona mới, tiếp theo là bác sĩ Lưu Trí Minh, giám đốc bệnh viện Vũ Xương, đã khiến công luận chú ý.

kinhte2

Bác sĩ ở bệnh viện Vân Mộng (Yunmeng), thành phố Hoàng Cương (Xiaogan), tỉnh Hồ Bắc (Hubei), Trung Quốc, ngày 20/02/2020. China Daily via Reuters

Đối với cả hai trường hợp, việc chính quyền báo tin rồi xóa, cuối cùng xác nhận, càng cho thấy sự bối rối trong nội bộ và lo ngại công luận dậy sóng trước sự hy sinh của hai bác sĩ. Dập mọi chỉ trích cách xử lý khủng hoảng dịch tễ là ưu tiên của bộ máy kiểm duyệt. Nhưng sau cái chết của hai vị bác sĩ trên, làn sóng phẫn nộ bùng nổ, cỗ máy kiểm duyệt, dù hoạt động kết công suất, đã không thể xóa hết ngay được.

Chuyên gia về Trung Quốc, Jean-Philippe Béja, giám đốc nghiên cứu thuộc Trung Tâm Nghiên Cứu Khoa Học Quốc Gia Pháp (CNRS), giải thích với RFI :

"Sự ngờ vực của dân chúng đối với đội ngũ cán bộ là hiện tượng thường trực tại nước Cộng Hòa Nhân Dân Trung Hoa. Tuy nhiên, vấn đề ở chỗ chúng ta thường không thể thấy được tâm lý đó vì những lời chỉ trích bị xóa ngay khi vừa mới được đăng. Nhưng lần này, tính chất nghiêm trọng của tình hình khiến tất cả các mạng xã hội bị tràn ngập những lời lẽ bất bình mà không thể xóa hết ngay được.

Điều mà tôi lại quan sát được là những đòi hỏi tự do thông tin và hội họp để thấy rằng từ khi ông Tập Cận Bình lên nắm quyền, đặc biệt là kể từ nhiệm kỳ thứ hai năm 2017, chính quyền đã thực sự kiểm soát thông tin. Người dân phẫn nộ trước việc bị hạn chế quyền tự do ngôn luận và nhận thấy hậu quả do việc ngăn cấm này gây ra.

Ngoài ra, người ta cũng nhận thấy là trên mạng xã hội có một số lời chỉ trích chính phủ và chủ tịch Tập Cận Bình. Chí ít, đây là một bài tiền trắc nghiệm của công luận. Nhưng cần nhắc lại là chính quyền cuối cùng đã lấy lại quyền kiểm soát".

Trừng phạt nhà báo công dân, tiếng nói bất đồng để kiểm soát thông tin

Theo tổ chức phi chính phủ China Human Rights Defenders ngày 07/02, có 351 người bị "trừng phạt" vì đã "phát tán tin đồn sai lệch" về Covid-19, trong đó có hai công dân ở Vũ Hán : Phương Bân (Fang Bin), một người bán quần áo, và luật sư Trần Thu Thực (Chen Qiushi). Cả hai bị "mất tích" sau khi đăng trên mạng xã hội hình ảnh những bệnh viện trong thành phố chật kín người, nhân viên y tế bị quá tải, đặc biệt là một đoạn video được ông Phương Bân đăng ngày 01/02 cho thấy những túi đựng xác người bên trong một chiếc xe tang gần bệnh viện Vũ Hán.

Trả lời đài truyền hình Pháp France 24 trước khi đột nhiên "mất tích", ông Phương Bân cho biết : "Khi thành phố bị cách ly, tôi thấy có gì đó rất lạ. Tôi đến bệnh viện và tôi thấy rất đông người ở đó nên tôi hiểu ra rằng Vũ Hán là tâm dịch. Lẽ ra các bệnh viện phải là những nơi mà các kênh truyền hình Nhà nước, của tỉnh Hồ Bắc hoặc thành phố Vũ Hán, đến phỏng vấn người dân. Nhưng không một ai muốn tới. Nên tôi nghĩ là họ không muốn đến đó, vì thế tôi đến đó quay xem chuyện gì xảy ra".

Phương Bân bị cảnh sát thẩm vấn cùng ngày, sau đó được thả và tiếp tục đăng những đoạn video khác. Nhưng từ ngày 09/02, Phương Bân bỗng "bặt vô âm tín" sau khi chỉ kịp cảnh báo người sử dụng mạng xã hội : "Tôi bị cảnh sát mặc thường phục lay dậy. Họ ập vào từ hướng bắc và tây của khu nhà nơi tôi ở. An toàn của tôi phụ thuộc vào sự chú ý của các bạn, vào lương tri và sự chia sẻ của các bạn".

Tương tự trường hợp của Phương Bân, luật sư Trần Thu Thực cũng quay nhiều cảnh cho thấy các bệnh viện chật cứng bệnh nhân chờ xét nghiệm. Trong một đoạn video trước khi biến mất, ông cho biết bị chế độ đe dọa : "Tôi sợ. Trước mặt tôi là con virus, sau lưng tôi là cảnh sát Trung Quốc. Nhưng tôi sẽ đứng dậy. Chừng nào tôi còn sống trong thành phố này, tôi sẽ vẫn tiếp tục công việc. Tôi chỉ kể lại những gì nhìn thấy, những gì nghe thấy. Hãy biến đi, tôi không sợ chết. Đảng Cộng Sản kia, tưởng là tôi sợ sao ?"

Bất chấp lời kêu gọi của nhiều tổ chức nhân quyền quốc tế, cho đến nay, chính quyền Trung Quốc vẫn chưa có bất kỳ tuyên bố nào về trường hợp mất tích của Phương Bân và Trần Thu Thực. Trước đó, luật gia Hứa Chí Vĩnh đã bị bắt ở Quảng Châu và giáo sư luật Hứa Chương Nhuận bị ép "cách ly" tại gia ở Bắc Kinh, có lẽ do đã đăng bài viết : "Cảnh báo virus : Khi phẫn nộ mạnh hơn nỗi sợ".

Bất chấp dịch Covid-19, Trung Quốc vẫn tự tin đạt mục tiêu tăng trưởng

Từ một tháng nay, hoạt động sản xuất tại Trung Quốc gần như chững lại. Chưa có thống kê chính thức nhưng chắc chắn dịch Covid-19 sẽ tác động nặng nề đến nền kinh tế Trung Quốc. Tuy nhiên, ngày 18/02, chủ tịch Tập Cận Bình nhấn mạnh là nền kinh tế quốc gia vững chắc và khẳng định Trung Quốc có thể đạt được mục tiêu tăng trưởng đề ra cho năm 2020.

Trả lời RFI, chuyên gia về Trung Quốc Jean-François Di Meglio, thuộc Trung Tâm Châu Á, không tỏ ra lạc quan như chủ tịch Tập :

"Trong quý 1 năm 2020, Trung Quốc có lẽ sẽ có mức tăng trưởng 0, kém hơn ba quý khác. Nếu như mức tăng trưởng đề ra là 6%, thì về lý thuyết, mức tăng trưởng của quý I phải là từ 1 đến 1,2%. Thế nhưng, mức tăng trưởng ở quý I này có nguy cơ giảm thành 0.

Để đạt được mục tiêu tăng trưởng đề ra, thì phải gỡ lại ở các quý sau. Và đó thực sự là công việc vô cùng lớn mà người ta nghi ngờ. Trung Quốc có nền kinh tế được chỉ đạo, được lên kế hoạch. Đã có rất nhiều khoản tiền lớn được đổ vào, như 150 tỉ đô la đã được đầu tư vào hệ thống để những doanh nghiệp vừa và nhỏ không bị phá sản. Đó là một nền kinh tế có thể tự lèo lái, có thể làm tất cả để tái lập tăng trưởng.

Tuy nhiên, có những điểm, dù có nỗ lực lớn đến mức nào, thì vẫn bị tác động và phần còn lại của thế giới cũng phải hứng chịu những tác động này. Dĩ nhiên, tác động này sẽ ảnh hưởng đến tăng trưởng của Trung Quốc. Vì thế, mức tăng trưởng 5% đã là kết quả tuyệt vời nhưng có thể sẽ còn ở mức thấp hơn".

Covid-19 : Cam Bốt lo dịch khi cố "đồng cam cộng khổ" với Trung Quốc

Trong khó khăn mới biết bạn hiền. Chủ tịch Tập Cận Bình có thể hoàn toàn trông cậy vào thủ tướng Cam Bốt Hun Sen. Trong khi nhiều nước tạm đóng cửa biên giới với Trung Quốc, Cam Bốt vẫn đón nhận du khách nước này. Trước đó, ông Hun Sen từ chối hồi hương 23 du học sinh và nhân viên lãnh sự ở Vũ Hán để thể hiện tình liên đới với Bắc Kinh.

Khi 5 nước từ chối du thuyền MS Westerdam do lo ngại dịch Covid-19, thủ tướng Hun Sen giang rộng vòng tay đón hơn 2.200 du khách và thủy thủ đoàn. Hơn 1.200 người đã được lên bờ, trong đó có một số đã về nước, cho đến khi phát hiện một du khách trên con tầu này nhiễm virus corona mới.

Trả lời RFI, ông Ou Virak, một người thân phe đối lập, điều hành viện nghiên cứu Future Forum ở Phnom Penh, giải thích quan điểm riêng và cho rằng quyết định của thủ tướng Hun Sen là đúng đắn :

"Ông ấy (Hun Sen) không phải là bác sĩ, ông ấy không có chuyên môn và không thể làm gì để thúc đẩy quá trình kiểm tra hoặc cách ly. Hành động của ông hoàn toàn mang tính chính trị.

Tại sao ông Hun Sen lại cho phép con tầu cập cảng ở Cam Bốt ? Theo tôi, có nhiều yếu tố. Đúng là có hành động mang ý nghĩa nhân ái. Nhưng thực ra là cú quảng cáo cho Cam Bốt vào lúc mà chính phủ đang bị Liên Hiệp Châu Âu, và phương Tây nói chung, chỉ trích nặng nề về nhân quyền. Ngoài ra còn có yếu tố Trung Quốc trong quyết định của thủ tướng Hun Sen. Cam Bốt muốn thể hiện tương ái với đồng minh chính. Và Trung Quốc hẳn sẽ hài lòng khi người ta đón con tầu đó.

Tuy nhiên, đối với tôi, đó là một quyết định đúng ngoại trừ việc các nghi thức và các biện pháp phòng ngừa đã không được áp dụng, lẽ ra người ta nên có trách nhiệm nhiều hơn và thận trọng hơn. Nhưng đó là kiểu riêng của Hun Sen. Ngay khi có cơ hội quảng cáo là ông ấy làm luôn. Nhưng ông ấy lại không tính đến việc hành động của ông sẽ bị diễn giải theo cách tiêu cực ở nước ngoài".

Một người dân Nga trực tiếp hỏi lương của tổng thống Putin

Một câu chuyện được cho là hi hữu. Trong một buổi lễ tại thành phố quê nhà Saint-Petersburg ngày 19/02/2020, tổng thống Nga Vladimir Putin bị một người dân trực tiếp hỏi làm thế nào để sống với khoản trợ cấp chưa đầy 200 euro/tháng.

Thông tín viên RFI Daniel Vallot tại Moskva tường thuật :

"Theo hình ảnh được hãng thông tấn Nga Ria Novosti quay lại và được đăng trên các mạng xã hội, ông Putin bị bất ngờ và những lời của ông chỉ loáng thoáng nghe được. Và theo hàng chữ mà hãng thông tấn ghi lại lời của người phụ nữ, bà hỏi ông Putin là làm thế nào để sống được với khoản tiền trợ cấp chưa đầy 11.000 rúp (khoảng 160 euro). Tổng thống Nga trả lời : "Tôi nghĩ là rất khó". Lương của ông cao hơn 70 lần.

Cuộc trao đổi tiếp tục và ông Putin chuyển sang biện hộ và giải thích rằng một mặt ông không có "mức lương cao nhất" trong nước, mặt khác, Nhà nước "làm tất cả những gì cần làm" để giúp đỡ những người có hoàn cảnh khó khăn nhất. Ý ông muốn nói đến một số biện pháp được chính phủ công bố tháng trước để tăng sức mua cho người dân Nga.

Ông Vladimir Putin chưa bao giờ thích đám đông. Thông thường, những chuyến công du, thăm viếng của ông thường được chuẩn bị kĩ lưỡng để tránh gặp những tình huống như này.

Buổi lễ tổ chức ở Saint-Petersburg hôm thứ Tư 19/02 có lẽ là một trường hợp ngoại lệ. Nếu như hình ảnh cuộc gặp được lan truyền rộng rãi trên các mạng xã hội và trên Internet, thì kênh truyền hình Nhà nước đã tránh chiếu cuộc đối thoại này".

Thu Hằng

*********************

Virus corona xâm nhập nhà tù Trung Quốc (VOA, 22/02/2020)

Virus corona đã lây nhiễm hàng trăm người trong các nhà tù Trung Quc, nhà cm quyn cho biết hôm 21/2. Vic này góp phn làm gia tăng các ca được báo cáo bên ngoài tâm đim bùng phát dch là tnh H Bc.

kinhte3

Bích chương chng virus bùng phát ti Bc Kinh (nh chp ngày 20/2/2020)

Chỉ s th trường chng khoán M st gim sau khi có nhng d liu cho thy hot đng kinh doanh ca M ngưng tr trong tháng 2 và nhng ca virus corona tăng cao làm cho các nhà đu tư vi vã mua các tài sn an toàn hơn như vàng làm cho loi quí kim này tăng cao nhất trong vòng 7 năm qua.

Tổng cng có 234 ca lây nhim gia các tù nhân Trung Quc bên ngoài H Bc, chm dt 15 ngày liên tiếp st gim các ca mi ti Hoa Lc.

271 ca khác được báo cáo trong nhng nhà tù ngay ti H Bc, nơi virus xut hin đu tiên vào tháng 12 năm ngoái ở Vũ Hán, th ph H Bc. Thành ph này hin đã đóng ca. Các gii chc tnh không nói rõ các tù nhân được chn đoán nhim bnh khi nào.

Truyền thông nhà nước trích li gii lãnh đo Đng cng sn nói là dch bnh chưa lên đến đỉnh điểm, và có hơn 30 ca được báo cáo ti mt bnh vin Bc Kinh cho thy có s gia tăng mnh ti đây.

Tổng cng các ca lây nhim virus corona (Covid-19) ti Bc Kinh là 396 người vi 4 người chết, trong con s chính thc 75.000 b lây nhim và 2.236 người thit mng.

Các hoạt đng trong lãnh vc chế to ln dch v ti M ngưng tr khi các công ty càng ngày càng lo ngi v virus corona, mt cuc thăm dò các qun lý mua bán cho thy hôm 21/2.

Các dữ liu cũng cho thy hot đng ca các hãng xưởng Nht Bn thu hẹp li trong vòng 7 năm qua vào tháng 2, nêu bt nguy cơ suy thoái vì nh hưởng ca bùng phát lan rng, Th trường chng khoán Châu Á và Châu Âu cũng st gim.

Khi các nhà lãnh đạo tài chánh ca khi G20 các nn kinh tế ln thế gii sp tho lun v nguy cơ ca nn kinh tế thế gii ti Rp vào cui tun này, Qu Tin t Quc tế nói còn quá sm đ nói virus nh hưởng như thế nào đi vi tăng trưởng toàn cu.

Tuy nhiên dịch bnh bùng phát có th làm gim mc cu du khí ca Trung Quc và nhng quc gia Châu Á khác, làm giá dầu ch còn 57 đô la mt thùng và ph m vin nh tăng trưởng ti Trung Đông, Vin Tài chánh Quc tế nói.

Tổ chc Y tế Thế gii cnh báo là cơ hi chế ng được dch bnh lây lan trên toàn thế gii đã đóng sau khi nhng ca lây nhim được báo cáo ti Iran và Libăng.

Tổng giám đc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus nói ti Geneva, "V bùng phát này có th phát trin theo bt c hướng nào. Nếu chúng ta làm tt, chúng ta có th tránh khi bt c cuc khng hong nghiêm trng nào, tuy nhiên nếu chúng ta bỏ qua cơ hi thì chúng ta s có vn đ nghiêm trng trong tay chúng ta".

Thứ trưởng B Khoa hc và Công ngh Trung Quc Xu Nanping nói vcxin sm nht ca Trung Quc s được đưa ra th nghim lâm sàng vào khong cui tháng 4, cùng thi đim vi nghiên cứu ca các nước khác. T chc Y tế Thế gii ước đoán là vcxin s được đưa ra th trường trong khong 18 tháng.

Trong khi các nước tìm cách ngăn virus tr thành đi dch toàn cu, các gii chc y tế công cng hy vng v nhng du hiu cho thy khí hậu m dn ti bc bán cu có th làm cho virus lây lan chm li.

********************

Hàn Quốc : Virus corona tăng tốc lây lan, với một ca tử vong thứ 2 (RFI, 22/02/2020)

Diễn biến dịch bệnh Covid-19 tại Hàn Quốc đang rất đáng lo ngại. Vào hôm nay, 22/02/2020, theo số liệu được chính quyền công bố, Hàn Quốc đã có đến 433 trường hợp bị nhiễm virus corona, tăng hơn gấp hai lần so với hôm qua, và gấp 8 lần trong vỏn vẹn 4 ngày.

kinhte4

Tẩy trùng đường phố trước một nhà thờ hệ phái Shincheonji, Hàn Quốc, nơi "bệnh nhân số 31" từng dự lễ. Ảnh chụp ngày 19/02/2020. Yonhap via Reuters

Nỗi lo ngại lại càng lớn trong bối cảnh quốc gia Bắc Á này đã ghi nhận một trường hợp tử vong thứ hai vì virus Covid-19, và 17 bệnh nhân khác trong tình trạng nguy kịch.

Theo hãng tin Mỹ AP, phát biểu với báo giới vào hôm nay, thứ trưởng bộ Y Tế Hàn Quốc Kim Gang Iip công nhận rằng tình hình dịch bệnh đã chuyển qua một giai đoạn mới, nhưng vẫn có thể khống chế được tại ổ dịch là Daegu và vùng phụ cận là tỉnh Bắc Gyeongsang. Daegu là thành phố lớn thứ tư của Hàn Quốc, nơi ca lây nhiễm đầu tiên được phát hiện vào hôm thứ Ba 18/02.

Thứ trưởng Y Tế Hàn Quốc cho rằng mặc dù đã xuất hiện một số ca lây nhiễm ở nhiều nơi, nhưng chủ yếu dịch bệnh tập trung tại vùng Daegu và Bắc Gyeongsang. Ông kêu gọi duy trì kiểm soát chặt chẽ biên giới để tình trạng lây nhiễm đến từ Trung Quốc và những nước khác.

Một cách cụ thể, hầu hết các ca lây nhiễm mới ở Hàn Quốc đều dính líu đến nhà thờ Tin Lành Shincheonji và bệnh viện Cheongdo ở khu vực Daegu. Tính ra, có khoảng 230 ca lây nhiễm liên quan đến nhà thờ Shincheonji (Tân Thiên Địa), và 110 ca trong những người có tiếp cận với bệnh viện Cheongdo.

Trong số 9.300 tín đồ của nhà thờ Tin Lành được giới chức y tế Hàn Quốc theo dõi, đã có 1.261 người bị ho và một số triệu chứng khác. Trong số này có bốn người đã đi du lịch nước ngoài trong những tháng gần đây, trong đó có một người đã đến Trung Quốc vào đầu tháng Giêng dù đến một nơi cách xa Hồ Bắc.

Covid-19 : Hơn 77.000 người bị nhiễm bệnh ở 29 nước với hơn 2.300 người chết

Trong bối cảnh nỗi lo ngại gia tăng tại Hàn Quốc, chính quyền Trung Quốc hôm nay cho biết số ca bị nhiễm virus corona hàng ngày đã giảm đáng kể xuống còn 397. Bên cạnh đó vẫn có thêm thêm 109 người khác chết vì Covid-19. Hầu hết các trường hợp mới và các ca tử vong đều được ghi nhận tại tỉnh Hồ Bắc, nơi dịch bệnh bắt đầu.

Nhìn chung, tổng số trường hợp lây nhiễm virus corona ở Hoa Lục đã lên đến 76.288, với 2.345 trường hợp tử vong. Trên toàn thế giới, đã có hơn 77.000 người bị nhiễm bệnh ở 29 quốc gia và lãnh thổ, với hơn 2.300 người chết.

Tại Hoa Kỳ, 35 người đã bị xét nghiệm dương tính với virus corona, , trong đó có 18 người từ du thuyền Diamond Princess hồi hương về Mỹ, và một ca mới được ghi nhận ở California vào hôm qua (21/02).

Tại vùng Trung Đông, như vậy, Iran đã ghi nhận tổng cộng 5 trường hợp tử vong, và 18 ca lây nhiễm, trong lúc Các Tiểu Vương Quốc Ả Rập Thống Nhất loan báo có thêm hai trường hợp nhiễm mới, một người Philippines và một người Bangladesh, nâng số người nhiễm virus corona lên thành 11 người.

Ả Rập Xê Út đã cấm đi du lịch qua Iran và cho biết bất kỳ ai đến từ Iran phải qua chế độ cách ly 14 ngày. Quyết định của Riyad rất hệ trọng vì trực tiếp tác động đến hàng ngàn người Hồi Giáo Iran thường hành hương đến Mecca và Medina, mặc nhiên cấm những người này nhập cảnh.

Trọng Nghĩa

*****************

Virus corona : Khó theo dõi dịch bệnh vì Trung Quốc lại đổi cách tính (RFI, 21/02/2020)

Theo số liệu do Ủy ban Y tế Quốc gia ( bộ Y Tế ) Trung Quốc công bố hôm nay, 21/02/2020, trong 24 tiếng đồng hồ qua, tại Hoa lục đã có thêm 118 người bị chết vì virus corona mới (Covid-19), chủ yếu tại tỉnh Hồ Bắc, nâng tổng số tử vong trên toàn quốc là 2.236 người. Ngoài ra đã có thêm 889 ca lây nhiễm mới, nâng tổng số ca lây nhiễm ở Hoa lục lên hơn 75.000 người.

kinhte5

Nhân viên y tế đang tới một điểm kiểm tra khu vực cách ly ở đầu cầu Cửu Giang (Jiujiang) sông Trường Giang (Yangtze), tỉnh Giang Tây (Jiangxi), Trung Quốc, ngày 01/02/2020 Reuters/Thomas Peter/File Photo

Nhưng vấn đề là các số liệu nói trên được công bố sau khi Trung Quốc, hôm qua, vừa thông báo lại thay đổi cách tính số người bị nhiễm bệnh. Cụ thể là kể từ nay, họ chỉ thống kê những ca nào đã được xét nghiệm. Đây là lần thứ hai chỉ trong vòng 8 này, Trung Quốc thay đổi cách tính số người bị lây nhiễm.

Cách đây 8 ngày, hôm 13/02, số ca lây nhiễm mới ở Hoa lục được công bố đã tăng vọt, tức là thêm hơn 15.000 người. Đây là mức tăng trong một ngày cao nhất kể từ khi dịch Covid-19 bùng phát vào tháng 12. Lý do của sự tăng vọt này là Trung Quốc thay đổi cách tính về số người bị lây nhiễm, cụ thể là kể cả những người có dấu hiệu sưng phổi sau khi được chụp radio cũng được đưa vào con số thống kê. Cho tới lúc đó, phải xét nghiệm acid nucléic mới có thể chẩn đoán nhiễm virus corona.

Việc số ca lây nhiễm tăng vọt ở Trung Quốc không hẳn là dấu hiệu cho thấy dịch Covid-19 trở nên trầm trọng hơn, mà đúng hơn là nó cho thấy Bắc Kinh đã đánh giá thấp tầm mức của dịch bệnh. Nhưng giới chuyên gia quốc tế chưa hết ngỡ ngàng về cách tính mới, thì đùng một cái, Trung Quốc hôm qua lại chuyển sang thống kê theo kiểu khác !

Việc Trung Quốc thay đổi cách tính liên tục như vậy khiến cho các con số thống kê trở nên không rõ ràng, không phản ánh đúng thực thế, và như vậy khiến cho các chuyên gia gặp rất nhiều khó khăn trong việc kiểm soát sự lây lan của dịch bệnh.

Không có số liệu thống kê không rõ ràng thì rất khó đánh giá mức độ lây nhiễm của Covid-19, nhất là cho tới nay các chuyên gia chưa thể xác định một cách chắc chắn thời gian ủ bệnh của virus này ( hiện được cho là từ 2 đến 12 ngày )

Ấy là chưa kể, các số liệu thống kê của Trung Quốc, dù chính xác đến đâu, chưa hẳn là một cơ sở vững chắc để dự đoán về diễn tiến của dịch Covid-19. Có thể lấy ví dụ về tỷ lệ tử vong. Về mặt lý thuyết thì tỷ lệ tử vong được tính rất đơn giản : chỉ cần chia số người chết trên tổng số người bị lây nhiễm, rồi nhân cho 100. Nếu tính như thế thì tỷ lệ tử vong của dịch Covid-19 hiện vẫn còn thấp, khoảng 2,3%, thấp hơn nhiều so với tỷ lệ 10% của bệnh SARS.

Nhưng trên thực tế, theo các chuyên gia, khi có dịch bệnh, bao giờ cũng có một khoảng thời gian kể từ khi bệnh nhân chết cho đến khi ca tử vong được thông báo, mà dịch Covid-19 hiện nay chưa lên đến đỉnh và chưa biết bao giờ mới kết thúc, cho nên rất khó tính toán tỷ lệ tử vong.

Tóm lại, virus corona mới Covid-19 vẫn còn nhiều bí ẩn, việc Trung Quốc thay đổi liên tục cách tính số người bị lây nhiễm khiến cho việc giải mã những bí ẩn này thêm phức tạp, trong bối cảnh mà Trung Quốc và nhiều nước khác trên thế giới đang ráo riết chạy đua với thời gian để chế tạo vaccin ngừa Covid-19.

Thanh Phương

Published in Châu Á

Một chuyên gia kinh tế hàng đu ca Vit Nam, Tiến sĩ Lê Đăng Doanh, nhn đnh vi VOA rng nn kinh tế Vit Nam đang hng chu nhng tác đng tiêu cc trên nhiu mt ca dch Covid-19, nhưng đây cũng là thi đim thun tin đ đy mnh ci cách và tái cơ cấu nn kinh tế nhm "ít ph thuc hơn vào mt th trường duy nht".

vn1

Công nhân làm việc ti mt nhà máy dt may Nam Đnh.

Trước đó, ngày 12/2, B Kế hoch và đu tư công b báo cáo đánh giá nh hưởng ca dch Covid-19 đi vi kinh tế-xã hi Vit Nam. Trong báo cáo mi mi nht, B này đã gim mc d báo GDP xuống ch còn 5,96% nếu dch bnh kéo dài đến quý II, so vi mc tiêu đt ra trước đó cho c năm là 6.8%.

"Dịch Covid-19 Trung Quc tác đng nhiu mt ti kinh tế Vit Nam", Tiến sĩ Lê Đăng Doanh nhận đnh vi VOA.

"Một là ngành hàng không, đường st đu đã đình chỉ. Hai, khách du lch t Trung Quc chiếm khong 37%, Qung Ninh có th chiếm ti 60%, thì bây gi gim sút rt nhiu, hu như không còn. Ba, doanh nghip Vit Nam cn ph tùng ca Trung Quc".

Ngoài ra, theo Tiến sĩ Lê Đăng Doanh, thực trng hàng ngàn công nhân Trung Quốc v quê ăn Tết vn chưa được phép tr li Vit Nam làm vic cũng gây tác đng không nh lên các nhà máy và công trình ti Vit Nam, bên cnh tình trng ùn nông sn trong nhng ngày qua vì các quy đnh hn chế đi li đ phòng chng dch.

1/3 phụ thuc v nhp khu

Theo thống kê t Tng cc Hi quan Vit Nam, kim ngch xut khu ca Vit Nam sang Trung Quc năm 2019 đt 75.452 t USD, chiếm gn 30% tng kim ngch xut khu ca Vit Nam, trong khi nhp khu ch đt 41.414 t USD.

Với nn kinh tế b ph thuc gn 1/3 nhp khu t Trung Quc như vy, tình trng gián đon v ngun nguyên vt liu t các nhà máy quc gia láng ging vì dch Covid-19 đang đ ra nhng thách thc ln cho doanh nghip Vit Nam.

Tiến sĩ Lê Đăng Doanh cho biết thêm : "Doanh nghiệp dt may đt hàng t si, vi, cho đến cúc t các nhà máy ca Trung Quc. Đến hết tháng 2 này thì cn d tr, nên nếu không gii ta được thì s gp khó khăn".

Sự ph thuc ca kinh tế Vit Nam vào Trung Quc, ngoài cơ chế chính sách, theo Tiến sĩ Lê Đăng Doanh, còn do yếu t mà ông gi là "ph thuc t nhiên".

Ông phân tích :

"Trung Quốc ngay sát Vit Nam, vi 1.400 km đường b và vnh Bc B nên rt gn gũi. Hai, link kin, hàng hóa ca Trung Quc có giá r và h đáp ng rt nhanh nhng yêu cầu ca Vit Nam. Ví d vi hàng dt may, nếu Vit Nam nhn được các hp đng đòi hi phi thay đi kiu vi, mu mã cúc... thì vi các công ty Italy hay các nước khác thì rt khó khăn, nhưng vi các doanh nghip Trung Quc thì h thích nghi rt nhanh"...

Vì vậy, vic các doanh nghip Vit Nam trong thi gian qua nhp nhiu hàng hóa, nguyên ph liu t quc gia láng ging là điu khó tránh khi.

hi "thoát Trung" ?

"Thoát Trung" là đề tài đã được nhiu kinh tế gia ca Vit Nam bàn tho, vn đng cũng như đưa ra các kiến ngh cho chính ph, đc bit sau khi tình trng ph thuc kinh tế quá nhiu vào mt th trường là Trung Quc bt đu cho thy nhng tác đng tiêu cc lên kinh tế-xã hi ca Vit Nam.

Trước tình trng "đóng băng" ca nhiu ngành ngh, dch vụ, sn xut ti Vit Nam do nh hưởng ca dch Covid-19 t Trung Quc, mt s ý kiến cho rng đây cũng là mt cơ hi tt đ Vit Nam "thoát Trung", gim dn s ph thuc v kinh tế vào quc gia láng ging.

Theo Tiến sĩ Lê Đăng Doanh, để làm được vic này, đòi hỏi Vit Nam phi có mt n lc ln và c chp nhn nhng thit thòi ban đu.

"Người Trung Quc rt gii kinh doanh và h có th tranh th được các khách hàng Vit Nam bng nhiu th thut. Vì vy nên trong thi gian sp ti, khi Vit Nam mun đa dng hóa, đa phương hóa thì có l cũng phi điu chnh mt s mt hàng và mt s khách hàng, và có l giá mt s sn phm cũng không tránh khi phi tăng lên".

"Việt Nam có câu trong ha có phúc, trong nguy có cơ. Nhân tình hình này, kinh tế Vit Nam s phi tái cu, phi đi mi sn xut, tìm kiếm th trường mi, linh kin, kênh hp tác mi".

Tiến sĩ Lê Đăng Doanh hy vọng gii hu trách có th biến "nguy" thành "cơ" đ đy mnh vic ci cách và tái cơ cu nn kinh tế Vit Nam, da vào nhng cơ hi đang m ra t vic hp tác vi Châu Âu, M và các quc gia Châu Á khác.

Khánh An

Nguồn : VOA, 22/02/2020

Published in Diễn đàn

Virus Covid-19 : Việt Nam nên mở cửa khẩu với Trung Quốc và cho học sinh đi học trở lại ? (BBC, 23/02/2020)

Việt Nam đang đứng trước nhiều bài toán lớn và hóc búa trong lúc đương đầu và xử lý dịch viêm phổi do virus Covid-19 hay virus corona chủng mới gây ra, trong đó có việc nên chấp nhận việc nối lại tự do đi lại với người Trung Quốc qua các cửa khẩu, biên giới Việt - Trung và có nên cho học sinh, sinh viên trở lại trường hoc hay không.

mocua1

Việt Nam đang đối phó hàng ngày, hàng giờ với dịch bệnh do Virus corona chủng mới hay Covid-19 gây ra

Về bài toán thứ nhất liên quan quan hệ Việt - Trung, hôm 20/2, ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị, tại một diễn đàn khu vực về hợp tác ứng phó dịch bệnh tại Vientiane, Lào, đã hối thúc các nước ở Asean, trong đó có Việt Nam, dỡ bỏ các hạn chế nhập cảnh đối với người Trung Quốc qua các cửa khẩu hay biên giới với Trung Quốc, quốc gia là nơi đã bùng phát Covid-19, Tiến sỹ, Bác sĩ Trần Tuấn, chuyên gia phản biện độc lập về chính sách xã hội và y tế, sức khỏe, bình luận với Bàn tròn Thứ Năm cùng ngày :

Đứng về phía đề nghị của Trung Quốc, chúng ta thấy xuất phát trên cơ sở để Trung Quốc cố gắng bình thường hóa nỗi lo về tình hình dịch ở Trung Quốc đối với các nước xung quanh, bởi vì nếu như tiếp tục các biện pháp có tính chất ngăn ngừa sự giao thương, thì sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến nền kinh tế của Trung Quốc và có thể gây nên những hệ lụy rất là nặng nề thêm khác. Cho nên vấn đề Trung Quốc đề nghị, tôi nghĩ rằng cũng có lý do phù hợp.

"Thế còn về phía Việt Nam chấp nhận hay không, tôi nghĩ trong trường hợp này đúng là một bài toán đòi hỏi phải có sự cân nhắc rất là mềm dẻo giữa vấn đề gọi là tính dịch tễ học và khả năng chống dịch của Việt Nam với tình hình thực tế.

"Chúng ta hiện nay còn thiếu thông tin, chưa rõ được số lượng người dân Trung Quốc sang đây là như thế nào. Thứ hai là hệ thống hoạt động hữu hiệu của bộ phận tại các cửa dịch, chúng ta (Việt Nam) làm tốt đến đâu.

"Điểm thứ ba nữa, chúng ta cũng đều biết rằng là dịch bệnh ở Trung Quốc hiện nay chưa kiểm soát xong và tính lây của dịch bệnh này là lây cả trong giai đoạn mà chưa có biểu hiện lâm sàng, tức là trong thời gian ủ bệnh.

"Cho nên việc Việt Nam tổ chức thế nào để giám sát tại các cửa khẩu, đồng thời tiến trình sau đó giám sát được các đối tượng vào ở các vị trí, nếu như cho vào.

"Nếu như không có triệu chứng lâm sàng mà cho vào, thì sau đó tiến trình giám sát mang tính báo cáo với bên y tế về vấn đề tự giám sát các triệu chứng lâm sàng để phát hiện tiếp những trường hợp có nguy có đã nhiễm mà vào Việt Nam, thì tôi cho rằng việc này hoàn toàn trong nội bộ Chính phủ Việt Nam phải cân nhắc.

"Nếu như hệ thống của anh thực sự tốt và kiểm soát được chặt chẽ tất cả các đối tượng vào, thì lúc đó có thể đặt bài toán ra trong vấn đề gọi là xét mối quan hệ với bên Trung Quốc, một nước láng giềng mà tôi cho rằng vẫn còn ảnh hưởng đến rất nhiều vấn đề khác.

mocua2

Tác nghiệp kiểm soát dịch tại một chốt kiểm dịch ở tỉnh Vĩnh Phúc, miền Bắc Việt Nam

"Còn nếu như hệ thống phòng chống dịch của chúng ta (Việt Nam) mà không đảm bảo được các yếu tố đó, thì tôi cho rằng lại trở thành các mối nguy. Tại sao ? Bởi vì lúc đó nỗi lo của người dân lại từ trong chính Việt Nam, tức là nỗi lo của xã hội và lại có thể dẫn đến một tình trạng bất lợi khác.

"Đặc biệt chúng ta biết rằng dịch bệnh không chỉ có Covid-19, mà trong điều kiện của đất nước hiện nay, mà lại ở gần Trung Quốc, còn có rất nhiều nguy cơ dịch bệnh khác mà có thể xảy ra. Thế mà để cho nỗi lo trong xã hội cứ dấy lên như thế ảnh hưởng những vấn đề khác, thì chúng ta lại càng khó kiểm soát", từ nơi đang thăm viếng tại Texas, Hoa Kỳ, ông Trần Tuấn nói với BBC.

'Sức ép rất lớn'

Từ Sài Gòn, Luật sư Đinh Hồng Hạnh, một thành viên nhóm quan sát độc lập về quyền con người và chính sách, xã hội, nói với Bàn tròn của BBC :

"Việc chúng ta hay nghe là 'cấm người Trung Quốc qua' thực ra là không chính xác, chúng ta không cấm mà chúng ta quản lí dịch bệnh. Ngoài ra, việc cấm các chuyến bay là một biện pháp thương mại khác.

"Tôi nghĩ giữa việc Trung Quốc tuyên bố đã giảm phần trăm số lượng rất là nhiều lượng người mắc bệnh mới, đồng thời số lượng người khỏi bệnh cũng đã tăng lên, các quy trình khắc phục mà Việt Nam đưa ra khá là khả quan, thì đây là một đề nghị tạm gọi là một đề nghị có lí của Trung Quốc.

"Còn việc Việt Nam có chấp nhận hay không thì tôi nghĩ là phù hợp với chính sách linh hoạt của Việt Nam. Như đã nói thì Việt Nam vẫn áp dụng việc cách ly những người về từ Trung Quốc từ những vùng có dịch, hoặc là Việt Nam cấm cấp giấy phép lao động cho những lao động đến từ Trung Quốc, thì tôi nghĩ Việt Nam vẫn có một sự dè chừng nhất định đối với đề nghị này.

"Ngoài ra, việc thông thương giữa cửa khẩu của hai nước cũng đang dần tốt lên, ví dụ một tuần trước chúng ta (Việt Nam) vẫn còn giải cứu Thanh Long với giá từ 5-10 ngàn đồng (một kg), thì trong vòng ngày hôm qua (19/2) trở lại đây thì giá Thanh Long đã tăng trở lại ở một vài cửa khẩu mà Trung Quốc đã thông thương.

"Thì tôi nghĩ nó sẽ nhỏ giọt ở đâu đó những biện pháp mở cửa trở lại ở Việt Nam, tuy nhiên Chính phủ vẫn khá là e dè đối với đề nghị này".

Hôm thứ Bảy, 22/02, từ Đại học Quốc gia Hà Nội, Tiến sĩ Nghiêm Thúy Hằng, nhà nghiên cứu Trung Quốc học và quan sát bang giao Việt - Trung nếu bình luận với BBC :

"Trong bối cảnh 80 quốc gia đang đóng cửa với công dân Trung Quốc, Nga và Triều Tiên đều phải đóng cửa biên giới, Trung Quốc đang lâm vào thế bị cô lập , thập diện mai phục, khó khăn nhiều bề, không lạ khi ngoại trưởng Vương Nghị gây sức ép, đề nghị Bộ trưởng Phạm Bình Minh khôi phục hoặc nới rộng tự do đi lại với công dân Trung Quốc, mở đột phá khẩu cho công dân trong nước để giải toả bớt áp lực trong nước và quốc tế.

mocua3

Các nữ chiêu đãi viên hàng không tại một sân bay trong mùa dịch

"Tuy nhiên, nguy cơ xét nghiệm âm tính giả, nguy cơ virus có trong nước tiểu hay các chất thải, ô nhiễm qua đường nước thải hay các con đường mà y tế hiện vẫn chưa khám phá hết.

"Việc các bác sĩ Trung Quốc cũng bị lây nhiễm và tỷ lệ tử vong không nhỏ đặt ra những vấn đề toàn cầu nghiêm trọng hơn rất nhiều so với dịch SARS hay thậm chí cả dịch Ebola, mọi động thái thận trọng trong chính sách đều không thừa, sẽ nhận được sự quan tâm rất lớn từ cả cộng đồng trong nước lẫn quốc tế, các quốc gia liên quan phụ thuộc vào nhau rất nhiều.

"Trung Quốc cũng không thể trách cứ Việt Nam nếu Việt Nam có lựa chọn giống 80 nước còn lại, an toàn của người dân và của nền kinh tế là trên hết sau đó mới tính đến chuyện "đột phá khẩu" hay nghĩa vụ quốc tế.

Mở rộng vấn đề thêm, nhà nghiên cứu này nói : "Đi kèm theo đề nghị này là đề xuất xả nước thuỷ điện để cứu sông Mê Công đang khô hạn nặng ở hạ nguồn, thể hiện hình ảnh " nước lớn có trách nhiệm".

"Tuy nhiên việc xả nước thuỷ điện này theo đánh giá của chuyên gia không hề có tác dụng trong việc cứu đồng bằng sông Cửu Long đang bị khô hạn, trong khi nguy cơ của việc nới lỏng tự do đi lại cho công dân Trung Quốc không bối cảnh hiện nay mang lại mối nguy hại quá lớn.

"Sức ép của Trung Quốc đối với chính phủ Việt Nam sẽ là rất lớn, tuy nhiên theo tôi chỉ nên nới lỏng về giao thương hàng hoá và vẫn cần áp dụng nghiêm ngặt biện pháp cách ly và hạn chế đối với công dân Trung Quốc vì cơ sở hạ tầng về y tế của Việt Nam vẫn còn rất hạn chế so với Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản, thời gian vừa rồi khống chế tốt được dịch chủ yếu do chính sách của chính phủ và nỗ lực của toàn dân, hàng triệu gia đình đã phải cho con nghỉ học ở nhà".

Chọn một trong hai ?

mocua4

Người dân xếp hàng chờ đến lượt mua khẩu trang

Về bài toán thứ hai là liệu Việt Nam có nên cho học sinh, sinh viên trở lại trường học hay không, cũng hôm thứ Bảy, Tiến sĩ Nghiêm Thúy Hằng, người cũng có nhiều năm hoạt động trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo ở Việt Nam, đưa ra bình luận với BBC từ góc nhìn bên trong ngành giáo dục :

"Theo tôi tháng 3/2020, các trường Đại học và trường phổ thông chỉ có thể mở lại khi vẫn áp dụng các biện pháp hạn chế nghiêm ngặt và cách ly 14 ngày đến 24 ngày với công dân Trung Quốc và công dân Hàn Quốc, Nhật Bản và các quốc gia khác đến từ các tâm dịch.

"Nếu nhà nước có muốn có các động thái nới lỏng để phục hồi sản xuất, kích cầu các ngành hàng không, du lịch hay có các động thái " hữu nghị" với Trung Quốc thì nên cho các cháu học sinh cấp I (Tiểu học), cấp II (Phổ thông Cơ sở) nghỉ nốt tháng Ba theo đề xuất ở Thành phố Hồ Chí Minh để giữ an toàn sức khoẻ tính mạng cho các cháu và đảm bảo sự an tâm cho các gia đình.

"Các cháu học sinh lớp 9, học sinh cấp III (Trung học Phổ thông) và đại học có thể cân nhắc nhập học trong tháng Ba để kịp chương trình".

Tiến sĩ Nghiêm Thúy Hằng đề cập đến việc có nên chỉ lựa chọn giữa một trong hai vấn đề hay bài toán trên để xử lý vào thời điểm hiện nay ở Việt Nam, bà nói :

"Tôi nghĩ các chính sách ngăn chặn nguy cơ lây nhiễm cho cộng đồng và chính sách mở cửa trường học trở lại liên quan mật thiết đến nhau.

"Kinh nghiệm tại Hàn Quốc, Nhật Bản cho thấy chỉ cần một, hai cháu lây nhiễm là sẽ có nguy cơ rất lớn cho việc dịch bệnh bùng phát trở lại, không nên mạo hiểm trong lúc này, chỉ có thể chọn một trong hai, mở cửa trường học hoặc nới lỏng tự do đi lại cho công dân Trung Quốc.

"Theo tôi, không nên cho tất cả trứng vào cùng một giỏ.

"Nhiều cuộc thăm dò ý kiến dư luận vẫn cho thấy khoảng 65% phụ huynh vẫn do dự chưa muốn cho con đến trường vào đầu tháng Ba.

"Để thể hiện tình hữu nghị của Việt Nam, có thể tiếp tục cung cấp khẩu trang, thuốc men, vật tư y tế , kinh nghiệm và phác đồ chữa bệnh, nhưng sức khoẻ tính mạng của các cháu bé và lòng tin, sự ủng hộ đồng lòng của người dân cần đặt cao hơn lợi ích kinh tế và tình hữu nghị quốc tế", Tiến sĩ Nghiêm Thúy Hằng nói với BBC trên góc nhìn từ quan điểm riêng.

*****************

Chủ tịch Hà Nội Nguyễn Đức Chung lo phải tiếp nhận 'người từ vùng dịch Hàn Quốc' (BBC, 22/02/2020)

Chính quyền Thành phố Hà Nội có "phiên họp đột xuất" vào chiều hôm Chủ nhật 23/2 trước diễn biến phức tạp dịch Covid-19 toàn cầu, đặc biệt là tại Hàn Quốc.

mocua5

Ông Chung cũng nói về nhu cầu "nâng mức cảnh báo đi lại"

Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Nguyễn Đức Chung được truyền thông dẫn lời nói "Hiện chưa có thông tin nào từ Ban Chỉ đạo quốc gia coi Hàn Quốc là vùng dịch, nhưng diễn biến rất phức tạp, vì 15 - 20 ngày qua, người Hàn Quốc vẫn qua lại Việt Nam bình thường và lượng người Hàn Quốc ở Hà Nội là rất lớn.

"Người Việt Nam lao động, học tập ở Hàn Quốc cũng rất nhiều. Nếu Hàn Quốc diễn biến phức tạp như Vũ Hán …phải đưa người về thì Hà Nội phải tiếp nhận hàng chục ngàn người chứ không ít, nên phải chuẩn bị", ông Chung nói thêm.

Ông Chung cũng nói về nhu cầu "nâng mức cảnh báo đi lại" như Hoa Kỳ đang khuyến cáo công dân nước mình.

Hàn Quốc nâng cảnh báo virus corona lên mức cao nhất trong bối cảnh 5 người tử vong và hơn 600 ca xác nhận nhiễm Covid-19. Hầu hết các ca này liên quan tới một bệnh viện và một nhóm giáo phái gần thành phố phía đông nam Daegu.

Tổng thống Hàn Quốc nói đất nước ông đang đối mặt "bước ngoặt nghiêm trọng" và những ngày tới là vô cùng quan trọng.

Bệnh viện Daenam điều trị cho người mất trí và người cao tuổi tại Cheongdo Hàn Quốc thông báo có 110 ca nhiễm bao gồm 9 nhân viên y tế tại đây.

Tin cho hay Israel từ chối khoảng 200 người không phải là người Israel đến từ Hàn Quốc rời khỏi máy bay, và buộc họ phải trở về Seoul ; 12 người Israel trên chuyến bay thì đã bị cách ly.

Trong khi đó chính quyền Ý đã đưa ra "các biện pháp mạnh mẽ" để giải quyết sự lây lan của một đợt dịch virus corona lớn nhất vừa bùng phát ở Châu Âu.

Thủ tướng Giuseppe Conte đã công bố kế hoạch khẩn cấp vào cuối ngày thứ Bảy khi số trường hợp bị lây nhiễm tăng lên 79 người.

Các biện pháp đã được đưa ra sau khi hai công dân Ý được xác nhận đã tử vong vì virus corona.

Hàng chục thị trấn ở khu vực phía bắc là Bologna và Veneto đang được kiểm dịch một cách hiệu quả theo kế hoạch.

Khoảng 50.000 người từ các thị trấn ở hai khu vực phía bắc đã được chính quyền yêu cầu cách ly tại gia.

Ông Conte cho biết việc ra hoặc vào khu vực bùng phát dịch này giờ sẽ bị cấm trừ khi có được sự cho phép đặc biệt.

Tất cả các hoạt động thể thao và trường học đã bị đình chỉ trong các khu vực này, bao gồm một số trận bóng đá Serie A sẽ diễn ra vào Chủ nhật.

Cảnh sát, và nếu cần thiết các lực lượng vũ trang, sẽ có thẩm quyền để đảm bảo các quy định được thực thi.

mocua6

Thủ tướng nước Ý Giuseppe Conte (giữa) nói rằng người dân sẽ không được phép ra vào khu vực dịch bệnh

Chính quyền Ý lo ngại virus này đã lan ra bên ngoài các trường hợp bị cô lập ở vùng Bologna và Veneto, khiến nó trở nên khó kiểm soát.

Giulio Gallera, giám đốc y tế của Bologna cho biết : "Sự lây nhiễm của loại virus này rất mạnh và hiểm độc".

Virus coronavirus mới có tên gọi chính thức là Covid-19 bắt nguồn từ tỉnh Hồ Bắc của Trung Quốc từ năm ngoái, nhưng đã lan sang 26 quốc gia, với hơn 1.400 trường hợp và 11 trường hợp tử vong bên ngoài Trung Quốc đã được xác nhận.

Cơ quan y tế Trung Quốc cho biết tỷ lệ tử vong và các trường hợp mới nhiễm virus corona đã giảm vào thứ Bảy. Hiện có khoảng 76.392 trường hợp bị nhiễm bệnh và trong đó có 2.348 trường hợp tử vong tại Trung Quốc.

mocua7

Tỷ lệ bị lây nhiễm và tử vong của virus corona, Covid-19 so với các đợt dịch trước đây như Sars, Mers

Tuy nhiên bên ngoài Trung Quốc, các ca lây bệnh không có liên kết rõ ràng với quốc gia này vẫn tiếp tục gia tăng, gây lo ngại từ Tổ chức Y tế Thế giới (WHO).

Người đứng đầu WHO, Tiến sĩ Tedros Adhanom Ghebreyesus, cho biết mối quan tâm lớn nhất hiện nay là các quốc gia có hệ thống y tế yếu hơn, đặc biệt là ở Châu Phi.

Tàu du lịch Diamond Princess ngoài khơi Nhật Bản cũng có ​​hơn 600 trường hợp.

Ba mươi hai hành khách tàu du lịch Anh và Châu Âu trên tàu này đang đi cách ly ở tây bắc nước Anh sau khi trở về từ Nhật Bản.

Iran thì cho biết đã có người thứ năm chết vì virus corona và ra lệnh đóng cửa các trường học, trường đại học và trung tâm văn hóa ở 14 tỉnh.

Vào tháng 1, WHO đã tuyên bố tình trạng khẩn cấp toàn cầu về sự bùng phát của Covid-19.

Sốt, mệt mỏi và ho khan là những triệu chứng phổ biến nhất của một người bị lây nhiễm virus corona.

Tỷ lệ người chết vì căn bệnh này dường như thấp, hầu hết chỉ phát triển các triệu chứng nhẹ và sau đó hồi phục hoàn toàn.

***********************

Dịch Covid-19 : Nam Hàn nâng mức báo động, Hà Nội lo đón hàng chục ngàn người từ vùng dịch (RFA, 23/02/2020)

Hà Nội có thể phải đón đến hàng chục ngàn người từ Nam Hàn, nước đang có diễn biến dịch Covid-19 phức tạp trong những ngày qua và vừa phải nâng mức báo động lên mức cao nhất sau ca tử vong thứ 5 hôm 23/2.

songvoi1

Hình minh hoạ. Hình chụp hôm 19/2/2020 ở Daegu, Nam Hàn : các nhân viên y tế đang phun thuốc khử trùng ở một chi nhánh của nhóm đạo Shincheonji nơi có nhiều người bị nhiễm Covid-19  AFP

Tại cuộc họp khẩn cấp vào ngày Chủ nhật, 23/2, Chủ tịch Hà Nội Nguyễn Đức Chung được truyền thông trong nước trích lời cho biết:

“Hiện chưa có thông tin nào từ Ban Chỉ đạo quốc gia coi Hàn Quốc là vùng dịch, nhưng diễn biến rất phức tạp, vì 15 - 20 ngày qua, người Hàn Quốc vẫn qua lại Việt Nam bình thường và lượng người Hàn Quốc ở Hà Nội là rất lớn. Người Việt Nam lao động, học tập ở Hàn Quốc cũng rất nhiều. Nếu Hàn Quốc diễn biến phức tạp như Vũ Hán (Trung Quốc - phóng viên), phải đưa người về thì Hà Nội phải tiếp nhận hàng chục ngàn người chứ không ít, nên phải chuẩn bị”.

Pháp Luật Thành phố Hồ Chí Minh trích thông tin từ Cục Quản lý lao động ngoài nước (Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội) cho biết hiện ở thành phố Daegu và Gyeongbuk (hai thành phố tâm dịch ở Nam Hàn) có hơn 4.000 lao động Việt Nam. HIện vẫn chưa có lao động Việt Nam nào ở Nam Hàn bị xác nhận nhiễm Covid-19.

Giới chức sở Y tế Hà Nội cho biết hiện có khoảng 26.000 người Việt tại hai tỉnh có dịch của Nam Hàn.

Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội yêu cầu trước mắt cần nâng mức độ cảnh báo đi lại, bởi Mỹ cũng đã nâng mức cảnh báo đi lại với Nhật, Hàn Quốc.

Ông Hoàng Đức Hạnh, Phó giám đốc Sở Y tế Hà Nội đề nghị cách ly nơi cư trú 14 ngày đối với người đến từ vùng có dịch ở Hàn Quốc, đồng thời khuyến cáo người dân không đi du lịch sang các nước có dịch.

******************

Virus corona : Việt Nam bớt hạn chế trao đổi mậu dịch qua biên giới Trung Quốc (RFI, 21/02/2020)

Hãng tin Reuters hôm 21/02/2020 trích dẫn Bộ Công thương cho biết Việt Nam đã giảm nhẹ các hạn chế về trao đổi mậu dịch qua biên giới Việt – Trung, mặc dù dịch viêm phổi vẫn đang hoành hành tại Trung Quốc.

songvoi2

Nhân viên y tế mặc bảo hộ làm việc tại cửa khẩu biên giới Hữu Nghị Lạng Sơn, Việt Nam, ngày 20/02/2020 Reuters/Kham

Trong bản thông cáo, Bộ Công thương cho biết là chính quyền tỉnh Lạng Sơn hôm qua đã mở lại các hoạt động xuất nhập khẩu, vận chuyển hàng hóa qua cửa khẩu Tân Thanh của tỉnh này. Nhưng theo Bộ Công thương, tình hình dịch bệnh Covid-19 có thể kéo dài, phải thực hiện chặt chẽ các biện pháp phòng chống dịch bệnh, cho nên "tiến độ xuất khẩu nông sản vẫn chậm hơn rất nhiều" so với thời gian trước khi có dịch.

Ngoài ra, theo các nhân chứng của hãng tin Reuters, gần cửa khẩu Hữu Nghị, hàng trăm xe tải của Việt Nam cũng đang chuẩn bị chở hàng sang Trung Quốc, sau khi bị chặn lại từ ngày 05/02. Toàn bộ các nhân viên hải quan đều đeo khẩu trang khi làm việc và các tài xế xe tải cũng đeo khẩu trang trước khi vượt qua biên giới.

Trung Quốc hiện là đối tác thương mại lớn nhất của Việt Nam và là một trong những thị trường xuất khẩu chính của nông sản Việt Nam. Vào đầu tháng này, để ngăn chận sự lây lan của dịch Covid-19 từ Trung Quốc, Việt Nam đã đóng cửa một phần biên giới, đồng thời đã ngưng cấp visa nhập cảnh cho khách Trung Quốc.

Cũng theo Reuters, một điều tra của Phòng thương mại Hoa Kỳ vào tuần trước cho thấy là các công ty Mỹ hoạt động ở Trung Quốc đang gặp nhiều vấn đề về nguồn cung cấp nguyên vật liệu do ảnh hưởng của dịch bệnh.

Tại Việt Nam hiện nay, trên tổng số 16 người được xác định bị nhiễm virus corona chủng mới, 15 người đã khỏi bệnh và được xuất viện, người cuối cùng là một Việt kiều Mỹ, được xuất viện chiều nay sau 21 ngày điều trị tại Bệnh viện Bệnh Nhiệt Đới ở Sài Gòn. Như vậy tính đến hôm nay, 21/02, chỉ còn một người bị nhiễm Covid-19 nằm viện, đó là bệnh nhân đang được điều trị ở Phòng khám đa khoa khu vực Quang Hà, huyện Bình Xuyên, tỉnh Vĩnh Phúc.

Tuy nhiên, theo Thông tấn xã Việt Nam hôm nay, do vẫn lo ngại về nguy cơ dịch Covid-19 lây lan, chính quyền thành phố Đà Nẵng đã quyết định không tổ chức Lễ hội Pháo hoa quốc tế 2020, theo dự kiến sẽ diễn ra vào mùa hè. Trước đó, hôm 18/02/2020, chính quyền tỉnh Thừa Thiên Huế cũng đã quyết định dời ngày tổ chức Festival Huế 2020, theo dự kiến sẽ diễn ra vào đầu tháng 4.

Trong khi đó, Việt Nam vẫn duy trì cuộc đua xe Công thức 1 (F1) tại Hà Nội. Tuy vậy, đài truyền hình RTL của Đức hôm qua thông báo sẽ không cử người đến Việt Nam để tường thuật về sự kiện thể thao này.

Thanh Phương

*****************

Bộ Công thương : Samsung sẽ chịu ảnh hưởng do dịch covid-19 (RFA, 21/02/2020)

Bộ Công thương hôm 21/2 cho hãng tin Reuters biết khu vực chế tạo của Việt Nam với ví dụ điển hình là hãng Samsung sẽ gặp nhiều khó khăn vì thiếu nguyên liệu nhập từ Trung Quốc do ảnh hưởng của dịch bệnh covid-19.

songvoi3

Xe container chở vật liệu từ Trung Quốc tại biên giới cửa khẩu Hữu Nghị giáp với Trung Quốc ở tỉnh Lạng Sơn, Việt Nam ngày 20/2/2020 - Reuters

"Các nhà chế tạo xe hơi, thiết bị điện tử và điện thoại đang gặp khó khăn trong việc mua nguyên vật liệu vì gián đoạn do virus (covid-19).

Việt Nam phụ thuộc về nguyên vật liệu và thiết bị từ Trung Quốc, và điều này làm cho Việt Nam dễ bị ảnh hưởng khi dịch bệnh bùng phát", thư điện tử của Bộ Công thương gửi Reuters có đoạn viết.

Theo Bộ Công thương, Samsung, nhà đầu tư nước ngoài lớn nhất vào Việt Nam cũng phải chịu ảnh hưởng, cụ thể là dây chuyền sản xuất hai loại điện thoại mới của hãng này vì phần lớn phụ kiện nhập từ Trung Quốc.

Tuy nhiên, hôm 20/2 trang tin Nikkei của Nhật bản trích lời giới chức Công ty điện tử Samsung Electronics cho biết hoạt động tại các nhà máy của Samsung tại Việt Nam vẫn diễn ra ở công suất tối đa.

Ông Nguyễn Trí Thông, Giám đốc Truyền thông Công ty Điện tử Samsung Việt Nam, cho biết : "Hoạt động của Samsung tại Việt Nam hiện vẫn hoàn toàn bình thường. Cứ 2 chiếc điện thoại Samsung bán ra trên thế giới thì có 1 chiếc được sản xuất tại Việt Nam. Chúng tôi đang hoạt động hết công suất".

Samsung đã công bố ra mắt điện thoại Galaxy S20 tại Hoa Kỳ vào ngày 12/2. Điện thoại dự kiến sẽ bán ra thị trường ngày 6/3, điều này cho thấy Samsung có đủ năng lực để sản xuất model cao cấp tại các nhà máy Việt Nam cho cả thị trường trong nước và quốc tế.

Theo Reuters, Việt Nam hôm thứ Năm (20/2) đã giảm bớt một số hạn chế liên quan đến y tế đối với thương mại xuyên biên giới để thúc đẩy hoạt động kinh tế, nhưng một số biện pháp nghiêm ngặt vẫn được áp dụng.

Bộ Công thương cho biết Samsung đang xem xét sử dụng vận tải đường biển hoặc đường hàng không để nhập khẩu các linh kiện cần thiết nhưng điều này sẽ làm tăng chi phí và hầu như không đáp ứng được lịch trình sản xuất và nhu cầu.

Nếu dịch bệnh không được kiềm chế trong khoảng 1 tháng tới, chúng tôi sẽ dự trữ hàng. Sản lượng TV và điện thoại trong nước sẽ giảm mạnh", Bộ cho biết, trích dẫn từ một báo cáo của Hiệp hội Doanh nghiệp Điện tử Việt Nam.

*****************

Dịch covid-19 : Bộ Y tế lo ngại người trở về từ Trung Quốc trốn cách ly (RFA, 21/02/2020)

Bộ Y tế Việt Nam hôm 20/2 cho biết một số người Việt Nam trở về từ vùng dịch covid-19 đã trốn cách ly theo quy định là 14 ngày. Bộ Y tế yêu cầu công an ở các tỉnh thành lập danh sách những người trở về trong 14 ngày qua để báo giới chức y tế nhằm kịp thời cách ly những người này.

songvoi4

Hình minh họa. Nhân viên y tế kiểm tra thân nhiệt một tài xế ở cửa khẩu Hữu Nghị trên biên giới với Trung Quốc hôm 20/2/2020 - Reuters

Dịch covid-19 xuất phát từ thành phố Vũ Hán, Trung Quốc vào khoảng tháng 12 năm ngoái hiện đã lan ra 29 quốc gia và vùng lãnh thổ với hơn 76.000 ca nhiễm bệnh và hơn 2.200 ca tử vong, phần đông là tại Trung Quốc.

Việt Nam cho đến lúc này mới ghi nhận 16 ca dương tính với virus mới và đã cho xuất viện 15 ca.

Thành phố Hồ Chí Minh hôm 21/2 đã cho xuất viện bệnh nhân người Mỹ gốc Việt và thông báo thành phố không còn người nhiễm covid-19.

Thung tâm Kiểm soát Bệnh tật Thành phố Hồ Chí Minh cho báo chí biết đã có hai hành khách thuộc du thuyền Westerdam đến sân bay Tân Sơn Nhất vào chiều ngày 20/2. Đây là du thuyền đậu ở Campuchia và đã phát hiện có trường hợp nhiễm covid-19. Giới chức y tế thành phố cho biết hai người này đã được kiểm tra y tế và không có dấu hiệu bệnh. Tất cả các hành khách còn lại trên chuyến bay cũng bình thường và đều được khuyến cáo về bệnh dịch.

Trong khi đó, tại Nam Hàn, số người nhiễm covid-19 đã tăng gấp 3 lần trong vòng 3 ngày qua với tổng số ca nhiễm được hãng tin Yonhap của Nam Hàn ghi nhận là 156 trường hợp. Thành phố Deagu của Nam Hàn là nơi có nhiều ca nhiễm nhất với 41 trường hợp. Chính phủ nước này đã tuyên bố thành phố Daegu và Cheongdo là "khu vực quan tâm đặc biệt" sau một loạt trường hợp dương tính với virus mới những ngày qua.

Nguyên nhân khiến Nam Hàn có số ca nhiễm covid-19 tăng vọt được cho là do ca nhiễm số 31 ở nước này đã tham gia nhiều hoạt động cộng đồng và sử dụng phương tiện giao thông công cộng trong thời gian ủ bệnh.

*******************

Nữ sinh ở Huế tử vong sau 1 tuần ho sốt, chính quyền nói không do covid-19 (RFA, 22/02/2020)

Nữ sinh lớp 12 ở Thừa Thiên - Huế, Việt Nam vừa tử vong sau 1 tuần có các biểu hiện của viêm đường hô hấp như khó thở, ho, sốt tuy nhiên các báo trong nước lại dẫn thông tin từ cơ quan chức năng cho biết người này tử vong do bệnh lý về não, mặc dù chưa có kết quả xét nghiệm bệnh phẩm.

songvoi5

Hình minh hoạ. Bác sĩ mặc đồ bảo vệ ở tại khu cách lý cho bệnh nhân covid 19 ở bệnh viện Chợ Rẫy, thành phố Hồ Chí Minh hôm 31/1/2020 - Reuters

Tối 21-2-2020, các báo trong nước dẫn thông tin từ ông Hoàng Văn Đức, Giám đốc Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Thừa Thiên - Huế xác nhận, ở địa phương vừa có một ca tử vong có các triệu chứng tương tự covid-19 vào buổi sáng nhưng khám nghiệm pháp y thì do bệnh não chứ không do bệnh dịch đang hoành hoành ở trên thế giới.

"Tuy nhiên để gia đình và mọi người an tâm, chúng tôi vẫn lấy mẫu xét nghiệm để gửi đi kiểm tra covid-19. Tôi cũng mong mọi người đừng xa lánh với người thân của gia đình người đã khuất" - báo Tuổi trẻ online dẫn lời ông Đức nói.

Mẫu bệnh phẩm được gửi đi Viện Pasteur Nha Trang và Bệnh viện Trung ương Huế để xét nghiệm, đồng thời cơ quan y tế cũng tiến hành phun thuốc khử trùng ngôi nhà và kiểm tra sức khỏe người thân của nạn nhân.

Theo ông Hoàng Văn Đức, qua kiểm tra yếu tố dịch tễ, nữ sinh này và người thân, hàng xóm đều không có ai từng tiếp xúc với người hoặc đi đến vùng có dịch.

Chính quyền Huế cho biết, đến tối 21/2 vẫn chưa có ca bệnh nào hoặc ca nghi nhiễm nào do virus corona chủng mới gây ra.

Mặc dù vậy, du thuyền Diamond Princess đang có 634 người nhiễm nCoV (tên gọi cũ của covid-19) từng cập cảng Chân Mây, Thừa Thiên Huế để du khách tham quan vào hôm 27-1-2020 trước khi đến Nhật ngày 3/2 và phát hiện ca dương tính đầu tiên.

Ngày 7/2, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đi thị sát về công tác phòng chống dịch covid-19 ở tại Huế khi thông tin về tàu Diamond Princess có người nhiễm nCoV được loan đi trên các tờ báo nước ngoài.

******************

Virus corona - Covid-19 : Thành phố Hồ Chí Minh kiến nghị cho nghỉ học đến hết tháng Ba (RFI, 20/02/2020)

Sáng hôm nay 20/02/2020, chủ tịch UBND Thành phố Hồ Chí Minh Nguyễn Thành Phong ký văn bản kiến nghị Phó thủ tướng Vũ Đức Đam, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và đào tạo và Bộ trưởng Bộ Lao động, Thương binh và xã hội kéo dài thời gian nghỉ học của học sinh, sinh viên, học viên các cơ sở giáo dục và giáo dục nghề nghiệp đến hết tháng 03/2020.

songvoi6

Làm vệ sinh lớp học để chuẩn bị đón học sinh tại một trường ở Hà Nội, Việt Nam, ngày 15/02/2020 Reuters/Kham

Hiện nay, học sinh thành phố Hồ Chí Minh đang được nghỉ học đến hết ngày 29/02. Theo báo chí trong nước, chủ tịch thành phố cũng kiến nghị chính phủ điều chỉnh thời gian năm học 2019-2020, theo đó học kỳ 2 sẽ được tiếp tục từ tháng 04 đến tháng 07 và kỳ thi tốt nghiệp phổ thông quốc gia sẽ được dời đến cuối tháng 07.

Theo UBND Thành phố Hồ Chí Minh, tình hình dịch bệnh Covid-19 vẫn đang diễn biến phức tạp khó lường, với nhiều nguy cơ tiềm ẩn và chưa có dấu hiệu ổn định trong thời gian ngắn sắp tới, vì vậy, điều quan trọng là bảo đảm an toàn và sức khỏe cho người học, giúp học sinh và gia đình yên tâm.

Vào ngày 14/2, bộ Giáo dục và Đào Tạo Việt Nam đã đề nghị các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, xem xét cho học sinh, sinh viên nghỉ học đến hết tháng 2.

Thùy Dương

******************

Dịch covid 19 : Miền Trung tiếp tục đón khách từ các tàu du lịch nước ngoài (RFA, 20/02/2020)

Đà Nẵng và Huế tiếp tục đón các tàu du lịch nước ngoài với hàng trăm khách vào thăm giữa mùa dịch covid 19, sau khi tỉnh Quảng Ninh trước đó đã từ chối hai tàu du lịch nước ngoài khác vì sợ bệnh dịch lây lan.

songvoi7

Quá trình làm thủ tục cùng thuyền viên và hành khách có nhu cầu lên bờ, tham quan tỉnh Thừa Thiên-Huế - Courtesy of Vietnamnet - RFA edited

Truyền thông trong nước cho biết, vào ngày 19/2, Cảng Chân Mây (Thừa Thiên Huế) đã đón hai du thuyền hạng sang cỡ nhỏ Crystal Symphony và Silver Spirit để tham quan cố đô Huế. Tổng số thủy thủ và du khách trên hai tàu này là khoảng hơn 1.000 người.

Theo ông Nguyễn Văn Phúc, Phó giám đốc Sở Du lịch Thừa Thiên Huế, hấu hết các hành khách trên hai tàu này đến tứ Bắc Mỹ, Châu Âu và Úc, hoàn toàn không có du khách Trung Quốc.

Sau khi hai du thuyền Crystal Symphony và Silver Spirit cùng quốc tịch Bahamas cập cảng Chân Mây, bộ Y tế đã tiến hành kiểm dịch y tế cho toàn bộ hành khách và thủy thủ đoàn có nhu cầu lên bờ và không có trường hợp nào có dấu hiệu nghi nhiễm covid-19.

Theo lịch trình, du thuyền Crystal Symphony sẽ cập cảng Hiệp Phước, Thành phố Hồ Chí Minh trong 3 ngày, và ngày 24/2 sẽ rời đến nước khác.

Hôm 19/2, tàu Silver Spirirt cũng đã đến cảng Tiên Sa, Đà Nẵng, theo ông Nguyễn Xuân Bình, phó giám đốc Sở Du lịch Thành phố Đà Nẵng. Sở Du lịch Thành phố Đà Nẵng cho biết dù ngành du lịch tại đây chịu ảnh hưởng nặng do dịch covid-19, nhưng Đà Nẵng vẫn là điểm đến an toàn, được du khách châu Âu tin tưởng lựa chọn.

Hai du thuyền này có sức chở hơn 1.000 hành khách, nhưng trong đợt này, tàu Silver Spirit chỉ có 208 hành khách và 405 thủy thủ. Trong khi đó, tàu Crystal Symphony có sức chở 848 hành khách và 545 thủy thủ, nhưng đợt này cũng chỉ chở 147 khách và 536 thủy thủ.

********************

Việt Nam phong tỏa phòng Covid-19 : Thiếu chuẩn bị tâm lý, lợi bất cập hại (RFI, 19/02/2020)

Đầu tháng 2/2020, dịch Covid-19 từ Vũ Hán, Trung Quốc, gây lo ngại lớn tại Việt Nam. Xã Sơn Lôi, tỉnh Vĩnh Phúc, với nhiều người nhiễm virus trở về từ Vũ Hán, truyền sang người khác, trở thành một "ổ dịch". Ngày 13/02, chính quyền phong tỏa Sơn Lôi để chống dịch. Nhiều người cảnh báo, nếu làm sai cách, việc phong tỏa toàn bộ một khu vực dân cư lớn sẽ lợi bất cập hại.

songvoi8

Công an đeo khẩu trang kiểm soát lối vào xã Sơn Lôi, huyện Bình Xuyên, tỉnh Vĩnh Phúc, ngày 13/02/2020 Nhac NGUYEN / AFP

Cho đến nay, thông tin về diễn biến của cuộc phòng chống dịch bệnh tại xã Sơn Lôi, hơn 10.000 dân, gần như hoàn toàn do các kênh truyền thông của Nhà nước loan tải. Nếu như chính quyền thường xuyên đưa ra các thông điệp cho thấy tình hình chống dịch tại Sơn Lôi diễn biến tích cực, một số thông tin tại chỗ cho thấy không hẳn đã như vậy (nhiều người dân Sơn Lôi không dám lên tiếng trên công luận để thông tin về dịch bệnh, do lo ngại bị chính quyền trừng phạt. Tại Việt Nam, dư luận chú ý đến việc hai người dùng Facebook bị chính quyền phạt tiền khi đăng tải thông tin về Covid-19, với cáo buộc xuyên tạc sự thực).

Bên cạnh các thiếu thốn về phương tiện vệ sinh phòng hộ, điểm đáng chú ý là nỗi lo khá phổ biến trong dân chúng, vì thiếu thông tin, đặc biệt về tình trạng các thân nhân, đang sống cách ly xa gia đình, tình trạng một số người "tâm lý yếu" hoảng sợ khi bị cưỡng chế cách ly. Việc thiếu sự chuẩn bị tâm lý và kỹ năng phòng dịch cho người dân, trước một đợt phong tỏa kéo dài, đặt người dân vào thế thụ động, lo lắng, hoang mang, khiến đợt phong tỏa phòng dịch có thể dễ dàng mất đi hiệu quả mong muốn, nhất là trong bối cảnh nỗi ám ảnh do virus đè nặng, không khí kỳ thị dân cư vùng bị dịch khá phổ biến ở nhiều nơi.

Trong việc phòng chống dịch Covid-19, đang trong diễn biến khó lường, chính quyền Việt Nam dường như đã không chú ý đúng mức đến mức độ nguy hiểm của "virus vô hình của nỗi sợ", đang trở thành mối đe dọa không thể coi nhẹ.

Nguồn gốc "ổ dịch"

Trở lại với ổ dịch tại xã Sơn Lôi, huyện Bình Xuyên, tỉnh Vĩnh Phúc. Đây là nơi có nữ công nhân Nguyễn Thị D., từ Vũ Hán (Wuhan), trở về Sơn Lôi, ngày 17/01, tức khoảng một tuần trước khi thành phố bị phong tỏa. Ngày 25/01, chị Nguyễn Thị D. đã tới Viện Vệ Sinh Dịch Tễ Trung Ương lấy mẫu. Ngày 30/01, kết quả xét nghiệm cho thấy chị bị nhiễm Covid-19. Nữ công nhân Nguyễn Thị D. là một trong ba người Việt Nam đầu tiên nhiễm virus corona mới, và là người để virus truyền trực tiếp sang 5 người khác. Một bé gái 3 tháng tuổi bị nhiễm virus từ một trong 5 người nói trên.

Chị D. là một trong 8 công nhân được cử sang Vũ Hán tập huấn. Trong số họ tổng cộng 5 người bị nhiễm virus. Tất cả đều trú quán tại tỉnh Vĩnh Phúc. Vĩnh Phúc trở thành địa phương có đông người nhiễm virus corona nhất trên cả nước (chiếm 11 trên 16 ca). Ngày 12/02, chính quyền tỉnh Vĩnh Phúc quyết định phong tỏa xã Sơn Lôi. Cuộc phong tỏa bắt đầu ngay ngày hôm sau, 13/02. Thời gian dự kiến kéo dài 20 ngày.

Diễn biến "chống dịch" theo truyền thông Nhà nước

Theo thông tin từ phía chính quyền, Vĩnh Phúc đã áp dụng các biện pháp khẩn cấp về phòng chống dịch theo quy định của Luật Phòng chống bệnh truyền nhiễm, tiến hành khoanh vùng, cách ly khu vực có dịch tại xã Sơn Lôi, nơi có nhiều ca mắc nhất trên địa bàn huyện Bình Xuyên, cũng như tỉnh Vĩnh Phúc. Xã Sơn Lôi thành lập 12 chốt tại các trục đường chính, còn tại các tuyến đường nhỏ, trong các cánh đồng đều có lực lượng tuần tra an ninh 24/24. Đồng thời, "phun khử trùng, tiêu độc, huy động tối đa lực lượng kiểm soát tình hình sức khỏe của người dân".

Bộ Y Tế đã cử 2 đội công tác đặc biệt trực 24/24 ở Bình Xuyên, hỗ trợ tại chỗ công tác giám sát dịch, cũng như điều trị cho bệnh nhân. Mỗi người dân có bảng theo dõi sức khỏe sát sao. Mỗi ngày cán bộ đến 2 lần, đến theo dõi xem có ốm, sốt ho, gai người... cặp nhiệt độ sáng chiều.

Trong cuộc họp báo chiều 14/2, chủ tịch UBND huyện Bình Xuyên cho biết chính quyền đã dự đoán đợt phong tỏa chắc chắn sẽ có những tác động không nhỏ đến đời sống người dân, đồng thời khẳng định "đảm bảo đủ nước rửa tay, khẩu trang, không có việc lên mạng kêu gọi hỗ trợ". Tỉnh Vĩnh Phúc cũng cho biết tập trung các nguồn lực để hỗ trợ người dân trong vùng cách ly, về nhu yếu phẩm.

Thiếu phương tiện, thiếu thông tin về thân nhân

Xã Sơn Lôi có khoảng 1.400 người theo Công giáo. linh mục Phanxicô Xaviê Nguyễn Đức Đại, phụ trách giáo xứ Hữu Bằng, từ ít ngày gần đây, được chính quyền cho phép đưa một số trang bị vệ sinh, phòng hộ vào cho những người Công giáo trong vùng dịch. Linh mục Nguyễn Đức Đại cho biết một số nét chính về đời sống giáo dân tại Sơn Lôi. Ngoài vấn đề trang bị vệ sinh, phòng dịch, ông đặc biệt lo ngại về tâm trạng của bà con giáo dân. Trả lời RFI hôm 17/02, Linh mục Nguyễn Đức Đại cho biết :

"Những người Công giáo chưa ai xét nghiệm bị dương tính. Ăn thì người ta vẫn có cái ăn, đời sống thì không ngại lắm. (Điểm đáng lo là) họ không thấy sự nguy hiểm của nó, nhiều lúc họ coi rất bình thường. Mình cũng đề nghị chính quyền cấp cho họ khẩu trang, cũng như thiết bị y tế, như nước rửa, sát trùng. Nhưng đến ngày hôm nay, nhưng cũng chỉ mới phát lẻ tẻ, không đáng kể… Một số người đi làm ở các nơi khác bị đuổi việc, bắt tập trung về thôn của mình. Một số người tâm lý hơi yêu yếu, tâm lý có hơi hoảng loạn.

Những người ở trong đó cũng theo dõi thôi, nhưng có biết những người đang cách ly ở đâu đâu, tình trạng như thế nào đâu. Cứ theo dõi xem có ai không, sợ nhỡ người nhà mình. Chỉ có đọc kinh cầu nguyện thôi".

Vị cha xứ cũng cho biết tình hình đang từng bước được cải thiện, trước hết với việc một linh mục, cha Hoàng Trọng Hữu, được phép vào trong vùng dịch, để hỗ trợ người dân tại chỗ. Về nguyên nhân dẫn đến tình trạng bệnh dịch phát triển nặng thêm trong thời kỳ đầu, linh mục Nguyễn Đức Đại nhận xét là những người có nguy cơ bị nhiễm virus đã không được chuẩn bị tâm lý để thực hiện tốt việc tự cách ly, nhằm bảo vệ cộng đồng.

"Nếu ngay từ lúc đầu, nếu mình làm tốt, thì nó không bùng ra như thế, nhưng làm không chặt lắm. Chúng tôi được biết là những người đó (có nguy cơ nhiễm virus) về, nhưng họ vẫn sinh hoạt bình thường. Họ vẫn ăn uống, hát karaoke, rồi đi lại bình thường. Sau khi đã xác định họ dương tính với virus, thì còn mấy người khác trong gia đình, bảo cách ly, chỉ cách ly tại nhà thôi, nhưng họ không chịu. Họ vẫn đi làm, coi sóc con cháu… Mình đã không có biện pháp làm cho tốt hơn, cũng không hỗ trợ họ nên chính vì thế bị ảnh hưởng thêm".

Cần "giám sát độc lập"

Về tình hình phòng chống dịch tại Sơn Lôi, với biện pháp phong tỏa toàn bộ xã, trả lời RFI, Bác sĩ Trần Tuấn, tiến sĩ y tế cộng đồng, cho biết nhận xét chung của ông :

"Tôi có theo dõi ở Sơn Lôi, thấy rằng dường như quyết tâm của chính quyền là cao, nhưng sự phối hợp đồng bộ giữa chính quyền với bên y tế, để bảo đảm triển khai để người thực hiện đúng các nguyên tắc của bên y tế cộng đồng đưa ra, thì tôi cho rằng việc thực thi này, có lẽ là lần đầu tiên họ làm, cho nên chưa có kinh nghiệm. Phần giáo dục cho dân, cung cấp kiến thức cụ thể cho dân, các bước cụ thể cho mỗi cá nhân hiểu và thực thi trách nhiệm cá nhân, thì trong những ngày đầu chưa đảm bảo. Điểm thứ hai nữa là cần phải có bộ phận giám sát đánh giá độc lập, tham gia vào để bảo đảm thực thi, bảo đảm tính thực tế của kế hoạch này. Việc giám sát này chúng tôi nghĩ rằng cần phải có một bộ phận thực sự khoa học, độc lập với bộ phận đang triển khai, của địa phương. Nếu có thể được, thì đấy phải là các tổ chức chuyên đánh giá về y tế cộng đồng, thì đến cuối đợt chúng ta có thể có những số liệu, thông tin để đúc rút kinh nghiệm, để đánh giá hiệu quả thực sự của nó. Để rồi áp dụng ngay cho giai đoạn tiếp theo".

(Theo quy định của chính phủ Việt Nam, Tiểu ban giám sát thuộc Ban chỉ đạo chống dịchcó hai nhiệm vụ, theo dõi diễn biến dịch và tổ chức thực hiện phòng chống dịch. Chức năng "giám sát" ở đây hoàn toàn không liên quan đến hoạt động "giám sát", theo đề nghị của Bác sĩ Trần Tuấn).

Vai trò người dân bị coi thường : Bài học Vũ Hán

Bác sĩ Trần Tuấn đặc biệt lưu ý đến Bài học Vũ Hán, với việc chính quyền Trung Quốc đã không xem người dân như các chủ thể chủ động, tích cực, là "tuyến đầu" trong việc phòng chống dịch. Bài học thất bại của Vũ Hán, nếu không được rút ra đầy đủ có thể lặp lại tại những nơi khác, cụ thể như Việt Nam.

"Phải nói đây là một virus có tính lây nhiễm cao, nhưng độc lực vào loại trung bình, trong các virus gây viêm nhiễm đường hô hấp. Nếu như tính lây nhiễm cao, độc lập trung bình thôi, thì các biện pháp, các kinh nghiệm trong phòng chống dịch chúng ta đã có. Từ các virus có vắc xin hoặc chưa, thì về nguyên tắc, chúng ta có đủ kinh nghiệm khoa học và kinh nghiệm để kiểm soát tốt vụ dịch này, không để lây lan mạnh được. Nhưng tại Vũ Hán, vì sao tình trạng lại xảy ra nặng nề như vậy, đặc biệt là số người chết, người mắc lại tăng rất nhanh sau khi biện pháp cô lập, cách ly thành phố đã được thực hiện.

Chúng tôi thấy, khi chính quyền Trung Quốc tổ chức phòng chống dịch này, thì dường như họ lại xem dường như người dân như là một đối tượng chỉ có tuân thủ và thi hành những gì mà bên hệ thống Nhà nước đưa ra, chứ không xem người dân là một chủ thể tích cực, có tính chủ động. Chúng tôi xem là bản thân các chủ thể là phòng tuyến đầu, họ có thể tự bảo vệ mình bằng các kiến thức để khỏi bị lây nhiễm, hoặc khỏi gây lây nhiễm cho người khác, nếu đã nhiễm bệnh. Và điều thứ ba cần chú ý, là trong trường hợp dịch bệnh không có thuốc đặc trị, không có vắc xin, thì chính khả năng tự miễn dịch của mỗi cá nhân, nếu được nâng cao, nếu được bảo vệ thì là một yếu tố tích cực nhất. Họ mới là điểm chính trong cuộc chiến đánh bại con virus, khi virus đã xâm nhập cơ thể. Hỗ trợ của y tế chỉ trong trường hợp cấp thiết, ví dụ như các trường hợp nặng. Còn không tất cả các biện pháp ăn uống, sinh hoạt (tập luyện thể chất), đặc biệt về tâm lý là người dân hoàn toàn có thể làm được. Nếu hiểu được như vậy, thì chúng ta sẽ tránh được đường lối can thiệp mang tính bất ngờ, đột ngột, xáo trộn cuộc sống của người dân, trong khi chưa chuẩn bị được tinh thần, và kiến thức của người dân, đối phó với dịch".

Để "virus của nỗi sợ" lan tràn : WHO ở đâu ?

Để chống dịch virus Covid-19, có thể dựng các hàng rào hữu hình để phong tỏa cả một xã, một thành phố, nhưng biện pháp quyết liệt này rất có thể sẽ lợi bất cấp hại, nếu tình hình phòng chống bệnh dịch không dựa trên các nghiên cứu cụ thể, và nỗi sợ vô hình tác hại nặng nề đến tâm lý người dân, rất có thể còn nguy hại hơn cả chính con virus (nhà hoạt động xã hội Nguyễn Lân Thắng trong một chia sẻ với chúng tôi cho biết hai gánh nặng tâm lý khác là tâm trạng không tin tưởng vào hành xử của chính quyền trong một bộ phận người dân, cùng với nạn tin giả tràn lan).

Trong bài trả lời phỏng vấn RFI, Bác sĩ Trần Tuấn nhấn mạnh đến việc Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã không thực hiện đúng vai trò của một định chế y tế quốc tế, có khả năng tiến hành nghiên cứu dịch tễ tại các khu vực có nguy cơ cao (cũng như tại Trung Quốc), WHO có xu hướng "đồng nhất" dịch bệnh Covid-19, trên phần còn lại của thế giới, với tình hình dịch bệnh đã trở thành đại dịch tại Trung Quốc, bùng phát do cách quản lý không minh bạch của chính quyền nước này.

"Truyền thông quốc tế gắn nối một cách quá mức diễn biến dịch bệnh ở Trung Quốc với nguy cơ xảy ra ở các nước. Phát biểu gần đây của lãnh đạo WHO, cho rằng khó mà tiên lượng được dịch, đã đánh đồng việc khó tiên lượng được ở Trung Quốc, với dịch bệnh ở các nước. Thực tế diễn biến dịch, hình thái phân bố, số mắc, số chết… cho đến nay, khác biệt rất rõ giữa diễn biến tại Trung Quốc, tại Vũ Hán, với bên ngoài. Việc đồng nhất diễn biến tại Trung Quốc với thế giới làm tăng thêm nỗi lo. Lẽ ra WHO, về thông tin dịch tễ học, trong vai trò của mình, với các văn phòng khu vực, và tại các nước mà dịch lan đến, hoàn toàn có thể tiến hành hoặc hỗ trợ các nghiên cứu dịch tễ học. Tạo ra các bằng chứng khách quan hơn, để đánh giá cho đúng hơn tính lây lan, độc lực của virus, giúp cho việc cân bằng (về đánh giá), để giảm nỗi lo sợ. Chúng tôi thấy rằng WHO gần như không thấy nói đến các kế hoạch nghiên cứu đã được triển khai đến đâu, các văn phòng khu vực đã tiếp xúc với các bệnh nhân đến đâu, hỗ trợ chính phủ các nước như thế nào. WHO vẫn có xu hướng đồng nhất diễn biến dịch tại Trung Quốc với phần còn lại của thế giới. Điều này khiến diễn biến dịch bệnh tại Trung Quốc trở thành nỗi ám ảnh của thế giới".

Xu hướng đồng nhất này thể hiện rõ ràng qua việc rất nhiều người tin rằng gần 2.000 người chết do virus hiện nay (theo con số chính thức) là rải ra trên toàn thế giới nói chung, chứ không phải là tuyệt đại số trên lãnh thổ Trung Quốc, và chủ yếu tại vùng tâm dịch Vũ Hán – Hồ Bắc. Sự đồng nhất này là một nguyên nhân khiến nỗi ám ảnh, sợ hãi virus (cùng với những thông tin chính thức và không chính thức về thảm họa y tế tại Vũ Hán) rất có thể vượt quá xa mức độ nguy hiểm thực sự, xét về mặt sinh lý học, của chính bản thân virus.

Hệ quả của việc không kiểm soát, hạn chế hay giải tỏa được nỗi sợ hãi bao trùm này là tình trạng kỳ thị trong xã hội, tâm lý lo âu quá mức gia tăng. Trong trường hợp dịch bệnh có thêm các diễn biến bất thường, thêm nhiều khu vực bị phong tỏa, thì không khí hoang mang này ắt hẳn sẽ càng gây khó khăn thêm cho việc phòng chống dịch bệnh.

Trọng Thành

******************

Virus corona - Covid-19 : Cơ hội để Việt Nam giảm phụ thuộc thị trường Trung Quốc ? (RFI, 19/02/2020)

Phải chăng "trong cái rủi có cái may", dịch Covid-19 có lẽ là cơ hội để Việt Nam không bị phụ thuộc vào thị trường Trung Quốc, đối tác thương mại lớn nhất của Việt Nam. Trao đổi mậu dịch song phương lên đến 107,6 tỉ đô la.

songvoi9

Ảnh minh họa : Công nhân phân loại và đóng gói trái vải để xuất khẩu tại một cơ sở ở phía bắc thành phố Hải Dương, miền Bắc Việt Nam. i Duong province. HOANG DINH NAM / AFP

Theo Tổng Cục Thống Kê, Việt Nam nhập khẩu nhiều nhất từ Trung Quốc, đạt mức 75,3 tỉ đô la trong năm 2019, tăng 14% so với năm 2018. Những mặt hàng chủ yếu nhập từ Trung Quốc là tư liệu sản xuất, trong đó có nguyên, nhiên, vật liệu. Về xuất khẩu, Trung Quốc là thị trường lớn thứ ba của Việt Nam (sau Mỹ và Liên Hiệp Châu Âu), đạt 32,5 tỉ đô la tính đến tháng 10/2019, trong đó có nông sản, thủy hải sản…

Tuy nhiên, dường như thị trường Trung Quốc trở nên "khó tính" hơn đối với nông sản Việt Nam. Điều này được thể hiện qua đề nghị "khơi thông nông sản xuất khẩu từ Việt Nam" của phó thủ tướng Vương Đình Huệ với lãnh đạo tỉnh ủy Vân Nam (Trung Quốc) hôm 23/10/2019.

Thực vậy, Trung Quốc không còn là nhà nhập khẩu gạo lớn nhất của Việt Nam, mà hiện tại là Philippines. Nguyên nhân chính là do chiến tranh thương mại Mỹ-Trung khiến hàng Trung Quốc bị tồn đọng nhiều, phải tiêu thụ trong nước nên nhu cầu nhập khẩu giảm mạnh.

Ngoài ra, do Trung Quốc phá giá đồng nhân dân tệ để hỗ trợ xuất khẩu nên chính phủ phải chi nhiều hơn cho nhập khẩu. Hậu quả là gạo của Việt Nam bị ép giá. Cuối cùng, thị trường Trung Quốc cũng có những thay đổi : người tiêu dùng có đời sống cao hơn, tập trung vào chất lượng hơn là số lượng sản phẩm tiêu thụ.

Dịch virus corona (Covid-19) tại Trung Quốc gây tác động trực tiếp đến trao đổi thương mại với Việt Nam. Theo thống kê sơ bộ của Tổng Cục Hải Quan, tổng trị giá xuất nhập khẩu giữa Việt Nam và Trung Quốc trong tháng 01/2020 chỉ đạt 8,29 tỉ đô la, giảm 25,8% so với tháng 12/2019 và giảm 11,8% so với cùng kỳ năm 2019. Ngoài lý do thời gian nghỉ Tết Nguyên đán của hai nước kéo dài và rơi vào tháng Giêng, dịch bệnh Covid-19 cũng khiến hoạt động kinh tế và sản xuất của Trung Quốc gần như bị tê liệt.

Trang bignewsnetwork ngày 17/02 nhận định "giữa hai nước (Việt Nam và Trung Quốc) tồn tại một môi trường và điều kiện sản xuất và việc giảm khả năng hoặc nhu cầu từ một nước sẽ tác động đến nước kia". Một trong những tác động đầu tiên, từng được chính phủ Việt Nam nhắc đến, là thiếu vật liệu để sản xuất khẩu trang ngay đầu mùa dịch Covid-19 khi nhu cầu tăng cao bất thường. Tiếp theo, là trái cây và nông phẩm tiếp tục ùn ứ ở cửa khẩu phụ Tân Thanh và Cốc Nam - tỉnh Lạng Sơn và lối mở Km3+4 trong những ngày gần đây, theo trang Petro Times (ngày 19/02).

Dù thủ tướng chính phủ ban hành quyết định 224/CĐ-TTg ngày 12/2/2020 cho phép tiếp tục hoạt động xuất nhập khẩu, vận chuyển hàng hóa qua hai cửa khẩu phụ này, nhưng thời gian hoàn tất thủ tục thuế, cũng như việc cách ly được cả hai bên áp dụng khiến thời gian giao hàng bị kéo dài và ảnh hưởng đến chất lượng một số sản phẩm tươi như trái cây.

Cũng vì dịch bệnh, thông thương đường sắt và hàng không với Trung Quốc bị giảm khiến Việt Nam không thể nhận được đúng thời hạn nguyên vật liệu, sản phẩm từ Trung Quốc, ảnh hưởng đến thời hạn giao hàng cho bên thứ ba.

Trang The Star (ngày 17/02) của Miến Điện cho rằng dịch Covid-19 là cơ hội để Việt Nam tìm ra những nguồn cung cấp vật liệu mới cũng như đầu ra cho nông phẩm. Một số doanh nghiệp Việt Nam, trong đó có lĩnh vực dệt may, đang nghiên cứu nhập khẩu vật liệu từ Hàn Quốc, Ấn Độ, Bangladesh và Brazil để tránh phụ thuộc vào khối lượng nhập khẩu rất lớn từ Trung Quốc.

Trong chuyến công du Ấn Độ vào tuần trước, thứ trưởng Bộ Công thương Việt Nam Cao Quốc Hùng đã đề nghị New Delhi tăng khối lượng nhập khẩu trái cây Việt Nam (nhãn, vải, mãng cầu, thanh long), cũng như cá nuôi và vải cho ngành dệt may. Từ 5 năm gần gây, trao đổi thương mại giữa hai nước đã tăng thêm gần 48%, đạt 13,7 tỉ đô la trong năm 2019, nhưng Việt Nam vẫn chỉ là đối tác thương mại thứ 4 trong khối ASEAN của Ấn Độ.

Cuối cùng, Liên Hiệp Châu Âu, với hiệp định thương mại EVFTA được Nghị Viện Châu Âu thông qua ngày 12/02, là cơ hội để Việt Nam tăng khối lượng trao đổi mậu dịch, tránh phụ thuộc vào Trung Quốc.

Thu Hằng

******************

Virus corona - Covid-19 : Việt Nam dời Festival Huế vì lo ngại dịch bệnh (RFI, 19/02/2020)

Theo báo chí trong nước, chính quyền tỉnh Thừa Thiên-Huế hôm 18/02/2020 đã quyết định dời ngày tổ chức Festival Huế 2020 do lo ngại về tình hình dịch viêm phổi do virus corona mới, Covid-19, gây ra.

songvoi10

Khinh khí cầu bay trên cố đô Huế (Việt Nam) nhân một Festival Khinh Khí Cầu ngày 28/04/2019. Ảnh minh họa Manan VATSYAYANA / AFP

Theo dự kiến Festival Huế 2020 sẽ diễn ra vào đầu tháng 4, với sự tham gia của hơn 20 đoàn nghệ thuật nước ngoài, trong đó có Pháp, bên cạnh các đoàn nghệ thuật của Việt Nam. Thế nhưng, do thủ tướng Việt Nam cũng yêu cầu "hạn chế việc tổ chức lễ hội tập trung đông người", cho nên Tỉnh ủy Thừa Thiên-Huế quyết định hoặc là sẽ dời lại sự kiện văn hóa này đến cuối tháng 8, hoặc sẽ tổ chức vào năm 2021.

Trong khi đó, theo hãng tin AFP, hôm Ban tổ chức Giải đua xe Công thức 1 (F1) cho biết giải đua tại Việt Nam vẫn sẽ diễn ra như dự kiến, tức là sẽ chính thức khởi tranh vào tháng 4/2020 tại Hà Nội, chứ không bị hoãn giống như Giải Chinese Grand Prix ở Trung Quốc.

Ông Trần Trung Hiếu, phó giám đốc Sở Du lịch Hà Nội, hôm qua cũng khẳng định là Giải đua F1 sẽ vẫn diễn ra đúng kế hoạch cho dù đang có dịch Covid-19. Theo ông Hiếu, tuy là một sự kiện thể thao, nhưng giải đua quốc tế này "có tác dụng rất lớn trong việc quảng bá cho du lịch Hà Nội".

Về bộ môn bóng đá, hôm Liên đoàn Bóng đá Việt Nam thông báo một trận đấu hữu nghị giữa hai đội tuyển Việt Nam và Irak, trên nguyên tắc diễn ra ngày 26/03 ở Bình Dương, tức là một tuần trước giải đua F1, sẽ bị hủy, theo đề nghị của Liên đoàn Bóng đá Irak, do lo ngại về dịch Covid-19.

Mối lo ngại này một phần do việc Việt Nam hiện là quốc gia duy nhất ngoài Trung Quốc phải cách ly cả một xã, đó là xã Sơn Lôi, với hơn 10 ngàn dân ở tỉnh Vĩnh Phúc, để ngăn chận sự lây lan của dịch bệnh.

Đời sống của người dân trong xã này, nhất là của giáo dân Công giáo, hiện nay ra sao, trả lời RFI Việt ngữ, cha Phanxicô Xaviê Nguyễn Đức Đại, người coi sóc hai họ đạo Công giáo thuộc Giáo Xứ Hữu Bằng, Giáo Phận Bắc Ninh, cho biết :

"Người Công giáo thì chưa ai bị xét nghiệm dương tính. Về đời sống thì có vấn đề thiếu trầm trọng các thiết bị y tế như nước rửa, nước sát trùng, khẩu trang… Một số người đi làm ở các nơi khác, rồi bị đuổi việc, rồi sau đó bị bắt tập trung vào thôn của mình để phong tỏa. Một số người tâm lý hơi yếu thì hơi hoảng loạn. Những người trong đó thì chỉ biết theo dõi thôi, chứ không biết những người bị cách ly đang ở đâu, tình trạng thế nào, cứ theo dõi xem có ai (bị lây nhiễm) không, sợ rằng có (người nhiễm trong) nhà mình. Chỉ biết đọc kinh cầu nguyện thôi".

Thanh Phương

Published in Việt Nam

Samsung dùng máy bay vận chuyển linh kiện sang Việt Nam lắp ráp Galaxy (VOA, 19/02/2020)

Samsung đã bắt đu vn chuyn các linh kin đin t đ lp ráp các đin thoi Galaxy mi nht ca công ty này t Trung Quc sang các nhà máy Samsung Vit Nam gia lúc tp đoàn Samsung đang cht vt đi phó vi nhng s gián đon trong chui cung ng do dch virus corona gây ra, theo báo Financial Times.

cachly1

Nhân viên trên đường ti hãng Samsung tnh Thái Nguyen làm vic. nh chp ngày 13/10/2016. Reuters/Kham -

Chính phủ Vit Nam đang hn chế khi lượng hàng hóa vn chuyn hàng ngày t Trung Quc sang Vit Nam qua các tuyến đường b, nhưng chúng tôi đang linh đng đi phó vi vn đ bằng cách tăng các nguồn cung ph tùng t Trung Quc bng đường hàng không và đường thy", mt người hiu chuyn cho biết.

Samsung đã ra mắt đin thoi thông minh mi nht có th gp li được và chiếc Galaxy S20 5G hi tun trước ti San Francisco.

Một người phát ngôn của Samsung nói : "Chúng tôi đang dn mi n lc nhm gim thiu tác đng đi vi các hot đng ca công ty".. Người này nói thêm rng khâu sn xut chưa b chm li, nhưng Samsung không bình lun gì thêm.

Samsung, nhà sản xut đin thoi thông minh lớn nht thế gii, sn xut gn 2/3 s lượng đin thoi ca công ty, bao gm mi nht, ti các hãng sn xut tnh Bc Ninh và Thái Nguyên.

Nhưng cuc khng hong virus corona đã gây muôn vàn khó khăn cho các nhà sn xut chế to ca Vit Nam, c do người nước ngoài hoc người Vit làm ch, vì Vit Nam vn l thuc nng n vào các mt hàng ca Trung Quc, t hàng đin t ti vi si và giy dép. vì nhiu chui cung ng l thuc nng n vào Trung Quc.

Khi các nhà máy ở Vit Nam hot đng tr li sau kỳ nghỉ Tết Nguyên đán, biên gii vi Trung Quc đóng ca hoc hn chế các hot đng buôn bán t c hai bên.

Việt Nam và Trung Quc đu đã thc hin các bước đ gim bt lưu lượng hàng hóa nhưng Hà Ni cách ly các tài xế xe ti tr t đó v t Trung Quc, khiến mt s tài xế không sn sàng lái xe ti đó vì s mt tin lương.

LG Electronics, một nhà sn xut công ngh khác ca Hàn Quc thường sn xut đin thoi thông minh t cp thp đến trung cp ti Vit Nam, đang đi mt vi gián đon ngun cung tương t. Người phát ngôn ca hãng này khng đnh LG chưa phi đi mt vi tình trng thiếu nguyên liu Vit Nam, nhưng đang xem xét các gii pháp khác nhau, trong trường hp khng hong kéo dài làm gián đon ngun cung.

Theo The Register, Samsung là một tp đoàn công ty đóng vai trò quan trọng trong nn kinh tế Vit Nam. Năm 2017, công ty Samsung con ti Vit Nam thu v gn 58 t đô la, doanh thu ln nht đi vi bt kỳ công ty Vit Nam nào, trong khi PetroVietnam đng hng nhì. Tìm đến Vit Nam vì chi phí lao đng thấp hơn, Samsung tuyn dng hơn 60.000 người làm vic cho công ty, ch yếu xung quanh các tnh Bc Ninh và Thái Nguyên.

****************

n Lôi kêu gọi gần 200 người rời địa bàn trở về, dân mong sớm được ‘giải phóng’ (VOA, 19/02/2020)

Một người dân ti xã Sơn Lôi, huyn Bình Xuyên, tnh Vĩnh Phúc, nơi đang b cách ly hoàn toàn vì dch Covid-19, nói vi VOA rng người dân trong xã ai cũng mong sm đến "ngày gii phóng", gia lúc các gii chc đa phương đang tìm cách kim soát và kêu gi gần 200 người dân đã ri khi đa bàn trước đó sm tr v đa phương đ phòng tránh dch lây lan.

cachly0

Một cht kim soát dch Covid-19 ti xã Sơn Lôi, huyn Bình Xuyên, tnh Vĩnh Phúc.

Năm ngày sau khi chính thức b phong ta khi thế gii bên ngoài, mt ph n xin giu tên xã Sơn Lôi nói vi VOA rng tình hình trong xã hin "rt m đm" khi mi sinh hot đu b hn chế vì lnh cách ly.

"Sinh hoạt ca bn em thc ra là làm nông, vi cả mọi người cũng đi làm xây dng, làm sơn, làm c công ty na… nói chung được ngh thì ch nhà thôi. Ai đi sang đng thì phi xin phép này n, nói chung không được thoi mái".

n Lôi, vi dân s gn 11.000 dân, được xem là "tâm ca tâm dch" Covid-19 ti Việt Nam hin nay, vi s ca nhim virus corona nhiu nht, chiếm 6 người trong s 11 người "tâm dch" Vĩnh Phúc, trong tng s 16 người nhim dch trên c nước.

Dịch bt đu ti Sơn Lôi sau khi mt n công nhân đi hun luyn ti Vũ Hán, tâm dch Covid-19 ở Trung Quc, tr v đa phương và lây nhim bnh cho người thân trong gia đình, t đó phát tán ra bên ngoài.

Để phòng chng dch bnh chết người lan rng, gii hu trách đa phương đã khoanh vùng, cách ly hoàn toàn xã Sơn Lôi trong vòng 20 ngày k t 13/2.

Theo đó, có 8 chốt kim soát được lp ra trong xã đ ngăn chn 10.641 người dân di chuyn ra khi khu vc.

"Ở nhà cũng chng làm ăn được gì. Nhng nhà kinh doanh nói chung là m đm lm. Ai cũng mong hết dch, hết cách ly đ mi người có th đi làm tr li. Đám cưới, đám cheo đu hoãn hết", người ph n Sơn Lôi nói vi VOA.

Theo lời người ph n này, nếu tính s người trong làng đi xut khu lao đng Trung Quc và các nước Châu Á thì "có đy", và nhng người này cũng như s công nhân đang b cách ly tại đa phương là mt trong nhng ngun thu nhp chính ca dân làng.

"Đa phần bn em bán rau c là bán cho nhng công nhân khu công nghip đi làm v", người ph n này cho biết, ri nói thêm rng "Còn 14 ngày nữa, theo lch là còn 14 ngày na. Nói chung kế hoch là như thế ch còn bn em cũng ch biết thế nào. C theo nhà nước thôi. Nhà nước bo thế nào thì c theo thế thôi".

"Trước khi khoanh vùng, mi người t tp bán hàng vi nhau ri chuyn trò. Nhưng bây gi ví d nhà em có rau hái t bên đng không có cách ly về, em đem ra bán thì c có người mua xong là v, không đng t tp vi nhau na vì bây gi ai cũng s !"

Trong thời gian b cách ly, mi người dân ti xã Sơn Lôi b cách ly ti nhà s được nhà nước tr cp 40.000 đng/ngày. Nhng người b cách ly tại trung tâm y tế s nhn được 60.000 đng/ngày.

Trong thời gian gn 1 tun phong ta, vn có mt vài trường hp người dân trong xã tìm cách ra bên ngoài. Gn đây nht là trường hp hai v chng giáo viên tranh th thi gian được ngh vic đi thăm hng ở các tnh thành khác, hoc trường hp mt thanh niên đi thăm bn gái Lai Châu, khiến hàng chc người tiếp xúc vi thanh niên này b cách ly.

Nói thêm về ý thc phòng chng dch bnh ca người dân đa phương, người ph n Sơn Lôi tha nhn vi VOA rng ngay c m bà cũng "ch my khi đeo khu trang" dù đang gia tâm dch, khiến bn thân bà và nhng người khác phi tìm cách vn đng, thm chí "ép buc" đ phòng tránh lây nhim dch.

"Các bà ở đây có đeo khu trang my đâu. Thế nhưng bây gi đeo m ầm. Phải đeo thôi. Không đeo, đi đường thanh niên bn em đưa cho khu trang bt đeo luôn. Bn em c trêu bo : ‘i, trước gi đi mãi ngoài đng nng cháy da ch thèm đeo, bo vướng, bây gi đeo m m là’. Đeo ri li thành quen. Cho nên nói chung là thôi, chp nhn đ còn được gii phóng đi ch không thì chết !"

Hiện gii hu trách ti Sơn Lôi cũng đang kêu gi gn 200 người đã ri khi đa bàn trước khi xã này b cách ly quay tr v đa phương.

Tin cho hay số người này nm trong s 315 nhân khu vng mt trong địa bàn trong thi đim hin ti.

Kể t khi bt đu thc hin lnh cách ly, Sơn Lôi cho đến nay đã phi tăng cường thêm 6 cht kim soát, nâng tng s cht chn lên thành 14 cht đ bo đm kim soát cht ch người ra vào xã, theo Tui Trẻ.

*******************

Việt Nam ‘tôn trọng quyết định’ của Hàn Quốc về virus Corona (VOA, 17/02/2020)

Sau khi Hàn Quốc khuyến cáo người dân không ti Vit Nam vì chng virus Corona mi (Covid-19), phát ngôn viên B Ngoi giao Vit Nam Lê Th Thu Hng nói vi VOA tiếng Vit rng chính quyn Hà Ni "tôn trng" bước đi ca Seoul.

cachly3

Một chốt kiểm soát dịch bệnh ở xã Sơ n Lô i, tỉnh Vĩnh Phúc.

"Chúng tôi tôn trọng quyết định của các nước trong n lc phòng, chng dch bnh do virus Covid-19 gây ra", bà Hng nói hôm 14/2.

Ba ngày trước đó, B Y tế và Phúc li Hàn Quc khuyến cáo người dân hn chế ti Vit Nam nhm ngăn chn điu B này nói là s lây nhim virus gây chết người ở quc gia nm trên bán đo Triu Tiên thông qua mt nước th ba bên ngoài lãnh th Trung Quc.

Ngoài Việt Nam, B này cũng khuyên công dân không nên ti Nht, Singapore, Malaysia, Thái Lan và Đài Loan vì nhng nơi này đã có s lây nhim Covid-19 trong cng đng.

Trong tuyên bố gi cho VOA Vit Ng qua email, phát ngôn viên Lê Th Thu Hng nói thêm rng chính ph Vit Nam "nhn thc rõ" rng Covid-19 là "vn đ nghiêm trng, liên quan trc tiếp ti sc khe ca nhân dân" nên đã "quyết lit phòng chng dch, không để dch lây lan rng trong cng đng Vit Nam".

Từ ngày 13/2, Vit Nam quyết đnh cách ly, hn chế người ra vào xã Sơn Lôi vi hơn 10 nghìn người dân tnh Vĩnh Phúc đ hn chế s lây lan ca Covid-19 sau khi phát hin nhiu v nhim virus xut phát từ thành ph Vũ Hán ca Trung Quc xã này.

"Cho đến nay tình hình dch bnh cơ bn được kim soát tt, s lượng ca lây nhim ít, quá trình điu tr din biến kh quan, đã có mt s bnh nhân được xut vin, môi trường an toàn được bo đm, không gây ảnh hưởng tiêu cc ti các hot đng phát trin kinh tế, xã hi và du lch. Nhng n lc và kết qu đt được ca Vit Nam đã được T chc Y tế Thế gii và cng đng quc tế đánh giá cao", bà Hng nói vi VOA tiếng Vit v tình hình chung Vit Nam.

Phát ngôn viên Lê Thị Thu Hng cho biết tiếp rng "Vit Nam s tiếp tc theo dõi sát sao tình hình dch bnh, quyết tâm kim soát, không để dch bnh lan rng, bo đm môi trường, điu kin an ninh, an toàn nht cho khách nước ngoài đến Vit Nam du lch, làm ăn và tham d các s kin quc tế".

Trong khi Việt Nam "tôn trng quyết đnh" ca Hàn Quc, theo trang tin Taiwan News, B Ngoi giao Đài Loan hôm 12/2 đã triệu tp đi din ngoi giao Hàn Quc đ yêu cu sa cha thông tin v vic bùng phát virus Corona trong cng đng trên hòn đo này. Mi nht, mt tài xế lái taxi Đài Loan đã t vong vì Covid-19, đánh du ln đu tiên nơi này ghi nhn người chết vì virus mà nay đã làm 5 ca t vong ngoài lãnh th Trung Quc, theo Reuters hôm 16/2.

Theo cập nht ca B Y tế Vit Nam, ti ngày 17/2, Vit Nam đã ghi nhn 16 ca nhim Covid-19, trong đó có 6 người tr v t Vũ Hán, Trung Quc. B này cho biết, ti nay, 7 trường hp đã được "điu tr khi".

Published in Việt Nam

Ai có nguy cơ cao trước virus corona ? (VOA, 19/02/2020)

Các giới chc y tế Trung Quc công b nhng chi tiết đu tiên ca hơn 44.000 ca lây nhim Covid-19, trong mt cuc nghiên cu ln nht k t khi dch bnh bùng phát.

covid1

Bệnh nhân lây nhim virus corona nm trong mt bnh vin tm ti Trung tâm Th thao Vũ Hán, thành ph Vũ Hán (nh được Tân Hoa Xã công b ngày 17/2/2020)

Dữ liu ca Trung tâm Phòng nga và Kim soát Dch bnh Trung Quc (CCDC) phát hin hơn 80% các trường hp là nh, nhng người có vn đ v sc khe và người ln tui có nhiu nguy cơ nht.

Cuộc nghiên cu cũng cho thy các nhân viên y tế có nguy cơ cao trước virus chết người này.

Giám đốc mt bnh vin Vũ Hán đã t trn vì virus này hôm 18/2.

Ông Liu Zhiming, 51 tuổi, giám đc bnh vin Wuchang Vũ Hán, mt trong nhng bnh vin hàng đu ti trung tâm virus lây lan. Ông là mt trong nhng gii chc y tế cao nht t trn cho ti nay.

Hồ Bc, th ph là Vũ Hán, là tnh chu nh hưởng t hi nht ca Trung Quc.

Phúc trình của Trung tâm Phòng nga và Kim soát Dch bnh Trung Quc cho thy t l t vong ca tnh là 2,9% so vi 0,4% trên toàn quc.

Cuộc nghiên cu nâng con s t vong vì Covid-19 lên 2,3%.

Con số chính thc mi nht ca Trung Quc được công b ngày 17/2 cho thy con s t vong là 1.868 người và 72.436 ca lây nhim.

Các giới chc báo cáo có 98 ca t vong mi và 1.886 ca lây nhim mi trong ngày trước, vi 93 người chết và 1.807 ca lây nhim ti tnh H Bc, trung tâm bùng phát ca dch bnh.

Theo nhà cầm quyn Trung Quc, có hơn 12.000 người lành bnh.

Cuộc nghiên cu cho thy điu gì ?

Tài liệu ca CCDC, công b ngày 17/2 và được đăng trên Tp chí Dch t hc ca Trung Quc, nghiên cu hơn 44.000 ca được xác nhn lây nhim Covid-19 ti Trung Quc tính đến ngày 11/2.

Trong khi kết qu phn ln xác nhn nhng mô t trước đây v virus và các mô thc lây nhim, cuc nghiên cu cũng bao gm chi tiết đt phá v 44.672 ca được xác nhn ti Trung Quc.

Cuộc nghiên cu phát hin là 80,9% ca lây nhiễm được xếp hng nh, 13,8% nng và ch có 4,7% là nguy kch. Con s nhng người chết trong s nhng người b lây nhim, gi là t l t vong, vn thp nhưng tăng cao trong s nhng người trên 80 tui.

Xét về mt gii tính, phái nam d chết hơn (2,8%) so với phái n (1,7%).

Cuộc nghiên cu cũng cho thy loi bnh nào đang mc phi làm cho người bnh gp nguy cơ lây nhim virus corona. Bnh tim đng đu, tiếp theo là tiu đường, bnh kinh niên v đường hô hp và huyết áp cao.

Đối vi nhân viên y tế, phúc trình nói, có tổng cng 3.019 người b lây nhim, vi 1.716 ca được xác nhn. Tính đến ngày 11/2, ngày cui cùng ca d liu nghiên cu, có 5 người trong đi ngũ y tế ca Trung Quc chết vì virus corona.

Ngày 13/2, Trung Quốc m rng đnh nghiã v cách thức chn đoán, bao gm "nhng ca chn đoán lâm sàng" mà trước đây đếm tách bit vi "nhng ca được xác nhn".

Phúc trình nói gì về tương lai ?

Nhìn về phía trước, phúc trình phát hin là "đường cong biu hin nhng triu chng" lên đến cao đim chung quanh ngày 23-26 tháng 1, trước khi gim vào ngày 11/2.

Cuộc nghiên cu cũng cho thy là khuynh hướng đi xung ca đường cong dch bnh có th có nghĩa là "cô lp toàn thành ph, loan nhng tin tc cn thiết (như qung bá vic ra tay, mang khu trang, tìm cách chữa tr) lp đi lp li nhiu ln qua nhiu kênh, và đng viên nhng toán đáp ng nhanh chóng trong nhiu lãnh vc giúp ngăn chn dch bnh.

Tuy nhiên các tác giả cũng cnh báo là vi nhiu người t nhng cuc ngh dưỡng dài ngày tr v, Trung Quc "cn chun b cho dch bnh có th tái phát trin mnh".

(Nguồn http://weekly.chinacdc-cn/en/article/id/e53946e2-c6c4-41e9-9a9b-fea8db1a8f51)

******************

Bác sĩ Trung Quốc dùng huyết tương để chữa trị bệnh nhân virus corona (VOA, 19/02/2020)

Các bác sĩ tại Thượng Hi truyn huyết tương ca các bnh nhân khi bnh do virus corona gây ra đ cha tr cho nhng người còn đang lây bnh, đã báo cáo một s kết qu sơ khi đáng khích l, mt giáo sư Trung Quc cho biết ngày 17/2.

covid2

Nhân viên y tế ti mt bnh vin Đông y Fuzhou, tình Giang Tây gói các thang thuc cha tr vào lúc dch bnh bùng phát ti Trung Quc (nh chp ngày 17/2/2020)

Dịch bnh do virus corona gây ra xut phát t mt khu ch hi sn ti thành ph Vũ Hán, th ph tnh H Bc, và cho ti nay đã làm 1.770 người thit mng và hơn 70.000 người khác b lây nhim ti Hoa lc.

Thượng Hi, trung tâm tài chánh ca Trung Quc, đã có 332 ca lây nhim, tính đến ngày 17/2, trong đó có mt người thit mng. Ông Lu Hongzhou, giáo sư và đng giám đc Trung tâm Điu dưỡng Công cng Thượng Hi, cho biết có 184 ca vẫn còn được điu tr ti bnh vin, trong đó có 166 ca nh, và 18 ca trong tình trng nguy kch.

Ông nói bệnh vin thiết lp mt nơi đt bit đ áp dng phương pháp cha tr bng huyết tương và dành cho nhng người mun hiến tng huyết tương. Máu được kim tra đ xem người đó có b nhng bnh khác như viêm gan B hay C hay không, ông nói thêm.

"Chúng tôi chắc chn rng phương pháp này rt có hiu qu đi vi bnh nhân ca chúng tôi", ông nói.

Hiện chưa có phương cách cha tr được cp phép hay vcxin chống li virus corona mi, và tiến trình phát trin và th nghim thuc có th mt nhiu tháng và ngay c nhiu năm.

Cũng như cách dùng huyết tương, ly nhng kháng th trong máu ca nhng người đã chng li được s lây nhim ca virus, bác sĩ cũng th dùng các loại thuc chng virus đã được cp phép đ chng li nhng trường hp nhim trùng khác đ xem các loi thuc này có th giúp ích gì được không.

Các nhà khoa học Trung Quc đang th nghim hai loi thuc chng virus và phi mt vài tun na mi có kết qu. Trong khi đó người đng đu bnh vin Vũ Hán nói vic truyn huyết tương ca nhng bnh nhân đã khi bnh cho thy nhng kết qu sơ khi rt khích l.

Một gii chc y tế cao cp Trung Quc hôm 14/6 nói có 1.716 nhân viên y tế đã b lây nhim virus corona và 6 người trong s đó đã chết. Hơn 87% nhng nhân viên y tế b lây nhim làm vic ti H Bc. Ti ngày 18/2, truyn hình nhà nước Trung Quc cho biết ông Liu Zhiming, Giám đc Bnh vin Vũ Hán, qua đi, tr thành nhân viên y tế th 7 t vong vì Covid-19.

Theo Reuters

*****************

Giám đốc bệnh viện Vũ Hán qua đời vì dịch, tác động kinh tế lan rộng (VOA, 18/02/2020)

Giám đốc mt bnh vin hàng đu Vũ Hán, trung tâm dch nơi bùng phát virus corona, đã qua đi vì căn bnh này hôm th Ba 18/2 giữa lúc tp đoàn Apple cnh báo doanh s ca công ty s b tác đng vì dch bnh, truyn đi nhng tín hiu tiêu cc ti các th trường chng khoán toàn cu.

covid3

liu : Các nhân viên y tế trang b chng dch đ chn s lây lan ca virus giết người bùng phát ti Vũ Hán, nh chp ti Bnh vin Ch Thp Đ Vũ Hán, ngày 25/1/2020 (Photo by Hector RETAMAL / AFP)

Truyền hình nhà nước Trung Quc cho biết ông Liu Zhiming, Giám đc Bnh vin Vũ Hán, qua đi vào lúc 10 :30 sáng 18/2, nhân viên y tế th 7 và cao cp nht tr thành nn nhân ca dch Covid-19. Bnh vin này ch điu tr cho bnh nhân nhim virus.

Số ca mc virus corona chng mi Hoa lc ln đu tiên gim xung dưới mc 2.000 tính t tháng 1, nhưng con đường hãy còn dài trước khi kim chế được virus này.

Tổng s các ca t vong Trung Quc đã tăng lên ti 1.868 ca, y ban Y tế Quc gia cho biết. Có 1.886 ca nhim mi được xác nhn, nâng tng s các ca lây nhim lên 72.436 ca.

Quyết đnh phong ta các thành phố và hn chế đi li đã hãm bt s lây lan ca virus bên ngoài dch, tuy nhiên dch bnh này vn là mt cái giá đt cho nn kinh tế và các giao dch thương mi toàn cu.

n hai chc hi ch thương mi và hi ngh công nghip đã b hoãn li vì nhng hn chế đi li và nhng lo ngi v s lây lan ca virus có nguy cơ phá v các giao dch tr giá hàng t đô la.

Apple trở thành công ty mi nht cnh báo v tác đng ca dch bệnh, nói rằng công ty s không đáp ng được nhng d báo v doanh s trong quý 3 do sn xut iPhone chm li và do nhu cu gim trên th trường Trung Quc.

Cổ phiếu st giá Châu Á và Ph Wall cũng có du hiu s tht lùi t các mc cao k lc hôm th ba sau khi tin này loan truyền.

Tổng thng Hàn Quc Moon Jae-in nói nn kinh tế đang trong tình trng khn cp và cn có kế hoch kích thích vì dch bnh đã tác đng ti nhu cu đi vi hàng hóa Hàn Quc.

Singapore đã công bố gói cu nguy tài chính tr giá 4,5 tỷ đô la đ giúp kim chế v bt phát và chng li tác đng kinh tế ca dch bnh này.

Tại Hong Kong, trưởng đc khu Carrie Lam cho biết chính quyn s tăng tài tr đ gii quyết dch bnh t 25 t lên ti 28 t đô la Hong Kong (3,60 t USD), gia lúc vùng lãnh thổ này đang tìm cách gim thiu các tác đng đi vi nn kinh tế vn đã b các cuc biu tình nh hưởng nghiêm trng.

Singapore Airlines cho biết s tm thi ct gim các chuyến bay trong ba tháng đến tháng 5, do nhu cu gim vì dch bnh.

Nhật Bn đã công bố kế hoch s dng thuc HIV đ chng li virus Covid-19 gia lúc ngày càng có nhiu ca lây nhim, đe da nn kinh tế ln th ba ca thế gii cũng như sc khe ca cng đng. Vi 520 ca lây nhim, Nht Bn là nước có nhiu ca lây nhim nht bên ngoài Trung Quốc.

covid4

Du thuyền Diamond Princess neo bến tàu Daikoku, bên cnh quc kỳ Nht Bn


Giữ
a lúc nn kinh tế Nht Bn đang co cm làm tăng nguy cơ xy ra suy thoái kinh tế, s lây lan ca virus corona đã khiến Tokyo phi gii hn các cuc t tp đông người, mt s công ty cho nhân viên làm vic t nhà.

Kể t ngày 30 tháng 1, s ca nhim mi hàng ngày trên lãnh th Trung Quc vn trên mc 2.000 ca, trong khi s người chết hàng ngày không dưới 100 ca kể t ngày 11 tháng 2.

Bên ngoài Trung Quốc, có 827 trường hp lây nhim ti 26 quc gia và khu vc, và có tt c 5 ca t vong, theo s liu ca Reuters da trên các tuyên b chính thc.

Tổng giám đc T chc Y tế Thế gii Tedros Adhanom Ghebreyesus nói rằng các d liu ca Trung Quc dường như cho thy các ca lây nhim mi đã gim sút, nhưng "bt kỳ xu hướng nào cũng phi được din gii mt cách hết sc thn trng".

Published in Châu Á

Virus corona - Covid-19 làm lộ rõ những trục trặc của xã hội Trung Quốc

Dịch virus corona giam lỏng hơn 700 triệu người Trung Quốc trong nỗi sợ không biết bao giờ chấm dứt. Thêm tài liệu về chính sách đàn áp của Bắc Kinh ở Tân Cương. Địa Trung Hải, thùng thuốc súng sát nách Châu Âu là một số chủ đề quốc tế trên báo Pháp ngày 19/02/2020.

tructrac1

Cư dân Trung Quốc đeo khẩu trang xếp hàng trước một cửa hiệu ở Vũ Hán (Hồ Bắc - Trung Quốc) ngày 23/01/2020. Ảnh chụp màn hình video. China News Service/via Reuters TV/File Photo

Virus corona : Thảm kịch xã hội tại Trung Quốc

Người dân sống như thế nào trong nỗi ám ảnh và sợ hãi triền miên ?

Le Monde chú ý số phận của khoảng 280 triệu dân công (nông dân bỏ làng lên thành phố kiếm sống) vô tình trở thành nạn nhân của chính sách "chống dịch trước đã". Đó là khổ nạn chung của di dân lao động trên khắp lãnh thổ rộng lớn này, không cách nào trở lại nhà máy sau ba tuần nghỉ Tết kéo dài bắt buộc, vì hoặc không được phép rời địa phương, hoặc không được quyền trở lại thành phố nơi làm việc, hoặc bị chủ nhà từ chối cho thuê tiếp. Trong lúc hàng trăm triệu nhân công sống trong hoang mang hồi hộp : không những không được trả lương mà chủ của họ cũng bị đe dọa khánh tận. Trong khi đó, lực lượng nhân viên y tế bị huy động làm việc không ngừng từ hơn một tháng nay. Tình trạng này kéo dài thì sẽ đặt ra nhiều vấn đề nghiêm trọng cho chính quyền Trung Quốc.

Nhật báo công giáo La Croix dành hai trang gửi đến độc giả toàn cảnh xã hội Hoa lục : sinh hoạt ngưng đọng chỉ còn im lặng, nỗi buồn và giao động tinh thần, nhà thờ vắng tín đồ, trường học đóng cửa. Một phụ nữ ở Hàng Châu cho biết nhiều người thân quen, thuộc hàng đại gia triệu phú, sống phập phồng lo sợ sản nghiệp tiêu tan. Điều bất cập trong xã hội Trung Quốc là giới y tế, lên tuyến đầu chống dịch thì thiếu phương tiện bảo hộ chống lây nhiễm.

Tuy không châm biếm hình ảnh tuyên truyền của truyền thông nhà nước Trung Quốc "đưa chủ tịch Tập Cận Bình lên tuyến đầu chống dịch", La Croix bình luận : Chưa bao giờ trong lịch sử đương đại xảy ra biện pháp áp đặt cách ly thô bạo như ở Trung Quốc. Từ Vũ Hán, Bắc Kinh, Hàng Châu, Quế Lâm cho đến Tây An, chứng nhân có người từ chối trả lời, có người can đảm lên tiếng qua điện thoại hay SMS. Tất cả đều có chung nỗi ám ảnh : Khi nào thì qua hết cơn ác mộng ?

Các câu hỏi không giải đáp

Thái độ lưng chừng, nước đôi của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), cơ quan trực thuộc Liên Hiệp Quốc đặt ra nhiều nghi vấn.

Nếu virus corona không nguy hiểm thì tại sao phái đoàn điều tra không dám đến Vũ Hán ? Còn nếu dịch đã đe dọa thế giới thì khi nào WHO mới tuyên bố đại dịch ? Và chủ tịch Trung Quốc, vì sao truyền thônn nhà nước "đưa lên tuyến đầu" trong những ngày gần đây ? Phải chăng vì dịch đang được "khống chế" như bác sĩ tổng giám đốc WHO, người Ethiopia và giới chức Y tế Trung Quốc tuyên bố, nên chủ tịch xung phong chờ hưởng thành quả ? Hoặc trái lại, chủ tịch Trung Quốc bị một số người nào đó ép buộc nhận mình là chỉ huy tối cao chống dịch để sau đó lãnh trách nhiệm nếu thất bại ?

Le Monde không có câu trả lời, nhưng theo nhà phân tích Jean-Pierre Cabestan tại Hồng Kông, qua hành động xung trận này, Tập Cận Bình nhìn nhận là phải cải thiện cách điều hành đất nước, tức là nhìn nhận chế độ có vấn đề. Do vậy, ông ta cần nhanh chóng làm chủ tình hình qua các biện pháp khống chế mạng xã hội và phong tỏa lãnh thổ.

Le Monde cũng không quên xứ chùa Tháp sau khi cho hàng ngàn du khách tàu Westerdam cặp bến : Nỗi lo "ác mộng dịch tễ" tại Cam Bốt. Hệ quả của một quyết định hào phóng có dụng ý chính trị của thủ tướng Hun Sen, từ đầu vụ khủng hoảng virus corona, luôn ngả theo lập luận của Bắc Kinh "có chi đâu mà lo".

Cách ly vì không biết làm gì khác

Khủng hoảng Covid-19 hay virus corona thật ra cũng là cơ hội để rút tỉa bài học, bởi vì đó là lúc những bất cập, những trục trặc của một xã hội hiện ra một cách rõ ràng không thể che giấu.

Với nhận định này, trang ý kiến của Les Echos rút ra ba nhận xét về xã hội Trung Quốc :

Thứ nhất, dù với tất cả các biện pháp kiểm soát xã hội mà chế độ thi hành từ hệ thống video nhận diện, theo dõi kiểm duyệt thông tin trên mạng như tác phẩm "1984" của George Orwell mô tả chế độ toàn trị Stalin và Đức Quốc Xã, chính quyền Trung Quốc cũng không có khả năng truy ra nguồn cội của dịch bệnh để ngăn chặn lây lan.

Khi Nhà nước Trung Quốc ở thế kỷ 21 sử dụng chế độ cách ly như chiếu chỉ của vua Pháp ban hành cách nay 700 năm để chống bệnh cùi, thì còn gì để nói ?

Thứ ba, trước tâm lý giao động, lo sợ của công luận, một số nhà bình luận mượn hình các đường biểu diễn thống kê để chứng minh Covid-19 không nguy hiểm hơn bệnh cúm.

Vấn đề là trong cơn hấp tấp, những tín đồ của con số đã quên một điều cơ bản là trong trường hợp xuất hiện dịch lạ, lấy số nạn nhân qua đời chia cho số người bị nhiễm, để tìm tỷ lệ tử vong hầu suy đoán dịch đang tăng hay giảm, là sai. Đó là trường hợp của Trung Quốc, ngày nào cũng cho thống kê 2,1% tử vong.

Tài liệu mới về Tân Cương

Thêm tài liệu mật của Trung Quốc bị phát tán, tố giác chính sách giam cầm người Duy Ngô Nhĩ trong các nhà tù khổng lồ ở Tân Cương : Từ năm 2014, ban lãnh đạo đảng cộng sản đưa 200.000 cán bộ về nông thôn để "thu thập thông tin và dạy người Hồi giáo cách yêu nước".

Ba tháng sau khi đợt tài liệu mật thứ nhất được phát tán, đợt tài liệu thứ hai cũng được trao cho nhà báo điều tra người Đức Adrian Zenz và 12 cơ quan truyền thông quốc tế trong đó có các đài truyền hình Mỹ, Anh, báo New York Times Le Monde

Tài liệu liên quan đến quận Karakash, sát sa mạc Taklamakan, Tân Cương, trong đó có danh sách hàng trăm người bị nhốt vào trại cải tạo vì những lý do chẳng có gì là bất chính như có ba đứa con, có liên lạc với nước ngoài, biểu lộ niềm tin tôn giáo. Cụ thể, chỉ cần có một người bà con ở nước ngoài hay xin cấp hộ chiếu mà sau đó không đi du lịch… là có thể ở tù.

Một thành phần khác, gồm những người từ 20 đến 40 tuổi tức sinh vào những thập niên 1980, 1990, 2000, thì bị xem là thành phần có "tư tưởng khó đoán". Chỉ trong một huyện mà có đến "3.000 người đi cải tạo" trong đó có "331 học viên" có thân nhân ở nước ngoài.

Những người được thả cũng không yên thân sau đó. Họ luôn sống trong mối đe dọa bị bắt trở lại.

Danh sách đen Karakash, theo nhà báo Đức Adrian Zenz, cho thấy rõ chiến dịch "giam cầm và tẩy não đặt trên nguyên tắc nghi can là người có tội hoặc đồng lõa với tội ác", một hình thức khủng bố tinh thần buộc toàn gia phải luôn tuân thủ chế độ.

Donald Trump, đồng minh của phe bảo thủ Iran ?

Phe bảo thủ Iran củng cố thế thống trị. Phe ôn hòa được dự báo thua lớn trong kỳ bầu Quốc hội 21/02. Nhờ công ai hay lỗi tại ai ?

Đây là chủ đề bài phóng sự đặc biệt của Le Monde từ Tehran. Trong mục đích củng cố phe bảo thủ, chế độ Hồi giáo dàn dựng tuyên truyền đánh bóng tướng Qasem Soleimani, bị Mỹ oanh kích giết chết hồi đầu tháng Giêng.

Cuộc bầu cử Quốc hội ngày 21/02 tới đây, dưới sự kiểm soát của chế độ, sẽ là chiến thắng lớn của phe cực kỳ bảo thủ. Tổng thống Hassan Rohani, trong buổi lễ ngày 11/02 có dấu hiệu lép vế. Theo nhận định của một cựu chỉ huy Vệ binh Cách mạng Hồi giáo, Donald Trump đã tặng cho phe bảo thủ một món quà vô giá khi hạ sát tướng Qasem Soleimani.

FSB bị cáo buộc ám sát đối lập Tchetchenia tị nạn tại Đức

Về thời sự Châu Âu, vụ án mật vụ Nga ám sát một nhà đối lập Tchetchenia ở Đức ngày 23/08/2019 là đề tài của báo Pháp. Thủ phạm, Vadim Krasikov, tên trong hộ chiếu là Vadim Sokolov, 54 tuổi, bị bắt tại chỗ và bị truy tố tội sát nhân hôm 11/02 vừa qua.

Qua nhân vật này, cảnh sát liên bang Nga FSB, hậu thân của KGB bị tố cáo đích danh. Theo Le Monde, cũng như các đồng nghiệp Đức, hiếm khi FSB can thiệp ngoài nước Nga. Hầu hết các vụ ám sát, đầu độc thi hành được hay bị tình báo Tây phương phá vỡ, đều do an ninh quân đội Nga thi hành.

Địa Trung hải căng thẳng

Một chủ đề làm tốn giấy mực nhiều nhất là tình hình căng thẳng tại Địa Trung Hải. Với bản đồ chi tiết, Libération La Croix phân tích vì sao Thổ Nhĩ Kỳ và các nước bờ đông quyết liệt giành nhau quyền khai thác tài nguyên trong bối cảnh giữa Ankara và Athens đều ở trong tình trạng chiến tranh chưa kết thúc. Cả hai đều là thành viên của NATO. Hy Lạp còn là thành viên của Liên Hiệp Châu Âu.

Hải sản, khí đốt và nay có thêm tham vọng tại Lybia khiến Thổ Nhĩ Kỳ không ngần ngại đưa quân sang Syria và Libya. Liệu Địa Trung Hải sẽ nổi sóng ?

Từ năm 2019, Ankara đưa chiến hạm đến gần đảo Chypre để dọa tập đoàn dầu khí của Ý đang thăm dò. Trong một động tác trấn an thành viên Liên Hiệp Châu Âu, bộ trưởng quân lực Pháp Florence Parly, ngày hôm qua đến Nicosie để trao đổi về tình hình an ninh với đồng nhiệm đảo Cyprus.

Phim mới

Như mỗi thứ Tư hàng tuần, các rạp chiếu phim Pháp trình chiếu phim mới. Trang phim ảnh của báo chí Pháp hôm nay chú ý bộ phim "Trường hợp Richard Jewell" của Clint Easwood. Câu chuyện có thật, một nhân viên FBI, phá vỡ một vụ khủng bố cứu hàng trăm sinh mạng lúc Thế Vận Atlanta 1996. Nhưng sau đó bị cáo buộc dàn dựng chiến công để được lợi danh.

Phim thứ hai, "Wet Season", mang màu sắc "vòng tay học trò" của đạo diễn Singapore, Anthony Chen.

Phim thứ ba, ấn bản mới dựa theo danh tác The Call Of The Wild, "Tiếng gọi nơi hoang dã" của Jack London với hai tài tử gạo cội Harisson Ford và Omar Sy cùng con chó Buck đi tìm vàng.

Tú Anh

Published in Châu Á

Virus corona đang hoàng hành tại Trung Quốc hơn hai tháng qua vẫn chưa có dấu hiệu dừng lại. Số người chết đã lên đến hơn 2.000 người với gần 75.000 ca nhiễm. Việc phong tỏa Vũ Hán và các thành phố khác tại Trung Quốc gây nên nhiều cảnh hỗn loạn chưa từng thấy.

Người dân Trung Quốc hoang mang và phẫn nộ trước nhiều cái chết thương tâm như cái chết của bác sĩ Lý Văn Lượng. Ông là một trong tám bác sĩ cảnh báo sớm về virus COVID-19 ngay từ cuối tháng 12/2019. Vài ngày sau đó ông bị công an mời lên đồn và bắt phải ký vào bản nhận tội “tuyên truyền sai sự thật, gây hoang mang cho người dân”. Cái chết của bác sĩ Lý Văn Lượng đã khiến quần chúng tức giận, trong đó có nhiều người là trí thức và nghệ sĩ nổi tiếng Trung Quốc.

lyvanluong1

Bác sĩ Lý Văn Lượng, người cảnh báo sớm về dịch cúm corona đã qua đời vì lây nhiễm do virut COVID-19

Không chỉ bác sĩ Lý Văn Lượng qua đời vì nhiễm bệnh mà ngay cả bác sĩ, giám đốc bệnh viện Vũ Hán cũng vừa qua đời do virus COVID-19. Đạo diễn Thường Khải ở Vũ Hán cũng đã tử vong cùng cả gia đình gồm bố mẹ và chị gái khi tự cách ly tại nhà. Theo báo chí thì có hơn 3.000 nhân viên y tế tại Vũ Hán đã bị lây nhiễm virus corona trong khi điều trị cho các bệnh nhân. Gần 800 triệu người Trung Quốc nằm trong khu vực giới hạn đi lại trong đó có Bắc Kinh và Thượng Hải. Hiện đã có hơn 80 quốc gia trên thế giới cấm hoặc hạn chế người Trung Quốc nhập cảnh.

Do dịch cúm Vũ Hán vẫn tiếp diễn nên chưa có con số thống kê về thiệt hại của Trung Quốc do virus corona gây ra tuy nhiên ngay từ bây giờ chúng ta cũng có thể hình dung được sự tổn thất to lớn cho nền kinh tế của Trung Quốc, đại công xưởng của thế giới. Nhiều nhà máy phải đóng cửa trong đó có các nhà máy ô tô. Foxconn, nhà máy sản xuất của Apple, cũng tạm dừng sản xuất. Không chỉ tại Trung Quốc mà nhiều công ty ở bên ngoài cũng bị ảnh hưởng do thiếu nguồn nguyên vật liệu được sản xuất tại Trung Quốc.

Nhân đây, tôi muốn đề cập một chút đến phong trào toàn cầu hóa, đó là việc các công ty lớn tại các nước phát triển di dời các nhà máy hãng xưởng sang các nước đang phát triển nhằm giảm chi phí sản xuất. Đây là trào lưu không thể đảo ngược vì nó hoàn toàn hợp lý. Trung Quốc được chọn làm công xưởng của thế giới vì có một tài nguyên khổng lồ, đó là dân số với hơn 1,4 tỉ người. Nếu Trung Quốc là một nước dân chủ thì không có gì để nói, họ sẽ phát triển và thăng tiến trong bền vững. Tuy nhiên Trung Quốc là một nước độc tài, càng hùng mạnh thì họ càng trở thành mối lo ngại cho hòa bình thế giới khi lãnh đạo Trung Quốc ngày càng công khai bày tỏ tham vọng bá chủ thế giới, ví dụ việc gia tăng chi tiêu ngày càng lớn cho quân sự.

Một Trung Quốc lớn mạnh nhưng vẫn từ chối các giá trị về dân chủ và nhân quyền đã trở thành mối đe dọa chung cho tất cả các nước dân chủ chứ không riêng gì Mỹ. Kìm hãm, bao vây và cô lập Trung Quốc là hành động tự vệ bắt buộc của các nước dân chủ. Nước Nga của Putin cũng bị cấm vận và cô lập sau khi dùng vũ lực sát nhập bán đảo Krime của Ukraine vào lãnh thổ Nga. TPP (Hiệp ước Đối tác xuyên Thái Bình Dương) ra đời là nhằm mục đích bao vây và cô lập Trung Quốc. Đáng tiếc là hiệp ước đó đã bị Donald Trump xé bỏ. Cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung do Trump phát động chỉ gây ồn ào và mang tính mị dân chứ không có hiệu quả là bao.

TMaiMyTrung2

Trong năm 2018 (một năm sau cuộc chiến thương mại), thâm hụt thương mại của Mỹ với Trung Quốc lập kỷ lục với 419,2 tỷ USD, cao nhất trong 10 năm, kể từ năm 2008.

Như chúng ta đều biết thâm thủng thương mại của Mỹ với Trung Quốc vào khoảng 300-350 tỉ USD mỗi năm và Trump cho rằng đây là sự “bất công” đối với Mỹ vì thế ông ta đã châm ngòi cho cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung nhằm cân bằng thâm thủng thương mại giữa hai nước. Sự thật không giản dị như vậy. Trong năm 2018 (một năm sau cuộc chiến thương mại), thâm hụt thương mại của Mỹ với Trung Quốc lập kỷ lục với 419,2 tỷ USD, cao nhất trong 10 năm, kể từ năm 2008. Xuất khẩu hàng hóa Mỹ sang Trung Quốc giảm 9,6 tỷ USD, trong khi nhập khẩu hàng hóa từ Trung Quốc vào Mỹ tăng 34 tỷ USD. Sau 18 tháng, cuối cùng Trump cũng phải ký “hòa ước” đình chiến chiến tranh thương mại với Trung Quốc.

Tại sao như vậy? Trước chiến tranh thương mại, mỗi năm Trung Quốc mua của Mỹ khoảng 200 tỉ USD các loại hàng hóa thì 100% các loại hàng hóa đó là của Mỹ. Trong khi đó hàng hóa Trung Quốc nhập khẩu vào Mỹ, thì có đến hơn 50% là hàng hóa của các công ty Mỹ sản xuất tại Trung Quốc. Apple là một ví dụ. Một chiếc điện thoại iPhone sản xuất ở Trung Quốc với giá khoảng 240 USD, trong đó Trung Quốc chỉ nhận được 8,46 USD, số còn lại chia đều cho các công ty Mỹ, Nhật, Hàn, Đài Loan. Mỗi cái điện thoại, Apple đút túi gần 300 USD. 50% hàng hóa còn lại là những mặt hàng gia dụng và tiêu dùng thiết yếu mà người Mỹ bắt buộc phải mua. Kết quả là dù Trump có đánh thuế bao nhiêu trên hàng hóa Trung Quốc nhập khẩu thì thâm thủng mậu dịch cũng không vì thế mà giảm đi. Hơn nữa tiền thuế đó là dân Mỹ trả chứ Trung Quốc không có trả. Dân Mỹ là con nhà giàu nên nhu cầu chi tiêu lớn, họ bỏ tiền ra để nhận được những thứ mình cần, điều đó hoàn toàn hợp lý, thuận mua vừa bán.

Quá trình toàn cầu hóa là không thể thay đổi. Không có công ty nào tại Mỹ có thể làm ra được một cái áo sơ mi hay một đôi giày với giá 10 USD, đơn giản vì tiền lương của người Mỹ quá cao. Không chỉ Mỹ và các nước phát triển mới làm như vậy mà ngay cả các nước như Hàn Quốc, thậm chí là Thái Lan cũng đã không làm gia công may mặc từ nhiều năm qua. Các công việc đó sẽ chuyển sang Trung Quốc hoặc các nước đang phát triển như Việt Nam, Bangladesh, Pakistan, Myanmar… Trung Quốc không “ăn cắp” công ăn việc làm của người Mỹ. Mỹ và các nước phát triển sản xuất các mặt hàng có giá trị cao và tinh vi còn các mặt hàng rẻ tiền và cần nhiều sức lao động sẽ chuyển sang cho các nước kém phát triển.

Cái giá mà Trung Quốc phải trả cho việc làm ra hàng hóa giá rẻ để xuất đi khắp thế giới là vô cùng lớn. Dễ thấy nhất là sự hủy hoại môi trường. Trung Quốc đã cố gắng tăng trưởng kinh tế một cách hoang dại bất chấp hậu quả. Chủ nghĩa thực tiễn của Mỹ và các nước dân chủ cũng đã lợi dụng và tiếp tay cho sự phát triển hoang dại đó. Giờ đây thế giới đã nhận ra là không thể tiếp tục như vậy. Dịch cúm Vũ Hán có thể là cơ hội để các nước dân chủ cô lập Trung Quốc một cách mạnh mẽ hơn. Việc các nhà máy rút khỏi Trung Quốc đã, đang và sẽ tiếp tục gia tăng trong thời gian tới. Hơn nữa việc phụ thuộc quá nhiều vào Trung Quốc cũng nguy hiểm cho chuỗi cung ứng hàng hóa toàn cầu mỗi khi có sự cố tại quốc gia này.

Việt Nam sẽ ra sao trong hoàn cảnh mới này?

Có thể nói là Việt Nam đang đứng trước một cơ hội “có một không hai” để phát triển và vươn lên. Nhiều nhà máy sẽ chuyển từ Trung Quốc sang Việt Nam và các nước khác trong khu vực. Một đồng thuận gần như là 100% của các nước dân chủ là kéo Việt Nam ra khỏi quĩ đạo Trung Quốc, giúp Việt Nam mạnh lên để làm đối trọng với Trung Quốc. Việc Hiệp định thương mại tự do Việt Nam-EU (EVFTA) vừa được nghị viện Châu Âu thông qua (hôm 12/2/2020) bất chấp phản đối của nhiều tổ chức xã hội dân sự và nhân quyền quốc tế là một minh chứng.

Đảng cộng sản Việt Nam cũng không còn lựa chọn nào khác ngoài việc “bỏ Tàu theo Mỹ” dù thâm tâm không hề muốn. Kinh tế của Việt Nam phụ thuộc quá lớn vào ngoại thương, chủ yếu là Mỹ và các nước dân chủ. Như vậy quá trình “xoay trục” là không thể đảo ngược. Trung Quốc sẽ sớm rơi vào khủng hoảng và chúng ta sẽ thấy rõ điều đó trong năm 2020. Dịch cúm Vũ Hán cũng đã bộc lộ nhiều lúng lúng và bất cập của một chính quyền thiếu vắng tự do và dân chủ. Trong một hệ thống chính trị độc đoán, thiếu minh bạch với sự kiểm duyệt gắt gao càng làm cho tình hình hỗn loạn, lòng dân hoang mang. Nếu chính phủ Trung Quốc không bưng bít ngay từ đầu, khi dịch cúm mới xảy ra thì có thể hậu quả đã không nghiêm trọng như bây giờ.

Chúng ta có thể thấy là cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung không gây thiệt hại nhiều cho Trung Quốc mà chính con virus corona bé nhỏ mới thực sự làm cho đế quốc khổng lồ của tập Cận Bình chao đảo. Đây là một cơ hội trời cho để Mỹ và các nước dân chủ cô lập Trung Quốc. Không phải tự nhiên mà Trung Quốc tố cáo Mỹ là “gieo rắc sự hoang mang và sợ hãi” cho dư luận thế giới bằng việc rút các cơ quan ngoại giao Mỹ tại Vũ Hán về nước và sau đó đem máy bay đến Trung Quốc để di tản toàn bộ công dân của Mỹ tại đây. Các nước khác lập tức theo chân Mỹ, trong đó có cả Việt Nam.

Đứng trước cơ hội này, Việt Nam muốn hay không cũng phải thay đổi. Nếu Việt Nam vẫn tiếp tục là một bản sao của Trung Quốc thì không có lý do gì để các tập đoàn đa quốc gia chuyển các nhà máy sang Việt Nam. Họ có rất nhiều sự lựa chọn khác trong khu vực. Như vậy, dù muốn hay không thì chính quyền Việt Nam cũng phải cải cách và thay đổi. Các áp lực từ các tổ chức xã hội dân sự và nhân quyền quốc tế sẽ gia tăng ngày càng mạnh lên đảng cộng sản Việt Nam. Cơ hội dân chủ hóa đất nước ngày càng đến gần. Những người thật sự quan tâm đến tương lai và vận mệnh đất nước cần tìm đến và kết hợp lại với nhau thành một lực lượng dân chủ hùng mạnh để trở thành một giải pháp cho đất nước.

Việt Hoàng (20/02/2020)

Published in Quan điểm