Thông Luận

Cơ quan ngôn luận của Tập Hợp Dân Chủ Đa Nguyên

Thủ tướng Việt Nam yêu cầu đóng cửa các dịch vụ không cần thiết (RFI, 24/03/2020)

Trước tình hình dịch Covid-19 có nguy cơ lan rộng ở Việt Nam, thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc hôm 23/03/2020 đã yêu cầu đóng cửa các dịch vụ không cần thiết, hạn chế tối đa việc tụ tập đông người đồng thời đề nghị các cơ sở thờ tự không tụ tập đông người.

phongchong1

Virus corona : Việt Nam chuẩn bị đóng cửa các hoạt động không cần thiết. Ảnh chụp ngày 07/03/2020. Reuters

Các dịch vụ không cần thiết bao gồm dịch vụ karaoke, massage, quán bar, vũ trường, rạp chiếu phim, sân vận động... Chỉ có các cơ sở kinh doanh các mặt hàng thiết yếu mới được tiếp tục mở cửa.

Theo báo điện tử của chính phủ Việt Nam, trong cuộc họp Thường trực Chính phủ về phòng, chống dịch Covid-19 hôm qua, 23/3/2020, ông Nguyễn Xuân Phúc còn yêu cầu bộ Công An và chính quyền các thành phố trực thuộc trung ương từ đây đến cuối buổi chiều 25/03 rà soát tất cả các trường hợp người nước ngoài, người Việt Nam ở nước ngoài đã nhập cảnh Việt Nam từ ngày 08/3/2020, để yêu cầu những người này cách ly tại nhà, nơi lưu trú.

Theo ông Nguyễn Xuân Phúc, Việt Nam nay đã bước vào giai đoạn ba của dịch virus corona, với nguy cơ lây trong cộng đồng rất cao. Lãnh đạo Việt Nam cho rằng thời gian 10-15 ngày tới sẽ quyết định thất bại hay thành công trong việc phòng chống dịch Covid-19 ở Việt Nam.

Tính đến sáng 24/03, theo thông báo chính thức của Bộ Y tế, Việt Nam có tổng cộng 123 ca Covid-19, đa số là bị lây từ những người từ nước ngoài vào Việt Nam.

Theo nhận xét của tờ Financial Times, Việt Nam đã chứng tỏ là một mô hình của một quốc gia phòng chống dịch với nguồn lực hạn chế, nhưng với một ban lãnh đạo quyết tâm. Thay vì tiến hành xét nghiệm đại trà như nước Hàn Quốc giàu có, Việt Nam tập trung vào việc cách ly những người bị lây nhiễm và những người đã tiếp xúc với bệnh nhân.

Thanh Phương

*******************

Việt Nam siết chặt biện pháp chống Covid : Đóng cửa nhà hàng quán ăn (VOA, 24/03/2020)

Tất c các nhà hàng, quán ăn ti Thành phố Hồ Chí Minh đã được lnh đóng ca cho ti cui tháng Ba nhm chn bt đà lây lan ca dch Covid-19, gia lúc s người lây nhim ti thành ph được coi là th đô thương mi ca Vit Nam tăng thêm 6 người, tính ti chiu ngày 24/3.

phongchong2

Không ảnh Thành phố Hồ Chí Minh. nh chp năm 2012. Reuters/Kham

Theo lệnh mi tt c các hàng quán có th cha t 30 người tr lên ti khp các qun huyn ca thành ph đu phi ngưng hot đng t 6 gi chiu ngày 24/3 cho ti hết ngày 31/3.

Lệnh này được áp dng theo quyết đnh do Phó Ch tch thường trc UBND Thành phố Hồ Chí Minh Lê Thanh Liêm ký, theo báo chí trong nước.

Trước đó, chính quyn đã đóng ca tt c các rp cine, câu lc b, quán bar, massage, karaoke cũng như các phòng gym, spa, v.v… t trung tun tháng Ba.

Về tình hình dch, báo Tin Phong dn li Giám đc S Y tế Thành phố Hồ Chí Minh Nguyễn Tn Bnh cho biết ti cuc hp trc tuyến Ban ch đo phòng chng dch bnh Covid-19, là s ca nhim virus corona tính cho đến 3 gi chiu ngày 24/3 là 123 ca. Ngoài ra còn có 644 trường hp nghi nhim đang b cách ly, và hơn 52.000 trường hp tiếp xúc gần cn theo dõi.

Vẫn theo ngun tin này thì ti Thành phố Hồ Chí Minh, có 6 ca dương tính đang ch B Y Tế công b, 14 ca nghi ng, trong đó có 8 ca xét nghim âm tính và 6 ca đang ch kết qu.

Hãng tin Reuters tường thut rng Thành phố Hồ Chí Minh ghi nhn 39 ca nhim virus Covid-19, đa số các trường hp đu do nhim virus t Châu Âu.

phongchong3

nh chp ngày 3/3/2020 nhân viên chun b kh trùng mt chiếc máy bay ca Vietnam Airlines sân bay Ni Bài, Hà Ni. AFP

Ngày hôm trước, 23/3, Thành phố Hồ Chí Minh đã tiếp nhn 8 chuyến bay vi 732 người nhp cnh ti sân bay Tân Sơn Nht, trong s này có 15 trường hp có triu chng Covid-19 đang được xét nghim và đang b cách ly.

Giám đốc S Y tế thành ph kêu gi tt c nhng công dân Việt Nam, k c du hc sinh tr v nước trước ngày 19/3 cách ly nhà trong 14 ngày dưới s giám sát ca các cơ quan y tế, theo VnExpress.

Phần ln dân mng đu ng h lnh đóng ca tt c các nhà hàng quán ăn gia lúc gii thm quyn d đoán hai tun l ti đây s có tính cách quyết đnh trong cuc chiến chng dch Covid-19.

Published in Việt Nam

Chuyên gia Pháp : Bắc Kinh viện trợ để làm quên nguồn gốc virus Vũ Hán

François Godement, RFI, 24/03/2020

Trung Quốc chi viện chỉ một phần rất nhỏ sản lượng khẩu trang của mình nhưng tuyên truyền rầm rộ, hành động song phương để làm nổi bật vai trò Bắc Kinh. Điều nghịch lý là viện trợ của Hoa Kỳ cao gấp 10 đến 100 lần so với Trung Quốc. Việc chính quyền Trump không quảng bá gì là một sai lầm cực lớn.

toiac1

Phái đoàn Trung Quốc mang khẩu trang đến giúp Hy Lạp chống dịch, ngày 21/03/2020. © Reuters/Alkis Konstantinidis

Chuyên gia về Châu Á François Godement của Viện Montaigne khi trả lời phỏng vấn của báo La Croix ngày 24/03/2020 đã nhận định, việc Trung Quốc tuyên truyền rầm rộ khi giúp đỡ một số nước về y tế trong đại dịch virus corona, là nhằm làm quên đi xuất xứ của con virus Vũ Hán.

La Croix :  Trung Quốc gởi thiết bị y tế đến Châu Âu để giúp chống dịch. Phải chăng để chứng tỏ "quyền lực mềm" của Bắc Kinh, vốn luôn tìm cách xuất hiện như một mạnh thường quân giàu lòng vị tha ?

François Godement : Phương diện đầu tiên của sự trợ giúp này là lợi ích rất cụ thể của nó : giờ đây ai có thể từ chối các khẩu trang và máy giúp thở của Trung Quốc ? Mặt khác, là các bài diễn văn đi kèm. Đó là nhằm làm quên đi ổ dịch đầu tiên là từ Vũ Hán, quên rằng giải pháp ban đầu của Trung Quốc là thảm họa. Virus đã lây từ loài vật sang con người, từ khi phát hiện trường hợp thứ nhất cho đến khi thông tin cho Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và chính phủ các nước khác trễ mất ba tuần lễ, từ ngày 31/12/2019 cho đến ngày 21/01/2020.

Đồng thời chính quyền Trung Quốc ra lệnh phong tỏa hết sức nghiêm ngặt, và cách này tỏ ra hiệu quả. Ngoài ra Trung Quốc cũng có khả năng sản xuất 115 triệu khẩu trang mỗi ngày, và từ nay đến cuối tháng có thể lên đến 200 triệu khẩu trang. Nhu cầu ở Hoa lục vẫn rất lớn, và số lượng gởi ra nước ngoài trên thực tế không nhiều – từ 2 đến 4 triệu khẩu trang cho toàn bộ Châu Âu – tức là chỉ một phần rất nhỏ của sản lượng hàng ngày.

Tiếp đến, cung cách của Bắc Kinh luôn là hành động theo kiểu song phương, giữa hai chính phủ, để làm nổi bật vai trò của mình. Trong thời kỳ dịch Ebola năm 2014, Trung Quốc không hề thông qua Tổ chức Y tế Thế giới. Bắc Kinh khoa trương những hành động của mình tại Châu Phi với một bộ máy tuyên truyền quy mô, tương phản hẳn với truyền thông Châu Âu.

Trung Quốc nay xuất hiện như nhân tố hàng đầu, trong khi việc Luxembourg, hai bang của Đức là Saarland (Sarre), Baden-Württemberg (Bade-Wurtemberg), Thụy Sĩ dành các giường bệnh chăm sóc đặc biệt cho bệnh nhân các nước láng giềng, và ngay cả những nỗ lực của Ủy Ban Châu Âu cũng không được đưa tin rộng rãi.

La Croix :  Phải chăng Trung Quốc muốn lấp chỗ trống của vai trò lãnh đạo mà Hoa Kỳ đã để lại ?

François Godement : Nghịch lý là đóng góp của Hoa Kỳ vào các tổ chức quốc tế và viện trợ cho các nước khác cao gấp 10 đến 100 lần so với Trung Quốc. Viện trợ của chính phủ thì lớn gấp 10 lần, còn đóng góp của lãnh vực tư nhân thì cao hơn Trung Quốc đến 100 lần, chẳng hạn Fondation Bill-Gates và các tổ chức khác. Việc chính quyền Trump không quảng bá gì là một sai lầm cực lớn.

Ngược lại, Trung Quốc liên tục có những tuyên bố đầy thiện chí, nhưng hành động lại chẳng bao nhiêu. Phương pháp "quyền lực mềm" của Bắc Kinh có vẻ là phương pháp tự kỷ ám thị. Cách này mang lại kết quả trong cuộc khủng hoảng hiện nay, khi "soft power" Mỹ hầu như hoàn toàn thiếu vắng, dù Washington vẫn hành động nhưng lại không vận dụng truyền thông.

La Croix :  Bắc Kinh đã chứng tỏ tính hiệu quả của mô hình cai trị độc đoán ?

François Godement : Đài Loan, Hàn Quốc, Israel là các chế độ dân chủ, và hiện nay họ sử dụng những công cụ kỹ thuật số để truy tìm những ai tiếp xúc với những người nghi nhiễm bệnh, và giám sát việc phong tỏa. Sự khác biệt chủ yếu liên quan đến chủ nghĩa cá nhân ở Châu Âu.

Tất nhiên là Trung Quốc tiếp tục các mục tiêu chính trị. Trước hết là thông qua chiến dịch bóp méo thông tin để làm quên đi chính tại Trung Quốc mà con virus Vũ Hán đã lan rộng một cách điên cuồng. Phát ngôn viên chính thức của bộ Ngoại Giao Trung Quốc còn cáo buộc quân đội Mỹ đã cố tình mang virus corona đến Vũ Hán. Và nay thì Bắc Kinh cho lan rộng một cách phổ biến hơn nữa thông tin là con virus này có thể xuất xứ từ Ý !

Trong bối cảnh cuộc khủng hoảng dịch tễ nghiêm trọng này đã gây ra một cuộc khủng hoảng lòng tin tại Châu Âu, giữa người dân và chính phủ - trước hết là Liên Hiệp Châu Âu, bị cáo buộc đủ loại sai lầm - Trung Quốc cũng có thể hy vọng được coi là một điển hình để noi theo. Nhưng không phải Trung Quốc có thể mang lại nguồn lực cần thiết cho một kế hoạch tái thúc đẩy kinh tế Châu Âu.

La Croix :  Có thể chờ đợi gì từ cuộc chiến tranh tuyên truyền này ?

François Godement : Nếu Trung Quốc tiếp tục trốn tránh cuộc điều tra về nguyên nhân xảy ra đại dịch, thì có đủ các lý do để họ có thể lo lắng về tai tiếng. Ngược lại, nếu Bắc Kinh tái khởi động bộ máy sản xuất và nhanh chóng tìm lại sự năng động về kinh tế, Trung Quốc có thể được coi là mô hình, cho dù khó thể hình dung nổi một sự tăng trưởng như thời kỳ trước khi xảy ra đại dịch virus Vũ Hán.

Thụy My

Nguồn : RFI, 24/03/2020

*********************

Kỷ lục thương tâm tại Ý và những linh mục thiên chúa giáo anh hùng

Trung Nam, thoibao.de, 24/03/2020

Từ ngày 19/3, nước Ý đã vượt Trung Quốc, nơi bùng phát dịch bệnh và trở thành quốc gia có tổng số người thiệt mạng vì dịch bệnh viêm phổi Vũ Hán cao nhất thế giới cho đến thời điểm này.

toiac2

Ảnh : Xe tải quân đội Ý chở xác người đến khu hỏa táng, Bergamo, ngày 18/03/2020

Cho đến hết ngày 21/3 tổng số người chết vì dịch bệnh ở nước này lên 4.825 trường hợp, chiếm 38,3% số ca tử vong của thế giới.

Con số 793 ca tử vong trong ngày 21/3 vừa qua là mức tử vong cao nhất mà một quốc gia ghi nhận trong ngày kể từ khi dịch bệnh bùng phát.

Italy, đất nước với 60 triệu dân, đã được đặt trong tình trạng phong tỏa từ ngày 12/3, việc tụ tập nơi công cộng bị cấm, hầu hết cửa hàng đóng cửa.

Quan sát cho thấy cảnh sát tuần hành thường xuyên trên các đường phố tại thủ đô Roma ngày 21/3, kiểm tra giấy tờ và phạt những người ở ngoài đường mà không có lý do chính đáng như đi mua nhu yếu phẩm.

Trước tình trạng khẩn cấp này, trong đêm 21 rạng sáng 22/03/2020, thủ tướng Giuseppe Conte đã quyết định ngừng mọi hoạt động sản xuất không cần thiết trên toàn lãnh thổ, mà vẫn đảm bảo những mặt hàng và dịch vụ thiết yếu.

Quy định sẽ có hiệu lực kể từ thứ 2 ngày 23/3, dự kiến kéo dài đến ngày 3/4. Các siêu thị, hiệu thuốc, bưu điện và ngân hàng được cho sẽ vẫn mở cửa.

Thủ tướng Italia nhấn mạnh rằng nước này đang rơi vào cuộc khủng hoảng quốc gia nghiêm trọng nhất kể từ Thế chiến II.

Trước tình hình dịch bệnh leo thang nhanh chóng tại Ý, Nga và Cuba đã điều chuyên gia giúp Ý chống dịch.

Ngày 22/3, 4 máy bay vận tải quân sự Ilyushin Il-76 của Nga chở các chuyên gia và thiết bị y tế tới giúp Italy đối phó dịch bệnh viêm phổi Vũ Hán đã hạ cánh tại căn cứ không quân Pratica di Mare.

Điện Kremlin trước đó cho hay, Tổng thống Putin hôm 21/3 đã điện đàm với Thủ tướng Italy Giuseppe Conte.
Tại cuộc điện đàm, nhà lãnh đạo Nga đã bày tỏ sự ủng hộ và đề nghị hỗ trợ Italy bằng các phương tiện tẩy trùng di động và đội ngũ chuyên gia nhằm giúp đỡ các khu vực chịu ảnh hưởng nặng nề nhất bởi dịch bệnh viêm phổi Vũ Hán ở Italy.

Cuba cũng đã giúp đỡ Italy đối phó với bệnh dịch. Với nhóm bác sĩ gồm 52 người, lần đầu tiên Cuba gửi một đội hỗ trợ khẩn cấp tới Italy.

Các bác sĩ tới Italy là nhóm y tế thứ 6 được Cuba cử đi trong những ngày gần đây để góp phần kiểm soát sự lây lan của dịch bệnh viêm phổi Vũ Hán. Trước đó, các bác sĩ Cuba đã được điều động tới Venezuela, Nicaragua, Jamaica, Suriname và Grenada.

Kể từ sau cuộc cách mạng năm 1959, Cuba nhiều lần gửi các "đội quân áo choàng trắng" tới các khu vực xảy ra thảm họa trên toàn thế giới, trong đó chủ yếu là các nước nghèo. Các bác sĩ Cuba đã tích lũy nhiều kinh nghiệm trong cuộc chiến chống dịch tả ở Haiti và dịch ebola ở Tây Phi trong những năm 2000.

toiac3

Ảnh : Các bác sĩ Cuba nhận cờ Cuba và Ý trước khi sang Ý hỗ trợ phòng chống dịch viêm phổi Vũ Hán đang lan tràn tại Ý

Trước đó, vào ngày 12/3, Trung Quốc đã cử nhóm chuyên gia y tế cùng trang thiết bị đến Italy để hỗ trợ quốc gia Nam Âu trong cuộc chiến chống dịch bệnh viêm phổi Vũ Hán. Thông tin về sự việc trên cũng gây ra những phản ứng trái chiều tại Ý.

Vào thời điểm ngày 10/3 Ý đã là quốc gia có mức tử vong cao nhất bên ngoài Trung Quốc.

Theo yêu cầu khẩn cấp của Hội Chữ thập Đỏ Ý, Hội Chữ thập Đỏ Trung Quốc đã thành lập nhóm chuyên gia phòng chống dịch bệnh đến Ý.

Máy bay đưa đoàn chuyên gia và trang thiết bị y tế từ Trung Quốc đến hỗ trợ Ý chống dịch viêm phổi Vũ Hán đã hạ cánh ở sân bay quốc tế Fiumicino ở thủ đô Roma đêm 12/3.

Theo Tân Hoa xã, nhóm chuyên gia Trung Quốc được điều động sang hỗ trợ nước Ý gồm 9 thành viên. Chiếc máy bay Airbus A350 còn mang theo hàng tấn trang thiết bị hỗ trợ Italy ứng phó dịch bệnh viêm phổi Vũ Hán

Tuy nhiên, như tin đã đưa, truyền thông Ý nghi ngờ đây là "tin giả" và cho biết hàng ngàn bình oxy Đài Loan và hàng chục ngàn khẩu trang đều là do Ý bỏ tiền ra mua, đây chỉ là giao dịch mua bán thương mại giữa hai quốc gia Trung Quốc và Ý.

Ông Maurizio Gasparri, nghị sĩ của Thượng viện Ý và là cựu Bộ trưởng truyền thông, đã nghiêm khắc chỉ trích Đảng cộng sản Trung Quốc tung tin đồn và những tuyên truyền dối trá đồng thời tuyên bố "Trung Quốc cơ bản chính là virus trên thế giới".

Trước đó, một nhóm chuyên gia Trung Quốc đã đến Tehran hôm 7/3 để giúp Iran chống lại đợt bùng phát dịch bệnh, khi số trường hợp được xác nhận ở Iran tăng hơn 50% chỉ sau một đêm. Theo South China Morning Post, Trung Quốc cũng đã gửi nhóm chuyên gia kiểm soát dịch bệnh đến Iraq vào cùng thời điểm trên.

Đồng hành với những con chiên ngoan đạo trong những giờ phút sinh tử bởi dịch bệnh viêm phổi Vũ Hán trong bệnh viện, nhiều linh mục thiên chúa giáo đã nhiễm bệnh dịch và qua đời.

Giáo hoàng Francis đã khuyến khích các linh mục Công giáo người Ý can đảm ra ngoài và đến với những người bệnh. Đến thăm các phòng chăm sóc đặc biệt của bệnh viện, tại đây các linh mục đã tiếp xúc và cầu nguyện với những trường hợp nhiễm dịch bệnh viêm phổi Vũ Hán nghiêm trọng nhất.

Trong khi thực hiện sứ mệnh thiêng liêng của mình, giúp đỡ những bệnh cần hỗ trợ tinh thần, nhiều linh mục đã bị nhiễm bệnh.

Chỉ riêng thứ Sáu và thứ Bảy vừa qua (20 – 21/3) đã có 10 linh mục qua đời. Phần lớn là những linh mục lớn tuổi, thuộc nhóm người có nguy cơ tử vong cao khi nhiễm bệnh.

Theo báo Avenire của Hội đồng giám mục Ý cho đến ngày 19/3, ít nhất 28 linh mục chết vì dịch bệnh viêm phổi Vũ Hán và 2 trường hơp : cha Guido Mortari chết vì viêm phổi trước khi được xét nghiệm và cha Giorgio Bosini, người đã có bệnh nền nguy hiểm.

Hơn một nửa số linh mục qua đời này trên 80 tuổi. Linh mục trẻ nhất trong số này là cha Andrea Avanzini của giáo phận Parma, qua đời ở tuổi 54.

Giáo phận có nhiều linh mục qua đời vì dịch bệnh nhất là giáo phận Bergamo (11 vị linh mục đã qua đời trong khi đó vẫn còn 15 vị đang điều trị tại bệnh viện ; giáo phận Parma có 6 linh mục nạn nhân của dịch bệnh, giáo phận Piacenza-Bobbio và giáo phận Milan đều có 3 linh mục qua đời). Các giáo phận khác có linh mục qua đời do nhiễm dịch bệnh là Cremona, Lodi, Brescia, Casale Monferrato và Tortona.

Giáo hoàng Francis, Vatican và nhà thờ Công giáo tại Italy thời gian qua đã điều chỉnh nhiều truyền thống hàng trăm năm tuổi để cùng mọi người ngăn chặn dịch bệnh viêm phổi Vũ Hán.

Khi toàn bộ vùng Lombardia bị cách ly, Hội đồng Giám mục Ý đã ra quyết định ngưng các việc cử hành phụng vụ mang tính tập thể bao gồm cả thánh lễ, các nghi thức an táng, trước đây được làm trong nhà thờ, nay sẽ chỉ cử hành đơn giản ở ngoài nghĩa trang.

Giáo hội Công giáo Roma thông báo các thánh lễ Phục sinh và Tuần Thánh của Giáo hoàng Francis trong tháng 4 sẽ được tổ chức kín. Động thái được đánh giá là chưa từng có tiền lệ ở Vatican trong lịch sử hiện đại.

Trước đó, đức giáo hoàng đã tỏ lòng hiệp thông với nước Ý nên người đã không có gặp gỡ trực tiếp với người dân đi hành hương. Để tránh việc tụ tập nhiều người trên quảng trường thánh Phê-rô thì người đã đọc kinh truyền tin vào lúc 12 giờ trưa ngày Chủ Nhật, hay là cuộc gặp gỡ chung vào các sáng thứ Tư hàng tuần ở trên quảng trường cũng được sẽ truyền trực tiếp trên Internet từ thư viện riêng của Ngài.

Trưa 15/3 vừa qua, Giáo hoàng Francis đã rời Vatican để đến dự buổi lễ tại Thánh đường Santa Maria, cầu nguyện đại dịch chấm dứt mà không thông báo lịch trình từ trước. Người đứng đầu Giáo hội Công giáo sau đó đi dọc theo một trong những tuyến đường chính của thủ đô Roma, Italy, từ Thánh đường Santa Maria đến thăm Nhà thờ St. Marcello.

Tại đây, giáo hoàng đã cầu nguyện trước thánh giá từng được dùng trong một thánh lễ năm 1522 khi dịch bệnh bùng phát ở Roma. Giáo hoàng Francis cũng dành lời cầu nguyện cho người bệnh, gia đình họ, nhân viên y tế, cùng với người lao động đang nỗ lực để các hiệu thuốc và cửa hàng thực phẩm khắp Italy duy trì hoạt động.

Nhiều linh mục giáo hội công giáo mà đại diện là những vị linh mục ra sức đồng lòng cùng đất nước Italy chống lại dịch bệnh.

Giữa tất cả những khó khăn, Giáo hội cố gắng – bất chấp lệnh giới nghiêm và nguy cơ lây nhiễm – để đi đến gần với các bệnh nhân. Một gương mặt điển hình là linh mục Aquilino Apassiti, 84 tuổi. Ông là một linh mục chăm sóc tinh thần cho bệnh nhân tại bệnh viện Bergamos Giovanni XXIII.

Trong một vài cuộc phỏng vấn qua điện thoại, ông đã mô tả tình huống bi thảm hiện nay : "Bệnh nhân chết một mình mà không ai có thể đến để họ nói lời từ biệt".

Trong bệnh viện, vị linh mục này phải đeo mặt nạ bảo vệ. Đó là một hạn chế lớn đối với ông, vì ông "thậm chí không thể tặng cho bệnh nhân một nụ cười". Do các quy định bảo vệ nghiêm ngặt, ông không thể làm gì nhiều hơn là nói vài lời an ủi ngắn bình thường.

Italy đã và đang trải qua những giờ phút đau thương. Nhưng với tinh thần lạc quan vốn có cùng những sự chia sẻ tinh thần của những vị linh mục anh hùng, đất nước được ca ngợi là "Cuộc sống tươi đẹp" sẽ vượt qua được giai đoạn khó khăn này.

Trung Nam (Đà Nẵng)

Nguồn : Thoibao.de, 24/03/2020

********************

Vì sao Ý bùng phát dịch Covid-19 ?

J.B Nguyễn Hữu Vinh, Người Việt, 21/03/2020

Những thông tin liên tục về dịch bệnh do virus Corona đang được cập nhật hằng ngày, hàng giờ trên các phương tiện thông tin đại chúng của toàn thế giới. Con số người bị nhiễm và chết tăng chóng mặt gây nên sự hoảng loạn của nhiều nơi, nhiều vùng trên thế giới và tác động lớn đến mọi mặt đời sống xã hội.

toiac4

Cảnh sát Roma kiểm tra người lái xe "tự khai báo" tại Via Pontina hôm 21/3. Vào ngày 20/3, Ý xác nhận có 627 người tử vong vì Covid-19. (Hình : Alberto Pizzoli/AFP via Getty Images)

Trung Quốc là nơi đã xuất phát loại virus này. Người ta đã thấy ở đó những cảnh tượng kinh hoàng của đại dịch. Những video clip được phát tán một cách khó khăn trên mạng, do phải vượt qua sự kiểm soát gắt gao của nhà cầm quyền Trung Quốc, làm cả thế giới hoảng sợ.

Người ta sợ sự lây lan âm thầm của nó một cách nhanh chóng và rộng rãi.

Người ta sợ hình ảnh những người đi đường ngã vật xuống đất và chết như ngả rạ.

Người ta sợ sự đối xử của nhà cầm quyền đối với người dân Vũ Hán khi cả thành phố hơn chục triệu người dân bị phong tỏa bằng những biện pháp kinh hoàng như hàn chặt cửa sắt, bắt bớ như bắt giặc những người dân vào nơi cách ly.

Người ta sợ những cảnh tượng ở bệnh viện mà người chết nằm la liệt với người sống cạnh hành lang bệnh viện mà không đủ bác sĩ, y tá khám bệnh cho họ.

Những con số nhảy múa từng ngày, từng giờ về số người nhiễm bệnh và người chết. Người ta nghi ngờ con số đó chưa hẳn đã là chính xác nhưng chỉ vậy cũng đủ làm cho cả thế giới phải thấy sợ hãi.

Thế rồi, loại virus này được phát tán ra khắp thế giới và cho đến nay, mọi vùng lãnh thổ, mọi đất nước đều đã bị xâm nhập.

Nhiều nơi đã bùng phát dữ dội và trở thành những trung tâm dịch và phát tán đi các nơi khác như Nam Hàn, Nhật Bản, Iran, Ý, Tây Ban Nha…

Tại Ý, con số người nhiễm bệnh và tử vong đã nhanh chóng vượt cả Vũ Hán, tỷ lệ người chết trên những ca nhiễm bệnh tại Ý hiện đã là 7.1%, cao hơn gấp đôi những nơi khác trên thế giới với tỷ lệ là 3.3%.

Điều mà nhiều người đặt ra là : Tại sao, nơi có sự bùng phát dữ dội nhất của virus Vũ Hán lại là Ý ?

Ý là một trong những nước đầu tiên ở Âu Châu ban hành lệnh cấm du lịch. Thế nhưng, Ý lại là quốc gia có lượng người nhiễm Covid-19 cao nhất và nhiều trường hợp tử vong nhất bên ngoài Trung Quốc.

Ý, một đất nước xa xôi với Trung Quốc, một đất nước thuộc những nước văn minh, hiện đại, lại là nơi bùng phát dịch một cách nhanh chóng, rộng rãi và làm cho đất nước này trở thành ổ đại dịch.

Nhiều người đặt câu hỏi : Tại sao, ngoài lãnh thổ Trung Quốc, dịch bùng phát và gây tử vong nặng nề nhất không phải là Đài Loan, Nam Hàn, Thái Lan hay Ấn Độ… là những nước có chung đường biên giới với Trung Quốc mà lại là Ý.

Đã có nhiều cách giải thích khác nhau về vấn đề này.

Người ta cho rằng, sở dĩ như vậy là vì việc xét nghiệm để phát hiện việc bị lây nhiễm tại Ý không được phổ biến và sâu rộng như Nam Hàn hoặc nhiều nơi khác. Người ta cũng cho rằng, cách điều trị và khả năng của Ý không được hoàn thiện và đầy đủ như ở Nam Hàn hay Nhật Bản.

Tuy nhiên, điều này chưa hẳn đã chính xác, bởi vì một đất nước văn minh hiện đại như Ý thì việc không đủ điều kiện để xét nghiệm hoặc điều trị ngay từ đầu cho người dân bị nhiễm bệnh là điều khó có cơ sở thực tế.

Một trong những cách giải thích có cơ sở hơn, đó là đại dịch bùng phát và hoành hành dữ dội tại Ý, là vì người Ý thiếu sự cảnh giác và quá tin tưởng vào Trung Quốc. Nói chính xác hơn, là người Ý đã chủ quan với virus Vũ Hán. Đặc biệt, người Ý không hiểu nhiều về Trung Quốc, về đất nước, chính quyền tại đây.

Có phải vì vậy, họ quá tin tưởng vào những thông tin, những con số từ phía Trung Quốc đưa ra ?

Nhìn lại thời gian qua, các nước khắp thế giới đã tỏ ra thiếu tin tưởng với những thông tin từ Trung Quốc đưa ra về dịch tại Vũ Hán. Cả thế giới đã có kinh nghiệm với Trung Quốc qua những sự việc từng xảy ra như vụ dịch SARS năm 2003 mà những thông tin bị giấu nhẹm cho đến khi mất kiểm soát và trả giá rất nặng nề.

Với kinh nghiệm về truyền thông độc tài Trung Quốc, nhiều nước trên thế giới đã cảnh giác với dịch bệnh và sự lây nhiễm trên diện rộng. Những lúc đó, người dân Ý vẫn không mấy quan tâm đến việc ngăn chặn sự lây lan. Cho đến khi "vỡ trận", những thông tin từ Ý cho thấy người dân vẫn tụ tập trong các quán nhậu và nơi đông người bình thường.

Rõ ràng virus Vũ Hán thực tế đã không tấn công Ý chớp nhoáng. Các nhà khoa học Ý tin rằng virus Vũ Hán lưu hành đã không được quan tâm ở Ý từ giữa Tháng Giêng, 2020, họ đã bỏ qua nhiều trường hợp có các triệu chứng nhẹ như ho và sốt nhẹ.

Ông Christina Althaus, một nhà dịch tễ học công tác tại Đại Học Bern (Thụy Sĩ), phát biểu : "Có vẻ như dịch đã bùng phát từ đầu Tháng Giêng, 2020, và nó dần bùng phát. Các trường hợp nhiễm bệnh ban đầu có thể bị bỏ sót và tạo điều kiện cho virus thoải mái lây lan".

Sâu xa hơn, có thể thấy được rằng không chỉ người dân, mà cả chính phủ Ý hình như không hiểu người Trung Quốc không chỉ trong đại dịch mà ngay cả những hoạt động khác.

Điều này đã có một quá trình.

Với kế hoạch đầy tham vọng "Một Vành Đai, Một Con Đường" mà cả thế giới cho là bẫy nợ của Trung Quốc đang giăng ra khắp mọi Châu lục để đạt mưu đồ bành trướng cố hữu của mình. Rất nhiều nước đã ngấm hoặc có những bài học kinh nghiệm từ các nước khác nên đã thẳng thừng từ chối kế hoạch này.

Đặc biệt là Mỹ, Âu Châu và thậm chí cả Á Châu, Úc cũng như nhiều nơi khác từ chối tham gia dự án này của Trung Quốc, thì ngược lại, Ý đã nhanh chóng và hồ hởi đón nhận và tham gia dự án này của Trung Quốc.

Cách đây đúng một năm, ngày 22 Tháng Ba, 2019, Chủ Tịch Trung Quốc Tập Cận Bình chính thức thăm Ý và hai nước ký thỏa thuận về việc Ý tham gia dự án "Một Vành Đai, Một Con Đường" của Trung Quốc.

Như vậy, Ý là thành viên đầu tiên trong nhóm các cường quốc công nghiệp G7 ủng hộ sáng kiến của Trung Quốc và tính đến nay là nền kinh tế lớn nhất thế giới ủng hộ dự án tham vọng này của Bắc Kinh.

Việc Ý bỏ ngoài tai những ngăn cản từ nhiều nước, đặc biệt là các đồng minh của mình để chạy theo Trung Quốc đã làm dấy lên những lo ngại từ nhiều phía về nhiều lĩnh vực khác nhau, nhất là an ninh mạng.

Điều người ta đặt câu hỏi là tại sao, một kế hoạch lớn lao với những lời lẽ quảng cáo hay ho, quyến rũ như vậy từ Trung Quốc mà các cường quốc có tiềm năng khác như Nam Hàn, Nhật Bản… không mấy mặn mà đón nhận. Trong khi đó một đất nước xa xôi như Ý lại hồ hởi tham gia ?

Cách giải thích đơn giản nhất cho điều này chỉ là vì những đất nước, dân tộc này ở sát vách Trung Quốc nên đã rất rõ những vấn đề thuộc bản chất của chính quyền Trung Quốc, đặc biệt là những mưu đồ và tham vọng của họ. Còn Ý là một đất nước xa xôi với nền văn minh lâu đời, lại thiếu những thông tin cụ thể và sự hiểu biết về thể chế chính trị tại đây.

Kết quả là kế hoạch "Một Vành Đai, Một Con Đường" của Trung Quốc đã có lối để đi vào Âu Châu.

Cùng với việc tham gia dự án "Một Vành Đai, Một Con Đường" của Trung Quốc, những lời lẽ tuyên truyền hoa mỹ của Trung Quốc, về Trung Quốc cũng đồng thời được thoải mái tung ra. Và những người dân Ý đã mất cảnh giác với những gì đến từ Trung Quốc.

Sự trùng hợp giữa việc Ý là nước Âu Châu đầu tiên tham gia "Một Vành Đai, Một Con Đường" của Trung Quốc, cũng đồng thời là nơi đầu tiên ở Âu Châu bùng phát dữ dội nhất, nguy hiểm nhất của đại dịch Covid-19, đã tạo ra một sự liên tưởng để nhắc nhở mọi người cần nâng cao cảnh giác với Trung Quốc và "virus Trung Quốc" – theo cách gọi của Tổng Thống Hoa Kỳ Donlad Trump. 

J.B Nguyễn Hữu Vinh

Nguồn : Người Việt, 21/03/2020

Published in Diễn đàn

Tạm đóng cửa phi trường Tân Sơn Nhất

Nguyễn Nam, VNTB, 24/03/2020

Sài Gòn tạm đóng cửa phi trường Tân Sơn Nhất. Hà Nội, người dân nếu ra ngoài phải giữ khoảng cách với nhau…

bequan1

Tạm dừng vận chuyển người Việt từ nước ngoài về sân bay Tân Sơn Nhất

Tình hình căng như thời chiến, chỉ khác là không đạn bom, và ‘tản cư’ thì tạm dừng lại từ 0 giờ ngày 25/3/2020 đến hết ngày 31/3/2020, khi phi trường Tân Sơn Nhất ‘đóng cửa’ với các hãng hàng không vận chuyển hành khách là công dân Việt Nam từ nước ngoài đến sân bay Tân Sơn Nhất ; ưu tiên cho các chuyến bay chở hành khách là người nước ngoài rời khỏi Việt Nam. Lý do : bắt đầu quá tải các khu cách ly.

Dịch bệnh tăng nhanh với số lượng đã tính đơn vị hàng trăm, và truyền thông cũng bắt đầu đề cập tới nhiều ca bất ngờ chuyển nặng, trong đó có ít nhất là 3 ca đã phải sử dụng các máy móc hỗ trợ như ‘tim – phổi nhân tạo’… So với thế giới thì những con số này chỉ là phần lẻ nhỏ nhoi, nhưng đây là Việt Nam, một quốc gia vẫn còn nghèo khó, với đồng hồ nợ công thì tiếp tục nhảy múa ở sang con số hàng trăm (1).

Trong bối cảnh ảm đạm chung đó ở toàn cầu, xem ra những người đứng đầu đảng chính trị ở Việt Nam cần tỉnh táo để nhận về các thay đổi mang tính sống còn. Nhiều thông điệp báo động đã đưa ra. Trật tự thế giới sẽ thay đổi. Đảng chính trị ở Việt Nam dù không phải chịu sự cạnh tranh với các đảng phái nào khác, cũng cần thay đổi.

Người dân đang chứng kiến những nỗ lực như lời của Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc, tại cuộc họp chiều 23/3 của Thường trực Chính phủ để nghe báo cáo tình hình phòng chống dịch Covid-19 : "Trong giai đoạn tới, khả năng lây nhiễm ra cộng đồng rất cao và trong 10 – 15 ngày tới sẽ quyết định thành bại trong chống dịch".

Liệu phía đảng chính trị hiện đang trong thời kỳ "chuẩn bị nhân sự" cho nhiệm kỳ tới, sẽ có ứng cử viên nào trong đảng chính trị đó đưa ra được những hoạch định cam kết khi ‘đắc cử lãnh đạo’ trong nhiệm kỳ mới, như bảo đảm "nước ngọt" cho người dân đồng bằng sông Cửu Long ?

Lãnh đạo tương lai có dự án gì để mở mang hạ tầng cơ sở, trên bình diện cả nước, đặc biệt ở miền Nam để sự phát triển được "đồng bộ", đồng thời thích ứng với đà "hội nhập" vào kinh tế khu vực ? Về kinh tế, lãnh đạo tương lai có kế hoạch ra sao thời "hậu Covid-19" ?…

Dịch Covid-19 chắc chắn làm thay đổi bộ mặt của thế giới. Hàng rào ranh giới quốc gia sẽ được xây dựng, thay thế cho "toàn cầu hóa". "Trật tự cũ" có thể sẽ thay ngôi đổi vị. Việt Nam, ngoài sự vững chắc của hệ thống chính trị luôn được gia cố, kinh tế rõ ràng là "phồn vinh bấp bênh", vì lệ thuộc đầu vào lẫn đầu ra. Trung Quốc "bịnh", kinh tế Việt Nam đình trệ. Các xứ Mỹ, Châu Âu… ho, Việt Nam cũng bị đình trệ. Thời gian để kinh tế Việt Nam được khởi sắc thời "hậu Covid-19" hiển nhiên sẽ lâu hơn Trung Quốc lẫn Tây Âu và Mỹ.

Nguyễn Nam

Nguồn : VNTB, 24/03/2020

(1) http://countrymeters.info/en/Vietnam/economy

******************

Lo "vỡ trận", Việt Nam dừng nhập cảnh

Hoàng Lan, 24/03/2020

Việt Nam loan báo tạm dừng nhập cảnh đối với tất cả người nước ngoài và người gốc Việt được cấp giấy miễn thị thực trong bối cảnh số ca nhiễm virus corona ở Việt Nam tăng lên gần tới mức 100 ca và cho đến 21g ngày 22/3 tổng số ca nhiễm đã là 106.

bequan2

Ảnh : Cuộc họp Thường trực Chính phủ ngày 16/3

Thông báo phát đi từ văn phòng của Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc ngày thứ Bảy nói quy định này sẽ có hiệu lực từ 0 giờ ngày 22/3. Thông báo cũng nêu một số trường hợp nhập cảnh được cho phép như ngoại giao hay công vụ và các "trường hợp đặc biệt (khách nước ngoài tham dự, phục vụ các hoạt động đối ngoại quan trọng ; chuyên gia, nhà quản lý doanh nghiệp, lao động kỹ thuật cao…)".

Người Việt Nam ở nước ngoài như học sinh, sinh viên, người lao động, Việt kiều được yêu cầu hạn chế tối đa về nước trong thời điểm hiện nay và tuân thủ các biện pháp phòng chống dịch ở nước sở tại, theo thông báo. "Trường hợp thực sự có nhu cầu về nước phải đăng ký với Cơ quan đại diện để kịp thời phối hợp với Bộ Giao thông vận tải chỉ đạo ngành hàng không tổ chức theo từng chuyến bay thương mại và phải đăng ký, tuân thủ sự sắp xếp theo từng chuyến, đợt, thực hiện nghiêm việc khai báo y tế, cách ly theo đúng quy định".

Thông báo nói thêm :

"Người Việt Nam mang hộ chiếu ngoại giao, công vụ đi công tác nước ngoài khi về nước phải tuân thủ thực hiện kiểm dịch, khai báo y tế tại cửa khẩu theo quy trình phòng chống dịch hiện nay và thực hiện yêu cầu cách ly bắt buộc theo đúng quy định".

Quy định mới áp dụng cho nhập cảnh cả đường biển, đường thủy, đường bộ và đường hàng không, theo thông báo.

Tính đến ngày 22/3, Việt Nam đã ghi nhận 106 ca nhiễm virus Vũ Hán chủng mới còn được biết tới với tên gọi Covid-19, theo số liệu đăng trên trang Cổng thông tin của chính phủ Việt Nam. Không có trường hợp tử vong nào liên quan tới dịch bệnh được báo cáo và 17 trường hợp đã được chữa khỏi.

Hôm 17/3, Fanpage của ca sĩ Khắc Việt với hơn 3,6 triệu người thích đăng tải dòng trạng thái về "Việt kiều" gây tranh cãi, với cách diễn tả rằng "Ở quê em làm Nông, sang nước ngoài em làm Neo, Nail, em thành Việt kiều".

Cụ thể, ca sĩ sinh năm 1987 đăng hình ảnh của một người Việt Nam ở nước ngoài về nước vừa qua có phát biểu gây tranh cãi giữa dịch Covid-19 và chia sẻ như sau :

"Ở quê em làm Nông, sang nước ngoài em làm Neo, Nail, em thành Việt kiều.

Sang Tây mấy năm, em chê đồ ăn Việt Nam độc hại, khí hậu ô nhiễm ở thế này không thở được, con người không văn minh, y tế sao bằng được nước ngoài.

Dịch đến cả thế giới, bên tây thì em chả biết gọi số nào để kiểm tra y tế, nếu có bị thì cũng sợ không dám báo, vì chữa đắt quá.

Bên Ta thì chữa chả mất tiền, ho 1 cái có người đến bế luôn đi chăm luôn, đồ ăn chả sợ thiếu, nhiều quá còn đang phải đi giải cứu đây này.

Thế là em mò về Tổ Quốc, để nhỡ có bị sao thì rút cho an toàn, Ngày Đi Phải Nhớ Đến Ngày Về… Câu chuyện luyên thuyên, nhưng lại là câu chuyện thật…

Tổ Quốc luôn chào đón, những điều tử tế, những việc làm tử tế, những con người tử tế, vẫn luôn hiện diện, tại đất nước, Nhỏ Bé nhưng Rất Phi Thường Và vẫn luôn đầy tình người này… Đừng làm tự nhục nó nữa…" – Khắc Việt viết ra như vậy.

Ngụ ý của Khắc Việt là chê bai Việt kiều và cho rằng ở nước ngoài không bằng Việt Nam về chính sách chống dịch Cúm Vũ Hán, vì thế mà Việt kiều phải chạy về Việt Nam để trốn dịch.

Đến ngày 19/3, ca sĩ này có thêm một bài giải thích về bài viết trước và cho rằng anh có không vấn đề gì với ngành làm móng tay mà "vấn đề chính là sự nhạy cảm trúng tim đen và tự suy luận của quý vị".

"Mà kể cả quý vị có làm những gì cao sang, quý vị cũng chả có quyền gì về hạch sách và phỉ báng người dân trong nước, quý vị thấy tổn thương, ơ thế những người ở trong Việt Nam chúng tôi, khi nghe quý vị từ nước ngoài về chửi rủa chê bai chúng tôi, chúng tôi lại ko thấy tổn thương ư ? Quý vị có biết quý vị về Tổ Quốc, qua sân bay những xét nghiệm, hay nằm cách ly, sau này dịch hết, quý vị trở lại trời tây, những đống hoang tàn đấy, lại là từ tiền thuế đóng góp của chúng tôi không ? Quý vị biết tiền cách ly, đồ ăn thức uống các vị đang dùng, cũng là tiền mà những người trong nước chúng tôi đóng không ?…" – Khắc Việt lý giải như vậy.

Tuy nhiên có rất nhiều quan điểm ngược lại với ca sĩ này.

Nhà báo Christine Nguyễn ở Pháp bình luận rằng : Đề tài "Việt kiều về nước trốn dịch" được đảng và nhà nước Việt Nam thông qua bộ phận tuyên giáo tuồn ra một cách có bài bản, sau đó được một số dân Việt Nam" tiếp tay tạo thành dư luận ầm ĩ.

Doanh nhân Lê Hoài Anh có bình luận khá tương tự rằng :

"Tuyên giáo đã thành công rực rỡ khi mà đa số người Việt giờ đã nghĩ rằng cúm tàu là do Việt kiều khắp nơi mang về Việt Nam nhé !"

bequan3

Chuyến bay ngày 10/2 đón 29 công dân Việt Nam từ thành phố Vũ Hán về nước – được các Dư luận viên trên Facebook mô tả bằng từ ngữ "ngạo nghễ quá Việt Nam ơi…"

Facebook Hoàng Mạnh Hải viết như sau :

"Những từ ngữ kiểu "về quê trốn dịch", "Việt kiều hồi hương vì Covid-19", "gánh nặng cho quê hương", "ngạo nghễ"… là thực sự không chính xác.

Việt Nam, cũng như bất cứ nơi nào trên thế giới, không phải là nơi an toàn trước nạn dịch này. Tưởng lầm như vậy là rất nguy hiểm. Những người có kiến thức, từ chính phủ đến người dân, từ trí thức đến bình dân đều biết là chúng ta không an toàn hơn Châu Âu, Mỹ, Trung Quốc, hay Hàn Quốc. Một khi đã gọi là Đại dịch toàn cầu thì tất cả đều phải trải qua đỉnh dịch rồi mới kết thúc được. Những gì ta thấy chỉ là vấn đề thời gian, trước hay sau, chết nhiều hay chết ít mà thôi. Tất cả trông chờ tin tức vắc xin được bào chế thành công. Không có vắc xin trong đại dịch này thì cả thế giới sẽ có vài tỉ người bị nhiễm và vài chục triệu người chết. Làm ơn đừng mê muội nữa.

Việt kiều, hiểu theo nghĩa những người đã sống lâu năm ở nước ngoài, có hộ chiếu nước ngoài, thì từ Đông Âu sang Tây Âu cho đến Mỹ, người bình thường không ai nghĩ nên về Việt Nam tránh dịch cả. Họ biết vắc xin sẽ được sản xuất sớm nhất ở Mỹ và kế đến là Châu Âu chứ không phải Châu Á, càng không phải Việt Nam. Những người Việt Nam từ nước ngoài đang bay về đa số là du học sinh, người đi xuất khẩu lao động, đi thăm thân nhân bạn bè, đi công tác… chứ không phải Việt kiều" - Hoàng Mạnh Hải khẳng định.

Cần phải khẳng định một sự thật rất rõ ràng và cụ thể rằng, phần lớn Việt kiều đúng nghĩa, thì từ Đông Âu sang Tây Âu cho đến Mỹ, người bình thường không ai nghĩ nên về Việt Nam tránh dịch cả.

Gánh nặng, tôi không hiểu chính phủ sẽ phiền lòng như thế nào khi nghe các bạn nói thế. Trong quản lý đất nước, dòng tiền là yếu tố hàng đầu và mười mấy tỷ đô một năm do Việt kiều chuyển về nước là một động lực quan trọng. Việt kiều đỡ bớt gánh nặng cho quê hương chứ không phải là gánh nặng.

Ngạo nghễ, đây là từ mà nếu dùng để khen thì những người có chút tư cách không ai muốn nhận. Các quốc gia bay qua Vũ Hán đón dân của họ về nước có hàng trăm chuyến. Chuyến bay của chúng ta lẫn chìm trong số đó, không nên gọi đó là một chuyến bay ngạo nghễ.
Trước hình ảnh các bác sĩ, y tá đang "oằn lưng" chống dịch, chính tôi cũng rất lấy làm cảm động và biết ơn. Nhiều người trong số đó là bạn bè đồng nghiệp của tôi.

Tôi chỉ muốn các bạn hãy biết cách khen những con người khiêm tốn đó. Họ học hành không chỉ để làm chuyên môn y tế, mà còn học để biết rằng cái oằn lưng của họ vốn là một lẽ tự nhiên, như người lính trong thời chiến tranh, như người thầy trong thời dốt nát, như người thủy thủ trên đại dương sóng cả, như người thợ mỏ dưới hầm sâu… Ai cũng có dịp được thể hiện tình yêu đồng bào, đồng loại mà phải quên đi cả tính mạng của mình. Thương họ thì phải hiểu mà thương cho đúng, chứ tỏ ra hằn học với người từ nước ngoài trở về quê lúc này chỉ vì sợ tăng thêm gánh nặng cho họ thì có hiểu gì đâu…

Facebook Thanh Trần cũng đồng quan điểm và cho rằng những người về nước toàn là "người Việt chính cống" nhưng lại được báo chí Việt Nam khoác lên cái áo "Việt kiều", sự nhầm lẫn là vì thế.

Facebook Thanh Trần viết :

"Việt kiều họ không về đợt này đâu. Gọi là Việt kiều có nghĩa là họ có một quốc tịch nước ngoài (hoặc thẻ xanh), định cư ở nước ngoài rồi, họ hưởng quyền lợi như một công dân bình thường bên đó (miễn phí hoàn toàn 100% chi phí điều trị Cúm Tàu).

Khi các nước đều xem là đại dịch, lập tức miễn phí 100%. Một số nước còn phát tiền cho dân chúng, Mỹ tiến thêm một bước ngoài tiền thì có phát thực phẩm miễn phí cho tất cả mọi người. Có nghĩa là không những nuôi người bị cách ly mà nuôi luôn người nằm nhà chơi. Tóm lại chẳng có lý do gì để họ về đợt này cả.
Những người về nước đợt này là :

1. Du học sinh (con ông cháu cha, tư bản đỏ)

2. Người xuất khẩu lao động.

3. Lao động tình dục, xuất khẩu lãnh đạo chui…

Toàn người Việt chính cống, vậy tại sao các báo đồng loạt khoác áo "Việt kiều" nhầm lẫn chăng ?

Vấn đề là trước kia chỉ có 16 ca "nghi nhiễm" cộng với vài ngàn người bị cách ly, hầu hết dính tới yếu tố Trung Quốc, Chính phủ Việt Nam không phải là không muốn thu tiền nhưng mà sợ không dám thu, bạn vàng mà, tế nhị lắm. Thế nên nhân cơ hội ấy tuyên truyền luôn là miễn phí 100% cho oai.

Hoàng Lan (Hà Nội)

Nguồn : Thoibao.de, 24/03/2020

Published in Diễn đàn

Virus corona : Việt Nam tiếp tục biện pháp cách ly 4 khu vực (RFI, 23/03/2020)

Số lượng người nhiễm virus corona không ngừng tăng tại Việt Nam những ngày gần đây, với 121 trường hợp, tính đến chiều 23/03/2020. Đa số là người ở nước ngoài nhập cảnh. Tình trạng người nhà tập trung để "tiếp tế" dẫn đến nguy cơ lây chéo. Số ca nhiễm mới dự kiến sẽ còn tăng trong những ngày tới. Hiện có 645 người bị nghi nhiễm virus. Chính phủ Việt Nam tiếp tục tăng cường biện pháp cách ly 4 khu vực. 

chong1

Chiến dịch chống Covid-19 : Phun thuốc khử khuẩn tại nhà một người vừa trở về từ Châu Âu, Hà Nội, ngày 22/03/2020. Reuters- JAMES PEARSON

Báo cáo tại phiên họp thứ 43 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội sáng 23/03, phó thủ tướng Việt Nam Vũ Đức Đam, dự đoán "sẽ có rất nhiều người Việt Nam muốn về nước, nếu trong nước kiểm soát tốt dịch bệnh. Trong số đó, không ít người có thể đã nhiễm bệnh". Tình hình đã có nhiều điểm mới, buộc chính phủ tìm kiếm những giải pháp cụ thể phù hợp hơn. Theo phó thủ tướng Vũ Đức Đam, để tránh gây quá tải các cơ sở cách ly và năng lực điều trị, ngoài việc tiếp tục tăng cường kiểm soát chặt chẽ nhập cảnh, cần phải chú trọng hơn đến biện pháp cách ly, được triển khai thành bốn khu vực tập trung tại doanh trại, cơ sở y tế, đơn vị lưu trú và gia đình.

Trả lời RFI, bác sĩ Trường Hữu Khanh, trưởng khoa Nhiễm, bệnh viện Nhi Đồng 1, thành phố Hồ Chí Minh, giải thích : "Bốn phương án này có từ khá lâu. Trước hết là mình cách ly những người từ vùng dịch về, ngay khi bước xuống sân bay. Nếu lọt lưới sân bay thì sẽ cách ly ở nơi đã đến. Sau đó sẽ cách ly những người đã tiếp xúc với những người đã đến, chia ra làm hai bước khác nhau sau đó.

Thông thường, chúng ta biết nguồn lây nội tại ở Việt Nam là rất thấp, cho nên mình phải tìm nguồn lây từ ở nước ngoài về, mà hiện nay chính là những người đi từ máy bay xuống. Cho nên phải ngăn và cách ly những người đó lại và theo dõi đủ 14 ngày. Nếu một người nào đó, trong 14 ngày này mà xuất hiện triệu chứng và xét nghiệm dương tính thì sẽ tìm thêm những người đi chung máy bay mà đã thoát khỏi lưới ở sân bay, rồi thông báo, tiếp tục tìm những người đó để đi cách ly, rồi thông báo cho những người đã tiếp xúc với những người đó - ở vòng hai. Rồi thông báo cho những người ở vòng hai đó có tiếp xúc với những người ở vòng ba hay không và cứ tiếp tục theo quy trình như vậy để làm sao mà không người nào mang mầm bệnh từ nước ngoài xâm nhập vào Việt Nam để phát tán và lây lan cho người khác ở Việt Nam.

Thứ hai, nếu một người nào đó lọt vào một khu vực mà mình chưa biết thì mình cũng giới hạn đi lại đối với khu vực đó cho đủ 28 ngày hoặc 14 ngày. Những người trong khu vực đó, nếu có tiếp xúc rất gần với người phát triệu chứng sau khi được phát hiện, thì những người đó cũng phải đi cách ly và làm xét nghiệm.

Chỉ có cách này mới có thể giảm bớt khả năng virus lây lan ra ngoài môi trường, chứ không còn cách nào khác".

Thu Hằng

*****************

Khó khăn trong việc cách ly do Covid-19 ở Việt Nam (RFA, 23/03/2020)

Theo Tư lệnh Bộ Tư lệnh thủ đô, Thiếu tướng Nguyễn Quốc Duyệt, được truyền thông trong nước dẫn lời ngày 23/3, trong số du học sinh Việt Nam của những gia đình có điều kiện từ khu vực Châu Âu trở về, có một số thiếu hợp tác với cơ quan chức năng. Do đó phía cơ quan chức năng phải dùng công an, an ninh cưỡng chế lên xe về các địa điểm cách ly.

chong2

Đoàn xe cổ động phòng chống dịch Covid-19 ở Việt Nam. AFP

Bộ Tư lệnh thủ đô đề nghị trước mắt không cách ly người Việt Nam tại các khách sạn, trừ người có hộ chiếu công vụ, khách quốc tế và chuyên gia, mà nên cách ly tại các đơn vị quân đội, bệnh viện dã chiến, khu lưu trú, ký túc xá.... Lý do vì không đủ nhân lực hàng ngày đến các khách sạn kiểm tra sức khoẻ, kiểm soát người bị cách ly và đề phòng lây nhiễm chéo.

Đó là những phát biểu của Thiếu tướng Nguyễn Quốc Duyệt tại cuộc họp trực tuyến phòng chống Covid-19 của Bộ Quốc phòng với các đơn vị trong toàn quân sáng 23/3.

Cũng tại cuộc họp này, Thiếu tướng Nguyễn Xuân Kiên (Cục trưởng Quân y) cho biết, tại các cơ sở cách ly trong Quân đội vừa qua có hiện tượng gia đình tiếp tế lương thực cho người bên trong. Đồ ăn sau đó được mọi người chia sẻ cho nhau, hoặc tụ tập ăn uống không đúng vị trí quy định. Ngoài tụ tập ăn uống, một số người trong khu cách ly còn tụ tập đánh bài, đánh cờ, tổ chức các hoạt động giải trí, thể dục, thể thao tự phát gây nguy cơ lây nhiễm chéo rất cao trong cộng đồng cách ly.

*****************

Bộ Y tế cảnh báo không tự dùng thuốc sốt rét để phòng chống Covid-19 (RFA, 23/03/2020)

Một người dân vừa bị nhập viện cấp cứu vì bị ngộ độc thuốc do tự ý uống 10 viên thuốc trị sốt rét Cloroquin Phosphat để phòng dịch Covid-19. Báo trong nước loan tin ngày 23/3.

chong3

Ảnh minh họa : Thuốc chứa chloroquine và hydroxychloroquine. AFP

Tin cho biết, sau khi uống thuốc, bệnh nhân được đưa đến bệnh viện huyện cấp cứu do có dấu hiệu ngộ độc, mặt đỏ bừng, mắt nhìn mờ, run tay.

Từ đó bệnh nhân được chuyển lên Trung tâm Chống độc bệnh viện Bạch Mai ở Hà Nội và được điều trị kịp thời, hiện sức khỏe đã ổn định.

Theo thông tin được truyền thông trong nước loan tải, gần đây giá thuốc điều trị sốt rét chứa chloroquin/hydroxychloroquin tăng cao do người dân tự ý đi mua thuốc khi có thông tin thuốc trên được sử dụng để dự phòng, điều trị Covid-19.

Ngay sau đó, Cục Quản lý Dược thuộc Bộ Y tế đã gửi công văn hoả tốc đến các Sở Y tế tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương cũng như các cơ sở bán lẻ thuốc trên toàn quốc về việc đảm bảo công tác phòng, chống dịch Covid-19.

Trong đó giải thích các thuốc chứa hoạt chất chloroquin/hydroxychloroquin là thuốc kê đơn chỉ được sử dụng khi có chỉ định, theo dõi và hướng dẫn của bác sĩ để phòng ngừa hoặc điều trị sốt rét cấp tính, diệt amíp ngoài ruột, điều trị viêm đa khớp dạng thấp, lupus ban đỏ, da nhạy cảm với ánh sáng, chưa có chỉ định để điều trị Covid-19 do Bộ Y tế phê duyệt.

Vì vậy, đề nghị người dân không tự ý mua thuốc chứa hoạt chất chloroquin/hydroxychloroquin để điều trị, dự phòng Covid-19 có thể gây nguy hiểm đến tính mạng do thuốc có một số tác dụng phụ nghiêm trọng.

Bên cạnh đó, thực hiện theo Thông tư 52 của Bộ Y tế, cá nhà thuốc chỉ được bán thuốc chứa hoạt chất chloroquin/hydroxychloroquin và các thuốc kê đơn khi người mua có đơn thuốc theo quy định. Nếu vi phạm sẽ bị xử lý nghiêm.

Published in Việt Nam

Covid-19 : Nga quảng bá rầm rộ về viện trợ quân sự giúp Ý chống dịch (RFI, 23/03/2020)

Chính quyền Nga thông báo viện trợ quân sự cho Ý vào tối thứ Bảy, 21/03/2020, và ngay lập tức quảng bá rộng rãi hoạt động này với công luận toàn thế giới. Máy bay quân sự Nga đã bay sang Roma. Trong những ngày kế tiếp, 100 quân y sĩ và y tá chuyên môn dịch tễ sẽ đến sau. Vì sao Moskva làm ồn ào ?

nga1

Một đơn vị quân y Nga, chuyên đối phó với dịch, chuẩn bị lên máy bay đến Roma, ngày 22/03/2020. ALEXEY ERESHKO / RUSSIAN DEFENCE MINISTRY / AFP

Từ Moskva, thông tín viên Paul Gogo tường thuật :

"Các thông báo của bộ Quốc phòng Nga liên tục rơi vào hộp thư điện tử của các thông tín viên quốc tế làm việc tại Moskva. Nước Nga viện trợ quân sự cho nước Ý chống dịch Covid-19 và điện Kremlin muốn mọi người biết việc làm này.

Đề nghị của Nga được Ý chấp thuận vào đêm thứ Bảy trong cuộc điện đàm giữa bộ trưởng Quốc phòng hai nước. 100 quân nhân Nga và 9 máy bay vận tải sẽ đáp xuống căn cứ không quân Ý ở Pratica de Mare ở phía nam thủ đô Roma. Bộ Quốc phòng Nga còn cung cấp cho báo chí sơ yếu lý lịch đầy ấn tượng của 100 chuyên gia quân y này : từng tham gia chiến dịch chống dịch heo Châu Phi, tham gia chế tạo vac-xin chống dịch Ebola và dịch hạch. Bên cạnh các quân y sĩ này còn có một khối lượng dụng cụ y tế khử trùng xe cộ.

Trợ giúp của Nga cũng như của Trung Quốc không phải là không có dụng ý.

Bởi vì tại nước Nga, chính quyền khẳng định là đã khống chế được Covid-19, trong khi trong giới y tế, nhiều bác sĩ phủ nhận các số liệu chính thức.

Tuy nhiên, vì Châu Âu đang bối rối trong tình trạng khẩn cấp, tại Mỹ, Donald Trump cũng đang chật vật đối phó với siêu vi Corona, nên Moskva không bỏ lỡ cơ hội tốt đánh lá bài kép, vừa nhân đạo vừa ngoại giao". 

Bác sĩ Cuba đến hỗ trợ Ý

Đoàn chuyên gia Cuba đã đến vùng Lombardia để giúp Ý chống dịch virus corona. Dù là sứ mệnh tương ái, nhưng những nhiệm vụ y tế ở nước ngoài vẫn là nguồn thu ngoại hối chính của chính quyền La Havana.

Thông tín viên RFI Domitille Piron ở La Havana cho biết thêm :

"Họ có 52 người, chủ yếu là nam giới, độ tuổi trung bình là 49, đã rời La Havana hôm thứ Bẩy 21/03/2020 để đến vùng Lombardia. Trên giấy tờ, những bác sĩ và y tá này đều là tình nguyện viên và họ sẽ ở lại Ý ba tháng. Họ sẽ phối hợp với các đồng nghiệp Trung Quốc và Ý tại bệnh viện mới ở Bergamo. Những nhân viên y tế Cuba này có lợi thế kinh nghiệm, phần lớn từng tham gia chống dịch Ebola ở Châu Phi.

Vậy điều gì khích lệ họ đến Ý ? Đó là tinh thần tương ái sâu sắc, theo giải thích của một bác sĩ : 'Dĩ nhiên chúng tôi đều sợ, nhưng chúng tôi phải hoàn thành sứ mệnh cách mạng, chúng tôi gác sợ hãi sang một bên, chúng tôi không phải là những siêu anh hùng gan dạ, chúng tôi là những bác sĩ cách mạng".

Ý là nước Châu Âu đầu tiên cầu viện Cuba hỗ trợ y tế trong dịch Covid-19. Còn Cuba đã gửi hơn 300 nhân viên y tế đến năm nước vùng Caribbean và Trung Mỹ.

Trong khi đó, tại Cuba, một số người dân thắc mắc : Ai sẽ chăm sóc họ khi virus corona mới lây nhiễm trong cộng đồng ? Hiện tại, Bộ Y tế Cuba thông báo có 35 người nhiễm virus corona, một du khách Ý bị chết và có 950 ca nghi nhiễm đang được theo dõi ở bệnh viện. Chưa một biện pháp phong tỏa nào được Cuba đưa ra. Trường học, các cửa hàng, cửa hiệu và nhà hàng vẫn mở cửa. Tuy nhiên, Cuba đã đóng cửa biên giới đối với du khách, khoảng 60.000 khách nước ngoài đã phải rời khỏi hòn đảo".

Tú Anh - Thu Hằng

*****************

Covid-19 : Nga cấp tốc xây bệnh viện chống dịch gần Moskva (RFI, 22/03/2020)

Trong bối cảnh virus corona đang hoành hành dữ dội tại Tây Âu, tình hình dịch bệnh tại Nga có vẻ yên ắng. Số liệu chính thức sáng nay 22/03/2020 chỉ là 306 ca nhiễm Covid-19 và không một trường hợp tử vong. Chính quyền khẳng định vẫn kềm hãm được dịch bệnh, nhưng lại dự kiến là ​​tình hình sẽ xấu đi trong những tuần tới. Một ví dụ cụ thể : Từ một chục ngày qua, hàng trăm công nhân đang cấp tốc xây dựng một bệnh viện 500 giường ở ngoại ô thủ đô Nga

nga2

Một công nhân đi ngang qua các tấm tranh cổ động nặng phong cách Liên Xô cũ tại công trường xây dựng một bệnh viện mới dành cho bệnh nhân Covid-19, ở ngoại ô Moskva. Ảnh chụp ngày 21/03/2020. Reuters - HANDOUT

Từ Moskva, thông tín viên RFI Paul Gogo tường trình :

Những con số liên quan đến công trình quả là to lớn : Hàng chục chiếc xe và phương tiện xây dựng, đèn chiếu sáng trải rộng trên 70.000 mét vuông, 35 công ty với hơn 5.000 công nhân làm việc cất lực trên công trường cả ngày lẫn đêm. Truyền hình Nga đã cho thấy cảnh nền của bệnh viện đã được đắp xong và các thành phần của bệnh viện đang dần dần được lắp ráp.

Các công nhân chỉ có hai tuần lễ để hoàn thành công việc xây dựng bệnh viện này, chuyên dùng cho các loại bệnh truyền nhiễm, có thể nhận đến 500 bệnh nhân. Tiếp theo đó, chính quyền sẽ xây dựng một ký túc xá có sức chứa 2.000 bác sĩ.

Một bức ảnh công bố trên báo chí Nga hôm qua 21/03 cho thấy các áp phích kiểu Liên Xô trước đây treo ở lối vào công trường để khích lệ công nhân. Một trong số này cho thấy hình một công nhân lực lưỡng cơ bắp với dòng chữ "Bạn đang mệt và tay đang nhức phải không ? Việc xây dựng tòa nhà này sẽ biến bạn thành một chiến binh".

Công trường xây dựng bệnh viện đã trái ngược với thái độ của chính quyền, đang chủ trương giảm nhẹ tầm mức nghiêm trọng của dịch bệnh tại Nga. Từ 19 ca nhiễm, số người mắc bệnh đã tăng mạnh trong những ngày gần đây, và virus corona hiện đã lan rộng ra nhiều vùng của đất nước. Nhiều người Nga đã nghi ngờ các số liệu chính thức và đã quyết định tự cách ly mà không cần chờ lệnh từ chính quyền.

Trong lúc điện Kremlin như đang lo ngại về nguy cơ các ca nhiễm tăng vọt trong những ngày tới, thị trưởng Moskva, đơn vị phụ trách xây dựng cấp tốc bệnh viện này, vẫn từ chối ban hành lệnh phong tỏa đối với 14 triệu cư dân thành phố.

Trọng Nghĩa

******************

Virus corona : Nga nhất định trưng cầu dân ý, Putin ra vẻ bình tĩnh trước bệnh dịch (BBC, 22/03/2020)

Tổng thống Nga Vladimir Putin có kế hoạch lớn cho mùa xuân này, tất cả nhắm vào việc nhấn mạnh sự ổn định và phô trương thanh thế.

nga3

Vladimir Putin dự định sẽ thách thức sự lây lan của virus corona

Nhưng chương trình nghị sự đó đã bị sự lây lan của virus corona và sự sụt giảm nghiêm trọng cả về giá dầu và đồng rúp cướp mất sự chú ý.

Tháng Tư đã được dành cho một cuộc trưng cầu dân ý để phê chuẩn những thay đổi trong hiến pháp, cho phép Vladimir Putin tiếp tục nắm quyền trong tuổi bát tuần của mình.

Và tháng Năm được dự trù là sẽ có một cuộc diễu hành quân sự khổng lồ, đánh dấu kỷ niệm 75 năm Ngày Chiến thắng.

Nhưng tâm trạng mới ở Nga bây giờ là có thể đây là một trong những điều không lấy gì làm chắc chắn.

nga4

Một cuộc diễu hành mừng chiến thắng 75 năm sau Thế chiến Thứ hai vẫn được lên kế hoạch bất chấp những lo ngại về sự lây lan của virus corona

Cho đến giờ, cả cuộc trưng cầu dân ý lẫn buổi diễu hành vẫn chính thức diễn ra và ông Putin đang truyền tải một hình ảnh bình tĩnh trong thời kỳ hỗn loạn.

Ông Putin tuyên bố rằng sự bùng phát của virus corona nằm "dưới sự kiểm soát" ở Nga nhờ các biện pháp "kịp thời" của nước này, trong khi các phương tiện truyền thông nhà nước lên án Châu Âu vì cách "quản lý" đại dịch và nhấn mạnh "sự thất bại của tình đoàn kết EU".

Vì vậy, khi các nhà lãnh đạo Châu Âu tập trung vào việc kiểm dịch và cơn khủng hoảng, Tổng thống Putin đã đến Crimea để kỷ niệm sáu năm kể từ khi Nga sáp nhập lãnh thổ này vào Nga từ Ukraine.

It's a deliberate show of business as usual : the president out and about, meeting crowds and shaking hands, not "social-distancing".

Đó là một màn trình diễn như thường lệ : tổng thống đi đó đây, gặp gỡ đám đông và bắt tay hẳn hòi, chứ không phải "hạn chế giao tiếp xã hội".

Nhưng đó chỉ là màn trình diễn.

Tất cả những người tiếp xúc gần gũi với Tổng thống Putin đều phải được xét nghiệm trước xem có bị nhiễm virus corona không.

Những người được sàng lọc qua xét nghiệm bao gồm tất cả những người đàn ông được gắn huy chương vào ngực của ở Crimea trong tuần này, cũng như nhân viên Kremlin và các nhà báo được công nhận. Vài tuần trước, họ chỉ bị kiểm tra nhiệt độ.

nga5

Ông Putin chưa được xét nghiệm, nhưng những người khác trong bức ảnh này, được chụp tại Sevastopol, ở Crimea, đều đã phải xét nghiệm.

"Chúng tôi coi đây là một bước hợp lý để tổng thống có thể tiếp tục công việc một cách tự tin", phát ngôn viên của ông, Dmitry Peskov nói với BBC.

Bản thân Vladimir Putin chưa được xét nghiệm.

"Ông không có triệu chứng gì, cảm thấy khỏe tuyệt vời và tiếp tục công việc của mình theo lịch trình", ông Peskov giải thích.

Nhưng tỷ lệ lây nhiễm ở Nga đã bắt đầu leo thang ngay cả theo số liệu chính thức, con số mà một người nghi rằng đang được ''mát xa''.

Vì vậy, mặc cho mô về Covid-19 của Tổng thống Putin như một thứ gì đó được nhập khẩu, một "mối đe dọa nước ngoài", các biện pháp bảo vệ đang gia tăng.

Chúng bao gồm tất cả mọi thứ từ đóng cửa biên giới và trường học đến lệnh cấm tụ tập đông người.

Nhưng không có lệnh nào bắt dân ở nhà và hôm Thứ Sáu, Kremlin nhấn mạnh rằng việc phong tỏa với Moscow là "hoàn toàn không được thảo luận".

Nhiều người nghi ngờ sự thận trọng này có liên quan trực tiếp đến cuộc trưng cầu dân ý về hiến pháp Nga và mong muốn đảm bảo con đường tái đắc cử của ông Putin càng sớm càng tốt.

Quá trình đó đã diễn ra quá nhanh một cách bí ẩn ngay từ khi bắt đầu, nó được mệnh danh là một "hoạt động đặc biệt".

Lãnh đạo đối lập Alexei Navalny đã cảnh báo rằng việc tổ chức trưng cầu dân ý, đưa người đã hưu trí ra khỏi nhà giữa cơn đại dịch sẽ là "tội ác" và các quan chức đã nhấn mạnh rằng sự kiện này có thể bị hoãn vì an toàn dân chúng hoặc chuyển lên mạng.

Nhưng hôm thứ Sáu, ủy ban bầu cử của Nga tiết lộ kế hoạch đơn giản là cho bỏ phiếu trong suốt một tuần để hạn chế đám đông.

Nhà phân tích chính trị Konstantin Kalachev nói với tờ Nezavisimaya Gazeta, rằng ''nhiều người muốn có cuộc trưng cầu dân ý, chứ không muốn hoãn nó,'' cho biết các quan chức vẫn hy vọng "mọi thứ sẽ qua đi" và Nga sẽ tránh được điều tồi tệ nhất.

Đối với một số người, cách tiếp cận dịch bệnh này khiến họ yên tâm. Có một câu nói phổ biến ở đây rằng biết càng ít biết thì bạn càng ngủ ngon.

"Chúng tôi không muốn nghe nhiều hơn, thật đáng sợ", Ksenia, một người bán kem ở vùng ngoại ô Moscow giải thích.

"Chúng tôi biết rằng chúng tôi phải rửa tay và không đi ra ngoài quá nhiều, nhưng mọi người đã mua tất cả mọi thứ trong các cửa hàng và điều đó thật đáng sợ", bà nói.

Nhưng chỉ một vài dặm từ quầy bán hàng của bà, biểu tượng của cuộc khủng hoảng đang tiến vào Nga - và phần lớn thế giới - đang gia tăng mỗi ngày. Một bệnh viện tạm thời hoàn toàn mới đang được xây dựng với tốc độ nhanh nhất để chăm sóc tới 500 bệnh nhân bị nhiễm virus corona.

Ở những nơi khác, Bộ Quốc phòng báo cáo rằng họ đã tiến hành các cuộc tập trận khẩn cấp để kiểm soát virus và tất cả các khu vực của Nga đã được đặt trong tình trạng báo động cao.

Tuy nhiên, cuộc bỏ phiếu để kéo dài quyền lực của Vladimir Putin vẫn dự trù sẽ xảy ra trong ngày 22/4.

Sarah Rainsford

Published in Quốc tế

Covid-19 làm kinh tế Mỹ điêu đứng (RFI, 24/03/2020)

Ngày 23/03/2020, kế hoạch hỗ trợ kinh tế 2.000 tỷ đô la do chính quyền Donald Trump đề xuất đã không đạt được đồng thuận ở Quốc Hội. Đảng Dân Chủ chỉ trích bản kế hoạch này không dành nhiều ngân sách để hỗ trợ các bệnh viện.

my01

Covid-19 khiến các trục xa lộ vào thành phố Los Angeles- California vắng chưa từng thấy. Thiệt hại kinh tế ước tính lên tới cả ngàn tỷ đô la. Reuters - LUCY NICHOLSON

Kế hoạch cứu trợ kinh tế của chính quyền Trump chỉ đạt được có 49 trong số 60 phiếu cần thiết. Ngoài những chỉ trích thiếu hỗ trợ cho các bệnh viện, các nghị sĩ đảng Dân Chủ còn cho rằng dự thảo kế hoạch thiếu các ràng buộc đối với việc dành quỹ tài trợ cho các doanh nghiệp lớn. Ngay lập tức, đảng Cộng Hòa cáo buộc phe đối lập gây cản trở vào lúc đất nước trong giai đoạn khẩn cấp. 

Covid-19 lan rộng bắt đầu gây ra những tác động kinh tế trên khắp nước Mỹ. Khủng hoảng dịch tễ làm cho kinh tế bị dừng lại trong khi từ 10 năm qua Mỹ có mức tăng trưởng đều đặn. Các doanh nghiệp bị tê liệt, GDP sụt giảm mạnh. Theo Wall Street Journal, các ngành sản xuất có thể sẽ bị thiệt hại đến 1.500 tỷ đô la. 

Nhiều ngành nghề như dệt may hay thương mại lo sợ không có khả năng vực dậy. Theo nhận định của chuyên gia kinh tế Thomas Philippon, trường đại học New York, điều đáng lo nhất là tình trạng thất nghiệp. Chính quyền Mỹ đã không có những biện pháp cần thiết đúng lúc như sắp xếp việc thất nghiệp tạm thời chẳng hạn. Hàng triệu lao động tạm bợ có nguy cơ mất việc. Các phân tích của hãng bảo hiểm Allianz cho thấy tỷ lệ thất nghiệp tại Mỹ sẽ tăng và có thể vượt mức 6%.

Lo ngại trước những tác động kinh tế do dịch virus corona gây ra, tổng thống Mỹ muốn xem xét lại các biện pháp phong tỏa. Chủ nhân Nhà Trắng dường như nhắm đến việc mở lại nhà xưởng từ đây đến cuối tuần tới bất chấp các khuyến cáo của giới chuyên gia theo đó việc cho các doanh nghiệp hoạt động trở lại có nguy cơ dẫn đến bùng nổ các ca nhiễm bệnh trong khi mà đất nước đã bị ảnh hưởng nặng nề.

Donald Trump : Chloroquine, lộc trời ban ? 

Sự nóng lòng này của nguyên thủ Mỹ còn được thấy rõ trong việc thông báo cho thử nghiệm rộng rãi thuốc Chloroquine, một loại thuốc dùng để chữa bệnh sốt rét trong khi giới y khoa Mỹ vẫn còn tỏ ra cẩn trọng về hiệu quả của loại thuốc này.

Từ Washington, thông tín viên đài RFI, Anne Corpet tường thuật : 

"Anthony Fauci, lãnh đạo Viện Nhiễm trùng Quốc gia tỏ ra dè dặt về nghiên cứu tại Pháp về thuốc Chloroquine. Nhưng tổng thống Mỹ lại rất hồ hởi. Trên Twitter, ông quảng bá thuốc này và khẳng định rằng Chloroquine rất có thể sẽ được thử nghiệm trên diện rộng đối với những bệnh nhân bị nhiễm virus corona. Thông báo này được ông Donald Trump đưa ra vào thứ Hai, 23/03/2020 mà không có sự hiện diện của ông Anthony Fauci. 

Ông nói : ‘Dưới sự điều hành của tôi, chính phủ liên bang làm việc để có được số lượng lớn thuốc Chloroquine. Chúng ta có đến 10 ngàn đơn vị, sẽ được phân phát cho rất nhiều người vào sáng thứ Ba ở New York. Chúng ta chưa biết rõ nhưng đây là một cơ may thật sự và điều này sẽ có một tác động thật sự. Đó rất có thể sẽ món quà trời ban nếu như thuốc có tác dụng. Điều này có cơ may làm thay đổi tình thế. 

Hydroxychloroquine, hay plaquenil, một loại thuốc chữa bệnh sốt rét khác cũng sẽ được thử nghiệm ở New York. Các bác sĩ kêu gọi cẩn trọng : Việc dùng quá liều là nguy hiểm và phải tránh mọi giá việc tự mua thuốc uống. Một người Mỹ đã chết vì tự chữa bệnh bằng một loại thuốc cùng loại với chloroquine".

Minh Anh

******************

Covid-19 : Mỹ chuẩn bị 4.000 tỷ đô la hỗ trợ kinh tế (RFI, 23/03/2020)

Phát biểu trên đài truyền hình Fox News ngày 22/03/2020, bộ trưởng Tài Chính Mỹ Steven Mnuchin thông báo chuẩn bị một kế hoạch kích cầu trị giá 4.000 tỷ đô la, tương đương với 20 % GDP của Mỹ để cứu nguy kinh tế, khắc phục hậu quả Covid-19 gây nên.

my1

Tổng thống Mỹ Donald Trump và bộ trưởng Tài chính Steven Mnuchin trả lời họp báo tại Nhà Trắng, Washington, 17/03/2020. Reuters- Jonathan Ernst

Theo giải thích của bộ trưởng Mnuchin, chính phủ Mỹ "phối hợp với Ngân hàng Dự trữ Liên bang để có thể huy động được đến 4.000 tỷ đô la nhằm hỗ trợ kinh tế (…). Trong tình huống khẩn cấp hiện tại, Federal Reserve có thể cấp tín dụng kể cả cho các doanh nghiệp tư nhân".

4.000 tỷ đô la tương đương với 1/5 GDP của cả nước Mỹ. Covid-19 đe dọa nhiều doanh nghiệp Mỹ, đứng đầu là ngành hàng không dân dụng, khách sạn, và kể cả lĩnh vực giải trí. 

Washington lo ngại virus corona cướp đi việc làm của hàng chục triệu người lao động Mỹ nhất là khi tiêu thụ bị chựng lại, vì đã có gần 100 triệu dân Hoa Kỳ bị kêu gọi ở trong nhà, giới hạn các sinh hoạt hàng ngày. Cũng trong cuộc nói chuyện trên Fox News, ông Steven Mnuchin thông báo chính quyền Trump sẽ cấp cho mỗi người dân Mỹ 1000 đô la để khuyến khích tiêu thụ, trẻ em được 500 đô. 

Thanh Hà

***************

Virus corona : Boeing cầu cứu chính phủ Mỹ (RFI, 22/03/2020)

Vận xui chưa buông tha với Boeing. Vào lúc dịch virus corona đang tiếp tục lây lan tại Mỹ, làm hơn 340 người chết, và gần 26.750 người bị nhiễm, chính quyền nhiều bang ra lệnh phong tỏa, hãng máy bay hàng đầu của Mỹ - Boeing, ngày thứ Sáu 20/03/2020, cầu cứu chính phủ, đồng thời thông báo ngưng chia cổ tức và ngừng mọi chương trình mua lại cổ phiếu cho đến khi có lệnh mới.

my2

Ảnh minh họa : máy bay Boeing 737 Max Hoa Kỳ GETTY IMAGES NORTH AMERICA/AFP/File

Theo AFP, ông David Calhoun – tổng giám đốc và ông Larry Kellner – chủ tịch hội đồng quản trị còn tạm ngưng tiền thưởng của mình cho đến cuối năm. Ông Calhoun, 62 tuổi, trở thành lãnh đạo hãng Boeing từ ngày 13/01/2020, thay ông Dennis Muilenburg, bị sa thải hồi tháng 12/2019, lẽ ra sẽ được trả mức lương cơ bản 1,4 triệu đô la.

Trên nguyên tắc, ông sẽ được trả thêm 7 triệu đô la nếu như ông thuyết phục được Cơ quan quản lý hàng không dân dụng dỡ bỏ lệnh cấm các chuyến bay, ban hành ngày 13/03/2019 đối với loại Boeing 737 MAX sau hai vụ tai nạn hàng không làm 346 người thiệt mạng.

Uy tín đã bị tổn hại vì vụ tai tiếng 737 MAX, giờ đây lại cộng thêm dịch bệnh Covid-19 hoành hành, làm nhiều hãng hàng không phải tạm ngưng việc nhận hàng hay hoãn các đơn đặt hàng mới, và làm hãng Boeing thêm khó vực dậy. Boeing đề nghị chính quyền liên bang hỗ trợ 60 tỷ đô la và chuỗi cung ứng nhằm tránh bị phá sản dây chuyền và sa thải ồ ạt.

Lời cầu cứu này đang gây chia rẽ chính quyền Washington. Nhiều cầu hỏi đang đặt ra : Có nên cứu trợ hãng này bằng tiền đóng thuế của dân hay không ? Nếu có, dưới những hình thức nào ?

Các hãng chế tạo máy bay khác của Mỹ như Lockheed Martin hay Northrop Grumman có thể đang thu hút sự chú ý và đang làm dấy lên nhiều lời đồn thổi trên thị trường.

Covid-19 làm đảo lộn các chiến dịch quân sự Mỹ

Vẫn theo AFP, bộ trưởng Quốc Phòng Mỹ, Mark Esper trả lời kênh truyền hình Mỹ hôm thứ Sáu 20/03/2020 cho biết các chiến dịch quân sự của Mỹ trên thế giới trong thời gian sắp tới có thể sẽ có những thay đổi.

Theo đó, Hoa Kỳ sẽ tạm ngưng rút 5.000 binh sĩ về nước theo như các thỏa thuận ban đầu với phe Taliban. Tại Iraq và Syria, các chương trình huấn luyện binh sĩ cũng sẽ bị ngưng và cho hồi hương một số chuyên gia đào tạo. Các chương trình tập trận chung như với Hàn Quốc, tại Châu Phi hay cuộc tập trận lớn Defender-20 với Châu Âu hoặc bị hủy, hoặc bị giảm quy mô.

Binh sĩ Mỹ được lệnh ở trong trại, và bị cấm mọi di chuyển quốc tế, từ việc đi du lịch ở nước ngoài hay về nước thăm gia đình. Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ khẳng định : "Nhiệm vụ số một đối với quân đội Mỹ vẫn là bảo đảm việc bảo vệ người dân Mỹ, bảo vệ đất nước và các lợi ích của Mỹ ở nước ngoài".

Minh Anh

Published in Quốc tế

Gần một tỷ người trên hành tinh bị phong tỏa vì đại dịch virus corona

Có thể nói hầu hết các báo Pháp ra đầu tuần này đều là những số báo đặc biệt chuyên về đại dịch Covid-19. Điều này có thể hiểu được khi mà virus corona tiếp tục lây lan với tốc độ chóng mặt ở Pháp, cũng như ở các nước Châu Âu khác. Bảng tổng kết số người nhiễm và tử vong vì Covid-19 tăng lên từng ngày theo cấp số nhân, mặc cho các biện pháp chống dịch tiếp tục được tăng cường ở các quốc gia.

italie1

Quảng trường Piazza del Popolo, thủ đô nước Ý, vắng vẻ trong mùa dịch Covid-19. Ảnh chụp ngày 22/02/2020. Reuters - ALBERTO LINGRIA

Sau khi Trung Quốc kiềm chế được dịch virus corona giải tỏa cho hàng trăm triệu người khỏi cuộc sống cách ly, đến lượt phần còn lại thế giới bị rơi vào vòng phong tỏa. Nhật báo kinh tế Les Echos ghi nhận "Gần một tỷ người bị phong tỏa trên thế giới". Một làn sóng phong tỏa đang phủ kín địa cầu khi 40 nước đang lần lượt quyết định phong tỏa dân cư với hy vọng có thể ngăn được đà lây truyền của Covid-19. Theo tờ báo, tính đến ngày Chủ nhật, đã có khoảng 940 triệu dân trên địa cầu nằm trong diện phong tỏa. Tức là chỉ được ra đường khi thật sự cần thiết như mua đồ ăn, đi chữa bệnh hay đi làm khi không thể làm việc tại nhà. 

Trong số đó, có 21 nước áp dụng phong tỏa bắt buộc trên toàn quốc, vi phạm bị phạt tiền nặng. Đó là một loạt nước ở Châu Âu, bắt đầu từ Ý tới Tây Ban Nha, Pháp rồi qua nhiều nước ở khu vực Trung Cận Đông, Châu Á, Trung và  Nam Mỹ, qua đến Châu Phi. Ở 19 nước khác, lệnh phong tỏa mới ở mức độ khuyến cáo, nhưng chắc chắn trong ít ngày nữa phong tỏa sẽ trở nên bắt buộc. Viễn cảnh Châu Âu và Mỹ không còn ai có thể ra đường tự do đang hiện dần. Les Echos dự tính trong những ngày tới số lượng dân số thế giới bị phong tỏa sẽ còn tăng gấp đôi khi mà các nước như Ấn Độ, Sri Lanka hay Algeria, Nigeria đang cân nhắc các phương án phong tỏa diện rộng.

Nếu dịch không bị kiềm chế và tình hình lây lan còn kéo dài, hình thức phong tỏa sẽ còn bị thắt chặt hơn rất nhiều, thậm chí có thể tái hiện khắp nơi tình trạng của thành phố Vũ Hán cách đây một tháng. Ngoài ra những nước không áp dụng phong tỏa dân cư, nhưng cũng bắt đầu có các biện pháp như đóng cửa trường học, quán hàng không thiết yếu hay những tụ điểm giải trí, thể thao…

Trong bối cảnh chung như thế, theo Les Echos, Moskva tỏ ra khá bình thản với Covid-19. Tại Nga, cửa hàng, quán ăn vẫn hoạt động bình thường. Chính quyền Nga không có quyết định phong tỏa dân cư nào, tuy cũng đã cho đóng cửa biên giới. Trong Liên Âu duy nhất chỉ còn Hà Lan là vẫn bám giữ chiến lược "miễn dịch cộng đồng", nhưng nước này cũng đã phải đóng cửa các nơi công cộng tập trung đông người.

Nhìn chung bức tranh toàn cầu về bệnh dịch đang phủ màu xám, chỉ có một chút mảng sáng ở phương đông. Cuộc sống đang dần trở lại bình thường ở một số nơi như Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc, Đài Loan hay Singapore. Les Echos nhận thấy, đó là "những nơi đã ổn định được tình hình nhờ các biện pháp triệt để : xét nghiệm đại trà, sử dụng khẩu trang, truy tìm dấu vết tiếp xúc của các ca bệnh, nhanh chóng cách ly những người thuộc diện nghi nhiễm". Những biện pháp đó đã khiến các nước này trả giá đắt về kinh tế, cũng như những hệ lụy về tâm lý xã hội, nhưng đổi lại họ đã được giải thoát. 

Pháp : Bệnh viện có nguy cơ thất thủ

Đi đầu trên trận tuyến chống dịch là các bệnh viện, các y bác sĩ, thế nhưng trận tuyến này của Pháp, cũng như ở Ý hay Tây Ban Nha, đang có nguy cơ thất thủ, bởi bị quá tải trước số lượng ồ ạt bệnh nhân. Nhiều nhân viên y tế bất lực và suy sụp vì thiếu thốn phương tiện. 

Nhiều tờ báo lớn như Le Monde, Le Figaro hay Les Echos đều phản ánh tình hình khủng hoảng ở các bệnh viện Pháp bằng những hàng tựa lớn trang nhất. Le Monde chạy tựa : "Các bệnh viện đối mặt với các ca bệnh nặng ào ạt đổ đến". Tờ báo ghi nhận tất cả hệ thống bệnh viện của nước Pháp từ vài ngày nay đang phải đối phó với "làn sóng" bệnh nhân. Đặc biệt tại các vùng nóng của dịch như Grand Est, Paris và vùng phụ cận (Île de France) hay Haut-Rhin, tất cả các bệnh viện đã trong tình trạng bảo hòa, không còn khả năng tiếp nhận bệnh nhân cấp cứu hồi sức tích cực. Các bệnh viện đã được giảm tải rất nhiều khi mà đại đa số các ca nhiễm chưa đến mức độ kịch phát đều tự cách ly tại nhà, được các bác sĩ tại địa phương theo dõi chăm sóc. 

Với hàng tựa : "Île de France :  các bệnh viên đang đối mặt với làn sóng cuộn", Le Figaro cho biết, Paris và vùng phụ cận đã có 665 bệnh nhân Covid-19 đang phải hồi sức tích cực. Trong những ngày tới các bệnh viện vùng thủ đô sẽ bị nhanh chóng quá tải với các ca bệnh nặng. Tờ báo ghi nhận cả vùng Paris hiện chỉ còn vài giường bệnh hồi sức tích cực và chắc chắn sẽ bị chiếm hết trong một hai ngày nữa.  "Các bệnh viện đang phải tổ chức lại từng ngày : Các phòng chăm sóc thường xuyên chuyển thành phòng hồi sức cho bệnh nhân nặng. Các phòng hậu phẫu giờ cũng được chuyển thành  phòng sẵn sàng đón tiếp các bệnh nhân cần hồi sức. Các nhân viên y tế được đào tạo gấp tại chỗ về hồi sức…".

Theo Le Figaro, vùng Paris  (Île de France) có tất cả 408 cơ sở y tế  công và tư, có khả năng đáp ứng tối đa 1.200 giường bệnh hồi sức tích cực và 3.000 giường chăm sóc thường xuyên. Nhưng với tốc độ lây lan của dịch như hiện nay, tăng hơn 10% ca nhiễm mỗi ngày, thì các cơ sở bệnh viện trên không những không đủ đáp ứng về giường bệnh mà cả nhân viên y tế cũng bị khủng hoảng trầm trọng.

Chính vì thế hiệp hội các bệnh viện Paris đã kêu gọi các bác sĩ tình nguyện để tăng cường cho các nhóm chăm sóc của 39 bệnh viện trong vùng để chuẩn bị đón làn sóng mới các bệnh nhân nặng trong những ngày tới. 

Tờ báo ghi nhận, không chỉ thiếu giường cấp cứu cho các ca bệnh nặng mà đội ngũ các thầy thuốc ở khắp các bệnh viện cũng đang kiệt sức với nhịp độ công việc kinh hoàng và nỗi lo sợ bị lây nhiễm virus từ chính những người được họ chăm sóc. Đã có những nhân viên cấp cứu nhiễm virus và một bác sĩ bị chết vì Covid-19. 

Bài học nhãn tiền trong khủng hoảng virus corona ở Pháp

Một trong những nguyên nhân dẫn đến tình trạng bệnh viện quá tải trước một bệnh dịch chưa từng có cả trăm năm nay là các bệnh viện thiếu thốn trang thiết bị, nhân sự do cắt giảm đầu tư cho y tế từ 10 năm nay. Vấn đề này đã được La Croix nêu ra trong bài xã luận mang tiêu đề "Bài học từ những sai lầm của chúng ta". 

Xã luận của La Croix viết : "Một thực tế là nước Pháp đã không đủ chuẩn bị với trận dịch này. Tình trạng khan hiếm khẩu trang, nước sát trùng và xét nghiệm từ nhiều ngày nay đang khiến các nhân viên y tế phẫn nộ. Sự phẫn nộ đó là chính đáng. Cách đây 9 năm, đất nước chúng ta có 800 triệu khẩu trang cho phẫu thuật. Tháng trước, chúng ta chỉ còn có 117 triệu chiếc, trong khi mà nhu cầu tối thiểu hiện nay ước tính khoảng 24 triệu cái mỗi tuần. Đến mùa xuân năm 2020 này, nước Pháp mới lộ ra cho thấy mình cũng phải nhờ cậy vào cứu trợ khẩn cấp của Trung Quốc".

Tờ báo nhấn mạnh "tình trạng này không phải là kết quả ngẫu nhiên mà là hệ quả của các quyết sách chính trị" mang nặng tính kinh tế. Tuy nhiên La Croix cho rằng bây giờ chưa phải là lúc để suy xét hay chỉ trích các quyết định chính trị. Việc khẩn cấp lúc này là tập hợp sức mạnh cùng chiến đấu chống virus corona. Quyết định của chính phủ trưng dụng cơ sở vật chất y tế để chống dịch là hướng đi đúng, cũng như trong tuần nhiều công ty lớn nhỏ và chính quyền địa phương đã đưa ra nhiều sáng kiến để sản xuất hoặc làm tăng viện cho kho vật tư mà các nhân viên y tế tiếp xúc trực tiếp với người bệnh đang rất cần. Xã luận tờ báo cũng ghi nhận việc hai viện Quốc hội đã nhanh chóng nhất trí thông qua luật "Tình trạng Y tế khẩn cấp". Tờ báo hy vọng tinh thần đoàn kết trách nhiệm này trong tương lai sẽ lặp lại "để làm sáng tỏ những thiếu sót trong việc tiên liệu khủng hoảng lần này. Đây là công việc cần thiết, không phải để tìm thủ phạm mà để rút ra bài học từ những sai lầm của chúng ta".

Chống dịch Covid-19 : Bài học từ Châu Á ? 

Trong loạt bài về đại dịch virus corona, nhật báo Les Echos có bài viết đáng chú ý của tác giả Dominique Moisi, cố vấn đặc biệt của Viện Montaigne - Pháp, với tựa đề : Cuộc chiến chống dịch : "Bài học về ý thức công dân của Châu Á" 

Theo tác giả bài báo, các chế độ Trung Quốc cũng như Hàn Quốc hay Đài Loan đã đẩy lùi thành công dịch virus corona bởi vì văn hóa Châu Á đặt lợi ích cộng đồng lên trên lợi ích cá nhân. Một ý thức tập thể mà phương Tây đã đánh mất và cần khẩn cấp tái lập.

Tác giả Moisi nhận thấy, giờ đây khi đã kiểm soát được dịch bệnh trên lãnh thổ của mình, chính quyền Bắc Kinh đang nắm lại cơ hội để "quảng bá quyền lực mềm Trung Quốc. Sự lúng túng của Châu Âu và Mỹ trong xử lý khủng hoảng dịch càng làm cho họ có điều kiện làm việc đó". Tuy nhiên, ông nhấn mạnh : "cuộc khủng hoảng virus corona không chứng minh được sự vượt trội của mô hình toàn trị Trung Quốc mà nó chỉ chứng tỏ những hạn chế của chủ nghĩa cá nhân và tính ích kỷ ở phương Tây. Châu Âu và Mỹ, trên khía cạnh chống dịch virus corona, cần phải học Châu Á, từ Hàn Quốc, Nhật Bản, Đài Loan hay Trung Quốc". Vấn đề không phải là thể chế chính trị mà là ý thức công dân.

Theo tác giả, nếu như nước Ý rơi vào tình trạng bi đát như hiện nay là do nhiều nguyên nhân : thiếu thốn vật tư thiết bị y tế, độ tuổi dân số cao, mật độ dân cư khu vực miền đông bắc… nhưng một trong những lý do ban đầu là ý thức công dân, thiếu tôn trọng các quy định an toàn sơ đẳng. Về vấn đề này Pháp cũng không hơn gì Ý.

Những hình ảnh đoàn người dân đô thị lớn vội vã ra ga tháo chạy khỏi thành phố tránh bị phong tỏa hay hàng dài người đổ xô đến các siêu thị vơ vét tích trữ hàng, rồi nhiều người thản nhiên đi dạo như không có chuyện gì trong khi bị phong tỏa là những bằng chứng đáng báo động về ý thức công dân.

Anh Vũ

Published in Quốc tế

Trường hợp nhiễm Covid-19 đầu tiên được báo cáo tại Vũ Hán (Trung Quốc) vào ngày 31/12/2019. Trong một khoảng thời gian ngắn, virus đã trở thành đại dịch toàn cầu, một điều chưa từng có trong lịch sử hiện đại.

sieuthi1

Một phụ nữ đeo khẩu trang bảo vệ khi cô và những người khác chờ trả tiền tại siêu thị trong khi dịch coronavirus (Covid-19) bùng phát ở Mexico City, Mexico ngày 13/3/2020. (Ảnh : Reuters / Henry Romero / NTB / Scanpix)

Tuy nhiên, tốc độ lan truyền chóng mặt có thể là triệu chứng của một hiện tượng mà Thomas Hylland Eriksen, giáo sư tại Khoa Nhân học Xã hội, đã rất quen thuộc : quá nóng.

Hylland Eriksen nói : "Trong dự án nghiên cứu Overheating[1] (quá nóng) của mình, chúng tôi đã khám phá những thay đổi tăng tốc không kiểm soát, không có bộ điều nhiệt để làm mát quá trình. Coronavirus nhắc nhở chúng ta về việc thế giới gắn kết chặt chẽ với nhau như thế nào và chúng ta thực sự kiểm soát nó ra sao".

Mạng trở nên hữu hình trong thời kỳ khủng hoảng

Nền kinh tế toàn cầu của chúng ta đang ở trong tình trạng nhập khẩu hàng hóa và dịch vụ. Sản phẩm được sản xuất ở phía bên kia của thế giới và được vận chuyển đến các cửa hàng của chúng ta bằng máy bay và tàu container. Bò sản xuất sữa có trên bàn ăn của chúng ta và thịt bò trong đĩa của chúng ta được nuôi bằng đậu nành từ Brazil. Mỗi ngày du lịch và công nghiệp liên tục vẽ ra những đường dây mới xuyên qua hành tinh. Những mạng lưới vô hình tràn ngập thế giới chỉ trở nên hữu hình khi khủng hoảng xảy ra.

"Trong cuộc sống hàng ngày, hầu hết chúng ta không nhìn thấy các giàn khoan dầu ở Biển Bắc, hoặc các tàu container vận chuyển hàng hóa trên biển. Chúng ta không thấy sóng điện từ cho phép chúng ta sử dụng điện thoại di động hoặc Internet. Nhưng khi nó không hoạt động, chúng ta nhận thấy điều đó", Thomas Hylland Eriksen nói.

"Chỉ sau đó chúng ta mới bắt đầu thấy tính dễ bị tổn thương của hệ thống. Nếu chúng ta thực sự muốn diệt virus, chúng ta cần phải dừng tất cả các thông tin liên lạc công cộng, tất cả phương tiện giao thông. Sau đó, chúng ta sẽ thực sự trải nghiệm việc chúng ta phụ thuộc vào cơ sở hạ tầng toàn cầu như thế nào". ông nói.

Qua một số trường hợp được điều tra trong dự án Quá nóng, các nhà nghiên cứu đã phát hiện ra một cơ chế gọi là hiệu ứng cánh bướm, trong đó các sự kiện nhỏ có thể gây ra những biến động lớn lâu dài. Ý tưởng này dựa trên hình ảnh một con bướm vỗ cánh ở Rio de Janero (Brazil), sau đó tạo ra một số hiệu ứng gợn gây ra một trận bão tuyết ở New York (Mỹ).

Theo Hylland Eriksen, một mô hình tương tự có thể áp dụng với coronavirus.

"Nó bắt đầu như một sự bùng phát cục bộ ở Trung Quốc, và bây giờ các sàn giao dịch chứng khoán đang giảm, các công ty hàng không sắp phá sản và các đường băng, trường học, sự kiện và các động mạch giao thông đang bị đóng cửa". ông nói.

Chúng ta cần sống chậm hơn

Mặc dù lo lắng về virus và thiệt hại ngày càng tăng mà nó gây ra, Hylland Eriksen tin rằng tình huống này cũng có thể giúp tạo ra những kết quả tích cực. Ông đã bắt đầu một dự án nghiên cứu được Hội đồng nghiên cứu Na Uy tài trợ, liên quan đến việc tìm hiểu hiện tượng Covid-19, với tên gọi "From Vulnerability to Sustainability" (Từ dễ bị tổn thương đến bền vững).

Hylland Eriksen nói : "Tôi hy vọng cuộc khủng hoảng này có thể khiến chúng ta nhận thức rõ hơn rằng chúng ta có thể cải thiện chất lượng cuộc sống bằng cách làm ít hơn và làm nhiều việc chậm hơn". Ông đã mô tả sự rượt đuổi hạnh phúc của chúng ta trong một xã hội giàu có trong cuốn sách "The Big Bad Wolf Syndrome" (Hội chứng sói xấu lớn), xuất bản năm 2008, rằng : các nghiên cứu cho thấy từ những năm 1950 chất lượng cuộc sống ở Na Uy đã giảm đi, mặc dù sự giàu có, linh động và tiếp cận với hàng hóa và dịch vụ tăng lên.

"Chúng ta cần giữ nhận thức toàn cầu của mình, nhưng hành động nhiều hơn ở cấp địa phương. Chúng ta cần sống chậm hơn, đi lại ít hơn bằng máy bay và ăn ít thịt. Chúng ta cần phải làm bánh mì bột chua và đi dạo trong rừng. Tôi không muốn loại trừ một sự thật rằng những thay đổi như vậy có thể xảy ra như là một tác dụng phụ không chủ ý của đại dịch này. Nếu bây giờ chúng ta buộc phải chậm lại, có lẽ lần sau chúng ta sẽ phát hiện ra rằng thật tốt khi giảm tốc độ", ông nói.

Dịch bệnh đem đến thay đổi

Đây không phải là lần đầu tiên một dịch bệnh thay đổi tiến trình lịch sử. Giáo sư Hylland Eriksen đề cập đến sự sụp đổ của Đế chế La Mã có thể liên quan đến bệnh dịch hạch như thế nào. Cái chết đen có thể xảy ra như thế nào trong sự kết thúc của chế độ phong kiến và sự khởi đầu của kỷ nguyên hiện đại ở Châu Âu. Thực tế là một số lượng lớn dân số người bản địa ở Mỹ đã chết vì người Châu Âu đem tới những căn bệnh mà họ đã quen vì họ đã sống với các vật nuôi một thời gian dài, những bệnh dịch cũng được sử dụng làm vũ khí trong các vụ thảm sát.

"Tôi không muốn suy đoán liệu chúng ta có đang chứng kiến điều tương tự như thế hay không. Mọi người đã khóc sói quá nhiều lần trong vài năm qua trong các dịch bệnh nhỏ hơn liên quan đến SARS và cúm lợn. Nhưng lần này có vẻ nghiêm trọng hơn. Có một cái gì đó về sự tăng trưởng theo cấp số nhân trong các trường hợp nhiễm trùng. Một khi bụi đã ổn định sau cuộc khủng hoảng này, chúng ta cần nắm bắt cơ hội để xem xét lại liệu chúng ta có thực sự muốn có một thế giới quá nóng hay không", Hylland Eriksen nói.

Erik Bjørnstad Engblad

Nguyên tác : The world with viruses : Reminding us how little control we have, Science Norway, 18/03/2020

Lê Lam (dịch)

Nguồn : Viet-studies, 23/03/2020

[1] https://www.sv.uio.no/sai/english/research/projects/overheating/index.html

Published in Diễn đàn

Việc không xác định được nguồn lây nhiễm có thể mang đến nguy cơ dịch bùng phát trên diện rộng. Một vài ca nhiễm lẻ xuất hiện đột ngột có thể là dấu hiệu của cơn bão lớn đang tới gần.

Bệnh "viêm phổi Vũ Hán" (Covid-19) do virus corona chủng mới gây ra có một đặc điểm rất đáng lo ngại, đó là nó có thể lây cho người khác trong khi người bệnh không biểu hiện triệu chứng, do đó gây khó khăn cho việc truy được nguồn gốc để từ đó khoanh vùng, cách ly, làm giảm thiểu mức độ lây lan của dịch.

laynhiem1

Việc không xác định được nguồn lây nhiễm có thể mang đến nguy cơ dịch bùng phát trên diện rộng. Ảnh : Shutterstock

Nhiễm bệnh không triệu chứng – quả bom nổ chậm

SCMP dẫn một báo cáo mới đây của Trung Quốc cho thấy số các ca nhiễm viêm phổi Vũ Hán không xuất hiện triệu chứng có thể chiếm tới một phần ba tổng số ca nhiễm. Cụ thể, đến cuối tháng 2, hơn 43.000 người ở Trung Quốc đã xét nghiệm dương tính với virus corona nhưng họ không xuất hiện triệu chứng, do vậy họ không được gộp vào con số chính thức những ca nhiễm được xác nhận mặc dù cũng được đưa đi cách ly và theo dõi. 

Hàn Quốc cũng đã tiến hành xét nghiệm diện rộng và phát hiện ra khoảng 20% số ca nhiễm không xuất hiện triệu chứng, thậm chí cho tới tận lúc ra viện. Hồng Kông cũng áp dụng xét nghiệm cho tất cả các hành khách đi vào thành phố dù họ không có triệu chứng. Trong khi đó, nhiều nước ở Châu Âu hay Mỹ chỉ có số người xuất hiện triệu chứng rõ rệt mới xét nghiệm. 

Diễn biến dịch bệnh hiện tại trên thế giới cho thấy tình hình ở Hàn Quốc hay Hồng Kông đang được kiểm soát khá tốt, trong khi tại Châu Âu và Mỹ, số ca nhiễm đang ngày càng tăng mạnh. Như vậy, việc xác định ca nhiễm virus (cho dù có triệu chứng hay chưa), khoanh vùng, cách ly có thể giúp giảm thiểu đáng kể sự lây lan của virus.

Nhiễm bệnh không triệu chứng khiến sự lây nhiễm lan rộng ra cộng đồng, và với nhiều quốc gia, nó đã trở thành tình trạng không thể kiểm soát.

Lấy ví dụ nước Mỹ. Mỹ phát hiện ca lây nhiễm cộng đồng (nhiễm bệnh nhưng không rõ nguồn lây) đầu tiên ở California vào ngày 27/2. Trung tâm Kiểm soát và Ngăn ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC) khi đó không xác định được bệnh nhân khi đó đã nhiễm virus như thế nào vì người này không đi nước ngoài, cũng không tiếp xúc với người nào về từ vùng dịch. Tiếp sau đó, Mỹ phát hiện thêm 3 trường hợp khác cũng nhiễm bệnh không rõ nguồn lây. Điều này có thể có nghĩa là còn nhiều ca nhiễm khác ở bên ngoài và cũng có nghĩa là những người bệnh này có thể đã lây bệnh cho những người khác.

Vào ngày 27/2, Mỹ mới có 60 ca nhiễm, trong đó 42 ca trở về từ du thuyền Diamond Princess (đã được cách ly ngay sau khi hạ cánh) và 16 ca trong nước. 5 ngày sau, ngày 3/3, Mỹ đã có 102 ca nhiễm. 10 ngày sau nữa, ngày 13/3, Mỹ đã có 1.762 ca nhiễm. Đến nay, ngày 23/3, số ca nhiễm của Mỹ là hơn 33.500 ca.

Một ví dụ khác ở Canada. Ngày 5/3, Canada phát hiện ca lây nhiễm cộng đồng đầu tiên ở bang British Columbia. Bệnh nhân không đi tới vùng dịch hay có liên hệ với bất kỳ một bệnh nhân Covid-19 nào trước đó. Khi đó, Canada có 46 ca nhiễm bệnh. Một tuần sau, 13/3, Canada có 158 ca nhiễm. Tới hôm nay, ngày 23/3, số ca nhiễm tại nước này đã lên tới 1.470 trường hợp.

Iran cũng là một ví dụ về lây nhiễm cộng đồng. Quốc gia vùng Trung Đông xác nhận 2 ca nhiễm đầu tiên vào ngày 19/2 ở Qom. Đây cũng là 2 trường hợp tử vong do viêm phổi Vũ Hán đầu tiên của Iran, họ qua đời chỉ vài giờ sau khi được đưa vào viện. Cho đến nay, nguồn lây của 2 ca đầu tiên này vẫn là ẩn số, nhưng nó chứng tỏ một điều rằng, đã có sự lây nhiễm âm thầm trong cộng đồng từ trước đó mà chưa được phát hiện.

Việt Nam có nguy cơ xảy ra lây nhiễm cộng đồng ?

Tính đến ngày 23/3, Việt Nam đã có 123 ca nhiễm virus Vũ Hán. Trong số các bệnh nhân (Bệnh nhân) mới được xác nhận, một số trường hợp đang cho thấy nguy cơ lây nhiễm cộng đồng có thể xảy ra, do không xác định được nguồn lây, hay do diện tiếp xúc của bệnh nhân quá rộng.

Một số trường hợp đáng lo ngại như sau :

1) Bệnh nhân 86 và 87 : 2 nữ điều dưỡng Bệnh viện Bạch Mai, Hà Nội

Bệnh nhân 86

Ngày 6/3 bệnh nhân đi nghỉ cùng gia đình tại Côn Đảo, theo hành trình Hà Nội – Thành phố Hồ Chí Minh (chuyến bay Việt Nam 7209) và Thành phố Hồ Chí Minh – Côn Đảo (Việt Nam 8059). 

Ngày 8/3 bệnh nhân bay ra Hà Nội (không nhớ rõ chuyến bay). 

Ngày 9/3 bệnh nhân đi làm bình thường, không có biểu hiện lâm sàng. 

Ngày 11/3 bệnh nhân có triệu chứng tức ngực, không ho, không sốt và nhập viện Viện Tim mạch thuộc Bệnh viện Bạch Mai (C4) điều trị theo hướng tăng huyết áp, đau thắt ngực (bệnh nhân có tiền sử tăng huyết áp) trong 4 ngày. 

Ngày 19/3 bệnh nhân được xét nghiệm sàng lọc và cho kết quả dương tính, được đưa đi cách ly tại Bệnh viện Nhiệt đới trung ương cơ sở 2.

Bệnh nhân 87, làm cùng Bệnh nhân 86 :

Ngày 18/3 bệnh nhân có triệu chứng như : mệt, ho, sốt và được làm xét nghiệm, có kết quả dương tính với virus. Qua rà soát cho thấy bệnh nhân có nhiều lần tiếp xúc gần với Bệnh nhân 86.

Như vậy, Bệnh nhân 86 có triệu chứng trước Bệnh nhân 87, nhưng kết quả xét nghiệm dương tính lại có sau Bệnh nhân 87. Cho tới hiện tại, chưa xác định được Bệnh nhân 86 lây cho Bệnh nhân 87 hay ngược lại, và nguồn lây đầu tiên của 1 trong 2 bệnh nhân là từ đâu. Hiện con gái của Bệnh nhân 86 cũng đã được xác nhận nhiễm virus, là Bệnh nhân 107.

2) Các bệnh nhân là người nước ngoài, gồm Bệnh nhân 91, 97, 98, 119, 120

Bệnh nhân 91, quốc tịch Anh, là phi công hãng Vietnam Airlines. Ngày 8/3, bệnh nhân bay từ London (Anh) về Việt Nam trên chuyến bay của hãng hàng không Vietnam Airlines số hiệu VN10. Tiếp sau đó, bệnh nhân có nhiều lịch bay nhưng chưa nhớ rõ lịch trình các chuyến bay quốc tế, quốc nội. Ngày 16/3, bệnh nhân là phi công trên chuyến bay VN272 từ Thành phố Hồ Chí Minh đi Hà Nội và VN607 chiều từ Hà Nội – Thành phố Hồ Chí Minh trong cùng ngày. 

Từ ngày 13 đến 18/3, Bệnh nhân 91 lưu trú tại Thành phố Hồ Chí Minh và tới một số địa điểm ăn uống, giải trí (gồm quán bar Buddha). Ngày 17/3, bệnh nhân khởi phát sốt, ho và đến chiều 18/3 tới Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Thành phố Hồ Chí Minh khám, xét nghiệm dương tính vào khuya ngày 18/3.

Bệnh nhân 97, quốc tịch Anh, trú tại Quận 4, Thành phố Hồ Chí Minh. Bệnh nhân ở Malaysia trong 2 tuần trước khi về Việt Nam, ngày 14/3/2020 có đến quán Bar Buddha (nơi Bệnh nhân 91 cũng tới cùng ngày). Bệnh nhân 98 cùng quốc tịch Anh, cùng trú với Bệnh nhân 97. Bệnh nhân từ Malaysia về sân bay Tân Sơn Nhất ngày 06/3/2020 ; cùng Bệnh nhân 97 đến quán Bar Buddha ngày 14/3/2020. Hai bệnh nhân đi xét nghiệm vào ngày 20/3 và có kết quả dương tính ngày 21/3.

Bệnh nhân 119, quốc tịch Mỹ, trú tại Quận Bình Thạnh, Thành phố Hồ Chí Minh. Từ ngày 1/3 đến ngày 15/3/2020, bệnh nhân thường xuyên di chuyển giữa Việt Nam, Indonesia, Thái Lan và về lại Việt Nam ngày 15/3/2020.

Bệnh nhân 120, quốc tịch Canada, trú tại Quận 2, Thành phố Hồ Chí Minh. Bệnh nhân từ Canada vào Việt Nam từ ngày 11/2/2020 đến nay, bệnh nhân trực tiếp tiếp xúc với Bệnh nhân 91 từ ngày 14/3/2020 tại một số quán ăn, nơi vui chơi, trong đó có quán Bar Buddha. 

Như vậy, các bệnh nhân trên đều có lịch trình phức tạp và dày đặc trước khi được xác nhận nhiễm bệnh, khả năng lây nhiễm ra cộng đồng rất cao.

3) Bệnh nhân 100 

Bệnh nhân 100 trú Quận 8, Thành phố Hồ Chí Minh. Ngày 3/3/2020, bệnh nhân từ Kuala Lumpur (Malaysia) về Việt Nam trên chuyến bay của hãng hàng không Air Asia số hiệu AK524.

Từ ngày 4 đến 17/3, bệnh nhân đi lễ 5 lần/ngày tại thánh đường Hồi giáo Jamiul Anwar – số 157B/9 Dương Bá Trạc, phường 1, quận 8, Thành phố Hồ Chí Minh.

Sau khi xuất hiện Bệnh nhân 61 (người Ninh Thuận, được xác nhận dương tính sau khi dự lễ hội tôn giáo ở Malaysia), ngày 18/3, Trung tâm Y tế Q.8 lấy mẫu giám sát tất cả các đối tượng dự lễ hội từ Malaysia, kết quả xác nhận người này (Bệnh nhân 100) dương tính với virus.

Với lịch trình tiếp xúc nhiều đám đông liên tục, Bệnh nhân 100 cũng là trường hợp tiềm ẩn nguy cơ lây virus ra cộng đồng. 

Tuy nhiên, trường hợp Bệnh nhân 100 cũng cần nói rõ như sau :

- Bệnh nhân 100 về nước ngày 3/3 từ Malaysia, là thời điểm Việt Nam chưa có quy định về cách ly. Malaysia khi đó chỉ có 29 ca nhiễm và không phải là "vùng dịch".

- Ngày 4/3, Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam đã nói "nếu 1 tuần nữa không có ca nhiễm mới, Việt Nam sẽ công bố hết dịch".

- Ca nhiễm thứ 17 công bố vào tối 6/3.

- Ngày 12/3, Bộ Y tế công bố quy định về tự cách ly tại nhà đối với "người tiếp xúc với người tiếp xúc gần với trường hợp bệnh xác định". Tuy nhiên, Bệnh nhân61 đến ngày 16/3 mới được xác định nhiễm bệnh.

Ngày 18/3, Bộ Y tế mới thêm quy định bắt buộc cách ly khách về từ ASEAN.

Như vậy, việc một số nơi đang quy kết Bệnh nhân100 vi phạm quy định cách ly là không chính xác, mặc dù bệnh nhân này cũng nên tự ý thức thời điểm dịch bệnh phức tạp thì dù từ vùng dịch về hay không cũng nên hạn chế đi lại, tiếp xúc.

Đáng lưu ý, từ khi Bệnh nhân100 về nước (ngày 3/3) đến khi lấy mẫu xét nghiệm dương tính (ngày 18/3), là tổng cộng 15 ngày, Bệnh nhân vẫn chưa có triệu chứng, nên cũng chưa thể kết luận Bệnh nhân100 bị nhiễm bệnh ở Malaysia hay do tiếp xúc với trường hợp nhiễm bệnh nào đó chưa được xác định tại Việt Nam.

***

Trước diễn biến phức tạp của dịch bệnh, để bảo vệ sức khỏe cho bản thân, gia đình và cộng đồng, công dân Việt Nam nên hạn chế ra đường, tụ tập đông người, tuân thủ các hướng dẫn của cơ quan y tế địa phương về phòng, chống dịch.

Lê Xuân

Nguồn : Trithuc.vn, 23/03/2020

Published in Diễn đàn

Đã có hàng chục ngàn người Vit t khp nơi trên thế gii quay v Vit Nam (1) và sp ti s có vài chc ngàn người Vit na tr v t các dch Châu Âu, Châu Á (2). Lối thông tin ca các viên chc hu trách và phương thc tuyên truyn ca h thng truyn thông chính thc đang biến nhng công dân Vit Nam quay v vi gia đình, quê hương tr thành mt loi… ký sinh trùng, va… đáng khinh, va… đáng gin. Bên dưới tm áo khoác "nhân đo" và "ưu vit" là ti ác : Kích đng người Vit cn xé ln nhau…

venuoc1

'Yêu nước là đứng yên, yêu nước không phải là trở về' (Ảnh : NT)

***

Ít nhất chui thông tin qung bá v s "nhân đo" và "ưu vit" ca h thng chính tr, h thng công quyn Vit Nam trong phòng - chng dch viêm phi Vũ Hán đã to ra một tác đng mà các viên chc hu trách Vit Nam không ng : Hàng chc ngàn người Vit t khp nơi trên thế gii dt díu nhau tr v khi khu vc h đang hc hành, làm vic đã hoc sp tr thành dch. Trong giai đon đu, s kin này tiếp tc được khai thác như mt bng chng thuyết minh thêm cho s "nhân đo" và "ưu vit" đó !

Đến tun này, h thng truyn thông chính thc ti Vit Nam dn thêm mt bước trong hot đng tuyên truyn nhm khc ha đm hơn s "ưu vit" và "nhân đo" ca đng ta, quc hi ta, nhà nước ta, chính ph ta : Khai thác sâu phn ng ca mt ph n t Châu Âu tr v Vit Nam – ch trích gay gt vic b tm gi quá lâu ti phi trường Ni Bài gia đám đông nhng người ging ht như cô, không biết đã b nhim virus hay chưa vì tng ng ti khu vc có dch !

Khoan bàn đến phn ng ca người ph n y đúng hay sai. Hãy xét các đc đim ca loi virus đang gây ra dch viêm phi Vũ Hán và đt chính mình vào v trí nhng người b tm gi năm, mười tiếng gia đám đông mà ai cũng b xếp, thm chí tự nguyn xếp chính h vào nhóm có nguy cơ lây nhim cao. Đâu có ai chng cách ly và xét nghim ! Đòi được cách ly sm hoc t lo cách ly đ không phi gia nhng người mà ai cũng có th là ngun lây nhim cao chng l va đáng lên án, va cn trng tr thẳng tay ?

Không phải t nhiên mà ngày 19 tháng 3, gii hu trách Vit Nam phi t điu chnh phương thc tiếp nhn nhng người Vit t nhiu nơi Châu Âu, Châu Á tr v nhà : Không buộc h phi ch đi ti phi trường năm, mười tiếng như cô gái n mà đưa thẳng h v khu vc cách ly ri mi thc hin khai báo y tế và t chc xét nghi(3). Tuy "nhân đạo" và "ưu vit" nhưng trước đây, các viên chc hu trách không nhn ra, li tiếp nhn trước đó và b phn ng, gia tăng ri ro cho các đương s và cng đng.

Tuy vậy, đến gi này, vn còn nhng cơ quan truyn thông thu thp ý kiến ca nhiu nhân vt được xem là "người ca công chúng" như ca sĩ, ngh sĩ, hoa hu… xa xói nhng người như cô gái va đ cp. Theo đó, hnên biết thân, biết phn vì có ngoi quc thì cũng chật vt kiếm tng đng bc l ch không phi là… thượng lưu, quý t(3) ! Dạy d hkhông nên hành xử… vô hc ! Cáo buộc h… sính ngoại vì chê khí hu, thc phm, cơ s y tế. Nhắc nh h ph"ngoan và dễ thương" (4)…

***

Nhìn một cách tng quát, tuy hết sc n lc săn lùng, x lý nhng cá nhân b xem là "lợi dng dch bnh", tung tin tht thit, gieo rc hoang mang, gây mt n đnh trong xã hi nhưng chính các viên chc hu trách và h thng truyn thông chính thc đã cũng như đang kích đng người Việt phn n vi nhng "Việt kiu" ích k, tng b x đi tìm cuc sng an nhàn, gi lũ lượt quay v lánh dch, va to thêm gánh nng, va đe da xã hi vì có th tán phát mm bnh.

Thậm chí đã có mt s cơ quan truyn thông chính thc còn gợi ý đ công chúng xem "Vit kiu" như nhng con… chó, tng chê ch nghèo, giờ do môi trường sng không còn thun li phi quay mà v nhưng vẫn không biết điu, vn ích k, ch nghĩ cho mình, không cm thông vi… ch(5) ! Phương thc tuyên truyn theo li này tạo ra nhng đc gi xem nhng người tr v gia mùa dch là lũ vong nô, đề nghtrục xut lũ mm bnh này hoặc… Không nói nhiều, xích c chúng li !

Làn sóng cuồng n đó dâng cao và nguy him đến mc, mt s facebooker như Xuân Tóc Trng phi khuyến cáo : Báo chí hãy dừng ngay vic đánh tráo khái nim ! Theo Xuân, khuynh hướng đưa tin : Việt kiu các nước đang đ v Vit Nam trn dch vì mi th được min phí đang làm nhiu "công dân yêu nước" bc xúc. Song phi nh rng, đó không phi là Vit kiu ! Đó là những công dân Vit Nam đi du lch, đi hc, đi làm thuê, nếu có lp gia đình vi ngoi kiu thì cũng vn còn tư cách công dân Vit Nam.

Xuân Tóc Trắng lưu ý, Việt kiu tht s là nhng người Vit đnh cư ngoi quc, đa s đã có quc tch ca quc gia nơi họ cư trú và h không chy v Vit Nam trn dch như h thng truyn thông đang tuyên truyn. Xuân Tóc Trắng lên án vic h thng truyn thông chính thc c tình đánh tráo khái nim đ "nâng bi chính phủ và gây chia r người Vit trong và ngoài Vit Nam", đồng thi đ ngh báo gii nên chng tcòn tự trng ngh nghip, đng gây tn thương na (6) !

Tương t, Ky Mai nêu thc mc, ti sao h thng truyn thông chính thc li khái quát vic người ph n phn đi cách thc tiếp nhn phi trường Ni Bài thành : Từ Châu Âu v Vit Nam tránh dch, gây náo lon sân bay ? Châu Âu rất rng ln, ti sao không xác đnh đó là người v t Ba Lan ? Da vào đâu đ khng đnh người ph n này v Vit Nam tránh dch ? Nếu có sn kế hoch "đi Vit Nam" và ngày lên đường đúng vào thời đim nguy him thì có th quy chp là "v Vit Nam tránh dch" không ?

Ky Mai bày tỏ s phin mun khi nhng thông tin kiu đó đã m đường cho vô s ý kiến "tỏa sáng đo đc" theo kiểu : Lúc tổ quc cn thì ch đâu ? Khi t quc giang tay đón những "đứa con" quay v lánh nn thì ch không biết ơn mà còn đòi hi… Tệ hai hơn, người ph n phn ng phi trường Ni Bài đã b khái quát thành nhng "đa con" đang t Châu Âu lũ lượt quay v và cùng b ra s không thương tiếc. Ky Mai chất vn : Tại sao li c tình thuyết phc người Vit rng Vit kiu t Châu Âu đang ùn ùn v Vit Nam tránh dch ?

Ky Mai cho biết đang Hà Lan và khng đnh, chng có ai trong s nhng Vit kiu tht s mà anh quen biết có ý đnh v Vit Nam tránh dch. Ky Mai nhn đnh, qua hệ thng truyn thông chính thc, Vit Nam th hin chuyn đang phòng, chng dch rt tt, rt nhân đo trong vic chăm sóc nhng người b nhim bnh hoc nghi ng nhim bnh. Tuy tôn trọng điu đó nhưng Ky Mai lưu ý : Không nên vì thế mà v ra chuyn h thống y tế ca các nước tư bn đang giãy chết yếu kém.

Có lẽ c h thng chính tr, h thng công quyn ln h thng truyn thông chính thc ti Vit Nam nên ngm nghĩ nhiu hơn v góp ý ca nhng người như Ky Mai : Cố gng chng minh chăm sóc y tế bên ngoài Vit Nam thê thm đ làm gì ? Đy thiên h xung mc yếu kém thì "ta" s ta sáng hơn ? Bây giờ là lúc c thế gii nên thp "nến" cho sáng đ cùng nhau vượt qua đi nn. Đng ngi đó thi "nến" ca người khác. Làm như thế thì "nến" ca mình cũng chng sáng hơn đâu (7) !

Chẳng riêng Ky Mai, Lê Nguyn Duy Hu – cư ng ti Vit Nam – cũng nhn ra cn phi cn trng trước khuynh hướng qung bá s "ưu vit" và "nhân đo" thông qua khuynh hướng tuyên truyViệt kiu đang lũ lượt chy v Vit Nam tránh dch vì sẽ gây ra hai ng nhn : Chính phủ các quc gia Châu Âu ging như ác qu, sn sàng thí mng dân chúng đ to ra "min dch tp th". Chiến lược dp dch ca Vit Nam s mãi mãi như bây gi mà không d liu đến kh năng số người bnh vượt qua mc hàng ngàn.

Hậu cho rng, kiểu tuyên truyn như thế có th s to ra làn sóng người Vit và không phi người Vit trn sang Vit Nam lánh nn, khiến gánh nng kim soát – ngăn chn dch bnh tr thành khó kham. Hậu bo, dân chúng Vũ Hán đã từng hết sc gin d khi Bí thư thành ph này bo h phi "biết ơn" Tp Cn Bình và Hậcũng hết sc gin d khi có t báo lên án nhng người b nhim virus gây dch viêm phi Vũ Hán… phá hoi công sc ca đng và nhà nước trong phòng, chng dịch !

Hậu nhn mnh, người Vit nào cũng đang góp phn vào vic phòng chng dch bnh bng nhiu cách khác nhau, đó là công sc chung ca xã hi. Hiu như vy s giúp nâng cao ý thc công dân và ch đng hơn trong vic phòng, chng dch, thay vì ngi ch đi ơn trên. Chúng ta có th khen chính ph hoàn thành tt nhim v nhưng tuyt đi không được xem đó là "công lao tri b, cu nhân đ thế". Tâm lý biết ơn là điu không nên có gia mt chính ph dân ch và người dân ca mình. Ghi nhn n lc ca chính ph nng nên dành s biết ơn cho nhng con người đang tuyến đu, các bác sĩ, nhân viên y tế, t bay (8)...

Trân Văn

Nguồn : VOA, 23/03/2020

Chú thích

(1) https://thanhnien.vn/thoi-su/hang-ngan-nguoi-viet-ve-tu-nuoc-ngoai-1198043.html

(2) https://www.tienphong.vn/xa-hoi/tphcm-sap-don-17000-nguoi-viet-tu-vung-dich-ve-nuoc-1626254.tpo

(3) https://baodatviet.vn/chinh-tri-xa-hoi/tin-tuc-thoi-su/ve-tranh-dich-gay-nao-loan-san-bay-khong-quy-toc-gi/3398831/

(4) https://baodatviet.vn/chinh-tri-xa-hoi/tin-tuc-thoi-su/nhom-khach-lam-loan-san-bay-dung-sinh-ngoai-ich-ky/3398756/

(5) https://baodatviet.vn/van-hoa/nguoi-viet/nguoi-viet-tu-vung-dich-ve-nao-loan-san-bay-nguong-thay/3398762/

(6) https://www.facebook.com/photo.php?fbid=296301794673530&set=a.104149810555397&type=3&theater

(7) https://www.facebook.com/photo.php?fbid=10222564446279387&set=a.10202152214466349&type=3&theater

(8) https://www.facebook.com/lenguyenduyhau/posts/10158175264454532

Published in Diễn đàn